Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Bąk- Marciniak po rozpoznaniu w dniu 03 marca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na uchwały Rady Miasta w przedmiocie wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego poprzez uchylenie ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] postanawia odrzucić skargę

Pismem z dnia [...] listopada 2019 r. Stowarzyszenie [...] działając z upoważnienia grupy mieszkańców wniosło skargę " na odmowę Wezwania z dnia [...] września 2019 r. o stwierdzenie nieważności uchwał Rady Miejskiej w [...] W ocenie Stowarzyszenia skarżone stanowisko Rady Miasta zawiera błędną interpretację stosowania definicji "terenów zielonych".

W skardze wskazano, że argument użyty przez Radę Miasta wpisania ww. definicji w ustawę o ochronie przyrody dopiero w 2015 r. jest sprzeczny z twierdzeniem, że skarżone Uchwały nie naruszały istniejącego interesu prawnego w dacie ich podejmowania. Otóż brak ustawowych definicji różnych określeń nie powoduje braku ich realnego istnienia, realny znaczy istniejący w rzeczywistości, odznaczający się zdrowym rozsądkiem. W przypadku braku takich definicji obowiązuje przede wszystkim cecha realności, czyli logiki oraz Słownik języka polskiego PWN, według którego tereny zielone to: "grunty pokryte roślinnością służące mieszkańcom miast jako miejsce wypoczynku". Słownik celowo zawiera określenie "mieszkańcom", a nie właścicielom nieruchomości. Trudno sobie wyobrazić aby ustawodawca kiedykolwiek pozwalał wszystkim mieszkańcom odpoczywać na prywatnym terenie, nawet w okresie przed wprowadzeniem definicji "terenów zielonych" w 2015 r.

Wobec powyższego nie można uznać, że w latach ubiegłych przed wprowadzeniem definicji w ustawie o ochronie przyrody można było uchwalać w planach zagospodarowania tereny wypoczynku dla mieszkańców bez uwzględnienia przepisu wynikającego z art. 10.1 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Rada Miasta nie ma nieograniczonych uprawnień do uchwalania studium i planów bez uwzględniania okoliczności faktycznych. Ustawodawca wprowadzając wspomniany pkt 8 miał na celu waży interes obywateli jakim są między innymi gwarancje własnościowe zagwarantowane Konstytucją. W przeciwnym razie pkt 8 byłby zbędny, nie służyłby żadnemu celowi i zastosowaniu.

Dowodem na uchybienie wymogów tego przepisu jest w ocenie skarżącego odpowiedź Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2019 r., na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Uwzględnianie uwarunkowań wynikających ze stanu prawnego gruntów było i jest dostateczną przesłanką do stosowania wykładni, że tereny służące mieszkańcom do wypoczynku mogą obecnie jak i mogły być w przeszłości tylko na terenach ogólnie dostępnych. Natomiast argument, że definicje zawarte w ustawie o ochronie przyrody mają zastosowanie wyłącznie dla potrzeb ww. ustawy i nie ma obowiązku jej szerszego stosowania jest twierdzeniem błędnym.

Odnośnie uchwały Rady Miasta Nr [...] podmiotem którego interes prawny został naruszony byli mieszkańcy określeni w pełnomocnictwie, ponieważ zapisy tej uchwały były konsekwencją kolejnych uchwał ograniczających ich prawa własnościowe.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wezwaniem Sądu z dnia [...] stycznia 2020 r. zobowiązano skarżącego do wskazania co konkretnie jest przedmiotem skargi.

W odpowiedzi na wezwanie, Stowarzyszenie wskazało, ze przedmiotem skargi są zapisy Studium oraz MPZP miasta [...] stwierdzające, że tereny prywatne traktuje się jako tereny ogólnie dostępne poprzez nadanie im określenia i statusu "terenów zielonych". Dotyczy uchwał Rady Miejskiej w [...]: z dnia [...] września 1999 r., Nr [...]; z dnia [...] października 2009 r. Nr [...]; z [...] września 2016 r. Nr [...]; z dnia [...] września 2010 r., Nr [...], z dnia [...] września 2017 r. Nr [...]

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skargę należało odrzucić.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.), przywoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne właściwe są w sprawach z zakresu kontroli zgodności z prawem aktów prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Wskazać przy tym należy, że w myśl art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na uchwałę, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., w tym na uchwałę w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który z woli ustawodawcy stanowi akt prawa miejscowego (art. 14 u.p.z.p.), stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności.

W razie zaś stwierdzenia, że interes prawny strony skarżącej nie został naruszony, sąd odrzuca skargę na podstawie art. 58 § 2 pkt 5a p.p.s.a.

Skargę na uchwałę samorządu terytorialnego wnosi się na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2019 r. poz. 506, dalej jako: "u.s.g."). Zgodnie z tym przepisem, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Zarazem wskazać należy, że zgodnie z art. 101 ust. 1 u.s.g. podstawą skutecznego wniesienia skargi jest wykazanie przez stronę skarżącą naruszenia przez organ konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na jej sytuację prawną. Przy czym interes ten winien być bezpośredni i realny, aktualny, a nie przyszły, hipotetyczny lub ewentualny. Kryterium interesu prawnego, o którym mowa w 101 ust. 1 u.s.g., musi być oceniane w płaszczyźnie materialnoprawnej i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków strony skarżącej a zaskarżonym aktem (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 1 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1209/13 - Lex nr 1391696, 10 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 2349/14 - Lex nr 1657653, 7 marca 2013 r. sygn. akt II GSK 1183/11 - Lex nr 1340094, 24 stycznia 2013 r. sygn. akt II OSK 2400/12 - Lex nr 1361627, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z powyższego wynika, że przed przystąpieniem do badania zarzutów skargi, sąd musi rozstrzygnąć, czy postanowienia planu naruszają indywidualny, wynikający z normy prawa materialnego interes prawny. Tymczasem wskazać należy, że skarżące stowarzyszenie nie wykazało naruszenia interesu prawnego skarżonymi zapisami.

W szczególności z akt sprawy nie wynika, by Stowarzyszenie było właścicielem, czy też uprawnionym z tytułu innych praw rzeczowych, nieruchomości położonych na obszarze objętym zaskarżonymi zapisami uchwał. Skarżący nie wykazał w imieniu konkretnie jakich mieszkańców występuje, ani nie przedłożył żadnego dokumentu z którego wynikałoby prawo własności tych osób do terenów objętych zapisami Studium czy uchwał. W aktach brak również zgody od konkretnych właścicieli nieruchomości (uprawnionych z innego tytułu) objętych zakresem oddziaływania skarżonych uchwał, na wniesienie w ich imieniu skargi do sądu administracyjnego.

Jak wynika z treści skargi stowarzyszenie upatruje swojej legitymacji do jej wniesienia poprzez naruszenie prawa materialnego wynikającego z przepisów Konstytucji RP art. 64 pkt 3 i art. 31 oraz ustawy o zagospodarowaniu i planowaniu przestrzennym art. 6 i art. 10.1 pkt 8.

Biorąc pod uwagę powyższe rozważania oraz okoliczności sprawy, w ocenie sądu nie ma wątpliwości, że zaskarżona uchwała nie narusza interesu prawnego stowarzyszenia stosownie do wymagań art. 101 ust. 1 u.s.g.

W reasumpcji, analizując dopuszczalność skargi stowarzyszenia na uchwałę stwierdzić należało, że z uwagi na nienaruszenie interesu prawnego stowarzyszenia zaskarżonymi zapisami uchwał, podstawą do odrzucenia skargi jest art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. Wobec powyższego sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.