Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Siudyka, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi M. K. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie świadczenia wychowawczego oddala skargę.

Po rozpatrzeniu wniosku skarżącej M. K. decyzją z dnia [...] r. Wójt Gminy W. przyznał prawo do świadczenia wychowawczego na rzecz dzieci: K. K., K. K., A. K. i A. K.– za okres od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 30 września 2017 r. Następnie decyzją z dnia [...] r. organ ten uchylił powyższą decyzję przyznającą świadczenie wychowawcze za okres świadczeniowy 2016/2017 – od dnia 28 czerwca 2017 r., stwierdzając że ojciec dzieci W. C. zamieszkuje na terenie [...], gdzie wykonuje działalność zawodową, co oznacza, że podlega ustawodawstwu innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej. Akta sprawy przekazano Wojewodzie Śląskiemu pismem z dnia 20 września 2018 r., które wpłynęły w dniu 25 września 2018 r.

Prowadząc postępowanie Wojewoda pismem z dnia 26 listopada 2018 r. powiadomił skarżącą o możliwości zapoznania się z aktami sprawy w terminie 7 dni. Następnie decyzją z dnia [...] r. organ ten umorzył postępowanie w sprawie świadczenia wychowawczego za okres od dnia 28 czerwca do 30 czerwca 2017 r. na rzecz wszystkich dzieci oraz odmówił prawa do dodatku dyferencyjnego w okresie od dnia 1 sierpnia do dnia 30 września 2017 r. na K. K. Jednocześnie postanowieniem z tej samej daty organ zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na K. K. w części dotyczącej okresu od dnia 1 lipca do dnia 31 lipca 2017 r. oraz na pozostałe dzieci za okres od dnia 1 lipca do dnia 30 września 2017 r., pouczając skarżącą, że wymagane jest przedstawienie decyzji stwierdzającej uprawnienie, bądź brak uprawnień do wnioskowanego świadczenia na terenie kraju pierwszeństwa celem ustalenia prawa do dodatku dyferencyjnego na terenie Polski.

Skarżąca pismem z dnia 13 listopada 2018 r. wniosła ponaglenie na bezczynność organu. Postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach uznało ponaglenie za uzasadnione, wyznaczając termin załatwienia sprawy do dnia 31 stycznia 2019 r.

Następnie pismem z dnia 5 października 2019 r. skarżąca wniosła skargę na bezczynność Wojewody zarzucając naruszenie art. 35 w zw. z art. 37 kpa. Skarżąca zarzuciła, że organ co najmniej od maja 2019 r. nie podejmuje czynności w sprawie, gdyż nie dokonał tłumaczenia zagranicznego dokumentu, składającego się z jednej strony. Jej zdaniem, bezczynność organu ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa, co naraża ją na straty.

W odpowiedzi na skargę organ zrelacjonował przebieg postępowania i omówił podejmowane czynności. Wyjaśnił, że wielokrotnie występował do właściwej instytucji na terenie [...] celem ustalenia uprawnień zgodnie z zasadami pierwszeństwa. W dniu 11 czerwca 2019 r. otrzymano informację, dotyczącą uprawnień do świadczeń na terenie [...] od lipca 2017 r. Jednak informacja ta nie precyzowała miesięcznych świadczeń przyznanych na poszczególne dzieci, a jedynie zawierała kwoty świadczeń na wszystkie dzieci bez wyszczególnienia, dla którego z nich uwzględniono dodatki do zasiłków. Stąd też przekazana dokumentacja nie jest wystarczająca do ustalenia uprawnień do dodatku dyferencyjnego na poszczególne dzieci. Wobec powyższego w dniu 3 października ponownie wystąpiono o podanie miesięcznych wysokości świadczeń przyznanych na poszczególne dzieci, a następnie wystosowano ponaglenie, na które nie uzyskano odpowiedzi.

