drukuj    zapisz    Powrót do listy

6324 Rodzina   zastępcza,  pomoc na usamodzielnienie dla wychowanka rodziny zastępczej, Pomoc społeczna, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, *Oddalono skargę, IV SA/Wr 421/19 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2019-12-06, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

IV SA/Wr 421/19 - Wyrok WSA we Wrocławiu

Data orzeczenia
2019-12-06 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-10-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Ireneusz Dukiel /przewodniczący/
Lidia Serwiniowska /sprawozdawca/
Wanda Wiatkowska-Ilków
Symbol z opisem
6324 Rodzina   zastępcza,  pomoc na usamodzielnienie dla wychowanka rodziny zastępczej
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
I OSK 1333/20 - Wyrok NSA z 2022-06-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1508 art.59 ust.1, art.60 ust.1, art.61 ust.1 i 2, art.103 ust.2, art.106 ust.5
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jedn.
Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel, Sędziowie: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.), Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, Protokolant: Starszy asystent sędziego Marcin Jarecki, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 6 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej oddala skargę w całości.

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. (dalej: Kolegium, organ odwoławczy, organ drugiej instancji) po rozpatrzeniu odwołania M. T. (dalej: strona lub skarżący) od decyzji Prezydenta Miasta L. (dalej: organ pierwszej instancji) z dnia [...] maja 2019 r., nr [...] w sprawie zmiany decyzji z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] oraz decyzji ją zmieniającej z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt ojca – B. T. w Domu Pomocy Społecznej "[...]" w B. w ten sposób, że ustalono skarżącemu miesięczną opłatę w wysokości 1.078,16 zł - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej k.p.a.), utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu Kolegium podało, że na podstawie decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] ojciec skarżącego został skierowany do domu pomocy społecznej. Następnie organ pierwszej instancji kolejnymi decyzjami ustalił odpłatność dla B. T. za pobyt w ww. placówce w wysokości 70% dochodu. Na mocy kolejnej decyzji zmieniającej - z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] ojciec skarżącego wnosił miesięczną opłatę za swój pobyt w domu pomocy społecznej w wysokości 1.763,24 zł. Z kolei decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] opłata powyższa została ustalona w wysokości 1.826,33 zł.

B. T. ma pięcioro zstępnych, jednym z nich jest skarżący, którego obowiązek ponoszenia odpłatności za pobyt ojca w domu pomocy społecznej został określony przez Prezydenta Miasta L. w decyzji z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] w wysokości 756,58 zł. Następnie decyzja ta została zmieniona decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w ten sposób, że opłata została ustalona w kwocie 788,21 zł. Wysokość opłaty została następnie zmieniona na kwotę 971,02 zł ostateczną decyzją organu pierwszej instancji z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...].

Decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...] organ pierwszej instancji zmienił po raz kolejny wydane przez siebie decyzje z dnia [...] lutego 2015 r. oraz z dnia [...] lipca 2018 r., w ten sposób, że określił skarżącemu miesięczną opłatę za pobyt ojca w domu pomocy społecznej na kwotę 1.078,16 zł , obowiązującą od 1 października 2018 r.

W efekcie wniesionego przez stronę odwołania decyzja zmieniająca została uchylona przez organ drugiej instancji, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia.

Decyzją z dnia [...] maja 2019 r., nr [...] organ pierwszej instancji, działając na podstawie art. 106 ust. 5 w zw. z art. 61 ust. 1 i 2 pkt 2, art. 58 ust. 1 oraz art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1508 ze zm., dalej u.p.s.), ponownie zmienił wydane przez siebie decyzje z dnia [...] lutego 2015 r. oraz z dnia [...] lipca 2018 r., w ten sposób, że powtórnie określił skarżącemu miesięczną opłatę za pobyt ojca w domu pomocy społecznej na kwotę 1.078,16 zł, obowiązującą od 1 października 2018 r.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania. Średni miesięczny koszt utrzymania w Domu Pomocy Społecznej "[...]" w B. został określony zarządzeniem Nr [...] Starosty L. z dnia [...] stycznia 2018 r. w sprawie ustalenia średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca w domu pomocy społecznej na terenie powiatu l. w 2018 r. na kwotę 3.650,00 zł ([...]). Zgodnie z decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. B. T. wnosi miesięczną opłatę za swój pobyt w domu pomocy społecznej w wysokości 1.862,33 zł. Miesięczna opłata za pobyt B. T. wnoszona przez Gminę L. wynosi 1.823,67 zł. Okoliczność ta spowodowała konieczność dalszej partycypacji w kosztach pobytu strony w placówce innych zobowiązanych podmiotów, ustalonych na podstawie art. 61 ust. 1 u.p.s. Skarżący, zgodnie z decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. w sprawie ustalenia odpłatności za pobyt ojca w domu pomocy społecznej, winien wnosić miesięczną opłatę w kwocie 756,58 zł. Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. ustalono miesięczną opłatę w kwocie 788,21 zł, która następnie została podwyższona do kwoty 971 zł na podstawie decyzji z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...].

