Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marcin Miemiec (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Anna Moskała, Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz, Protokolant Katarzyna Dziok, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych za 2007 rok oddala skargę.

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania A. W. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. Nr [...], odmawiającej stronie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. utrzymał w mocy decyzję I instancji.

W uzasadnieniu decyzji II instancji przedstawiono przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie, wszczętego na wniosek strony z dnia [...] r. o przyznanie płatności na 2007 r. z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt, pakiet "Rolnictwo ekologiczne", realizowany w ramach wariantów: uprawy rolnicze z certyfikatem zgodności (S02a02) realizowany na obszarze [...] ha, trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności (S02b02) na obszarze [...] ha, oraz uprawy sadownicze, w tym jagodowe, z certyfikatem zgodności (S02d02) na powierzchni [...] ha. Strona dodatkowo zadeklarowała ubieganie się o zwiększenie płatności w wysokości ze względu na zbilansowanie produkcji roślinnej ze zwierzęcą.

Zgodnie z art. 9 ust.1 pkt. 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym z dnia 20 kwietnia 2004 r. (Dz.U. Nr 93, poz. 898 ze zm.), upoważniona jednostka certyfikująca (JC) "A" Sp. z o.o. potwierdziła, że strona spełnia wymogi rolnictwa ekologicznego na powierzchni [...] ha w ramach wariantu S02a02, na powierzchni [...] ha w ramach wariantu S02b02 oraz na powierzchni [...] ha w ramach wariantu S02d02.

W dniu [...] r. gospodarstwo strony wytypowano do kontroli na miejscu metodą inspekcji terenowej w ramach wniosku o przyznanie płatności obszarowych na 2007 r., którą przeprowadziło w dniach: od [...] do [...] r. Biuro Kontroli na Miejscu we W.; [...] r. Biuro Kontroli na Miejscu w Z. G.

W protokołach kontroli stwierdzono następujące nieprawidłowości mające wpływ na wnioskowaną płatność:

1. Na działce rolnej A, działka ewidencyjna nr [...] (woj. d., powiat p., gmina R., obręb B.) wykazano, że zadeklarowana powierzchnia działki użytkowana rolniczo [...] ha jest mniejsza niż powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu. Deklarowany rodzaj uprawy (porzeczka czarna) nie jest zgodny ze stanem faktycznym. Inspektorzy przeprowadzający kontrolę na omawianej działce rolnej stwierdzili częściowo zaorany ugór.

2. Na działce rolnej B, działka ewidencyjna nr [...] (woj. d., powiat p., gmina R., obręb B.) wykazano, że zadeklarowana powierzchnia działki użytkowana rolniczo [...] ha jest większa niż powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu ([...] ha). Deklarowany rodzaj uprawy (łąka trwała) nie jest zgodny ze stanem faktycznym. Inspektorzy na tej działce rolnej stwierdzili niekoszony ugór.

3. Na działce rolnej C, działka ewidencyjna nr [...] (woj. d., powiat p., gmina R., obręb B.) wykazano, że zadeklarowana powierzchnia działki użytkowana rolniczo [...] ha jest mniejsza niż powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu ([...] ha). Deklarowany rodzaj uprawy (porzeczka czarna) nie jest zgodny ze stanem faktycznym. Inspektorzy na tej działce rolnej stwierdzili częściowo zaorany ugór.

4. Na działce rolnej D, działka ewidencyjna nr [...] (woj. d., powiat p., gmina R., obręb B.) zadeklarowano łąkę trwałą na powierzchni [...] ha. Powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu ([...] ha) jest większa od powierzchni deklarowanej przez wnioskodawcę. Inspektorzy na tej działce rolnej nie potwierdzili faktu istnienia łąki trwałej, lecz niekoszony ugór.

5. Na działce rolnej E, działka ewidencyjna nr [...] (woj. d., powiat p., gmina R., obręb B.) zadeklarowano powierzchnię działki użytkowaną rolniczo [...] ha z uprawą gryki. Powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu była zgodna ze stanem faktycznym, lecz rodzaj uprawy stwierdzony nie był zgodny z deklaracją. Inspektorzy na działce rolnej stwierdzili częściowo zaorany ugór.

6. Na działce rolnej F, działka ewidencyjna nr [...] (woj. d., powiat p., gmina R., obręb K.), na której zadeklarowano porzeczkę czarną na powierzchni [...] ha, inspektorzy stwierdzili [...] ha niekoszonego ugoru.

7. Na działce rolnej G, działka ewidencyjna nr [...] (woj. d., powiat p., gmina R., obręb K.) wykazano, że zadeklarowana powierzchnia działki użytkowana rolniczo [...] ha jest większa niż powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu ([...] ha). Deklarowany rodzaj uprawy (łąka trwała) nie był zgodny ze stanem faktycznym. Inspektorzy na tej działce stwierdzili niekoszony ugór.

8. Na działce rolnej H, działka ewidencyjna nr [...] (woj. l., powiat n., gmina O., obręb L.) zadeklarowano powierzchnię działki użytkowaną rolniczo ([...] ha), z uprawą porzeczki czarnej. Podczas kontroli na miejscu inspektorzy terenowi zmierzyli powierzchnię działki rolnej [...] ha. Inspektorzy przeprowadzający kontrolę stwierdzili, że działka jest odłogowana i nie jest na niej prowadzona działalność rolnicza.

