Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) Sędzia del. WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant starszy asystent sędziego Anna Siwonia-Rybak po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lutego 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 2251/15 w sprawie ze skargi I. B. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji administracyjnej oddala skargę kasacyjną.

Wyrokiem z dnia 2 lutego 2016 r. (sygn. akt I SA/Wa 2251/15), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę I. B. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji administracyjnej.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Decyzją ostateczną z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...], Wojewoda L. potwierdził: E. M., I. B., A. B. i S. B. prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez A.B. zabudowanej nieruchomości o powierzchni [...] ha, położonej w miejscowości O., powiat K. w dawnym województwie poleskim, obecnie na terenie Republiki B.

W motywach tej decyzji organ m. In. wskazał, że wartość nieruchomości, pozostawionej poza obecnymi granicami Państwa Polskiego przez poprzednika prawnego stron postępowania, ustalił na podstawie powierzchni, wynikającej z orzeczenia Państwowego Urzędu Repatriacyjnego (PUR) Oddział we W. z dnia [...] marca 1946 r. nr [...], a z którego treści wynikało, iż A. B. s. A., pozostawił nieruchomość rolną położoną we wsi O., pow. K., woj. p. (obecnie tereny B.) o pow. [...] ha, w tym: grunty orne o pow. [...] ha oraz łąki i pastwiska o pow. [...] ha, zabudowaną: murowanym domem mieszkalnym oraz budynkami gospodarczymi.

Wyjaśnić przy tym trzeba, że w postępowaniu tym Wojewoda dysponował także zaświadczeniem Archiwum Państwowego Obwodu B. z dnia [...] kwietnia 2003 r. informującym, iż "w latach 1920-1930 A. B. posiadał majątek O. w powiecie K., woj. p. Posiadłość składała się z domu mieszkalnego, budynków gospodarczych (wielkości budynków nie podano), ziemi i lasów. Według stanu z lipca 1939 r. ogólna powierzchnia majątku O. wynosiła [...] ha, z czego [...] ha stanowiły lasy". Ponadto w aktach sprawy znajdowały się także: oświadczenia świadków w osobach: A. C. oraz H. J., którzy w dniu [...] listopada 1990 r. twierdzili, iż mienie pozostawione przez A. i Z. małż. B. stanowił majątek położony w O.(K.) o powierzchni ok. [...] ha, zaś w dniu [...] października 2008 r. oświadczyli, iż majątek ten miał powierzchnię [...] ha (w tym [...] ha lasów) i w skład niego wchodziły: murowany dwór, wybudowany w 1922 r.; drewniany budynek mieszkalny (czworaki); zabudowania gospodarcze tj.: stodoła, stajnia, obora, garaż, chlewnia. Poza tym organ dysponował również protokołami przesłuchania I. B. z dnia [...] października 2011 r. i M. H. z dnia [...] listopada 2011 r.

Pismem z dnia [....] października 2012 r., I. B. wystąpiła o wznowienie postępowania administracyjnego, zakończonego decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., w związku – jak twierdziła - z ujawnieniem się nowego dowodu w postaci zaświadczenia Archiwum Państwowego Obwodu [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...], z którego treści wynikało, że "w dokumentacji Zakładu Archiwum Państwowego Obwodu [...] za lata 1921-1939, w zbiorach archiwalnych Poleskiego Urzędu Wojewódzkiego, w aktach dotyczących nadzoru nad parcelą leśną majątku O., w powiecie k., w województwie p., znajdują się informacje, że ten majątek należał do B. (niektórych dokumentach B.) A. Według stanu na miesiąc lipiec 1939 r. ogólna powierzchnia tego majątku, należącego do A. B., wynosiła [...] ha, z nich [...] zajęte były lasem. Według stanu na sierpień 1939 r. A. B. figuruje jako właściciel majątku O. w powiecie k. (powierzchnia nie jest podana)".

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r., Wojewoda L. wznowił postępowanie zakończone w/w decyzją z dnia[...] stycznia 2012 r. a następnie, decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...], odmówił uchylenia tej decyzji. Rozpatrując zaś sprawę, w trybie instancji odwoławczej, na skutek odwołania wniesionego przez I. B., Minister Skarbu Państwa, decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego.