Organ stwierdził dalej, że z dniem 1 października 2018 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1358). W efekcie przeprowadzonego postępowania zmierzającego do ustalenia sytuacji dochodowej strony, skarżący wykazał się negatywnym stanowiskiem, uniemożliwiając określenie realnej stopy życiowej jego rodziny. Dlatego też organ zmuszony był przyjąć, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, którego dochód we wrześniu 2018 r. obejmował wynagrodzenie za pracę (7.917,39 zł) oraz za umowę zlecenie (210,50 zł). Wobec tego, że kwota zweryfikowanego na nowo 300 % kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej wynosi 2.103 zł, to dochód wykraczający poza to kryterium kształtował się na poziomie 6.024,89 zł. Spełniona jest zatem przesłanka dochodowa dająca podstawę do ustalenia skarżącemu odpłatność za pobyt ojca w domu pomocy społecznej.

Organ stwierdził, że kwoty odpłatności ustalonych dla zobowiązanych zstępnych wzajemnie na siebie oddziałują, co oznacza, że wysokość odpłatności ustalonej dla skarżącego, wpływa na wysokość odpłatności pozostałych zobowiązanych. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż krąg zstępnych zobowiązanych do partycypowania w kosztach utrzymania B. T. w domu pomocy społecznej w rozumieniu art. 61 ust. 1 u.p.s. stanowi strona oraz jej czwórka rodzeństwa. Łącznie do pokrycia przypada na nich kwota 1.823,67 zł. Biorąc pod uwagę, że pozostałe rodzeństwo partycypuje w kosztach pobytu ojca (na zasadach dobrowolnych bądź w oparciu o wydane decyzje) w następujących kwotach: H. S. – 100 zł, S. R. – 246,48 zł, A. T. – 236,66 zł i J. T. – 162,37 zł, kwota przypadająca na skarżącego wynosi 1.078,16 zł.

Skarżący nie zgodził się z wydaną decyzją i w odwołaniu podniósł nieprawidłowe ustalenie sytuacji dochodowej oraz rodzinnej osób zobowiązanych do pokrywania kosztów pobytu w domu pomocy społecznej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L., po przeanalizowaniu zgromadzonych w sprawie akt i wniesionego odwołania stwierdziło, że przepis art. 106 ust. 5 u.p.s. określa dwie grupy przesłanek, których wystąpienie powoduje obligatoryjną bądź fakultatywną zmianę lub uchylenie decyzji. Do pierwszej grupy ustawodawca zaliczył: zmianę przepisów prawa, zmianę sytuacji dochodowej lub osobistej strony oraz pobranie nienależnego świadczenia. W przypadku wystąpienia tych obligatoryjnych przesłanek organ zobowiązany jest do uruchomienia postępowania w sprawie weryfikacji decyzji wydanej na podstawie przepisów ustawy o pomocy społecznej.

Przy czym akt konstytutywny, kreujący określone prawa i obowiązki pozostaje w związku z zaistnieniem przesłanek faktycznych stanowiących podstawę powstania określonych skutków prawnych. Decyzja taka może zatem działać zarówno na przyszłość, jak i z mocą wsteczną.

W zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że wystąpiły przesłanki do zmiany decyzji określającej odpłatność skarżącego za pobyt ojca w domu pomocy społecznej z uwagi na zmianę przepisów prawa w postaci powołanego powyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 r., które weszło w życie z dniem 1 października 2018 r. Zmiana kryterium dochodowego wpływa bowiem na wysokość opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej. Ponadto w toku postępowania ustalono również, że zmianie uległa sytuacja rodzinna i dochodowa skarżącego, począwszy od września 2018 r. Kolegium zwróciło również uwagę, że od 1 lutego 2019 r. zwiększeniu uległa opłata za pobyt w placówce opiekuńczej i aktualnie kształtuje się ona na poziomie 4.083,01 zł.