Organ I instancji odmówił stronie płatności decyzją z dnia [...] r., nr [...]. Strona odwołała się, zarzucając naruszenie prawa materialnego, polegające na oparciu decyzji o kontrolę przeprowadzoną na podstawie rozporządzenia (WE) nr 834/2007; § 1 ust. 1 pkt 1 i 2 w związku z § 2 ust. 1 i 2 rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm; art. 57 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników. Strona zarzuciła także naruszenie prawa procesowego, a mianowicie art. 7,10 § 1, 77 § 1, 80,107 § 3 k.p.a.

Organ II instancji decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Na tę decyzję strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który prawomocnym wyrokiem z dnia [...] r. (sygn. akt [...]) uchylił zaskarżoną decyzję z uwagi na niewykazanie przesłanek wydania decyzji kasacyjnej z art. 138 1 pkt 2 k.p.a. Organ II instancji, po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, powołaną w osnowie wyroku decyzją utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ powołał rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. 174, poz. 1809 ze zm., dalej także rozporządzenie rolnośrodowiskowe), wydane na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.) - podstawę prawną regulującą warunki i tryb udzielania producentom rolnym płatności z tytułu przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt, w ramach Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004-2006, czyli

Według organu II instancji, zarzuty strony są niezasadne i nie zasługują na uwzględnienie. Z ustalonego stanu faktycznego wynika bowiem, że kontrola na miejscu wykazała nieprawidłowości odnośnie działek rolnych zadeklarowanych we wniosku co do ich powierzchni i rodzajów użytkowania jako nieuprawnionych do otrzymywania płatności rolnośrodowiskowych.

W związku z przeprowadzoną w gospodarstwie strony kontrolą na miejscu w ramach wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych na 2007 r., ze względu na wykryte różnice pomiędzy stanem zadeklarowanym przez producenta a stwierdzonym podczas kontroli na miejscu, nie naliczono płatności dla pakietu rolnictwo ekologiczne. Stwierdzony podczas kontroli na miejscu rodzaj użytkowania to ugór (działki rolne A, B, C, D, E, F i G) bądź odłóg (działka rolna H), nieobjęte wsparciem z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na podstawie § 3 ust 1 pkt 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Zgodnie z tym przepisem płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu do działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, użytkowanych jako grunty orne, łąki lub pastwiska, a w przypadku pakietu rolnictwo ekologiczne, użytkowanych również jako sady.

Zgodnie z art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.Urz. WE Nr L 141 z dnia 30 kwietnia 2004 r., str. 18 ze zm.), jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% lub 2 ha, lecz nie więcej niż 20% powierzchni stwierdzonej, kwota jaka ma być przyznana, jest pomniejszona w danym roku o dwukrotną wykrytą różnicę. Gdy różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną wynosi 20% lub więcej, odmawia się przyznania płatności.

Na działkach B, D i G, na których zadeklarowano ekologiczny trwały użytek zielony, stwierdzono ugór niewykoszony w terminie określonym w § 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U z 2007 r. Nr 46, poz. 306 ze zm.), czyli do 31 lipca. Skutkowało to zastosowaniem kodu W2. Organ podkreślił, że wprawdzie terminy koszenia dla przedsięwzięć rolnośrodowiskowych znoszą terminy dla gruntów zgłaszanych jedynie do płatności bezpośrednich zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia. Nie miało to wszakże znaczenia, gdyż stwierdzony na tych działkach rodzaj użytkowania był nieuprawniony do otrzymania płatności rolnośrodowiskowej.

Organ wskazał, że płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana na wniosek producenta rolnego (§ 11 ust. 2 rozporządzenia), który deklaruje powierzchnię działek rolnych użytkowanych rolniczo, rodzaj uprawy oraz status poszczególnych działek. Potwierdza sam prawdziwość tych danych własnoręcznym podpisem na ostatniej stronie wniosku. Producent ma obowiązek podania danych zgodnie ze stanem faktycznym. Składając wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt w pierwszym roku i w kolejnych latach uczestnictwa w programie, producent rolny zobowiązuje się do:

1) przestrzegania warunków uczestnictwa w programie rolno środowiskowych przez okres 5 lat od dnia rozpoczęcia jego realizacji;

2) przestrzegania, na obszarze całego gospodarstwa rolnego, zasad zwykłej dobrej praktyki rolniczej, zgodnie z przepisami dotyczącymi obszarów o niekorzystnych warunkach gospodarowania (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. Nr 73, poz. 657 ze zm);

3) niezwłocznego informowania na piśmie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa:

a) o każdym fakcie, który ma wpływ na przyznawanie, przedłużanie, pobieranie lub wypłacanie płatności z tytułu wspierania przedsięwzięć rolno-środowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt,

b) o każdej zmianie powstałej w okresie trwania złożonych przez producenta zobowiązań, w szczególności jeżeli zmiana dotyczy wykorzystania gruntów rolnych, wielkości powierzchni oraz przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego;

4) udostępniania osobom upoważnionym do wykonywania czynności kontrolnych wstępu na teren gospodarstwa rolnego, a także okazania wszystkich dokumentów związanych z przeprowadzaną kontrolą;

5) prowadzenia rejestru działalności rolnośrodowiskowej w gospodarstwie rolnym.

Treść tych zobowiązań zawarta jest we wzorze wniosku o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt, stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 sierpnia 2004 r. w sprawie wzoru wniosku o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt oraz zawartości planu tego działania (Dz.U. Nr 181, poz. 1878). Strona złożyła dnia [...] r. wniosek rolnośrodowiskowy na 2007 r., w którym podpisała wymienione zobowiązania.

