Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Klotz Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant Asystent sędziego Bartosz Kornalewicz po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale II w dniu 30 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich 1.oddala skargę, 2. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz radcy prawnego M. H. kwotę [...]zł ([...]) tytułem zwrotu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

II SA/Bd 216/10

Uzasadnienie

Skarżący R. B. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z [..], którą odmówiono mu przyznania uprawnień kombatanckich.

Kierownik Urzędu decyzją z [..] (Nr [..]) odmówił uchylenia ww. decyzji, wobec czego skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. Kierownik Urzędu w dniu [..] wydał na podstawie art. 127 § 3 i 138 § 1 pkt 1 Kpa w zw. z art. 1-4 i art. 22 ust. 1 ustawy z 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t. j. Dz. U. z 2002 r., Nr 42, poz. 371) utrzymał w mocy swoją decyzję z [..] W uzasadnieniu wskazał, że skarżący nie wykazał aby zaistniały jakiekolwiek nowe okoliczności uzasadniające zmianę decyzji ostatecznej. Nie można też uznać za słuszny interes w świetle art. 154 Kpa dążeń strony do innej oceny przez organ tego samego stanu faktycznego, który już był przedmiotem rozpoznania zakończonego ostateczną decyzją.

Na powyższą decyzję R. B. złożył skargę, wnosząc o uchylenie jej wraz z decyzjami ją poprzedzającymi oraz o zasądzenie kosztów postępowania, wskazując, że "Kierownik Urzędu ... od wielu lat odmawia nadania mi uprawnień kombatanckich i że jego "... działalności w Armii Krajowej była już wcześniej weryfikowana i udowodniona." Podniósł także, że będąc osobą starszą i schorowaną nie jest w stanie przedłożyć dodatkowych dowodów.

W odpowiedzi na skargę organ odwołując się do uzasadnia swej decyzji wniósł o oddalenie skargi.

Uzupełniając skargę wyznaczony w toku postępowania sądowego pełnomocnik skarżącego zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenia art. 7 i 77, 80 i 154 Kpa, art. 153 ppsa oraz art. 21 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 3 ww. ustawy z 24 stycznia 1991 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Natomiast stosownie do treści przepisu art. 133 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy.

Z akt sprawy wynika zaś, że skarżący z wnioskiem o przyznanie mu uprawnień kombatanckich wystąpił w 1998 r. Decyzją z [..] – nr [..] Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił skarżącemu przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu działalności w Armii Krajowej. Z akt wynika także, że powyższa decyzja stała się decyzją ostateczną.

Tymczasem przepis art. 16 § 1 Kpa stanowi, że decyzje od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Jest to zasada trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych jedna z podstawowych, kardynalnych zasad postępowania administracyjnego.

Jednym z przypadków odstępstwa od tej zasady jest przepis art. 154 Kpa stanowiący, że decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony przy czym przepisy ustawy Kodeksu postępowania administracyjnego nie definiują pojęcia "słuszny interes strony" ani też drugiego pojęcia "interes społeczny."

Niewątpliwie interpretując powyższe terminy należy nie tracić z pola widzenia faktu, że postępowanie prowadzone w oparciu o art. 154 Kpa jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem, w przeciwieństwie do postępowania głównego (rozpoznawczego) nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej już ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie, czy za zmianą (uchyleniem) decyzji ostatecznej przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Istnienie zaś interesu społecznego czy słusznego interesu strony nie może być li tylko werbalnym stwierdzeniem, lecz musi być wykazane tak jak i inne istotne dla rozstrzygnięcia każdej sprawy okoliczności faktyczne. Niewątpliwie interes społeczny lub słuszny interes strony nie może prowadzić do wydania decyzji pozostającej w sprzeczności z obowiązującym w chwili wydania weryfikowanej decyzji prawem. Nie można w oparciu o te przesłanki wydać decyzji niezgodnej z obowiązującym prawem, w tym przypadku niezgodnej z przepisami ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego.

Dodatkowo należy zauważyć - w ślad za stanowiskiem doktryny oraz utrwalonym orzecznictwem sądowym - że samo subiektywne poczucie krzywdy oraz rozczarowanie i żal przebijające z pism skarżącego wobec stanowiska organu administracji, nie może być traktowane jako słuszny interes strony w rozumieniu przepisu art. 154 § 1 Kpa. Nie można uznać za słuszny interes strony w świetle art. 154 Kpa, jej dążenia do innej oceny przez organ tego samego stanu faktycznego sprawy, który był już przedmiotem rozpoznania przez ten organ w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją.

Analiza akt sprawy wskazuje, że okoliczności dotyczące służby skarżącego w Armii Krajowej wskazywane w skardze jak i w pismach składanych w toku postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją były już przedmiotem rozpoznania organu w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją z [..]. Ich analiza w ocenie Sądu nakazuje stwierdzenie, że skarżący nie przedstawił żadnych nowych dowodów i nie wskazał na jakiekolwiek okoliczności, które przemawiałyby za wzruszeniem ostatecznej decyzji Kierownika Urzędu z uwagi na interes społeczny lub słuszny interes strony.

Nie można też uznać za słuszny interes strony w rozumieniu art. 154 Kpa, dążenia strony do innej oceny przez organ tego samego stanu faktycznego sprawy, który był już przedmiotem rozpoznania przez ten organ w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją - tj. w niniejszej sprawie decyzją z dnia [..]. Wskazane w skardze okoliczności nie pozwalają na przyjęcie poglądu, aby interes społeczny lub słuszny interes strony przemawiał za uchyleniem decyzji ostatecznej z [..]. Postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało bowiem przeprowadzone w oparciu o przepis art. 154 Kpa. Przedmiotem postępowania w sprawie zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej jest tylko ustalenie istnienia przesłanek wzruszenia ostatecznej decyzji z przyczyn wskazanych treścią tego przepisu. Interes strony jak i społeczny musi być wykazany i uzasadniony dowodowo.

Chybione są też zarzuty zawarte w piśmie z [..]. Zauważyć bowiem wypada, że przedmiotem postępowania prowadzonego na podstawie art. 154 § 1 Kpa nie jest merytorycznie rozstrzygnięcie sprawy – jak chce tego skarżący – lecz jedynie weryfikacja wydanej w sprawie decyzji ostatecznej z punktu widzenia przesłanek w tym przepisie wskazanych: słusznego interesu strony lub interesu społecznego. Nie jest więc to dalsze postępowanie w sprawie już rozstrzygniętej decyzją ostateczną, lecz zupełnie nowe postępowanie, którego przedmiotem jest ustalenie istnienia przesłanek wzruszenia decyzji ostatecznej, tj. ustalenie istnienia interesu społecznego lub słusznego interesu strony. Nie można więc w oparciu o art. 154 Kpa prowadzić ponownego postępowania wyjaśniającego co do istoty sprawy, która została już rozstrzygnięta decyzją ostateczną.

Uznając więc, iż przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia prawa Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.