Należało zatem ponownie przeliczyć wysokość opłaty, jaką skarżący zobligowany jest wnosić z tytułu pobytu ojca w domu pomocy społecznej.

Jak podkreśliło Kolegium, podmioty zobowiązane do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej określa art. 61 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym obowiązani do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej są w kolejności: mieszkaniec domu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, małżonek, zstępni przed wstępnymi, gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej.

Powołany przepis ustanawia kolejność ponoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej. Jeżeli pensjonariusz (lub jego przedstawiciel ustawowy) nie jest w stanie uiścić opłat, to obciążają one kolejno małżonka, zstępnych, wstępnych oraz gminę, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej. Należy zaznaczyć, że opłat nie dzieli się po równo na wszystkich zobowiązanych, ale obciąża się ich w kolejności: małżonek, zstępni, wstępni, właściwa gmina.

Podstawą do ustalenia wysokości opłaty za pobyt mieszkańca w domu pomocy społecznej i do określenia formy w jakiej następuje skonkretyzowanie i zindywidualizowanie obowiązku ponoszenia tej opłat stanowią przepisy ustawy o pomocy społecznej.

Organ powołał treść art. 61 ust. 2 u.p.s. i stwierdził, że z powyższych przepisów wynika, że na wysokość opłaty ma wpływ wysokość dochodu członków rodziny, bądź osoby samotnie gospodarującej.

Ustalając wysokość dochodu skarżącego organ pierwszej instancji nie miał innej możliwości, jak przyjąć, że prowadzi on jednoosobowe gospodarstwo domowe. Skarżący bowiem w żaden sposób nie współdziałał z organem w celu określenia faktycznej sytuacji swojej rodziny. Stąd też koniecznym stało się ustalenie jego sytuacji dochodowej w oparciu o dokumenty zgromadzone samodzielnie przez organ. Od września 2018 r. do marca 2019 r. strona uzyskiwała dochody przekraczające kwotę 7 tyś. zł. Dlatego też możliwe stało się obciążenie skarżącego kwotą 1.078,16 zł za miesiące od października 2018 r. do stycznia 2019 r. Również po podniesieniu opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej od 1 lutego 2019 r. skarżący jest w stanie ponosić zwiększoną opłatę z tego tytułu, wynoszącą 1.510,17 zł. Działanie organu pierwszej instancji polegające na pominięciu tej okoliczności było zatem błędne. Niemniej jednak Kolegium, kierując się zasadą niepogarszania sytuacji strony w postępowaniu odwoławczym, nie uchyliło zakwestionowanej decyzji pierwszoinstancyjnej i nie ustaliło stronie opłaty w kwocie 1.510,17 zł począwszy od 1 lutego 2019 r.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium podkreśliło, że sytuacja dochodowa innych osób została ustalona w odrębnych postępowaniach, zakończonych ostatecznymi decyzjami i w toku niniejszej sprawy nie ma podstaw do ich ponownej weryfikacji. Pełnomocnik strony nie kwestionował również faktu zapoznania się z aktami spraw związanych z ustaleniem odpłatności od zstępnych pensjonariusza. Także skład rodziny jednego z braci skarżącego został ustalony prawidłowo.

Z tych powodów Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu strona zakwestionowała wydane rozstrzygnięcie w całości, zarzucając mu naruszenie:

I. przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

– art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez niepodjęcie niezbędnych działań celem wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w szczególności zarzutów skarżącego dotyczących nieuwzględnienia w toku postępowania nieważności decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] oraz kolejnych zmieniających ją decyzji jako wydanych bez podstawy prawnej;

– art. 77 § 1 k.p.a., poprzez dowolną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i błędne zastosowanie polegające na zaniechaniu wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, w szczególności niewykorzystanie wszystkich możliwych środków prawnych przewidzianych w k.p.a. do ustalenia sytuacji dochodowej wszystkich osób zobowiązanych do ponoszenia kosztów utrzymania ojca w domu pomocy społecznej;

II. przepisów prawa materialnego:

– art. 59 oraz art. 61 w zw. z art. 106 ust. 5 u.p.s., polegające na bezzasadnym uznaniu, że podstawę prawna do wydania ww. decyzji i decyzji ją zmieniających stanowi art. 59 i art. 61 u.p.s., a do jej zmiany art. 106 ust. 5 u.p.s., co w konsekwencji doprowadziło do nieuwzględnienia w toku postępowania z urzędu nieważności decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] oraz kolejnych zmieniających ją decyzji, jako wydanych bez podstawy prawnej;

– art. 61 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 103 ust. 2 u.p.s., poprzez błędne ich zastosowanie, polegające na wydaniu decyzji określającej zindywidualizowany obowiązek opłaty w stosunku do zstępnych, którzy nie zawarli umowy w trybie art. 103 ust. 2 u.p.s.

