Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Dnia 25 lutego 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Szymon Widłak (sprawozdawca) Sędziowie WSA Mirella Ławniczak WSA Piotr Ławrynowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 lutego 2026 roku sprawy ze skargi L. N. na postanowienie Inspektor Sanitarny z dnia 8 października 2025 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.

Postanowieniem z 8 października 2025 r. nr [...] Inspektor Sanitarny (dalej: "organ odwoławczy", "WPWIS"), utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia 25 sierpnia 2025 r. (dalej: "organ I instancji", "PPIS"), oddalające zarzuty zobowiązanej L. N. – K. (dalej: "strona", "strona skarżąca", "zobowiązana") w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wskazane postanowienie wydane zostało w następującym stanie sprawy.

[...] Przychodnia Lekarza Rodzinnego w P. 6 sierpnia 2024 r. poinformowała PPIS o uchylaniu się od wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis), śwince, odrze, różyczce, u małoletniej L. K. (urodzonej [...] 2007 r.) przez rodziców dziecka: L. N. – K. i M. K.. Pismem z 26 września 2024 r. PPIS wezwał L. N. – K. do wykonania u małoletniej córki ww. obowiązkowych szczepień ochronnych. Upomnieniem z 6 grudnia 2024 r. organ wezwał zobowiązaną do wykonania szczepień jednocześnie informując, że w razie niewykonania obowiązku zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne. Wobec niepoddania dziecka szczepieniu, PPIS jako wierzyciel wystawił [...] marca 2025 r. tytuł wykonawczy, który skierował do Wojewody, z wnioskiem o wszczęcie egzekucji administracyjnej. Wojewoda skierował do strony zawiadomienie z 26 marca 2025 r. o wszczęciu postępowania egzekucyjnego i wydał w dniu 16 czerwca 2025 r. postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.

Pismem z 27 czerwca 2025 r. strona wniosła zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym wskazując na przedawnienie obowiązku oraz brak jego wymagalności.

Postanowieniem z 25 sierpnia 2025 r. organ I instancji oddalił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. W ocenie PPIS obydwa zgłoszone zarzuty nie mieszczą się w katalogu określonym w przepisie art. 33 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Niezależnie od powyższego organ wskazał, że obowiązek wykonania szczepień ochronnych jest nadal wymagalny, w sprawie nie doszło do jego przedawnienia ani do wygaśnięcia.

W zażaleniu na powyższe postanowienie strona zarzuciła naruszenie:

- art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) w zw. z art. 17 ust. 2, 4 i 5 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2024 r. poz. 924 ze zm. dalej "ustawa") poprzez błędne jego zastosowanie skutkujące uznaniem, że obowiązek jest wymagalny,

- art. 124 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 dalej "k.p.a.") w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2025 r. poz. 132 ze zm. dalej "u.p.e.a.") poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu postanowienia do sytuacji indywidualnej zobowiązanej,

- art. 8 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a przez nierozpoznanie w sposób wyczerpujący i budzący zaufanie do władzy publicznej całego materiału dowodowego,

- art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 2077 ze zm. dalej "rozporządzenie") przez uznanie, iż obowiązek szczepień ochronnych u małoletniego dziecka stron jest wymagalny ze względu na osiągnięcie przez niego przedziału wiekowego,

- art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności

oraz art. 31 ust. 1 w zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP przez uznanie, iż zachodzą przesłanki do ograniczenia prawa do ochrony życia prywatnego oraz prawa do ochrony zdrowia.