Planowane zmiany w realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego winny być poprzedzone zmianą planu rolnośrodowiskowego i zgłoszeniem takiego zamiaru we właściwym biurze powiatowym Agencji. Aneks do planu rolnośrodowiskowego zmieniający rodzaj uprawy, sporządzony w [...] r., przesłano do Biura Powiatowego ARiMR we W. w dniu [...] r. W związku z tym wcześniejsze zabiegi wykonywane od miesiąca [...] r., polegające m.in. na zaoraniu uprawy porzeczki czarnej, przygotowaniu gruntów oraz nasadzenia maliny, były realizowane niezgodnie z planem rolnośrodowiskowym. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu, prowadzącemu działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym o powierzchni wynoszącej co najmniej 1 ha użytków rolnych, który zobowiąże się do realizacji pakietów, o których mowa w § 1 ust 2, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej. Zatem nie uwzględniono informacji o zmianie uprawy podczas naliczania płatności. Kontrola na miejscu w gospodarstwie producenta wykazała bowiem nieprawidłowości. Wpływa to na wysokość płatności z tytułu realizacji programu rolnośrodowiskowego.

Strona nie poinformowała Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o zmianach co do wykorzystania gruntów oraz wielkości powierzchni prowadzonych upraw. Nie zgłosiła także okoliczności mogących być przyczyną nieudatności uprawy. Za taką informację nie można uznać pisma złożonego w dniu [...] r. Nastąpiło to bowiem już po dacie wykonania kontroli w gospodarstwie, czyli po powzięciu przez stronę informacji o stwierdzenia nieprawidłowości. Pierwsze pisemne powiadomienie Agencji, zawierające m.in. wyjaśnienia producenta, informacje o zmianach wprowadzonych w gospodarstwie nastąpiło także dopiero po dacie inspekcji pomimo, iż strona co najmniej dwukrotnie od momentu podjęcia decyzji o zmianie kierunku produkcji oraz powzięciu wiadomości o nieudatności plantacji porzeczki czarnej stawiła się osobiście w siedzibie Biura Powiatowego ARiMR, w dniu [...] r. oraz [...] r.

Z pisma wniesionego w dniu [...] r. wynika, iż producent ze względu na niewielką udatność plantacji porzeczki czarnej podjął w [...] r. decyzję o zmianie uprawy i dotychczasowe nasadzenia porzeczki nisko zorkanował w [...] i [...] r. Planowane zmiany w realizacji zobowiązania powinny być natomiast poprzedzone zmianą Planu rolnośrodowiskowego (§ 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia) i zgłoszeniem do Biura Powiatowego Agencji zgodnie z podpisanymi zobowiązaniami w pkt 3, zawartymi w sekcji XI wniosku. Aneks do Planu złożono w Biurze Powiatowym w dniu [...] r. Zatem zabiegi wykonane do czasu sporządzenia aneksu, polegające m.in. na zaoraniu uprawy (porzeczki czarnej), przygotowaniu gruntów oraz nasadzenia maliny, były realizowane niezgodnie z planem rolnośrodowiskowym. Wbrew poglądowi pełnomocnika strony, to nie JC "A", lecz kierownik Biura Powiatowego ARiMR jest właściwy do weryfikacji, czy producent rolny spełnia warunki uzyskania pomocy oraz wymogów z § 2 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego.

Strona prowadzi ekologiczną produkcję żywności zgodnie z wymogami rozporządzenia EWG nr 2092/91 w sprawie produkcji ekologicznej produktów rolnych oraz znakowania produktów rolnych i środków spożywczych (Dz.Urz. WE L 198, z późn. zm.). Certyfikat wydany przez "A" potwierdza, iż produkty z gospodarstwa producenta rolnego mogą być wprowadzone do obrotu jako produkty rolnictwa ekologicznego. Dokumenty te odnoszą się jednak wyłącznie do zakresu wymogów powołanego rozporządzenia. Kontrole prowadzone przez jednostki certyfikujące dotyczą określonych produktów, o ile są lub mają być oznakowane jako produkty rolnictwa ekologicznego. Ich celem nie jest, jak kontroli obszarowych, określenie sumy powierzchni działek rolnych w gospodarstwie w ramach poszczególnych grup płatności.

Organ podkreślił, że płatność rolnośrodowiskowa w pakiecie "Rolnictwo ekologiczne" ma charakter powierzchniowy. Kontrola JC odnosi się natomiast do metod gospodarowania oraz produktów rolnych. Przedmioty kontroli wykonywanej przez JC i Biuro Kontroli na Miejscu ARiMR są zatem odmienne. Celem kontroli na miejscu w gospodarstwie strony było zbadanie, czy powierzchnia gruntów zgłoszonych do płatności we wnioskach ARiMR oraz roślina w plonie głównym jest zgodna z deklaracją producenta. Organ przyznał, że kontrola w dniach [...] oraz [...] r. dotyczyła wniosku w ramach płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Jej przedmiot w zakresie powierzchni i rodzaju upraw jest jednak zbieżny z kontrolami wykonywanymi w ramach wniosków rolnośrodowiskowych. Stąd organy orzekające miały obowiązek wykorzystania wyników tych kontroli. Ich pominięcie stanowiłoby rażące naruszenie art. 77 k.p.a. Zgodnie z zasadą swobodnej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów organ I instancji uznał zasadnie, że w dniach kontroli nie było zadeklarowanych upraw na działkach zgłoszonych przez producenta. Wynika to z protokołów pokontrolnych oraz materiału zdjęciowego wykonanego przez inspektorów terenowych. Prawidłowość ustalenia stanu faktycznego sprawy przez organy obu instancji potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny prawomocnym wyrokiem z dnia [...] r. (sygn. akt [...]), oddalając skargę strony.

