Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 czerwca 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 626/20 o odrzuceniu skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Postanowieniem z dnia 24 czerwca 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 626/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie zostało skutecznie doręczone M. S. w dniu 28 stycznia 2020 r. Termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 27 lutego 2020 r.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skoro skarga została wniesiona w dniu 28 lutego 2020 r., tj. jeden dzień po upływie ustawowego terminu do jej wniesienia, to na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę tę należało odrzucić.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła M. S., zarzucając naruszenie:

1) art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że skarga została wniesiona po ustawowym terminie na jej wniesienie, pomimo że:

a) postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2020 r. zostało zaadresowane na błędny adres;

b) skarga została wniesiona w ustawowym terminie do jej wniesienia, tj. w ciągu 30 dni od kiedy skarżąca dowiedziała się o treści doręczonego rozstrzygnięcia w sprawie;

c) art. 53 § 1 P.p.s.a. poprzez błędne uznanie, że skarżąca przekroczyła trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi, podczas gdy wniesienie skargi zostało wniesione w ustawowym terminie.

Wobec powyższego skarżąca wniosła o:

1) uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości;

2) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych;

3) przeprowadzenie dowodów z:

a) wydruku przedstawiającego status przesyłki (śledzenie przesyłek) ze strony internetowej Poczty Polskiej;

b) zdjęcia koperty z postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie;

c) wniosku o zmianę adresu do korespondencji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a.

W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji wadliwie uznał, że skarga M. S. została wniesiona z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 P.p.s.a., czego następstwem było jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Jak wynika bowiem z akt sprawy zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie doręczenie zaskarżonego postanowienia nastąpiło na adres: [...], tj. z pominięciem wskazanego przez M. S. w odwołaniu adresu do korespondencji: [...]. Okoliczność taka nie pozwala na wywiedzenie skuteczności doręczenia zaskarżonego postanowienia, a tym samym uznania, że skarga została wniesiona po terminie.

Podkreślić należy, że co do zasady pisma w postępowaniu administracyjnym doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy (art. 42 § 1 K.p.a.). Zasada ta doznaje ograniczenia wówczas, gdy strona od miejsca wymienionego w art. 42 K.p.a. wybiera i wskazuje adres do doręczeń (korespondencji). Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie regulują co prawda kwestii dotyczących sposobu doręczenia pism na adres korespondencyjny lub adres do doręczeń. Nie oznacza to jednak, że wskazanie w piśmie procesowym tego rodzaju adresu nie jest wiążące dla organów.

W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżąca w nagłówku zażalenia na postanowienie Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] listopada 2019 r. o odmowie wydania zaświadczenia adres: "[...]" wskazała jako "adres do korespondencji", jednak organ odwoławczy, przy doręczeniu zaskarżonego postanowienia, pominął ten fakt i skierował przesyłkę na inny adres. Co prawda, przesyłka zawierająca odpis ww. postanowienia dotarła do rąk osoby uprawnionej, jednak z tego faktu nie należy wyprowadzać skuteczności doręczenia, ponieważ doręczeniu pisma z pominięciem adresu do korespondencji wskazanego przez stronę postępowania można przypisać walor informacyjny, a nie – prawnoprocesowy. Wynika to również z ogólnych zasad Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 6 K.p.a. – zasady legalizmu, art. 8 K.p.a. – zasady budowania zaufania do władzy publicznej, art. 9 K.p.a. – zasady informowania stron postępowania oraz art. 10 § 1 K.p.a. – zasady zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu), które nie pozwalają na obciążanie stron postępowania negatywnymi skutkami prawnymi, wynikającymi z niewłaściwego działania organu administracyjnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2019 r. sygn. akt II OZ 1387/18; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Powyższe daje podstawę do stwierdzenia, że Sąd I instancji, wydając zaskarżone postanowienie, naruszył w istotnym stopniu art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 42 § 1, art. 43 oraz art. 41 § 1 K.p.a.

Z tych względów, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Odnosząc się do wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, stwierdzić należy, że nie może być on uwzględniony przez Naczelny Sąd Administracyjny, bowiem przepisy art. 203 i 204 P.p.s.a, które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji.