III SA/Po 154/26 - Wyrok

Data orzeczenia	2026-02-11	
Data wpływu	2026-01-02	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu	
Sędziowie	Maciej Busz
Sebastian Michalski
Tomasz Grossmann /przewodniczący sprawozdawca/	
Symbol z opisem	6159 Inne o symbolu podstawowym 615	
Skarżony organ	Samorządowe Kolegium Odwoławcze	
Treść wyniku	Oddalono skargę	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Sędzia WSA Maciej Busz Sędzia WSA Sebastian Michalski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 lutego 2026 r. sprawy ze skargi A. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 września 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę w całości.	
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 25 września 2025 r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: "SKO" lub "organ II instancji"), po rozpatrzeniu zażalenia A. P., utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta [...] z 06 listopada 2024 r. ([...]) o odmowie wydania zaświadczenia.

Zaskarżone postanowienie SKO zapadło, jak wynika z jego uzasadnienia, w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

W dniu 07 marca 2024 r. A. P. (dalej: "Inwestor" lub "Skarżący") wystąpił do Prezydenta Miasta [...] (zwanego dalej: "Prezydentem Miasta" lub "organem I instancji") o wydanie zaświadczenia o zgodności "kontenerowego obiektu zapleczowego" z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (w skrócie "m.p.z.p."), w celu legalizacji obiektu.

Prezydent Miasta w dniu 11 marca 2024 r. wezwał Inwestora do uzupełnienia wniosku przez doprowadzenie do spójności projektowanej funkcji obiektu budowlanego do Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych, przedłożenie rzutów, przekroi obiektu budowlanego oraz kopii mapy ewidencyjnej lub zasadniczej z oznaczeniem obiektu budowlanego lub jego części podlegającego zmianie.

W odpowiedzi Inwestor załączył m.in. kopię wydanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] (dalej: "PINB") postanowienia z 30 października 2023 r. ([...]) wstrzymującego A. P. – jako inwestorowi, który jest właścicielem działki nr geod. [...], ark. 12, obręb R. – budowę tymczasowego obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem, pełniącego funkcję mieszkalną, usytuowanego na ww. nieruchomości. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej "WWINB") postanowieniem z 08 października 2023 r. ([...]), które zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (vide k. 42-44 akt adm. II inst.).

Postanowieniem z 25 marca 2024 r. ([...]) Prezydent Miasta odmówił Inwestorowi wydania żądanego zaświadczenia. Na skutek zażalenia złożonego przez Inwestora, SKO – postanowieniem z 15 października 2024 r. ([...]) – uchyliło zaskarżone postanowienie Prezydenta Miasta w całości i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.

Przywołanym na wstępie postanowieniem z 06 listopada 2024 r. Prezydent Miasta ponownie odmówił wydania Inwestorowi zaświadczenia o zgodności budowy kontenerowego obiektu zapleczowego o funkcji mieszkalnej, zlokalizowanego w P. przy ul. [...], na działce nr [...], ark. 12, obręb R., z ustaleniami obowiązującego m.p.z.p. w ramach postępowania legalizacyjnego.

Zażalenie na to postanowienie wniósł, w ustawowym terminie, Inwestor, reprezentowany przez ad H..

Utrzymując w mocy postanowienie Prezydenta Miasta z 06 listopada 2024 r. – przywołanym na wstępie postanowieniem z 25 września 2025 r. – SKO, przytoczywszy w uzasadnieniu treść art. 217 § 1 i 2 oraz art. 219 k.p.a., wyjaśniło, że z załączników do wniosku wynika, iż PINB postanowieniem z 30 października 2023 r. – wydanym na podstawie art. 48b ust. 1 i 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (w skrócie "p.b.") – wstrzymał Skarżącemu, jako inwestorowi, który jest właścicielem działki nr geod. [...] (ark. 12, obr. R.) – budowę tymczasowego obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem, pełniącego funkcję mieszkalną, usytuowanego na ww. nieruchomości, a także poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację ww. obiektu budowlanego w terminie 30 dni od dnia, kiedy postanowienie wstrzymujące stanie się ostateczne, oraz o konieczności uiszczenia opłaty legalizacyjnej na późniejszym etapie postępowania w celu uzyskania decyzji o legalizacji, przedstawiając zasady jej obliczania.