Organ podkreślił, że przedstawiony przez stronę materiał dowodowy ma na celu wykazanie założenia i istnienia na kontrolowanym gruncie plantacji porzeczki czarnej przed terminem kontroli na miejscu. Kopia faktury nr [...] z dnia [...] r. potwierdza fakt zakupu przez stronę sztobrów porzeczki czarnej, podobnie jak wydruki przelewów z dnia [...] r., [...] r. i [...] r. Nie jest to jednak sporne w sprawie. Brak podstawowych zabiegów pielęgnacyjnych na plantacji porzeczki czarnej, susza oraz obecność szkodnika, doprowadziło do jej degradacji. Wskazuje na operat z dnia [...] r. Co do działki rolnej nr [...], położonej na działce ewidencyjnej nr [...], operat wykazuje swobodny i nadmierny rozrost roślinności w międzyrzędziach, spowodowany przypuszczalnie brakiem regularności koszeń w trakcie sezonu wegetacyjnego. Na działce rolnej [...] położonej na działce ewidencyjnej [...] wskazuje postępujący rozrost przylegającego do upraw zbiorowiska leśnego, krzewów i samosiejek drzew (gł. sosna i brzoza) oraz brak jej utrzymania zgodnie z zasadami zwykłej dobrej praktyki rolniczej. Obszerny materiał zdjęciowy obrazuje stan poszczególnych działek rolnych zgłoszonych przez stronę do płatności.

Według organu, bezspornie brak jest na wskazanych gruntach plantacji porzeczki czarnej. Stan plantacji porzeczki czarnej wskazuje, iż producent nie stosował skutecznych zabiegów w celu utrzymania lub podwyższania żyzności i biologicznej aktywności gleby. Organ podkreślił, że jest to niezgodne z wymaganiami określonymi w pkt 2.1 części A Załącznika I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2092/91 z dnia 24 czerwca 1991 r. w sprawie produkcji ekologicznej produktów rolnych oraz znakowania produktów rolnych i środków spożywczych (Dz. Urz. UE z 1991 r. Nr L 198.1 ze zm.). Zachwaszczenie plantacji jest niezgodne z wymaganiami pkt. 3 części A Załącznika I do rozporządzenia. Rady (EWG) nr 2092/91. Według tego przepisu, szkodniki, choroby i chwasty są zwalczane poprzez wykorzystanie następujących środków:

- wybór właściwych gatunków i odmian,

- program właściwego płodozmianu,

- reguły postępowania podczas mechanicznej uprawy,

- ochrona naturalnych wrogów szkodników za pomocą korzystnych przepisów (tj. wprowadzanie żywopłotów, ochrona gniazd, wypuszczanie drapieżników),

- wypalanie chwastów.

Organ stwierdził, że dołączona do akt sprawy w dniu [...] r. opinia pracownika Katedry [...] Uniwersytetu [...] we W. z dnia [...] r. nie może stanowić dowodu w sprawie, gdyż zawiera jedynie odpowiedzi na hipotetyczne pytania strony. Z operatu z dnia [...] r. wynika, iż nasadzone w latach [...] sztobry porzeczki czarnej uległy biodegradacji, a w czasie lustracji terenowej na omawianych działkach znajdowała się prawidłowo założona plantacja maliny. Autor operatu jednak nieprecyzyjnie określa datę założenia plantacji maliny na [...] r. Mogło to zatem nastąpić po wykonaniu kontroli na miejscu, czyli po dacie [...] r. Operat ten nie może więc stanowić dowodu na okoliczność, że w dniu inspekcji na spornych działkach znajdowała się prawidłowo założona plantacja maliny. W związku z tym organ przyjął, że operat nie potwierdza istnienia plantacji porzeczki czarnej na dzień przeprowadzenia kontroli na miejscu oraz na dzień sporządzania tych dokumentów. Potwierdza to słuszność kwalifikacji gruntów dokonanej przez inspektorów terenowych. Nieprawidłowe jest więc twierdzenie odwołania, że od [...] r. na działce była plantacja maliny, która jest rośliną dotowaną w ramach wariantu S02d02. Zdaniem strony, w sytuacji, gdy malina należy do tej samej grupy upraw - płatność powinna zostać przyznana w pełnej wysokości do tego wariantu. Inspektorzy terenowi nie stwierdzili jednak na działkach, gdzie zgodnie z deklaracją wnioskodawcy powinna znajdować się uprawa porzeczki, występowania plantacji maliny. Stwierdzili natomiast ugór bądź odłóg. Samo przygotowanie gleby (na zdjęciach widoczne są świeżo wyorane redliny) do nasadzenia plantacji nie świadczy o tym, iż plantacja istniała. Organ podkreślił, że zadaniem inspektorów jest stwierdzenie faktycznego stan użytkowania działek w momencie ich lustracji, a zamiarów producenta rolnego.

