Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie sędzia NSA Tomasz Zbrojewski (spr.) sędzia del. WSA Tomasz Stawecki po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Po 262/18 w sprawie ze skargi M. J. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz M. J. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 6 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Po 262/18, po rozpoznaniu skargi M. J. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 marca 2018 r., nr WOA.7722.7.2018.MT, w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania: 1) uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 21 grudnia 2017 r., nr PINB.44.20.2017.AJ; 2) zasądził od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Powyższym rozstrzygnięciem Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., zwana dalej: "k.p.a."), utrzymał w mocy ww. postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (PINB) z dnia 21 grudnia 2017 r., wydane w oparciu o art. 61a § 1 k.p.a., odmawiające, na wniosek M. J., wszczęcia postępowania w sprawie legalności budowy wszystkich obiektów budowlanych usytuowanych na działkach nr [...] i [...], Z. [...], [...].

Sąd I instancji motywując swoje stanowisko zauważył, że skarżąca we wniosku z dnia 7 grudnia 2017 r. wystąpiła o wszczęcie postępowania na podstawie art. 48 i art. 71a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm., zwana dalej: "Pr.bud."), które dotyczą różnych przypadków samowoli budowlanej, których legalizacja następuje w odrębnych trybach naprawczych. Konsekwentnie więc wniosek z dnia 7 grudnia 2017 r. należy poczytywać jako podanie o uruchomienie dwóch odrębnych postępowań. Organy administracji publicznej błędnie natomiast załatwiły powyższy wniosek jednym aktem administracyjnym odmawiającym wszczęcia postępowania. Sąd Wojewódzki podniósł także, że zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a. wymaga najpierw ustalenia przepisu wyznaczającego krąg podmiotów posiadających przymiot strony danego postępowania. W tej kwestii organy administracji publicznej odnosiły się do art. 28 ust. 2 Pr.bud., zgodnie z którym, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Sąd powołując się na zakres wniosku skarżącej wskazał, że krąg podmiotów legitymujących się przymiotem strony wyznacza art. 28 k.p.a., a nie art. 28 ust. 2 Pr.bud. Dalej, stwierdził, że organy administracji publicznej bezzasadnie pominęły analizę charakteru zabudowy znajdującej się na działce nr [...]. Materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy obejmuje bowiem w szczególności decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 28 listopada 2017 r., nr R.6730.58.2017, ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego – bukaciarni oraz budowy zbiornika na płynne odchody zwierzęce na działkach nr [...] i [...]. Z powyższego rozstrzygnięcia wynika, że dla budynku bukaciarni przewidziana jest obsada do 165 DJP, a docelowa obsada w gospodarstwie rolnym wyniesie 303 DJP. Okoliczność ta ma istotne znaczenie w sprawie, gdyż w świetle z art. 32 ust. 1 pkt 1 Pr. bud., pozwolenie na budowę obiektu budowlanego może być wydane po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2017 r. poz. 1405 ze zm., zwana dalej: "u.u.i.ś."). Zgodnie z art. 59 ust. 1 u.u.i.ś. przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko: 1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. Tym samym, obiekty budowlane powinny odpowiadać przepisom o ochronie środowiska. Osoba trzecia może zatem powoływać się na wymienione normy prawne w celu dochodzenia ochrony przed niedozwoloną ingerencją w jej sferę prawną. Dotyczy to w szczególności przypadku, gdy obiekt budowlany jest budowany albo został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, bądź też użytkowany jest niezgodnie z prawem. Konsekwentnie zatem, stroną postępowań naprawczych z art. 48 ust. 1 i art. 71a Pr.bud. może być podmiot, który wywodzi swój interes prawny z przepisów o ochronie środowiska. Sąd zauważył, że katalog inwestycji, których realizacja istotnie oddziałuje na środowisko został określony w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71 ze zm., zwana dalej: "rozporządzeniem"). Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowla zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP). Prawodawca wskazuje zarazem w tym przepisie, że za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę inwentarza. Ponadto, z § 3 ust. 1 pkt 102 rozporządzenia wynika, że do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowla zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51 tego aktu wykonawczego, w liczbie nie mniejszej niż 60 DJP. Tak samo ustawodawca kwalifikuje w § 3 ust. 1 pkt 103 lit. a) rozporządzenia chów lub hodowlę zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51 tego aktu, w liczbie nie mniejszej niż 40 DJP, jeżeli działalność ta prowadzona będzie w odległości mniejszej niż 100 m od następujących terenów w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2016 r. poz. 1034 ze zm.), nie uwzględniając nieruchomości gospodarstwa, na którego terenie chów lub hodowla będą prowadzone: mieszkaniowych; innych zabudowanych z wyłączeniem cmentarzy i grzebowisk dla zwierząt; zurbanizowanych niezabudowanych; rekreacyjno-wypoczynkowych z wyłączeniem kurhanów, pomników przyrody oraz terenów zieleni nieurządzonej niezaliczonej do lasów oraz gruntów zadrzewionych i zakrzewionych. Odnosząc te uwagi do specyfiki sprawy, Sąd wskazał, że według wypisu z rejestru gruntów z dnia 13 grudnia 2017 r. działka nr [...] oznaczona jest jako grunty rolne zabudowane (Br-RVI). Jednocześnie powyższa decyzja z dnia 28 listopada 2017 r. dotyczy realizacji zabudowy o obsadzie 165 DJP przy docelowej obsadzie 303 DJP. Na podstawie dokumentów zebranych w aktach sprawy nie można przesądzić, czy obiekt budowlany, którego dotyczy decyzja z dnia 28 listopada 2017 r., został zrealizowany. W razie udzielenia pozytywnej odpowiedzi na tak postawione pytanie, inwestycja zlokalizowana na działkach nr [...] i [...] odpowiadałaby opisowi z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia. Należałoby ją wtedy zaliczyć do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Jeżeli jednak budynek inwentarski w postaci bukaciarni wolnostanowiskowej w rzeczywistości nie powstał, obsada gospodarstwa rolnego inwestora powinna wynosić ok. 138 DJP, tj. 303 DJP (docelowa obsada) – 165 DJP (planowana dodatkowa obsada). Podobnie z protokołu kontroli z dnia 4 stycznia 2018 r. wynika, że na działce nr [...] zlokalizowana jest m.in. chlewnia o obsadzie 70 DJP oraz obora o obsadzie 40 DJP. W takim ujęciu inwestycja ta zaliczałaby się w świetle § 3 ust. 1 pkt 102 rozporządzenia do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Organy administracji publicznej w ogóle jednak nie rozważyły tej kwestii, pomijając zupełnie wpływ obiektów budowlanych na działkach nr [...] i [...] na pobliskie nieruchomości. Ponadto, z decyzji z dnia 28 listopada 2017 r. wynika, że w dniu 23 marca 2017 r. Burmistrz Miasta i Gminy [...] wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie wspomnianej bukaciarni wolnostanowiskowej. Rozstrzygnięcie to nie zostało jednak pozyskane przez organy administracji publicznej. Nie można zatem stwierdzić, czy w powyższym zakresie zabudowa znajdująca się na działce nr [...] i [...] oddziałuje na działkę nr [...]. Organy nadzoru budowlanego poprzestały wyłącznie na ustaleniu odległości między wymienionymi działkami i usytuowaną na nich zabudową. Za nieprzekonujący Sąd uznał argument, zgodnie z którym, odległość ok. 59 m między budynkiem na działce nr [...] i budynkiem na działce nr [...] przemawia za brakiem interesu prawnego skarżącej. Skoro w § 3 ust. 1 pkt 103 lit. a) rozporządzenia prawodawca dostrzega, że inwestycja o obsadzie 40 DJP istotnie oddziałuje na tereny zabudowane w promieniu 100 m, tym bardziej należy uznać, że taki wpływ wywiera przedsięwzięcie o obsadzie co najmniej 138 DJP.