Dalej SKO wskazało, że w niniejszej sprawie zachodzi przypadek pierwszy [o którym mowa w art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. – uw. Sądu] – albowiem organ nadzoru budowlanego zobowiązał Skarżącego do przedłożenia stosownego zaświadczenia – przy czym, jak podkreśliło SKO, organ I instancji winien pamiętać, aby precyzyjnie wskazywać podstawę prawną zaświadczenia, tj. art. 217 § 2 pkt 1 albo pkt 2 k.p.a. Zdaniem SKO wnioskowane zaświadczenie pozostaje w ścisłym związku z postępowaniem legalizacyjnym. Postępowanie zainicjowane wnioskiem o wydanie zaświadczenia w celu legalizacji powinno dotyczyć tego samego obiektu, co toczące się przed organem nadzoru budowlanego postępowanie legalizacyjne. Jak wynika z treści postanowienia PINB, postępowanie legalizacyjne toczy się w sprawie obiektu tymczasowego (kontenerowego), o którym mowa w art. 3 pkt 5 p.b., którego posadowienie wymagało decyzji o pozwoleniu na budowę, skoro obiekt istnieje w określonym miejscu powyżej 180 dni, tj. od ok. 2014 r. Zgodnie z postanowieniem PINB obiekt pełni funkcję mieszkalną i zajmuje powierzchnię ok. 84 m2. Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że podczas kontroli Inwestor oświadczył, że obiekt jest wykonany z 5 połączonych ze sobą kontenerów ustawionych na bloczkach betonowych oraz ocieplonych styropianem. We wnętrzu kontenerów wykonano ścianki wewnętrzne z płyt G-K, które wydzielają następujące pomieszczenia: pokój z aneksem kuchennym, łazienkę (prysznic, umywalka, toaleta) oraz 2 pokoje. Obiekt wyposażony jest w instalację elektryczną, wodną z sieci miejskiej i kanalizacyjną – zbiornik bezodpływowy o pojemności około 3 m3.

Dalej SKO wyjaśniło, że na terenie obejmującym działkę inwestycyjną obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "[...]" część [...], zatwierdzony uchwałą Rady Miasta [...] z dnia 30 marca 2021 r. nr [...] (dalej "Plan miejscowy" lub "Plan"), w świetle ustaleń którego działka nr [...] wchodzi w skład terenów oznaczonych symbolem 12MN (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej). Na obszarze objętym Planem miejscowym ustalono m.in. zakaz lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych (§ 4 pkt 1 lit. a). Wedle § 8 pkt 1 lit. a Planu na terenie 12MN ustala się lokalizację budynków zgodnie z liniami zabudowy z dopuszczeniem lokalizacji budynku pomocniczego w głębi działki, z wyjątkiem terenu 16MN. A zgodnie z § 8 pkt 1 lit. f Planu ustala się powierzchnię budynku pomocniczego nie większą niż 50 m2.

SKO, jak stwierdziło, z urzędu ustaliło, że ww. postanowienie PINB, utrzymane w mocy przez WWINB, zostało poddane kontroli sądowoadminisatrcyjnej – w wyroku WSA w Poznaniu o sygn. akt IV SA/Po 720/23 – a na skutek skargi kasacyjnej od ww. wyroku WSA sprawa jest procedowana w NSA.