W uzupełnieniu odwołania z dnia [...] r. podtrzymano dotychczasowe stanowisko strony oraz wskazano wydanie zaskarżonej decyzji z obrazą art. 107 § 3 oraz art. 20 k.p.a. Wskazano, iż art. 51 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, na które powołano się w decyzji organu I instancji, ma zastosowanie jedynie do płatności bezpośrednich uregulowanych w ustawie z dnia 26 stycznia 2007 r. (Dz.U. Nr 170, poz. 1051), wskazując akty prawne regulujące płatności rolnośrodowiskowe rolnictwa ekologicznego. Organ wskazał na nietrafność tego poglądu. Głównym aktem prawa unijnego, które ustanawia podwaliny płatności rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2004-2006, jest bowiem rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 r. oraz rozporządzenie Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenie Rady (WE) Nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz.Urz. UE L153/30 str. 46). Artykuł 69 rozporządzenia nr 817/2004 stanowi, iż wszystkie wnioski w ramach programu rolnośrodowiskowego podlegają typowaniu do kontroli na miejscu. Kontrole na miejscu dokonywane są zgodnie z tytułem III rozporządzenia (WE) nr 2419/2001. Wszystkie zobowiązania i obowiązki beneficjenta, które mogą być sprawdzone podczas wizytacji, są przedmiotem kontroli. Zgodnie z art. 80 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30 kwietnia 2004 r., str. 18 ze zm.), rozporządzenie (WE) Nr 2419/2001 utraciło moc. Odniesienia do tego aktu będą interpretowane jako odniesienia do rozporządzenia i będą rozumiane zgodnie z tabelą korelacji przedstawioną w załączniku III. Wynika z tego, że od 1 stycznia 2005 r. do kontroli na miejscu w ramach wniosków w zakresie płatności PROW 2004-2006 mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Komisji nr 796/2004.

Organ stwierdził nietrafność poglądu strony, że ARiMR jest jedynie jednostką, która na podstawie certyfikatu oraz wykazu przekazanego przez JC o spełnieniu przez producenta rolnego wymagań w rolnictwie ekologicznym ma dokonać wypłaty środków, bez weryfikacji, czy płatność się producentowi należy czy też nie. Organ w tym zakresie ponownie wskazał na różnice między właściwością jednostki certyfikującej a właściwością organów ARiMR. Podkreślił, że na podstawie z art. 9 ust. 1 pkt. 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym z dnia 20 kwietnia 2004 r. (Dz.U. Nr 93, poz. 898 ze zm.) dokumenty sporządzane przez jednostkę certyfikującą nie stanowią przeciwdowodu do protokołów z kontroli na miejscu wykonywanej przez inspektorów ARiMR, ponieważ co innego podlega sprawdzeniu przez te dwie instytucje. Powołał się przy tym na wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 14 lipca 2008 r. sygn. akt III SA/Wr 299/08 (niepubl.), według którego: "(...) Analiza uregulowań zawartych w ustawie o rolnictwie ekologicznym (...) prowadzi do wniosku, że jednostki certyfikujące uprawnione są jedynie do kwalifikowania konkretnych produktów z gospodarstwa rolnego na rynek rolnictwa ekologicznego. Jednostki te nie mają zaś uprawnień do kwalifikowania konkretnych działek rolnych do przyznawania płatności rolnośrodowiskowych, ani do określenia sposobu ustalania tej płatności. Dlatego też sporządzony przez nie wykaz nie może być dokumentem, na podstawie którego kompetentny organ nalicza płatności. (...)".

Kompetencja weryfikacji i kwalifikowania działek jako uprawnionych do płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych należy wyłącznie do kierownika biura powiatowego ARiMR, zgodnie z uregulowaniami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. Nr 174, poz. 1809 ze zm.).

Odnośnie zarzutu, iż raporty z wykonanych kontroli nie zawierają elementów wymaganych przez przepisy rozporządzenia 796/2004, w szczególności art. 48 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, organ wyjaśnił, że protokół nr [...] zawiera wszystkie niezbędne elementy wymagane przez przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm. Kontrola ta dotyczyła bowiem sprawy obszarowej, jednak podczas rozpatrywania sprawy rolnośrodowiskowej będącej przedmiotem postępowania, wzięto pod uwagę zapisy, które należy uwzględnić w sprawach rolnośrodowiskowych. Są to te czynności kontroli, które niezależnie od jej przedmiotu (programu pomocowego realizowanego w gospodarstwie) są sprawdzane przez Biuro Kontroli na Miejscu. W szczególności jest to powierzchnia gruntów użytkowanych rolniczo oraz roślina uprawiana w plonie głównym na poszczególnych działkach.

Co do żądania o przesłuchanie jako świadka doradcy rolnośrodowiskowego, organ wskazał, że odpowiedzialny za wykonanie planu działalności rolnośrodowiskowej jest rolnik, który zgodnie z § 4 pkt 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego uczestniczy w przygotowaniu dokumentacji niezbędnej do przystąpienia do programu rolnośrodowiskowego. Stąd przesłuchanie doradcy rolnośrodowiskowego, jako osoby uczestniczącej w sporządzeniu planu, jest niecelowe. Plan jest organowi znany, gdyż znajduje się w aktach sprawy. Organ nie znalazł przyczyn dla udziału doradcy rolnośrodowiskowego w wyjaśnieniu kwestii zaniedbania plantacji porzeczki czarnej, której dopuścił się producent rolny i które doprowadziły do stanu plantacji uniemożliwiającego inspektorom zakwalifikowanie jej zgodnie z deklaracją wniosku. Plan działalności rolnośrodowiskowej, sporządzony przy udziale upoważnionego doradcy, zawierający opis gospodarstwa oraz planowane zadania realizowane w ramach poszczególnych pakietów, potwierdza jedynie, że producent rozpoczął zobowiązanie rolnośrodowiskowe z dniem [...] r., realizując pakiet rolnictwo ekologiczne - wariant trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności i wariant uprawy sadownicze bez certyfikatu zgodności. Weryfikacja realizacji planu przez rolnika, zgodnie z deklaracjami wniosku, była natomiast przedmiotem sprawdzenia podczas kontroli na miejscu.