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), orzekł jak w wyroku.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył WINB, wnosząc o jego uchylenie i oddalenie skargi, przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu rozstrzygnięciu organ zarzucił naruszenie przepisów postępowania, przy czym uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 174 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z "art. 145 § 1 lit. c" p.p.s.a., art. 61a § 1 k.p.a., poprzez kwestionowanie przez Sąd ustaleń faktycznych nadzoru budowlanego, że na ich podstawie dopuszczalne było wydanie na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie legalności budowy wszystkich obiektów budowlanych usytuowanych na działkach nr [...] i nr [...] w Z. [...];

2) art. 174 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z "art. 145 § 1 lit. c" p.p.s.a., art. 61a § 1 k.p.a., poprzez dokonanie przez Sąd błędnych ustaleń faktycznych polegających na wiązaniu ze sprawą legalności budowy wszystkich obiektów budowlanych usytuowanych na działkach nr [...] i nr [...] w Z. [...], z decyzją Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 28 listopada 2017 r. oraz pominięciu ustaleń PINB zawartych w protokole kontroli dokonanej w dniu 4 stycznia 2018 r., z której nie wynika, aby na przedmiotowych działkach realizowano lub zrealizowano budynek inwentarski w postaci bukaciarni wolnostanowiskowej;

3) art. 174 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z "art. 145 § 1 lit. c" p.p.s.a., art. 61a § 1 k.p.a., poprzez bezpodstawny zarzut, że WINB oraz PINB wydali jedno postanowienie na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. w stosunku do wniosku z dnia 7 grudnia 2017 r. o badanie legalności wszystkich obiektów budowlanych usytuowanych na działkach nr [...] i nr [...] w Z. [...].

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ wskazał, że PINB i WINB zastosowały art. 62 k.p.a. wydając "jedno postanowienie badanie legalności wszystkich obiektów budowlanych usytuowanych na działkach nr [...] i nr [...]". Co do zasady oba organy zrobiły to prawidłowo, gdyż zaistniały przesłanki do łącznego rozpoznania i wydania jednego postanowienia: identyczności stanu faktycznego, identyczność podstawy prawnej oraz właściwości jednego organu administracji publicznej. Ponadto, skarżący kasacyjnie podniósł, że kontrola przeprowadzona w dniu 4 stycznia 2018 r. przez PINB na działkach nr [...] i nr [...], nie wykazała, aby J. P. właściciel gospodarstwa rolnego znajdującego się na przedmiotowych działkach rozpoczął budowę lub wybudował budynek inwentarski bukaciarni wolnostanowiskowej. Zatem bez związku z przedmiotową sprawą byłoby pozyskiwanie decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 28 listopada 2017 r. Decyzja ta stanowi promesę dla decyzji pozwolenia na budowę, jeśli inwestor zdecyduje się wystąpić do organu administracji architektoniczno-budowlanej ze stosownym wnioskiem o pozwolenie na budowę. W konsekwencji niestwierdzenia przez nadzór budowlany wybudowania na działkach nr [...] i nr [...] budynku inwentarskiego bukaciarni wolnostanowiskowej, nie mają jakiegokolwiek znaczenia rozważania prawne Sądu, co do decyzji z dnia 28 listopada 2017 r. w kontekście rozporządzenia zawarte na stronie 6 i 7 uzasadnienia wyroku. Niewybudowany obiekt bukaciarni wolnostanowiskowej na działkach nr [...] i nr [...] nie może być przedmiotem analizy nadzoru budowlanego w sprawie legalności istniejących obiektów budowlanych usytuowanych na tych działkach tylko dlatego, że J. P. uzyskał tzw. decyzję środowiskową od Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 28 listopada 2017 r. na przyszłe zamierzenie inwestycyjne.