Postanowieniem z dnia 8 października 2025 r. Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy postanowienie PPIS. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo odniósł się do zarzutów przedawnienia obowiązku i jego braku wymagalności. Inspektor Sanitarny zauważył, że pomimo błędnego stwierdzenia, że zarzut przedawnienia obowiązku nie mieści się w katalogu z art. 33 § 2 u.p.e.a., organ I instancji prawidłowo rozpoznał merytorycznie ten zarzut w kontekście wygaśnięcia obowiązku. W zakresie natomiast zgłoszonego zarzutu "naruszenia prawa do prywatności", w ocenie organu odwoławczego, PPIS prawidłowo wskazał, że zarzut ten nie mieści się w katalogu zarzutów. W dalszej części uzasadnienia organ II instancji, powołując się na przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 17 ust. 2, 4 i 5 ustawy oraz na przepis § 3 rozporządzenia i załącznik nr 1 do rozporządzenia stwierdził, że obowiązek wykonania szczepień ochronnych małoletniego dziecka, nie wygasł i jest wykonalny, co wynika z § 3 ust. 1 pkt 2,4, 5 rozporządzenia. Nadto organ odniósł się również do zarzutów naruszenia art. 17 ust. 2, 4 i 5 ustawy poprzez brak ustalenia indywidualnego kalendarza szczepień oraz niewykluczenia przeciwwskazań. Wyjaśnił, że obowiązek szczepień ochronnych wynika z mocy prawa i nie jest uzależniony od wcześniejszego indywidualnego ustalenia kalendarza szczepień, o ile nie zachodzą przesłanki medyczne, które by go wyłączały lub przesuwały w czasie. Zasadność wystawienia indywidualnego kalendarza szczepień, ocenia lekarz na podstawie wywiadu i badania kwalifikacyjnego. Organ stwierdził na podstawie akt sprawy, że lekarz POZ nie miał możliwości przeprowadzenia wywiadu i badania kwalifikacyjnego u małoletniej, gdyż matka dziecka nie zgłosiła się na wizyty dotyczące obowiązkowych szczepień ochronnych. Zobowiązana nie przedstawiła przy tym dokumentów świadczących o lekarskich przeciwwskazaniach do obowiązkowych szczepień. W aktach sprawy nie ma również dokumentu potwierdzającego odbycie konsultacji specjalistycznej z podstawą do odroczenia w czasie szczepień ochronnych ani o ustaleniu indywidualnego kalendarza szczepień. Inspektor Sanitarny wskazał przy tym, że lekarskie badanie kwalifikacyjne nie polega na wykluczeniu wszystkich przeciwwskazań. Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. to zdaniem organu odwoławczego uzasadnienie postanowienia zostało sporządzone w sposób prawidłowy wraz z odniesieniem do konkretnego stanu faktycznego i prawnego. Nadto w ocenie Inspektora Sanitarnego , PPIS rozpoznał całokształt materiału dowodowego zebranego w sprawie. Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 1 w zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP wskazano, że organ działał zgodnie z kompetencjami, stosownie do przepisów art. 17 ustawy i art. 68 ust. 4 Konstytucji RP.

W skardze wniesionej do tut. Sądu strona skarżąca wniosła o uchylenie postanowień organów sanitarnych obu instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych zarzucając naruszenie przepisów mające istotny wpływ na wynik postępowania tj.:

- ukończenie przez L. K. w dniu [...] 2025 r. 18 lat, co oznacza, że obowiązek poddania przez skarżącą małoletniej córki obowiązkowym szczepieniom ochronnym wygaśnie;

- art. 87 Konstytucji RP w zw. z art. 17 ust. 11 ustawy w zw. z rozporządzeniem przez wyprowadzenie terminów wymagalności szczepień z rozporządzenia pomimo że zostało wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej, jak również przez prowadzenie egzekucji, pomimo wygaśnięcia obowiązku;

- art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy w zw. z § 3 rozporządzenia przez uznanie, iż obowiązek szczepień ochronnych u małoletniego w zakresie podania poszczególnych dawek szczepionek jest wymagalny ze względu na osiągnięcie przedziału wiekowego, pomimo iż rozporządzenie zostało wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej;

- art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. przez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia aktu prawnego, z którego wynika wymagalność obowiązku podania małoletniemu dziecku poszczególnych dawek szczepionek, dowodów na których oparł się organ oraz którym odmówił wiary;