Organ stwierdził, że niecelowe jest przesłuchanie świadka organizującego pracowników do nasadzenia maliny, na okoliczność wykazania, iż w dniu kontroli w [...] r. na działkach rolnych położonych w obrębie B. i K. znajdowała się plantacja maliny, a nie ugór. Stan działek stwierdzono bowiem podczas wizytacji w terenie. Jest to dowód bezpośredni, pozwalający na spostrzeżenie i stwierdzenie określonego faktu, który udokumentowano licznymi zdjęciami. Kontrola na miejscu była przeprowadzona przez inspektorów terenowych do niej przeszkolonych i przygotowanych, posiadających wiedzę z zakresu rolnictwa. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że stan działek zastany podczas kontroli na miejscu wskazywał, iż deklarowaną przez stronę plantację porzeczki czarnej, która powinna znajdować się na tych gruntach od [...] r., stanowiły niekoszone i porośnięte chwastami ugory posadownicze, z postępującą sukcesją naturalną w przypadku działki H, na których można było odnaleźć pozostałości nasadzonych w latach poprzednich lub [...] r. wyschniętych zdegradowanych sztobrów porzeczki czarnej. Na działkach tych trwały przygotowania do nasadzenia sztobrów maliny, wbrew zaleceniom kontrolera JC (protokół [...] z dnia [...] r.) o konieczności zastosowania sadzonek.

W konkluzji organ stwierdził, że podjęcie zobowiązań rolnośrodowiskowych nakłada na producenta rolnego stosowanie wyższych standardów w gospodarstwie rolnym, niż na rolnika prowadzącego gospodarstwo metodami konwencjonalnymi. Zgodnie z pkt. 31 preambuły do rozporządzenia Rady (WE) NR 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmieniające i uchylające niektóre rozporządzenia (Dz.Urz. UE L 1999 160/80), program pomocy rolnośrodowiskowej powinien być kontynuowany w celu zachęty rolników, by służyli społeczeństwu jako całości poprzez wprowadzanie lub kontynuowanie stosowania praktyk gospodarki rolnej zgodnych z rosnącą potrzebą ochrony i poprawy środowiska, zasobów naturalnych, gleby, różnorodności genetycznej i utrzymania stanu krajobrazu i obszarów wiejskich. Organ podkreślił, że nie oznacza to, że dla zachowania tych celów należy zaprzestać na założonej uprawie wykonywania jakichkolwiek zabiegów agrotechnicznych, czy dopuścić się zaniedbań w prowadzeniu plantacji porzeczki czarnej.

Badając legalność zaskarżonej decyzji, organ II instancji uznał, że nie narusza ona prawa. Stwierdził, że w świetle zebranych w sprawie dowodów oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa materialnego, postępowanie prowadzone przed organem I instancji odbyło się zgodnie przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Materiał dowodowy został wyczerpująco zebrany i rozpatrzony. Strona miała możliwość wypowiedzenia się co do niego oraz czynnie uczestniczyć w postępowaniu. Organ II instancji utrzymał zatem w mocy zaskarżoną decyzję I instancji.

Strona zaskarżyła decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonych decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 ust. 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 ust. 2 k.p.a., bądź uchylenie zaskarżonych decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt. c p.p.s.a. Zażądała zobowiązania organu do dołączenia do akt administracyjnych wykazu Jednostki Certyfikującej "A" dla Prezesa ARiMR za [...] r. w zakresie dotyczącym gospodarstwa skarżącej.

Skarżąca zarzuciła organowi II instancji naruszenie następujących przepisów prawa procesowego: art. 7, 8, 9, 75, 76, 77, 80 i 107 k.p.a. poprzez:

ocenę dowodów z oczywistą sprzecznością z ich treścią,

ocenę dowodów - każdego z osobna, a nie we wzajemnej łączności,

niedopuszczenie zgodnych z prawem dowodów na istotne dla sprawy okoliczności,

nieuwzględnienie dowodów z dokumentów urzędowych,

dopuszczenie niezgodnego z prawem dowodu,

poczynienie ustaleń bez oparcia w materiale dowodowym,

nieudzielenie stronie skarżącej informacji faktycznych i prawnych istotnych w sprawie,

nieuzasadnienie całkowitej zmienności poglądów prawnych w kolejnych decyzjach w sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W pismach z dnia [...] r. oraz z dnia [...] r. strona skarżąca podtrzymała podniesione zarzuty, rozwijając argumentacje podniesioną w skardze oraz uzupełniła skargę. Zarzuciła, że odpowiedź na skargę nie może zastępować uzasadnienia decyzji administracyjnej. Stwierdziła, że przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej nie jest prawidłowość oceny dowodów zawarta w odpowiedzi na skargę.

W piśmie z dnia [...] r. strona skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów w postaci protokołów przesłuchań świadków, zawartych w aktach postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową we W. przeciw skarżącej, w sprawie o sygnaturze [...], o czyn z art. 13 § 1 w zw. z art. 286 § 1 kodeksu karnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej także dalej w skrócie p.p.s.a.).

Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), a także rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b) czy wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Sąd nie stwierdził naruszeń prawa wskazanych przez stronę skarżącą. Skarga nie zasługuje zatem na uwzględnienie.

Podstawą materialnoprawną podjętych w sprawie decyzji administracyjnych są przepisy regulujące warunki i tryb udzielania producentom rolnym płatności z tytułu realizowania przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt, w ramach Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004-2006, zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. Nr 174, poz. 1809 ze zm., zwane także dalej rozporządzeniem lub rozporządzeniem rolnośrodowiskowym), wydanego na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.).

