Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Hałabis Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca) Sędzia WSA Grzegorz Wałejko po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie na rzecz J. B. kwotę [...]zł (sto złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] 2024 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie sprostowało oczywistą omyłkę w decyzji własnej z dnia [...] 2024 r. znak: [...] w ten sposób, że w wierszu 14-15 na stronie pierwszej decyzji zamiast ,"uchylić w całości zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji", postanowiło wpisać "utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję".

Postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym:

Decyzją z dnia [...] 2024 r. Zarząd Dróg Wojewódzkich w Lublinie, po rozpatrzeniu wniosku J. B. ("skarżący"), odmówił wykonania zjazdu z drogi wojewódzkiej nr [...] na działkę ewidencyjną nr [...] położoną w miejscowości T., obręb [...] T..

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, zarzucając jej naruszenie art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu oraz art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w zw. z art. 11f ust. 1 pkt 8 lit. h ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych.

Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie ("Kolegium", "organ") wydało decyzję z dnia [...] 2024 r., w której wrozstrzygnięciu postanowiło "uchylić w całości zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji". W uzasadnieniu zaś wskazało m.in, że rozstrzygnięcie organu I instancji odpowiada prawu, zaś odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Dalej Kolegium wskazało, że dokument urzędowy - pismo Wydziału Dróg z dnia [...] 2023 r., zawierało informacje, iż dla przedmiotowej działki nie były wydawane warunki techniczne na budowy zjazdu, nie była wydawana decyzja lokalizacyjna i nie była wydana decyzja na zajecie pasa drogowego w związku z budowa zjazdu. Jednocześnie wskazano w treści tego pisma, iż poprzedni zarządca drogi, po reformie administracyjnej kraju, nie przekazał do ZDW żadnych dokumentów, dotyczących zjazdów z drogi nr [...], w tym na działkę [...] (przed podziałem 1616) w miejscowości T..

W ocenie Kolegium, w badanym przypadku brak jest dowodu na istnienie legalnego zjazdu na działkę nr [...] z wyżej wskazanej drogi publicznej (przed jej rozbudową). Skoro działka dotychczas takiego dostępu do drogi publicznej nie miała, brak jest podstaw do żądania jego budowy przez zarządcę drogi. Samo ewentualne istnienie faktycznego zjazdu, utworzonego bez wymaganej zgody, jest niewystarczające dla sformułowania żądania na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy o drogach publicznych.

Postanowieniem z dnia [...] 2024 r. nr [...] Kolegium sprostowało oczywistą omyłkę w wydanej przez siebie decyzji z dnia [...] 2024 r. w ten sposób, że w wierszu 14-15 na stronie pierwszej decyzji zamiast ,"uchylić w całości zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji", wpisało "utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję". W uzasadnieniu wskazało, że w decyzji z dnia [...] 2024 r. wystąpiła oczywista omyłka pisarska (błąd podczas redagowania decyzji), sprzeczna ze wskazaną podstawą prawną, intencją organu, treścią kodeksu postępowania administracyjnego, logiką oraz treścią uzasadnienia, polegająca na wpisaniu w jego sentencji, "uchylić w całości zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji", zamiast "utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję". W tym stanie rzeczy, Kolegium, uznało za zasadne i konieczne sprostowanie powyższej omyłki pisarskiej.

Na powyższe postanowienie skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, w którym zarzucił Kolegium wydanie postanowienia z naruszeniem naruszenie art. 113 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572., dalej "k.p.a.") poprzez jego błędną wykładnię dotyczącą oceny istotności wady wydanej decyzji administracyjnej i w konsekwencji zastosowanie trybu sprostowania do takiego zapisu, który oczywistą omyłką nie jest, jak i przekroczenie zakresu przedmiotowego przepisu polegające na merytorycznej zmianie treści decyzji.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie postanowienia w całości i zasądzenie od Kolegium kosztów postępowania.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej "p.p.s.a."), Sąd uwzględniając skargę na postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W rozpoznawanej sprawie, postanowieniem z dnia [...] 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie sprostowało oczywistą omyłkę w wydanej przez siebie decyzji z dnia [...] 2024 r. w ten sposób, że w wierszu 14-15 na stronie pierwszej decyzji zamiast ,"uchylić w całości zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji", wpisało "utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję".