- art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 1 w. zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP przez uznanie, iż zachodzą przesłanki do ograniczenia przysługującego skarżącej praw do ochrony życia prywatnego oraz do ochrony zdrowia. Strona skarżąca wniosła również o zwrócenie się z zapytaniem do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności z Konstytucją § 2 rozporządzenia MZ z dnia 27 września 2023 r. jako niezgodnego z art. 2, art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz art. 17 ust. 1, 10 pkt 1 i pkt 2, ust. 11 ustawy, art. 2, art. 30, 31 ust. 1, 2, 3, oraz art. 68 ust. 1, 2, 3, art. 87 ust. 1 Konstytucji oraz wydanego z przekroczeniem delegacji ustawowej zawartej w art. 17 ust. 10 ustawy oraz w zakresie w jakim nie przewidują wolności wyboru rodziców w zakresie szczepień tak jak to jest w większości krajów Unii Europejskiej, braku właściwego rejestru powikłań tzw. "NOP", braku celowego funduszu przeznaczonego na wsparcie finansowe, rehabilitację osób u których wystąpiły powikłania, jak i w zakresie w jakim to Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, czy też Minister Zdrowia w formie rozporządzenia Program Szczepień Ochronnych na dany rok, wykaz chorób, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek przez co rozstrzyga o wolnościach obywatelskich z pominięciem ustawy. Ewentualnie, o zwrócenie się Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej o wykładnię treści art. 8 ust 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności czy system przymusu szczepień ochronnych państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który nie przewiduje systemu odszkodowawczego dla dzieci rodziców dotkniętych powikłaniami poszczepiennymi nie stanowi naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

W piśmie z 29 grudnia 2025 r. pełnomocnik strony skarżącej w związku z osiągnięciem w dniu [...] 2025 r. pełnoletności przez L. K. wniósł o uchylenie postanowienia Inspektora Sanitarnego z dnia 8 października 2025 r. i umorzenie postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że w niniejszej sprawie zaszła podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Zgodnie bowiem z art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w tym trybie m.in. jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym wiąże się z tym, że w sprawie nie jest przeprowadzana – celem jej merytorycznego rozpoznania – rozprawa, bowiem sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 120 p.p.s.a.).

Materialnoprawną podstawą zaskarżonego postanowienia Inspektora Sanitarnego jest przepis art. 33 § 1 u.p.e.a. zgodnie z którym zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Podstawy zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej zostały enumeratywnie wymienione w art. 33 § 2 u.p.e.a. W niniejszej sprawie organ sanitarny, jako wierzyciel, wydał na podstawie art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a. postanowienie, w którym oddalił zarzuty podniesione przez skarżącą.

W ocenie Sądu stanowisko skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie, a organy Inspekcji Sanitarnej prawidłowo rozpoznały wniesione zarzuty.

Jak słusznie zwrócił uwagę w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ II instancji, wprawdzie organ I instancji nieprawidłowo przyjął, że zarzut przedawnienia obowiązku nie mieści się w katalogu z art. 33 § 2 u.p.e.a. to jednak prawidłowo rozpoznał merytorycznie ten zarzut w kontekście wygaśnięcia obowiązku. Słusznie ocenił bowiem, że nie doszło do wygaśnięcia obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Zasadniczy zarzut strony skarżącej sprowadzał się do braku wymagalności obowiązku poddania małoletniej córki skarżącej szczepieniom ochronnym, który to zarzut organy sanitarne zasadnie uznały jako niezasługujący na uwzględnienie.

Sąd stwierdził, że ocena wymagalności obowiązku poddania małoletniego dziecka strony skarżącej określonym szczepieniom ochronnym została dokonana na podstawie obowiązujących, w dacie wydania postanowień, aktualnych przepisów prawa. W niniejszej sprawie postępowanie egzekucyjne prowadzone było w stanie prawnym, który został ukształtowany rozporządzeniem z 27 września 2023 r., a zatem zgodnie z zasadami praworządności (art. 6 k.p.a.).