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną M. J. wniosła o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania w kwocie 480 złotych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zarządzeniem z dnia 18 stycznia 2022 r., na podstawie art. 15 zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.), skierowano sprawę na posiedzenie niejawne, z uwagi na brak stanowiska strony w zakresie możliwości technicznych uczestniczenia w rozprawie na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, choć części podniesionych w niej zarzutów nie można odmówić trafności. Zasadnie skarżący kasacyjnie wywodzi, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 28 listopada 2017 r., nr R.6730.58.2017, ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego - bukaciarni oraz budowy zbiornika na płynne odchody zwierzęce na działkach nr [...] i [...], z którego to rozstrzygnięcia wynika, że dla budynku bukaciarni przewidziana jest obsada do 165 DJP, a docelowa obsada w gospodarstwie rolnym wyniesie 303 DJP, nie mogła mieć istotnego znaczenia dla podjęcia zaskarżonego postanowienia. Przede wszystkim, dotyczy ona przyszłej zabudowy, która jak wynika z protokołu kontroli przeprowadzonej przez organ w dniu 4 stycznia 2018 r. nie została jeszcze zrealizowana. Poza tym, należy pamiętać, że wniosek strony z dnia 7 grudnia 2017 r. dotyczący wszczęcia postępowania w sprawie legalności wszystkich obiektów budowlanych usytuowanych na działkach nr [...] i [...] w Z., odnosił się do obiektów już istniejących. Wywody zawarte w uzasadnieniu Sądu I instancji, że z akt sprawy nie wynika, czy obiekt budowlany objęty ww. decyzją Burmistrza Miasta i Gminy [...] został zrealizowany, pomijają w sposób oczywisty okoliczności wynikające z protokołu przeprowadzonej kontroli.

Nie było też naruszeniem prawa dającym podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia to, że organ wydał w sprawie tylko jedno rozstrzygnięcie. Należy zauważyć, że skarżąca w sprawie żądała wszczęcia postępowania w sprawie legalności wszystkich obiektów budowlanych na wskazanych wyżej działkach, dookreślając w sposób bardzo ogólny, poprzez powołanie art. 48 i art. 71a Pr.bud. w jakim kierunku powinno toczyć się ewentualnie postępowanie. Kwestie te nie zostały jednak bliżej wyjaśnione, bowiem organy obu instancji na etapie przed wszczęciem postępowania uznały, że skarżąca nie posiada przymiotu strony, powołując się na odległości pomiędzy nieruchomościami i usytuowanymi na nich obiektami budowlanymi, wskazując jednocześnie, że nie wykazała ona istnienia po jej stronie interesu prawnego, a więc nie wskazała konkretnego przepisu prawa materialnego, którego zastosowanie wpływałoby na jej sytuację prawną w związku z istniejącą zabudową nieruchomości sąsiedniej i sposobem jej użytkowania.

Nie można natomiast uznać, jak oczekuje tego strona skarżąca kasacyjnie, że Sąd I instancji wadliwie zakwestionował zastosowanie w sprawie art. 61a § 1 k.p.a. Należy w całości podzielić stanowisko Sądu Wojewódzkiego, że zachodziły podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia, jak i postanowienia organu I instancji.