Następnie na wezwanie Sądu organ administracji w kolejnym piśmie podał, że sprawa do tej pory nie została zakończona decyzją, gdyż mimo dalszej korespondencji nie ustalono, czy skarżąca otrzymuje na dzieci świadczenia rodzinne na terenie [...]. Skarżąca przedłożyła co prawda decyzję instytucji [...], lecz nie precyzuje ona ich wysokości, a instytucja ta poinformowała, że na terenie [...] takich świadczeń jej nie przyznano. W tej sytuacji w dniu 20 kwietnia 2020 r. zwrócono się o interwencję w powyższej sprawie do Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki Społecznej.

Rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Organ, którego bezczynność zaskarżono, nie uchybił bowiem wymogu z art. 35 i art. 36 kpa. Przepisy te określają terminy załatwienia sprawy oraz obowiązki organu po upływie tych terminów.

Z mocy art. 35 § 2 kpa, niezwłocznie powinny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane lub znane organowi. Taki stan rzeczy nie miał miejsca w niniejszej sprawie. Dla rozpatrzenia wniosku skarżącej w zakresie wypłaty świadczenia dyferencyjnego wymagane było uzyskanie informacji od organu zagranicznego co do wysokości świadczeń wypłacanych na poszczególne dzieci w danych okresach. Tymczasem organ administracji dysponował jedynie dokumentem, w którym podano łączną wysokość przyznanych świadczeń na wszystkie dzieci. Dokumentu, z którego wynikałyby istotne dla sprawy fakty, nie przedstawiła też skarżąca w toku postępowania.

Istotne jest też w niniejszej sprawie, że postanowieniem z dnia [...] r. organ zawiesił postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa z uwagi na fakt, że rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji uzależnione jest od wyniku sprawy przed innym (zagranicznym) organem. Jednocześnie organ pouczył skarżącą o wymogu przedstawienia decyzji wydanej przez organ kraju pierwszeństwa celem ustalenia prawa do dodatku dyferencyjnego. Tymczasem z mocy art. 35 § 5 kpa, do terminów załatwienia sprawy nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organów.

Zatem okres zawieszenia postępowania nie podlega wliczeniu do terminu maksymalnie dwumiesięcznego, określonego w art. 35 § 3 kpa. Z uwagi na przyczynę zawieszenia postępowania, brak było podstaw do zastosowania trybu z art. 36 kpa. Organ administracji zawieszając postępowanie pouczył skarżącą o wymogu przedstawienia decyzji organu zagranicznego. Bez przedstawienia tego dokumentu nie było możliwe ani podjęcie zawieszonego postępowania, ani też wskazanie terminu załatwienia sprawy. Przywołany przez skarżącą dokument z maja 2019 r. został przetłumaczony, lecz jego treść nie była wystarczająca do załatwienia sprawy. Nie jest to bowiem decyzja, przyznająca świadczenia na poszczególne dzieci, lecz zbiorcze przedstawienie wypłaconych skarżącej świadczeń od organu zagranicznego. Nie ustały zatem przyczyny zawieszenia postępowania.

Faktem jest, że postępowanie prowadzone jest bardzo długo. Jednak organ zawieszając postępowanie, dopełnił powinności z art. 100 § 1 kpa, występując wielokrotnie do organu zagranicznego o przedstawienie właściwego dokumentu bez którego nie jest możliwe rozpatrzenie niniejszej sprawy. Skarżąca niewątpliwie otrzymuje świadczenia od instytucji zagranicznej. Nie wiadomo jedynie, czy wysokość tych świadczeń jest niższa niż wypłacane w kraju.

Nie można więc twierdzić, że spełnione są przesłanki z art. 100 § 2 i 3 kpa w postaci niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego, bądź niepowetowanej szkody dla skarżącej.

W konsekwencji, sąd administracyjny stwierdził, że organ prawidłowo zawiesił postępowanie (zresztą, skarżąca nie wniosła zażalenia na to postanowienie) i nie ustały przeszkody w załatwieniu sprawy, mimo starań organu o uzyskanie informacji od organu zagranicznego.

Taki stan rzeczy wyklucza postawienie organowi zarzutu bezczynności, bądź przewlekłości z art. 37 § 1 kpa wobec nie przekroczenia terminów załatwienia sprawy (art. 35 § 3 i § 5 kpa).

Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.).

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nastąpiło zgodnie z art. 119 pkt 4 i art. 120 cyt. ustawy.

ec