Kolegium w podstawie prawnej swojego rozstrzygnięcia wskazało art. 113 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach.

Skarżący podnosząc zarzut naruszenia art. 113 § 1 k.p.a. zmierza do podważania zasadności zastosowanego przez organ trybu prostowania oczywistych omyłek. W ocenie strony, zaskarżone postanowienie prowadzi do zmiany merytorycznej decyzji z dnia [...] 2024 r. znak: [...] w sposób dla niego niekorzystny. W jego ocenie zmiana rozstrzygnięcia decyzji nie miała charakteru oczywistego i skutkuje zmianą decyzji co do meritum.

W ocenie Sądu, podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia art. 113 § 1 k.p.a. jest zasadny.

Jak wskazuje się w orzecznictwie, organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Błąd pisarski rozumiany jest jako widoczne, niezamierzone i niewłaściwe użycie słowa lub określenia, zastosowanie niewłaściwej pisowni bądź też pominięcie wyrazu lub litery. Błąd rachunkowy odnosi się natomiast do wykonania nieprawidłowej operacji matematycznej lub mylnych obliczeń matematycznych. Omyłki to natomiast inne postacie wadliwości decyzji administracyjnej o podobnym charakterze do wymienionych błędów. Wszystkie te wady muszą mieć charakter techniczny i nieistotny, tj. nie mogą prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia lub znacząco modyfikować stan faktyczny ustalony w sprawie. Ponadto błędy pisarskie, rachunkowe i omyłki powinny być oczywiste, czyli łatwo dostrzegalne, niewymagające przeprowadzenia badań. Oczywistość danej nieprawidłowości wynika z jej natury lub z porównania wady z innymi okolicznościami, które nie budzą wątpliwości. Dopiero spełnienie tych wymogów otwiera drogę do sprostowania decyzji administracyjnej (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2024 r., sygn. akt I OSK 2700/20; z dnia 25 października 2023 r. sygn. akt II OSK 1325/22).

Należy podkreślić, że przepis ten odnosi się do takich wad decyzji, które charakteryzują się cechą oczywistości. Oznacza to, że owa cecha stanowi granicę dopuszczalności sprostowania w trybie art. 113 § 1 k.p.a., a zatem sprostowaniu podlega jedynie oczywiste przeoczenie, czy zastosowanie niewłaściwego słowa lub omyłka pisarska o charakterze elementarnym, które nie wpływają na treść i znaczenie prostowanego postanowienia. W tym zakresie, przyjmuje się, że oczywistą omyłką mogą być w szczególności różnego rodzaju drobne błędy pisarskie, przeoczenia, czy zły dobór słów.

W doktrynie i w orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że przedmiotem postępowania o sprostowanie nie mogą być więc kwestie merytoryczne takie jak mylne ustalenia faktyczne czy też błędne zastosowanie przepisów prawa. Nie podlegają zatem w omawianym trybie sprostowaniu błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z dnia 22 kwietnia 2022 r., sygn. akt II GSK 1746/18 i z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 812/11).

Na gruncie powyższych rozważań nie budzi wątpliwości, że sprostowanie przez Kolegium sentencji decyzji z dnia [...] 2024 r., w ten sposób, iż w wierszu 14-15 na stronie pierwszej decyzji zamiast ,"uchylić w całości zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji", wpisano "utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję" prowadzi w efekcie do zmiany merytorycznej decyzji pomimo, że jak zasadnie wskazuje organ wynika, iż z uzasadnienia decyzji wynika, że zamysłem organu było wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji. Zdaniem Sądu, nie można w żadnym razie uznać, w świetle art. 113 § 1 k.p.a., za sprostowanie oczywistej omyłki zmianę treści rozstrzygnięcia. Pojęcie "oczywista omyłka" powinno być interpretowane w sposób ścisły, a nie rozszerzający. Sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej zawartej w decyzji nie może prowadzić do ingerencji w merytoryczną stronę decyzji, a zatem nie może prowadzić do zmiany lub uzupełnienia rozstrzygnięcia, co ma miejsce w niniejszej sprawie.

Konkludując stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z istotnym naruszeniem art. 113 § 1 k.p.a., co czyni skargę uzasadnioną.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach postępowania obejmujących wpis od skargi (100 zł), Sąd postanowił jak w punkcie 2 sentencji wyroku.

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a.