Następnie, przytoczywszy treść art. 3 pkt 5 i art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b., SKO podniosło, że w zapadłym w tej sprawie ww. nieprawomocnym wyroku o sygn. akt IV SA/Po 720/23 WSA wskazał, że organy słusznie przyjęły, iż przedmiot postępowania stanowi tymczasowy obiekt budowlany o funkcji mieszkalnej, a nie zapleczowej (zaplecza budowy). Zarazem SKO zauważyło, że ewentualna kwalifikacja obiektu jako zaplecze budowy – czego domagał się Inwestor – zwalniałaby go z reglamentacji administracyjnoprawnej.

W konkluzji SKO stwierdziło, że badając sprawę ponownie, uznało, że skoro obowiązujący Plan miejscowy wprost zakazuje lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych – a takie bez wątpienia Inwestor posadowił na swojej działce – kwestia funkcji mieszkalnej jest nieistotna, zwłaszcza że, jak wynika z uzasadnienia ww. wyroku WSA (choć nieprawomocnego), Inwestor w trakcie postępowania przed organami nadzoru budowlanego wskazał, że sprawa dotyczy tymczasowego obiektu budowlanego położonego na terenie budowy, przeznaczonego do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót, o funkcji mieszkalnej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na opisane postanowienie SKO, A. P., reprezentowany przez dotychczasowego pełnomocnika, wniósł o: (i) uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia wraz z postanowieniem organu I instancji, (ii) "rozpoznanie skargi na rozprawie w trybie bezpośredniego udziału stron przed Sądem", (iii) nakazanie organowi zwrotu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych – a to z powołaniem się na zarzuty

I. naruszenia przepisów prawa materialnego, a konkretnie:

1. art. 3 pkt 5 p.b. – przez jego błędne i przekraczające kompetencje organu uprawnionego do wydawania zaświadczeń zastosowanie i przyjęcie, że obiekt objęty wnioskiem o wydanie zaświadczenia stanowi "tymczasowy obiekt budowlany", w sytuacji, gdy klasyfikacja obiektu objętego wnioskiem nie została dotychczas dokonana przez organy administracji publicznej, zaś postępowanie legalizacyjne prowadzone przez PINB dotyczy obiektu budowlanego o funkcji mieszkalnej;

2. § 2 Planu miejscowego i art. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2023 r. poz. 977, z późn. zm.; w skrócie "u.p.z.p.") w zw. z art. 3 p.b. – przez błędne uznanie, że obiekt objęty wnioskiem o wydanie zaświadczenia stanowi obiekt budowlany objęty zakazem lokalizacji określonym w § 4 pkt 1 lit. a Planu, w sytuacji, gdy uchwała w sprawie Planu miejscowego oraz przepisy ustawowe nie zawierają definicji obiektu objętego wnioskiem – co zresztą organ wskazuje w uzasadnieniu postanowienia – zatem wobec toczącego się postępowania w sprawie legalizacji obiektu o funkcji mieszkalnej organ winien był uznać zaistnienie stanu faktycznego najbardziej zbliżonego do funkcji obiektu określonej zakresem toczącego się postępowania administracyjnego;

3. § 3 pkt 1 lit. a Planu miejscowego – przez błędne uznanie, że obiekt budowlany objęty wnioskiem o wydanie zaświadczenia nie stanowi obiektu zgodnego z ustalonym w Planie terenem zabudowy oznaczonym symbolem 12MN, i to w sytuacji, gdy wobec toczącego się postępowania legalizacyjnego dotyczącego obiektu o funkcji mieszkalnej oraz braku definicji normatywnej dotyczącego przedmiotowego obiektu organ winien był uznać zgodność stanu faktycznego ze stanem prawnym unormowanym w Planie – w szczególności wobec ustalenia, że obiekt ten pełni funkcje mieszkalne i zapleczowe;

II. naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, w szczególności:

1. art. 138 § 2 w zw. z art. 139a k.p.a. – przez jego niezastosowanie i utrzymanie przez organ odwoławczy zaskarżonego postanowienia organu I instancji w mocy, w sytuacji, gdy organ I instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy nie zastosował się do obowiązku płynącego z art. 139a k.p.a. i nie wykonał wytycznych zawartych w postanowieniu SKO z 15.10.2024 r. w zakresie wyjaśnienia wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy;

2. art. 9 w zw. z art. 8 w zw. z art. 139a k.p.a. – przez odstąpienie od pierwotnie wyrażonego stanowiska przez organ odwoławczy i utrzymanie w mocy ponownego postanowienia organu I instancji, pomimo niepodjęcia przez ten organ czynności wskazanych w wytycznych zawartych w postanowieniu SKO z 15.10.2024 r. i wydaniu przez organ postanowienia ponownego wbrew zapatrywaniom organu odwoławczego.