Zaznaczenia wymaga, że w wystawionym tytule wykonawczym z 18 marca 2025 r. wskazano na niepoddanie się szczepieniom ochronnym u małoletniego dziecka skarżącej, prawidłowo powołując w podstawie prawnej art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz art. 17 ust. 1 u.z.z.z. oraz § 2 rozporządzenia. Należy bowiem zauważyć, że obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu wynika z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 924) zgodnie z którego treścią osoby przebywające na terytorium kraju są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć zgodnie z art. 2 pkt 26 ustawy, jako podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia.

W przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w art. 5 ust. 1 ustawy ponosi osoba, która sprawuje pieczę nad małoletnim, o czym stanowi art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. Realizację obowiązku poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym konkretyzują przepisy rozdziału 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. (art.17-21f) regulującego szczepienia ochronne.

Minister Zdrowia wydał na mocy delegacji ustawowej, zawartej w art. 17 ust. 10 ustawy, najpierw rozporządzenie z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 753 dalej "rozporządzenie z dnia 18 sierpnia 2011 r."), a następnie na skutek wyroku TK o sygn. SK 81/19, wydał rozporządzenie z dnia 27 września 2023 r. (Dz. U. z 2023 r., poz. 2077 "dalej rozporządzenie MZ z 27 września 2023r."), które weszło w życie w dniu 1 października 2023 r. i które określa dawki, wiek dziecka i termin wykonania szczepienia.

Szczepienia są realizowane w terminach i zgodnie ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek i z aktualną wiedzą medyczną. Terminy realizacji obowiązku wykonania poszczególnych szczepień są uwarunkowane zaleceniami, jakie definiuje Program Szczepień Ochronnych w zależności o wieku dziecka. Dokonane w § 3 rozporządzenia zróżnicowanie zarówno dolnej, jak i górnej granicy okresu objętego obowiązkiem poddania się szczepieniom ochronnym przeciwko poszczególnym chorobom wskazuje, iż regulacja określa okres powstania i wygaśnięcia obowiązku poddania się szczepieniom, a nie okres wymagalności obowiązku. Nadto wskazać należy, że wyznaczony maksymalny termin wykonania obowiązku szczepienia nie oznacza, że dopiero po upływie tego terminu obowiązek jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej. Wyznaczenie maksymalnej granicy wieku w § 3 rozporządzenia z 2023 r., przy obowiązującej regulacji ustawowej Programu Szczepień Ochronnych, nie pozwala na określenie przez zobowiązanego czasu poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu. Określony w załączniku 1 do rozporządzenia z 2023 r. okres, w którym powinny zostać podane dzieciom poszczególne dawki szczepionki, jest wiążący i stanowi o wymagalności obowiązku. Niewykonanie natomiast obowiązku stanowi podstawę do podjęcia czynności egzekucji administracyjnej i zastosowanie środka egzekucyjnego.

Prawidłowo organy sanitarne przyjęły, że wskazany obowiązek istniał i był wymagalny w dacie wszczęcia postępowania egzekucyjnego. L. K. urodzona [...] 2007 r. jest obecnie w 19 roku życia (czyli po 18 urodzinach), a w chwili wystawienia tytułu wykonawczego tj. [...] marca 2025 r. miała ukończone 17 lat, zatem wierzyciel mógł domagać się wykonania obowiązku, gdyż szczepienie nie zostało wykonane w terminie określonym w obowiązującym schemacie, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 2,4,5 rozporządzenia. Ze schematu tego wynika bowiem, że obowiązek szczepień ochronnych u małoletniej L. K. jest wymagalny do ukończenia 19 roku życia, a zatem nie uległ przedawnieniu. Nie było zatem podstaw do uchylenia postanowienia Inspektora Sanitarnego z dnia 8 października 2025 r. i umorzenia postępowania, o co wnosił pełnomocnik strony skarżącej w niniejszej sprawie.