Rozporządzenie stanowi w § 2 ust. 1, że płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu, prowadzącemu działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym o powierzchni co najmniej 1 ha użytków rolnych, który zobowiąże się do:

1) przestrzegania wymagań, o których mowa w art. 23 rozporządzenia 1257/1999/WE z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju wsi przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR), nowelizującego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz.Urz. WE L 160 z 26.06.1999) oraz art 13 i 20 rozporządzenia 817/2004/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r., ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia 1257/1999/WE (Dz. Urz. UE L 153 z 30.04.2004);

2) realizacji pakietów, o których mowa w § 1 ust. 2, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej;

3) prowadzenia rejestru działań realizowanych w ramach programu rolnośrodowiskowego (rejestru działalności rolnośrodowiskowej), zawierającego wykaz wypasów zwierząt oraz działań agrotechnicznych, w tym zastosowania nawozów i wykonania zabiegów przy użyciu środków ochrony roślin, a rejestr ten w odniesieniu do zastosowania nawozów prowadzi się dla całego gospodarstwa rolnego; rejestr działalności rolnośrodowiskowej prowadzi się na formularzu udostępnionym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zwaną dalej "Agencją".

Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu do działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, użytkowanych jako grunty orne, łąki lub pastwiska, a w przypadku pakietu, o którym mowa w § 1 ust. 2 pkt 2, użytkowanych również jako sady.

Inspekcje terenowe są wykonane w gospodarstwie producenta rolnego na podstawie art. 27 ust. 1, art. 29 i art. 30 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r., str.18 ze zm.).

Sąd stwierdza, że przeprowadzona w [...] r. w gospodarstwie skarżącej kontrola na miejscu wykazała nieprawidłowości co do działek rolnych zadeklarowanych we wniosku obejmujące ich powierzchnię oraz rodzaj użytkowania, co wykluczało je z płatności rolno środowiskowych na 2007 r. Wykryto różnice pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną przez producenta a powierzchnią stwierdzoną. Kontrola stwierdziła rodzaj użytkowania ugór na działkach rolnych A, B, C, D, E, F i G) oraz odłóg na działce rolnej H, nieobjęte wsparciem z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na podstawie § 3 ust 1 pkt 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Nie spełniono bowiem wymogów z dyspozycji tego przepisu, według którego płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu do działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, użytkowanych jako grunty orne, łąki lub pastwiska, a w przypadku pakietu rolnictwo ekologiczne, użytkowanych również jako sady. Skarżąca nie spełniła tych wymogów.

Sąd stwierdza, że wyniki kontroli na miejscu, przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącej, obejmującej działki rolne będące przedmiotem niniejszego postępowania, stanowiły podstawę faktyczną do wydania decyzji odmawiających stronie skarżącej za 2007 r. płatności ONW, oraz płatności JPO i UPO. Decyzje te były poddane kontroli sądowoadministracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił wszystkie zarzuty skarżącej kwestionujące postępowanie dowodowego. Sąd stwierdził w szczególności, że postępowanie to, którego istotnym składnikiem były wyniki kontroli na miejscu z [...] r., było prawidłowe. W związku z tym Sąd uznał decyzję o odmowie przyznania płatności ONW za zgodną z prawem. W konsekwencji Sąd wyrokiem z [...] r., sygn. [...], oddalił skargę strony w przedmiocie odmowy przyznania stronie płatności ONW. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielając zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących głownie wad postępowania dowodowego, wyrokiem z dnia [...] r., sygn. [...], oddalił skargę kasacyjną. Po wydaniu tego wyroku skarżąca cofnęła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjny we Wrocławiu z dnia [...] r., sygn. [...] w przedmiocie oddalenia skargi na decyzję odmawiającą płatności JPO oraz UPO za 2007 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] r., sygn. [...] umorzył postępowanie w tej sprawie.

Z uwagi na to, że prawomocnymi wyrokami sądowymi uznano postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organy administracyjne obydwu instancji w sprawie płatności ONW, JPO oraz UPO za zgodne z prawem, Sąd uznaje za bezzasadne zarzuty podniesione przez stronę co do wad postępowania dowodowego, poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji. Według Sądu, bezzasadny jest także zarzut braku podstawy prawnej do przyjęcia wyników kontroli na miejscu z [...] r. za podstawę decyzji odmawiającej przyznania płatności rolnośrodowiskowych za 2007 r.

Skarżąca prowadzi niespornie ekologiczną produkcję żywności zgodnie z wymogami rozporządzenia EWG nr 2092/91 w sprawie produkcji ekologicznej produktów rolnych oraz znakowania produktów rolnych i środków spożywczych (Dz.Urz. WE L 198, z późn. zm.). Potwierdza to Certyfikat wydany przez "A". Produkty z gospodarstwa rolnego skarżącej mogą być więc wprowadzone do obrotu jako produkty rolnictwa ekologicznego. Dokumenty wydawane przez "A" stwierdzają jednak wyłącznie spełnienie przez producenta rolnego wymagań uregulowanych powołanym rozporządzeniem. Celem kontroli jednostki certyfikującej nie jest natomiast określenie powierzchni oraz rodzaju upraw (roślin w plonie głównym) na działkach rolnych w gospodarstwie producenta w ramach poszczególnych grup płatności rolnośrodowiskowych. Organ II instancji trafnie stwierdził, że przedmioty kontroli wykonywanej przez JC i Biuro Kontroli na Miejscu ARiMR są odmienne.