W uzasadnieniu skarżący rozwinął treść przywołanych zarzutów, prezentując własną oceną czynności, które – jego zdaniem – powinny zostać podjęte w niniejszej sprawie, i które prowadzić winny do uznania, że wydanie zakwestionowanej decyzji było niezasadne.

W efekcie wniósł on m.in. o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] oraz kolejnych zmieniających ją decyzji oraz o uchylenie zakwestionowanej decyzji organu odwoławczego.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zakwestionowanego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również pamiętać, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej.

Zgodnie z art. 59 ust. 1 przywołanej ustawy, decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu opieki społecznej.

W myśl art. 60 ust. 1 u.p.s., pobyt w domu opieki społecznej co do zasady jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca.

Jak zaś stanowi art. 61 ust. 1 i 2 u.p.s., obowiązani do ponoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej są w kolejności:

1) mieszkaniec domu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka,

2) małżonek, zstępny przed wstępnymi,

3) gmina, z której osoba została skierowania, do domu pomocy społecznej – przy czym osoby i gmina określone w pkt 2 i 3 nie mają obowiązku umorzenia opłat, jeżeli mieszkaniec domu ponosi pełną odpłatność.

Opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wnoszą:

1) mieszkaniec domu, nie więcej jednak niż 70% swojego dochodu;

2) małżonek, zstępni przed wstępnymi – zgodnie z umową zawartą w trybie art. 103 ust. 2 u.p.s.:

a) w przypadku osoby samotnie gospodarującej, jeżeli dochód jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, jednak kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% tego kryterium,

b) w przypadku osoby w rodzinie, jeżeli posiadany dochód na osobę jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, z tym, że kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie;

3) gmina, z której osoba została skierowana do domu opieki społecznej – w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatami wnoszonymi przez osoby, o których mowa w pkt 1 i 2.

W myśl zaś art. 106 ust. 5 u.p.s., decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także można zmienić lub uchylić decyzję, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 11, 12, 107 ust. 5 ustawy.

W niniejszej sprawie podstawą do zainicjowania postępowania zmierzającego do zmiany decyzji określającej wysokość przypadającej na skarżącego należności była zmiana przepisów prawa oraz zmiana jego sytuacji dochodowej. Opisana w części historycznej zmiana rozporządzenia w sprawie zweryfikowania kryteriów dochodowych wymogła bowiem dostosowanie wysokości należnej opłaty do aktualnej sytuacji prawnej, wiążącej się z nowym sposobem wyliczenia kryterium dochodowego. Również i sytuacja dochodowa skarżącego zmieniła się od momentu ostatniej zmiany decyzji określającej przypadającą na niego część opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej. Stąd też w ocenie Sądu istniały realne potrzeby dostosowania obowiązków skarżącego do nowej sytuacji prawnej i faktycznej przedmiotowej sprawy.

Dokonując ponownego wyliczenia należnej kwoty organy wzięły pod uwagę fakt, że skarżący posiada czworo rodzeństwa, które również jest zobligowanego do partycypowania w kosztach pobytu ojca w domu pomocy społecznej. Zobowiązania te zostały skonkretyzowane i zindywidualizowane w decyzjach, a w jednym przypadku w umowie zawartej na podstawie art. 103 ust. 2 u.p.s. Dla każdej z tych osób, kwota przekraczająca kryterium dochodowe jest inna. I co istotne stanowi ona maksymalne obciążenie tych osób w odniesieniu do uzyskiwanego przez nich dochodu. Pozostała należność, po zsumowaniu wszystkich kwot uiszczanych przez rodzeństwo skarżącego, kształtuje się na poziomie 1.078,16 zł. Nie przekracza ono tym samym maksymalnego pułapu koniecznego do pozostawienia dochodu skarżącego, który wynosi 6.024,89 zł.

W takich okolicznościach zakwestionowana decyzja organu drugiej instancji – zdaniem Sądu – była trafna i zasadna, bowiem z jednej strony prawidłowo wyliczała wysokość należności przypadającej na skarżącego, z drugiej zaś respektowała zasadę niepogarszania sytuacji strony na etapie postępowania odwoławczego, wynikającą z art. 139 k.p.a.