Należy mieć na względzie, że istnienie interesu prawnego, o jakim mowa w art. 28 k.p.a., nie jest uzależnione od tego czy dana inwestycja negatywnie oddziałuje na nieruchomość sąsiednią, lecz od tego czy dana inwestycja w ogóle może oddziaływać na nieruchomość sąsiednią. Pojęcie "obszaru oddziaływania obiektu" zostało prawnie zdefiniowane w art. 3 pkt 20 Pr.bud. Definicja ta abstrahuje od kwestii stwierdzenia negatywnego oddziaływania inwestycji. W przeciwnym wypadku, tylko w sytuacji wykazania negatywnego oddziaływania użytkowanych obiektów budowlanych na nieruchomości sąsiednie, mógł by istnieć interes prawny uzasadniający przyznanie przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym mającym na celu zbadanie legalności powstałych obiektów budowlanych. Tego rodzaju stanowisko jest nieuprawnione, interes prawny powinien stanowić podstawę gwarancji prawnych, umożliwiających konkretnym podmiotom poddanie kontroli danej inwestycji pod względem jej zgodności z prawem. Zarówno organ w zaskarżonej decyzji, jak i Sąd I instancji prawidłowo wskazali, że aby uzyskać przymiot strony w postępowaniu w sprawie legalności zrealizowanej zabudowy, właściciel sąsiedniej nieruchomości powinien wskazać konkretny przepis, przewidujący w konkretnym stanie faktycznym ograniczenia w swobodnym korzystaniu z nieruchomości ze względu na powstanie w sąsiedztwie określonego obiektu budowlanego. Organy orzekające w sprawie przyjęły, że skarżąca nie wskazała takiego przepisu. Sąd I instancji odwołał się natomiast między innymi do § 3 ust. 1 pkt 102 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71 ze zm.), z którego wynika, że do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51 tego aktu wykonawczego, w liczbie nie mniejszej niż 60 DJP, a także § 3 ust. 1 pkt 103 lit. a) rozporządzenia, który kwalifikuje tak samo chów lub hodowlę zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51 tego aktu, w liczbie nie mniejszej niż 40 DJP, jeżeli działalność ta prowadzona będzie w odległości mniejszej niż 100 m od następujących terenów w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2016 r. poz. 1034 ze zm.), nie uwzględniając nieruchomości gospodarstwa, na którego terenie chów lub hodowla będą prowadzone: mieszkaniowych; innych zabudowanych z wyłączeniem cmentarzy i grzebowisk dla zwierząt; zurbanizowanych niezabudowanych; rekreacyjno-wypoczynkowych z wyłączeniem kurhanów, pomników przyrody oraz terenów zieleni nieurządzonej niezaliczonej do lasów oraz gruntów zadrzewionych i zakrzewionych, wskazując jednocześnie, że odległość między budynkami na działce skarżącej, a budynkiem na działce nr [...] wynosi jedynie 59 m. Niezależnie od kwestii związanych z przepisami dotyczącymi ochrony środowiska, należy zauważyć, że skarżąca powołała się na interes prawny wynikający z przysługującego jej prawa własności do nieruchomości leżącej w obszarze oddziaływania wybudowanych obiektów budowlanych, a więc odwołała się w istocie do art. 140 i art. 144 k.c., podnosząc, że wielkotowarowa produkcja rolna prowadzona przez sąsiada stwarza uciążliwości dla nieruchomości sąsiednich. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wskazywano, że źródłem interesu prawego w postępowaniu dotyczącym oceny legalności procesu inwestycyjno-budowlanego może być wynikające z art. 140 k.c. prawo własności. Istotne jest bowiem to, że wskazany przepis jest nośnikiem interesu prawnego podmiotu, który ma prawo wymagać, aby sąsiednia zabudowa nie oddziaływała z naruszeniem prawa na jego nieruchomość. Podsumowując, organy orzekające w sprawie przedwcześnie, bez wyjaśnienia wszystkich okoliczności przyjęły, że skarżąca nie posiada interesu prawnego uprawniającego ją do udziału w postępowaniu dotyczącym legalności zabudowy istniejącej na działkach sąsiednich. Podkreślić należy, że co do zasady badanie interesu prawnego i jego naruszenie powinno być dokonywane po wszczęciu postępowania. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że wydanie postanowienia na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. jest dopuszczalne wyłącznie z powodu "oczywistych" przeszkód o charakterze przedmiotowym i podmiotowym, tj. takich, których wystąpienie jest możliwe do stwierdzenia po wstępnej analizie wniosku (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 grudnia 2020 r. - LEX nr 3113819) W rozpoznawanej sprawie nie wykazano aby takie "oczywiste" przeszkody zaistniały.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że zaskarżony wyrok mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu, na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.