Wobec tego, że płatność rolnośrodowiskowa w pakiecie "Rolnictwo ekologiczne", ma charakter powierzchniowy, celem kontroli na miejscu w gospodarstwie rolnym strony skarżącej było zbadanie, czy zgłoszone we wnioskach do ARiMR: powierzchnia gruntów do płatności rolnośrodowiskowej oraz roślina w plonie głównym jest zgodna z deklaracją producenta. Organ II instancji zgodnie z ustalonym stanem faktycznym sprawy, przyznał, że kontrola w dniach [...] oraz [...] r. dotyczyła wniosku obejmującego płatności bezpośrednie do gruntów rolnych. Sąd stwierdza jednak, że wbrew zarzutom skargi, organy orzekające słusznie przyjęły, że przedmiot tej kontroli w zakresie obejmującym powierzchnię i rodzaju upraw był zbieżny z przedmiotem kontroli w ramach wniosków rolnośrodowiskowych. Stąd też, zdaniem Sądu, organy orzekające, rozpatrując wniosek obejmujący płatności rolnośrodowiskowe, obowiązane były wykorzystać wyniki kontroli z [...] r. Pominięcie tego materiału dowodowego stanowiłoby naruszenie art. 77 k.p.a. Oceniając całość zgromadzonych w sprawie dowodów organy uznały zatem trafnie, że zadeklarowanych upraw nie było w dniach kontroli na działkach zgłoszonych przez producenta do płatności rolnośrodowiskowej. Jak już Sąd stwierdził, prawidłowość tych ustaleń została potwierdzona prawomocnymi wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w prawomocnych wyrokach o sygn. [...] oraz [...].

Należy się odnieść do wniosku dowodowego strony skarżącej, dotyczącego kontroli z [...] r., który strona skarżąca sformułowała w piśmie z dnia [...] r., skierowanym do Sądu. Sąd oddalił ten wniosek dowodowy na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. Strona skarżąca wniosła bowiem o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów w postaci protokołów przesłuchań świadków, z akt postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową we W. przeciw skarżącej, w sprawie o sygnaturze [...].

Zgodnie z ustalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, w postępowaniu dowodowym przed sądami administracyjnymi nie może być prowadzone postępowanie dowodowe z zeznań świadków, a art. 106 § 3 p.p.s.a. nie może być podstawą do kwestionowania ustaleń przyjętych przez organy orzekające w postępowaniu administracyjnym. Nie może też służyć zwalczaniu ustaleń faktycznych, z którym strona się nie zgadza (zob. np. wyrok NSA z dnia 11 maja 2010 r. I FSK 693/09). Wykraczałoby to poza zakres dopuszczonego tym przepisem postępowania dowodowego (wyrok NSA z dnia 31 lipca 2008 r. II FSK 645/07). Wniosek strony skarżącej w istocie zmierzał do uwzględnienia dowodu ze świadków, uzyskanego w postępowaniu przygotowawczym. Było to niedopuszczalne. Rolą sądu administracyjnego nie jest bowiem prowadzenie postępowania dowodowego w celu ustalenia od podstaw istotnych okoliczności faktycznych danej sprawy, a jedynie kontrola, czy stan faktyczny został ustalony prawidłowo przez organy orzekające i czy daje podstawę do zastosowania określonych przepisów (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 22 września 2009 r., sygn. I SA/Po 710/09, LEX nr 526863).

W świetle materiału sprawy nie są zatem trafne zarzuty strony skarżącej podnoszące naruszenie art. art. 7, 8, 9, 75, 76, 77, 80 i 107 k.p.a. W postępowaniu administracyjnym zebrane dowody oceniono bowiem prawidłowo, we wzajemnym ich związku oraz dopuszczono wszystkie dowody istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Organy orzekające podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). W przedmiotowym postępowaniu nie można czynić organom zarzutu prowadzenia postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.). Organy te bowiem należycie i wyczerpująco informowały stronę o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.). Organy te jako dowód dopuściły wszystko, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie było sprzeczne z prawem (art. 75. § 1 k.p.a.). Nieuwzględnienie wniosku dowodowego strony nie świadczy o naruszeniu tej zasady. Organ włączył niezbędne dokumenty urzędowe do materiału sprawy. W postępowaniu administracyjnym w sposób wyczerpujący zebrano rozpatrzono cały materiał dowodowy. Organy oceniły na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy okoliczności sprawy zostały udowodnione. Stąd według Sądu bezzasadne są zarzuty skargi naruszenia art. 76, 77 oraz 80 k.p.a.

Sąd ponownie wskazuje to, że prawidłowość postępowania dowodowego w sprawach płatności za 2007 r. pozytywnie zweryfikowano w dwóch prawomocnych wyrokach Sądu. W tym kontekście Sąd podkreśla, że na podstawie art. 170 p.p.s.a. prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, ale również inne sądy i organy państwa.

Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy, wymagane przez art. 107 k.p.a. Spełnia także wymóg uzasadnienia faktycznego oraz prawnego. Sąd podkreśla, że uzasadnienie decyzji jest wręcz drobiazgowe i nie podziela poglądu skarżącej, że uzasadnienie decyzji w istotnym stopniu nastąpiło dopiero w odpowiedzi na skargę. Sąd nie dopatrzył się zatem zarzucanego w skardze naruszenia art. 107 k.p.a.

Z tych wszystkich względów, na mocy powołanych wyżej przepisów oraz art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.