Bez wpływu na wynik sprawy były podnoszone w tym zakresie przez skarżącego zarzuty naruszenia przepisów postępowania odnośnie nieprawidłowego przyjęcia, że prowadzi on jednoosobowe gospodarstwo domowe. Skarżący bowiem nie tylko nie podjął współpracy z organem pomocy społecznej, ale wręcz starał się uniemożliwić mu poznanie realnej sytuacji dochodowej swojej rodziny. W takim przypadku organ nie miał innej możliwości, jak przyjąć w drodze szczególnego wyjątku, że do oceny sytuacji strony należy zaliczyć wyłącznie jego dochody, ustalone z urzędu przez organ w drodze podjętych czynności dowodowych.

Na uwzględnienie nie zasługiwały również pozostałe zarzuty procesowe nakierowane na podważenie ustaleń dokonanych w stosunku do sytuacji dochodowej ojca i jednego z braci skarżącego. Warto na wstępie zauważyć, że żadne ustalenia w tym względzie nie były jednak dokonywane w ramach niniejszego postępowania. Organ przyjął jedynie postanowienia co do wysokości odpłatności przypadającej na rodzeństwo oraz ojca skarżącego, zapadłe w odrębnie prowadzonych sprawach. Wydane w tym zakresie decyzje są zaś ostateczne i wiążą organy. Nie można również dokonać ich weryfikacji w toku niniejszego postępowania sądowego. Zgodnie bowiem z powołanym na wstępie rozważań art. 134 p.p.s.a., sąd rozstrzyga skargę w granicach danej sprawy. Wskazane zaś przez skarżącego postępowania, choć niewątpliwie pozostawały ze sobą w związku faktycznych, z formalnego punktu widzenia stanowiły zupełnie różne sprawy.

Biorąc je zatem wyłącznie pod uwagę, a nie ponownie ustalając, organy nie tylko nie dopuściły się arbitralności, czy też dowolności w zakresie wyboru osoby zobowiązanej do ponoszenia opłat, lecz w pełni uwzględniły obowiązek każdego ze zstępnych do partycypowania w kosztach pobytu w domu pomocy społecznej w maksymalnych, dopuszczonych przez prawo granicach. Nie miało przy tym znaczenia, czy obowiązek ten wynikał z wydanej w tym zakresie decyzji administracyjnej, czy umowy zawieranej w trybie art. 103 ust. 2 u.p.s. Zgodnie bowiem z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2018 r., sygn. akt I OPS 7/17, obowiązek wnoszenia, przez osoby wskazane w art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.s., opłat za pobyt w domu pomocy społecznej umieszczonej w nim osoby, a w konsekwencji wydanie decyzji o zwrocie kosztów poniesionych zastępczo przez gminę na podstawie art. 104 ust. 3 w związku z art. 61 ust. 3 u.p.s., wymaga uprzedniego skonkretyzowania i zindywidualizowania tego obowiązku począwszy od dnia jego powstania w stosunku do każdej ze zobowiązanych osób w decyzji administracyjnej o ustaleniu opłaty wydanej na podstawie art. 59 ust. 1 w związku z art. 61 ust. 1 i 2 u.p.s. lub w drodze umowy zawartej na podstawie art. 103 ust. 2 w związku z art. 61 ust. 1 i 2 oraz art. 64 u.p.s.

W konsekwencji Sąd nie podziela wywiedzionych przez skarżącego zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, sprowadzających się do ponownej weryfikacji podstaw prawnych do wydania przez organ pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], ustalającej stronie po raz pierwszy opłatę za pobyt ojca w domu pomocy społecznej. Skoro wskazana decyzja została wydana w innym postępowaniu i jest ostateczna, nie mogła ona zatem stanowić przedmiotu oceny w toku niniejszej sprawy, podobnie jak i kolejne rozstrzygnięcia ją zmieniające.

Reasumując należało uznać, że zaskarżona decyzja odpowiadała prawu, gdyż zasadnie kształtowała zobowiązanie skarżącego do ponoszenia opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej w zmienionej wysokości, co było wynikiem nowego stanu prawnego, a także różnic w zakresie sytuacji dochodowej strony.

Mając zatem na uwadze powyższe okoliczności, wniesioną skargę należało oddalić w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a.

-----------------------

9



Powered by SoftProdukt