3. art. 138 § 2 w zw. z art. 218 k.p.a. – przez jego niezastosowanie i utrzymanie przez organ odwoławczy zaskarżonego postanowienia organu I instancji w moc, pomimo ponownego braku przeprowadzenia w koniecznym zakresie postępowania wyjaśniającego w zakresie zakwalifikowania typu obiektu objętego wnioskiem o wydanie zaświadczenia przez organy administracji budowlanej w toku postępowania legalizacyjnego prowadzonego przez PINB pod sygn. [...] – którego prawidłowe przeprowadzenie wiodłoby organ do stwierdzenia, że obiekt objęty wnioskiem, zgodnie z ustalonym stanem faktycznym odpowiada stanowi prawnemu określonemu w § 3 pkt 1 lit. a Planu;

4. art. 138 § 2 w zw. z art. 219 k.p.a. – przez jego niezastosowanie i utrzymanie przez organ odwoławczy zaskarżonego postanowienia organu I instancji w mocy w sytuacji, gdy z faktów i okoliczności, które winne były być znane organowi w przypadku prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, wynika, że obiekt objęty wnioskiem o wydanie zaświadczenia stanowi obiekt o funkcji mieszkalnej użytkowany przez osobę fizyczną, a zatem jego typ i klasyfikacji mieści się w rodzaju zabudowy określonym w Planie miejscowym, co wynika także z materiałów zgromadzonych przez organ w toku częściowo przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego.

W uzasadnieniu skargi jej autor rozwinął i umotywował podniesione zarzuty.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

W piśmie procesowym ("własnym") z 3 lutego 2026 r. Skarżący w całości podtrzymał dotychczas zgłoszone stanowisko oraz zarzuty i argumentację skargi. Jednocześnie, odnosząc się do odpowiedzi na skargę, podniósł w szczególności, że:

- prace budowlane związane z remontem zabytkowego muru z 1849 r. prowadzone są nadal, w sposób legalny i w pełni odpowiadający prawu, na podstawie zainicjowanego przez Inwestora – zgłoszeniem z 22 października 2012 r. o zamiarze wykonania robót budowlanych – postępowania administracyjnego, zakończonego oświadczeniem Prezydenta Miasta [...] z 27 listopada 2012 r. o braku wniesienia sprzeciwu;

- pismem z 18 kwietnia 2013 r. Wydział Urbanistyki i Architektury [...] poinformował Inwestora, że budowa budynków zaplecza budowy jako obiektów przeznaczonych do czasowego użytkowania w trakcie robót budowlanych położonych na terenie budowy nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia;

- w tej sytuacji budynek zapleczowy jest obiektem towarzyszącym na czas prac modernizacyjnych i nie obowiązuje w tym zakresie termin 180 dni, po którym należałoby taki budynek rozebrać. Stąd, zdaniem Skarżącego, całe postępowanie administracyjne związane z rzekomą samowolą budowlaną jest bezpodstawne, w tym także żądanie organów przedstawienia przez Inwestora zaświadczenia o zgodności posadowionych na jego nieruchomości obiektów z Planem miejscowym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wyjaśnić, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli "przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie". Jest to jeden z przypadków, gdy sąd administracyjny może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym "z urzędu", tj. bez wniosku strony o zastosowanie takiego trybu (tudzież pomimo wniosku strony o przeprowadzenie rozprawy). W myśl art. 122 p.p.s.a. sąd rozpoznający sprawę w trybie uproszczonym może przekazać sprawę do rozpoznania na rozprawie.