Nadto zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Z powyższego wynika zatem jednoznacznie, że o możliwości przeprowadzenia szczepienia decyduje lekarz przeprowadzający kontrolne badanie kwalifikacyjne. Należy przy tym zauważyć, że obowiązek rodziców poddania dziecka szczepieniom jest w kraju obowiązkiem prawnym, od którego uwolnić mogą jedynie konkretne przeciwskazania lekarskie do szczepienia (por. wyrok SN z 8 stycznia 2016 r. o sygn. V KK 306/15, LEX nr 1963649).

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że matka małoletniej nie stawiła się do przychodni na szczepienie dziecka. Niepoddanie dziecka badaniu kwalifikacyjnemu uniemożliwiło stwierdzenie przez lekarza istnienia ewentualnych przeciwskazań do wykonania szczepienia ochronnego, a skarżąca również z własnej inicjatywy nie dostarczyła dokumentu wystawionego przez lekarza POZ o braku kwalifikacji do szczepień ochronnych z uwagi na określone przeciwskazania zdrowotne. Jednocześnie nie stawiając się na badanie kwalifikacyjne zrezygnowała z możliwości ewentualnego ustalenia przez lekarza indywidualnego kalendarza szczepień ochronnych dziecka.

Pomimo upływu terminu podania poszczególnych dawek szczepionek określonych w rozporządzeniu i upomnienia wzywającego do dobrowolnego wykonania obowiązkowych szczepień, skarżąca nie poddała małoletniej córki obowiązkowym szczepieniom ochronnym.

Sąd, badając zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia, dokonał również oceny, czy rozporządzenie, którego przepisy stanowiły podstawę prawną nałożonego na stronę skarżącą obowiązku niepieniężnego poddania małoletniego dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym, zostało wydane w zgodzie z delegacją ustawową określoną w przepisie art. 17 ust. 10 ustawy.

W tym celu Sąd zapoznał się z powszechnie dostępną dokumentacją urzędową opublikowaną na stronie internetowej Rządowego Centrum Legislacji [...]). Z dokumentów procesu legislacyjnego wynika, że projekt rozporządzenia został poddany konsultacjom i zaopiniowaniu przez: Naczelną Izbę Lekarską, Naczelną Izbę Pielęgniarek i Położnych, Naczelną Radę Aptekarską, N. Instytut Zdrowia Publicznego, [...] Towarzystwo Pediatryczne, [...] Towarzystwo Wakcynologii oraz Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Nadto w ramach konsultacji publicznych uwagi do projektu zgłosili: pełnomocnik Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Wiedzy o Szczepieniach "[...]" z s. w P., F. W. S. oraz U. F. F.. W świetle powyższego Sąd przyjął, że uchwalając przedmiotowe rozporządzenie Minister Zdrowia nie tylko uwzględnił treść wyroku TK z 9 maja 2023 r. sygn. akt SK 81/19, ale i uwzględnił dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań, aktualną wiedzę medyczną oraz zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia. Sąd nie znajduje podstaw, by przyjąć, że stanowiska wskazanych wyżej podmiotów publicznych nie opierały się na danych epidemiologicznych dotyczących zachorowań oraz aktualnej wiedzy medycznej popartych zaleceniami WHO.

W aktualnie obowiązującym stanie prawnym nie budzi wątpliwości, że obowiązek poddania dziecka określonym szczepieniom ochronnym, wynikający z regulacji ustawowej, tj. wskazanych wyżej przepisów art. 5 ust. 1 i art. 17 ust. 1 ustawy, skonkretyzowany został w rozporządzeniu, wydanym na podstawie upoważnienia ustawowego i nie ma podstaw do kwestionowania jego legalności. Niezasadny jest w związku z tym zarzut naruszenia art. 87 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP polegający na przekroczeniu delegacji ustawowej.