Wypada wyjaśnić, że Sąd nie uznał za konieczne ani zasadne rozpoznać niniejszej sprawy na rozprawie – o co wnioskowano w skardze – zważywszy na nieskomplikowany charakter tej sprawy, brak uzasadnionych istotnych wątpliwości co do jej stanu faktycznego i prawnego, a także kompletność przedłożonych Sądowi akt administracyjnych sprawy. Należy przy tym zaznaczyć, że rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nie prowadzi do pominięcia strony skarżącej, bowiem podnoszone przez nią argumenty, podobnie jak argumenty skarżonego organu, są rozważane w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę, a sprawa po wnikliwej analizie rozpoznawana jest przez sąd w składzie trzech sędziów, o czym stanowi art. 120 p.p.s.a. (por. wykrok WSA z 25.3.2020 r., II SA/Gd 667/19; ten wyrok oraz, w braku odmiennego zastrzeżenia, dalsze orzeczenia NSA i WSA przywołane w niniejszym uzasadnieniu są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, w skrócie "CBOSA", pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji zastosowanie w niniejszej sprawie trybu uproszczonego nie osłabiło zagwarantowanego stronom, pełnego rozpoznania sprawy sądowoadministracyjnej.

Dalej należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143; w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie (pkt 2) – a do takich należy niewątpliwie postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia, co expressis verbis wynika z art. 219 k.p.a. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Przedmiotem tak sprawowanej kontroli sądowej jest w niniejszej sprawie postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 25.9.2024 r. ([...]), utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta [...] z 6.11.2024 r. ([...]) o odmowie wydania zaświadczenia o zgodności budowy kontenerowego obiektu zapleczowego o funkcji mieszkalnej, zlokalizowanego w P. przy ul. [...], na działce nr ewid. [...], ark. 12, obręb R., z ustaleniami obowiązującego m.p.z.p. w ramach postępowania legalizacyjnego.

Nie ulega wątpliwości, że Skarżący wystąpił z wnioskiem o ww. zaświadczenie w związku z toczącym się postępowaniem legalizacyjnym, dotyczącym spornego obiektu budowlanego – na potrzeby tej legalizacji. Wynika to już wprost z treści tego wniosku, datowanego na 5 marca 2024 r. (data wpływu do organu: 7 marca 2024 r.), sporządzonego na druku zatytułowanym: "Wniosek o wydanie zaświadczenia o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu – w przypadku złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części" (k. 2 akt adm. I inst.). Ponadto Inwestor, w odpowiedzi na wezwanie organu I instancji do uzupełnienia wniosku, przedłożył m.in. kopię wydanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] (dalej "PINB") postanowienia nr [...] z 30 października 2023 r. ([...]) – wydanego na podstawie art. 48b ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682; w skrócie "p.b.") – mocą którego PINB nałożył na Skarżącego, jako "właściciela działki nr geod. [...], arkusz 12, obręb R., który jest inwestorem tymczasowego obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem pełniącego funkcję mieszkalną usytuowanego na ww. działce", obowiązek przedłożenia wyszczególnionych dokumentów legalizacyjnych związanych z budową ww. obiektu, w tym zaświadczenia Prezydenta Miasta [...] o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (zob. pkt I lit. a postanowienia PINB z 30.10.2023 r.; k. 45 akt adm. I inst.). W uzasadnieniu tego postanowienia wyjaśniono m.in., że w dniu 13 października 2023 r. wpłynął do PINB wniosek Inwestora o legalizację obiektu budowlanego.