Odnosząc się do pozostałych podniesionych w skardze zarzutów należy wskazać, że zgodnie z poglądami wyrażanymi w orzecznictwie sądów administracyjnych, które Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie podziela, konieczność wykonania obowiązku poddania osoby małoletniej obowiązkowym szczepieniom ochronnym nie pozostaje w sprzeczności z art. 8 ust. 2, art. 31 ust. 2, art. 47 Konstytucji RP oraz art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2022 r. sygn. akt II OSK 3352/19 (publ.: baza CBOSA) wskazano, że ustawodawca w art. 68 ust. 4 Konstytucji RP nałożył na władze publiczne obowiązek zwalczania chorób epidemicznych. Obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym realizuje wskazywane wyżej powinności państwa względem jednostki oraz ogółu społeczeństwa. W sposób oczywisty zwalczanie chorób epidemicznych obejmuje nie tylko ich leczenie, ale także zapobieganie ich rozpowszechnianiu się, także w drodze stosowania środków profilaktycznych, jakimi są obowiązkowe szczepienia.

W realiach demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP) obowiązane jest przyjmowanie takich rozwiązań, które równoważą możliwości prawne ochrony interesu indywidualnego i interesu społecznego. Dobro dziecka, jak i interes społeczny wymagają, aby rodzice dobrowolnie poddawali dziecko obowiązkowym szczepieniom ochronnym m.in. po to, by uniknąć stosowania przez organy państwa przymusu dla wykonania tego obowiązku, nakazanego art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy zapewnia kraj (art. 72 ust. 1 Konstytucji RP). W analizowanym przypadku zachodzi zderzenie się dwóch interesów: indywidualnego i ogólnospołecznego, co wymaga uwzględnienia zasady proporcjonalności, która jest jednym z filarów demokratycznego państwa prawnego, o jakim mowa w art. 2 Konstytucji RP. Każdy ma prawo do ochrony zdrowia, przy czym władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom, z uwzględnieniem zasady równości w dostępie do świadczeń zdrowotnych (art. 68 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji RP). "Obowiązkowość" szczepień ma na celu zabezpieczenie społeczeństwa przed występującymi zagrożeniami (wewnętrznymi i zewnętrznymi). Zgodnie zaś z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla m.in. ochrony zdrowia albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Obowiązek szczepień wynika bezpośrednio z ustawy. Powyższe wyklucza istnienie problemu konstytucyjności "obowiązkowości" szczepień na tle art. 31 ust. 1 i 2 Konstytucji RP. Ponadto ustawodawca przewidział odpowiedni mechanizm poprzedzający wykonanie szczepienia, to jest badanie kwalifikacyjne celem stwierdzenia, czy nie istnieją w danym indywidualnym przypadku przeciwwskazania do wykonania szczepienia. Nie wydaje się zatem, aby tego rodzaju rozwiązanie miało prowadzić do naruszenia praw i wolności oraz godności człowieka (por. NSA w wyroku z dnia 19 grudnia 2018 r. sygn. akt II OSK 2546/18, publ.: jak wyżej).

W związku z powyższym, Sąd uznał za niezasadny podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji oraz art. 31 ust. 1 w zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP, jak również Sąd nie dostrzegł zasadności skierowania do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego co do zgodności art. 2, art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz art. 17 ust. 1, 10 pkt 1 i pkt 2, ust. 11 ustawy z art. 2, art. 30, 31 ust. 1, 2, 3, oraz art. 68 ust. 1,2,3, art. 87 ust. 1 Konstytucji.

Nadto za niezasadny Sąd uznał także zarzut naruszenia art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Organy w stopniu wystarczającym wyjaśniły stan faktyczny i oceniły zebrane dowody w ramach swobodnej, a nie dowolnej oceny. Jednocześnie nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości co do treści norm prawnych lub co do stanu faktycznego. Wyniki ustaleń faktycznych organy sanitarne przedstawiły w uzasadnieniach, które były prawidłowe, odpowiadały wymogom ustawy i odniosły się do kwestii wymagalności obowiązku poddania małoletniego dziecka poszczególnym szczepieniom.

Reasumując zatem Sąd stwierdził, że organy inspekcji sanitarnej prawidłowo rozpoznały zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym. Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.