Poza tym Sądowi w niniejszym składzie wiadomym jest z urzędu (z akt sprawy o sygn. IV SA/Po 720/23), że PINB wcześniejszym swym postanowieniem – wydanym 18 lipca 2023 r. nr [...] ([...]) na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1, ust. 3 i 5 p.b., po uprzednim wszczęciu postępowania z urzędu (zawiadomienie z 17.7.2023 r.) – wstrzymał Inwestorowi budowę tymczasowego obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem pełniącego funkcję mieszkalną usytuowanego na ww. działce nr ewid [...] (pkt I); poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację ww. obiektu budowlanego w terminie 30 dni od dnia, kiedy postanowienie wstrzymujące stanie się ostateczne (pkt II), a także poinformował o konieczności wniesienia (na dalszym etapie postępowania) opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji oraz przedstawił zasady jej obliczania (pkt III). Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej "WWINB") postanowieniem z 08 września 2023 r. ([...]), zaskarżonym następnie przez Inwestora do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który nieprawomocnym (jak dotychczas, z uwagi na wniesienie skargi kasacyjnej) wyrokiem z 18 stycznia 2024 r. o sygn. akt IV SA/Po 720/23 skargę w całości oddalił.

Na tym tle Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone przez SKO w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, zgodnie z którym postępowanie administracyjne zainicjowane wnioskiem o wydanie przez wójta burmistrza albo prezydenta miasta zaświadczenia o zgodności inwestycji (verba legis: "budowy"; zob. art. 48b ust. 2 pkt 1 p.b.) z ustaleniami obowiązującego m.p.z.p. – w celu jej legalizacji – powinno dotyczyć tego samego obiektu, co toczące się przed organem nadzoru budowlanego postępowanie legalizacyjne.

Godzi się zauważyć, że zbieżny co do istoty pogląd został wyrażony w orzecznictwie sądowym w przypadku dokonywania – analogicznej – oceny zgodności danej inwestycji z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy (wymaganej w sytuacji nieobowiązywania na danym terenie planu miejscowego). Zgodnie z tym poglądem, "w razie gdy organ nadzoru prowadzi postępowanie legalizacyjne lub naprawcze, to do jego kompetencji należy ocena, czy zachodzi potrzeba uzyskania przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy (por. wyroki NSA: z 17 maja 2016 r., II OSK 146/15; z 23 sierpnia 2018 r., II OSK 2084/16 – CBOSA). W efekcie to także do organu nadzoru budowlanego należy w takim przypadku określenie, jakiego przedsięwzięcia owe warunki zabudowy mają dotyczyć" (zob. wyrok WSA z 19.6.2019 r., IV SA/Po 306/19).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt kontrolowanej sprawy, należy stwierdzić, że w mającym rozstrzygające znaczenie w tej sprawie postanowieniu WWINB z 8.9.2023 r. w przedmiocie wstrzymania budowy, organ ten uznał, że mając na względzie fakt, iż przedmiotowy obiekt został posadowiony na bloczkach betonowych oraz wykonany z prefabrykowanych kontenerów – przez co nie jest trwale związany z gruntem – to został on prawidłowo zakwalifikowany przez PINB [w postanowieniu nr [...] z 18.7.2023 r. w przedmiocie wstrzymania budowy] jako tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 5 p.b. Dalej WWINB wyjaśnił, że Skarżący w dniu 4 kwietnia 2013 r. dokonał zgłoszenia budowy 4 wolnostojących tymczasowych obiektów kontenerowych, które miały pełnić funkcję zaplecza robót budowlanych polegających na remoncie murowanego ogrodzenia działek nr ewid. [...] i [...], którego to zgłoszenia organy nie kwestionują. Natomiast PINB w trakcie kontroli ustalił, że przedmiotowy obiekt ma powierzchnię zabudowy 84,5 m2 i pełni funkcję mieszkalną, co potwierdzają jego zdjęcia w aktach organu I instancji, przedstawiające wydzielone pomieszczenia, takie jak kuchnia, pokój czy łazienka. Ponadto obiekt ten stanowi jedną bryłę wraz z jej jednolitym pokryciem dachowym. Jest to zatem inny obiekt, aniżeli obiekty wskazane w ww. zgłoszeniu. Zatem zarzut, że powstał on na podstawie zgody właściwego organu, jest niezasadny, bowiem zgłoszenie i zgoda obejmowały obiekty mające pełnić funkcję zaplecza budowy, a nie mieszkalną.

Ustalenia te zostały zaakceptowane przez tut. Sąd w (nadal nieprawomocnym) wyroku z 18.1.2024 r. o sygn. akt IV SA/Po 720/23, w którym czytamy, że zgromadzona w tamtej sprawie dokumentacja, w tym oświadczenia Skarżącego, "dobitnie potwierdzają, że przedmiotowy obiekt nie tylko, że powstał niezgodnie ze zgłoszeniem z 4 kwietnia 2013 r. (posadowiono 5 kontenerów połączonych w jeden obiekt ze wspólnym dachem, zamiast 4 samodzielnych kontenerów oddzielonych 5-centymetrowymi przerwami), ale przede wszystkim – że nie pełni on funkcji «zaplecza budowy» w wyżej przedstawionym rozumieniu, lecz przeciwnie – że pełni właściwie wyłącznie (a przynajmniej głównie) funkcję mieszkalną. Świadczą o tym bezsporne fakty, jak m.in.: wydzielenie pokojów (w tym z aneksem kuchennym) oraz w pełni wyposażonej łazienki (toaleta, umywalka, prysznic), ocieplenie obiektu styropianem, zaopatrzenie obiektu w zbiornik bezodpływowy o pojemności ok. 3 m3, a także sposób wyposażenia tych pomieszczeń oraz zagospodarowania terenu wokół inkryminowanego obiektu (por. dokumentację zdjęciową w aktach adm. I inst., w tym na k. 2, k. 24 i k. 24v.), dalece odbiegające od wyposażenia oraz «obejścia» zaplecza budowy".

Wypada jeszcze dodać, że taka sam kwalifikacja prawna spornego obiektu budowlanego – jako "tymczasowego obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem pełniącego funkcję mieszkalną" – została powtórzona w postanowieniu PINB nr [...] z 30.10.2023 r. w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia dokumentów legalizacyjnych.

Wszystko to prowadzi do wniosku, że organy obu instancji prawidłowo uznały, że przedmiotem żądanego zaświadczenia o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego m.p.z.p. jest obiekt budowlany zakwalifikowany prawnie w sposób, jak uczyniły to organy nadzoru budowlanego w "bazowym" dla niniejszej sprawy postępowaniu legalizacyjnym – a więc jako "tymczasowy obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem pełniący funkcję mieszkalną" – a nie w sposób, jak dokonał tego Inwestor we wniosku (tj. jako "kontenerowy obiekt zapleczowy"). Jest to tym bardziej słuszne, że ewentualne zaświadczenie opiewające na ów "obiekt zapleczowy" byłoby nieprzydatne w postępowaniu legalizacyjnym, jako nie czyniące zadość dyspozycji pkt I lit. a postanowienia PINB z 30.10.2023 r.

W kontrolowanej sprawie jest poza sporem, że na terenie spornej inwestycji obowiązuje m.p.z.p. wprowadzony uchwałą nr [...] Rady Miasta [...] z dnia 30 marca 2021 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...] (Dz. Urz. Woj. [...]. z 13.4.2021 r. poz. [...]; dalej: "Plan miejscowy" lub "Plan"), który w § 4 pkt 1 lit. a ustanawia bezwzględny zakaz lokalizacji "tymczasowych obiektów budowlanych". Lege non distinguente, zakaz ten dotyczy wszystkich obiektów tego rodzaju – w szczególności bez względu na ich funkcję – a więc także tymczasowych obiektów budowlanych o funkcji mieszkalnej.

Z tego względu należy podzielić stanowisko organów obu instancji, że budowa spornego obiektu budowlanego nie jest zgodna z ustaleniami obowiązującego Planu miejscowego.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę w całości oddalił.