\W ocenie Ministra, zaświadczenie z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] nie mogło świadczyć o rozmiarach mienia pozostawionego przez A. B. w chwili jego repatriacji, gdyż w niniejszej sprawie istotna była jej data. Tymczasem z przedłożonego zaświadczenia wynikało jedynie, że A. B. był właścicielem nieruchomości rolnej w sierpniu 1939 r., której powierzchnia - w lipcu 1939 r. - wynosiła [...] ha. Organ wskazał również w tym miejscu na rozbieżność w materialne dowodowym (zeznania świadków), co do daty samej repatriacji i przybycia do W. albo do W. oraz wielkości pozostawionego majątku ([...] ha, [...] ha). W tej sytuacji, przy rozbieżnych informacjach uzyskanych od świadków i stron postępowania, zdaniem Ministra Skarbu Państwa, organ wojewódzki prawidłowo orzekł w tym przypadku na podstawie dokumentu urzędowego, jakim było orzeczenie Państwowego Urzędu Repatriacyjnego z [...] marca 1946 r. nr [...], zwłaszcza, że dokument ten był opatrzony datą najpóźniejszą.

Organ odwoławczy podniósł również, że strona postępowania nie przedstawiła innych dowodów, które by podważyły powyższą ocenę a w toku postępowania przed organem wojewódzkim nie doszło do naruszenia art. 86, art. 78 § 1, art. 10, art. 80 k.p.a., które mogłoby powodować uchylenie decyzji organu I instancji. Podkreślono też, że ewentualne przesłuchanie E. M. nie mogło dotyczyć okoliczności, która nie została dowiedziona przez stronę postępowania. To strony bowiem składały w sprawie określone dowody, które wymagały skonfrontowanie z dowodami zebranymi w postępowaniu zwykłym.

Minister podkreślił także, że w postępowaniu nie doszło do uprzywilejowania orzeczenia Państwowego Urzędu Repatriacyjnego z [...] marca 1946 r., gdyż z całości materiału dowodowego wynikało, że w/w orzeczenie PUR było dokumentem opisującym w sposób najpełniejszy skład pozostawionej nieruchomości w momencie jej opuszczenia. W tych warunkach przedstawione przez wnioskodawczynię zaświadczenie Archiwum Państwowego Obwodu [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nie mogło być uznane za dokument wystarczający do uwzględnienia stanowiska odwołującej się.

Wyżej przedstawiona decyzja Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] grudnia 2013 r. stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którą wniosła I. B. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie: art. 7, 10 w zw. z art. 81, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. i art. 6 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.).

W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Oddalając skargę – na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a." - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że nie była ona zasadna.

Na wstępie Sąd podkreślił, że orzekał w ramach związania wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2015 r. (sygn. akt I OSK 771/15), który uchylił wcześniejszy - uwzględniający skargę - wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2014 r. (sygn. akt I SA/Wa 314/14) i przekazał temuż Sądowi sprawę do ponownego rozpoznania.

Orzekając zatem obecnie Sąd Wojewódzki wskazał, że w uzasadnieniu w/w wyroku Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, iż inicjując postępowanie o potwierdzenie prawa do rekompensaty, strony postępowania przedstawiły określone dowody, wywodząc z nich swoje roszczenia. Właśnie w oparciu o te dowody, w tym orzeczenie Państwowego Urzędu Repatriacyjnego z [...] marca 1946 r. nr [...], takie roszczenie zostało wnioskodawcom przyznane. Natomiast dowody uzyskane w postępowaniu wznowieniowym ani nie podważały, przyjętych w postępowaniu zwykłym okoliczności i ich oceny, ani nie wyjaśniały dokładnie, kiedy został opuszczony majątek i jakiej wielkości był to majątek w dniu opuszczenia, co więcej powodowały dodatkowe wątpliwości, które nie zostały rozwiane w wyniku innych dowodów.

Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w postępowaniu administracyjnym nie chodzi o poszukiwanie ewentualnych motywów, jakie mogły przyświecać właścicielowi, np. jego obaw przed konsekwencjami działania nowej władzy ludowej, ale wykazania istnienia takiego dowodu, z którego będzie dana okoliczność wynikała.

Odmawiając zatem wiarygodności dowodom, w sposób przekonujący należy wskazać przyczyny takiego stanu rzeczy (por. wyrok NSA z 29 marca 2011 r., II OSK 546/10). Pomimo tego Wojewódzki Sąd Administracyjny oparł się zaś na stopniu prawdopodobieństwa, wynikającym z rozbieżnych dowodów i jednocześnie wprost wskazując na istniejące rozbieżności, arbitralnie jednak przyjął, że decydujące w sprawie było w/w zaświadczenie Archiwum Państwowego Obwodu [...], a który to dowód - z logicznego punktu widzenia - wcale nie potwierdza i nie przekonuje, które okoliczności organ administracyjny powinien wziąć pod uwagę, wydając decyzję o przyznaniu prawa do rekompensaty.

Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że kierując się zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.) nie można uznać, aby dokument ten podważał oceny zawarte w zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, jak i w decyzji Wojewody L. z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...], potwierdzającej E. M., I. B., A. B., S. B. prawo do rekompensaty.

W tych warunkach nie można było uznać, że ww. dowód stanowił podstawę do zastosowania przez organ art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.

Rozpoznając zatem ponownie sprawę, Sąd Wojewódzki, mając na uwadze treść art. 190 p.p.s.a., wyjaśnił, że nie stwierdził w niniejszej sprawie zaistnienia przesłanek, skutkujących odstąpieniem od oceny prawnej wyrażonej w wyżej przywołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego a to powodowało, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd Wojewódzki podkreślił bowiem, że Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął już, iż - w warunkach sprawy niniejszej - nie można było uznać, aby dowód, w postaci zaświadczenia Archiwum Państwowego Obwodu [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] stanowił podstawę do zastosowania przez organ art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. a stanowisko to skład orzekający podzielił.

Podniósł przy tym, że Minister Skarbu Państwa w zaskarżonej decyzji w sposób szczegółowy uzasadnił, dlaczego utrzymał w mocy decyzję Wojewody L. z dnia [...] października 2013 r., akcentując, że organ wojewódzki prawidłowo w tym przypadku orzekł na podstawie dokumentu urzędowego (orzeczenia PUR).

Jednocześnie Sąd w tym miejscu wyjaśnił pojęcie instytucji wznowienia postępowania, a które – jak zaakcentował - jest wyjątkiem od - wyrażonej w art. 16 k.p.a. - zasady trwałości decyzji.

Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy, Sąd więc stwierdził, że powołana przez skarżąca przesłanka z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w niniejszej sprawie nie zachodziła, gdyż nie zostały spełnione warunki konieczne do jej spełnienia. Przedłożony przez stronę dowód nie ujawniał nowych okoliczności dla sprawy. Z ostatecznej decyzji Wojewody L. z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] – jak wyjaśnił Sąd – wynikało bowiem, że organy rozpatrujące sprawę posiadały dokumenty wskazujące na to, iż nieruchomość należąca do A. B. położona w miejscowości O. mogła składać się z [...] ha. Posiadając te informacje organ uznał jednak, iż nie są one wystarczające do udowodnienia pozostawienia majątku takich rozmiarów i wskazał, że strona udowodniła jedynie, iż nieruchomość pozostawiona w miejscowości O. składała się z [...] ha gruntów (ustalenia Wojewody L. oraz Ministra Skarbu Państwa). Tak więc organy, zarówno I jak i II instancji posiadały dowody wskazujące na fakt, iż nieruchomość w miejscowości O. mogła składać się z [...] ha.

Powyższe – w ocenie Sądu – oznaczało, że informacje, zawarte w zaświadczeniu Archiwum Państwowego Obwodu [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] były zgłoszone przez stronę i były znane organowi, który wydal decyzję w dniu [...] stycznia 2012 r. W tej więc sytuacji przedłożony obecnie dowód nie przedstawiał nowych okoliczności a - jak wyjaśnił to Naczelny Sąd Administracyjny - złożone w postępowaniu wznowieniowym zeznania i oświadczenia świadków oraz zaświadczenie Archiwum Państwowego Obwodu [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr 0507/156 tylko pogłębiały rozbieżności, w sytuacji gdy decyzja o przyznaniu prawa do rekompensaty opierała się o dokument urzędowy, który potwierdzał okoliczności przyznane przez samego właściciela majątku opuszczającego majątek (art. 75 § 1 K.p.a.).

Ostatecznie Sąd przyjął, że skonfrontowanie w niniejszej sprawie nowych dowodów z dotychczasowymi nie dawało jednoznacznie podstawy do zmiany dotychczasowego stanowiska, zawartego w decyzji z dnia [...] stycznia 2012 r.

W skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższy wyrok w całości, I. B. zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie:

I. przepisów postępowania, których to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1) art. 134 § 1 p.p.s.a. - poprzez nie odniesienie się przez Sąd do wszystkich stawianych w skardze zarzutów, a przede wszystkim do zarzutu: naruszenia przez organ art. 77 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, polegające na pominięciu dowodu wnioskowanego przez stronę, a mianowicie dowodu z przesłuchania E. M., pomimo, iż przesłuchanie tej osoby mogłoby przyczynić się do wyjaśnienia wszelkich wątpliwości w sprawie,

2) art. 141 § 4 p.p.s.a. - polegające na braku wskazania w uzasadnieniu orzeczenia stanowiska Sądu, co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia,

3) art. 141 § 4 p.p.s.a. - poprzez brak wyjaśnienia podstawy przyjętego przez Sąd rozstrzygnięcia, zwłaszcza poprzez ogólnikowe uzasadnienie, iż kwestia ustalenia powierzchni nieruchomości była wnikliwie rozpatrywana przez organ,

4) art. 190 p.p.s.a. - poprzez nie wzięcie pod uwagę przez Sąd wykładni prawa dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w zakresie oceny dotyczącej okoliczności faktycznych, która powinna być oparta na rozpoznaniu wszystkich dowodów w sprawie w powiązaniu ze sobą;

II. prawa materialnego, to jest: art. 6 ust 4 pkt 2 w ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty (...) - poprzez błędne uznanie, iż zaświadczenie Archiwum Państwowego Obwodu [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nie ujawnia nowych okoliczności dla sprawy.

Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Odpowiedź na skargę kasacyjna nie została wniesiona.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie polegało więc wyłącznie na badaniu zasadności zarzutów kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej.

Zostały one oparte na obu podstawach kasacyjnych, określonych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Jako zarzuty procesowe skarżąca wskazała na naruszenie przez Sąd Wojewódzki art. 141 § 4 oraz art. 134 § 1 i art. 190 p.p.s.a , natomiast zarzut obrazy prawa materialnego obejmował art. 6 ust 4 pkt 2 w ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.).

Odnosząc się zatem w pierwszej kolejności do zarzutu dotyczącego art. 141§ 4 p.p.s.a. wyjaśnić należy, że zgodnie z brzmieniem tego przepisu, uzasadnienie wyroku powinno zawierać: zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Elementy te zawiera zaskarżony wyrok, a zatem nie można było w tym przypadku mówić o istotnym naruszeniu w/w przepisu. Wskazać przy tym trzeba, że uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego nie musi polegać na dokładnym przytoczeniu treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Sąd administracyjny nie jest bowiem kolejną instancją odwoławczą w postępowaniu rozpoznawczym a jest sądem powołanym do kontroli legalności działalności administracji publicznej, przejawiającej się m. In. w badaniu legalności decyzji administracyjnych. Skoro zatem Sąd Wojewódzki określił decyzję w stosunku do której został wniesiony wniosek o wznowienie postępowania (decyzja Wojewody L. z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...]), szczegółowo opisał treść dokumentów na podstawie, których ta decyzja została wydana a następnie przedstawił przebieg i wynik postępowania wznowieniowego oraz omówił powody, dla których organy obu instancji odmówiły uwzględnienia w/w wniosku stwierdzającnprzy tym, że stanowisko to było zgodne z prawem (zasadne) i wskazując powody takiej oceny, to nie można było twierdzić, że uzasadnienie zaskarżonego nie zawierało stanowiska Sądu Wojewódzkiego, co do stanu faktycznego, przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia, albo że brak było w tym przypadku wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku.

Z uwagi na ścisłe powiązanie w analizowanej sprawie argumentacji odnoszącej się do zarzutów naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 190 p.p.s.a a także argumentacji związanej z art. 6 ust. 4 pkt 2 ustawy "zabużańskiej" z 2005 r., celowym wydaje się łączne odniesienie do w/w/ zarzutów.

W związku z tym wyjaśnić należy, że przedmiotowa sprawa dotyczyła decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] grudnia 2013 r. utrzymującej w mocy decyzję Wojewody L. z dnia [...] października 2013 r. odmawiającą uchylenia decyzji tego samego organu z dnia [...] stycznia 2012 r., a którą to decyzją organ wojewódzki potwierdził: E. M., I. B., A. B. i S. B. prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez A. B. zabudowanej nieruchomości o powierzchni [...] ha, położonej w miejscowości O., powiat K. w dawnym województwie p., obecnie na terenie Republiki [...].

Istotne w tym przypadku były zaś dwie okoliczności. Po pierwsze, że obecnie prowadzone postępowanie toczyło się w trybie postępowania wznowieniowego, z uwagi na powoływanie się przez strony na pozyskanie nowego dowodu (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.) w postaci zaświadczenia Archiwum Państwowego Obwodu [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] a po drugie, iż postępowanie to było prowadzone w ramach związania wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2015 r. (sygn. akt I OSK 771/15).

Odwołując się zaś do treści tego wyroku, podkreślić trzeba, że nie ulega żadnej wątpliwości, że w uzasadnieniu w/w wyroku, mając na myśli owo zaświadczenie Archiwum Państwowego Obwodu [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...], Sąd Kasacyjny stwierdził, iż (cyt.): " Kierując się zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.) nie można uznać aby dokument ten podważał oceny zawarte w zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, jak i w decyzji Wojewody L. z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...], potwierdzającej E. M., I. B., A. B., S. B. prawo do rekompensaty. W tych warunkach nie można było uznać, że ww. dowód stanowił podstawę do zastosowania przez organ art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.".

Jak z powyższego zatem wynika, dokument, będący podstawą wniosku o wznowienie postępowania, został już oceniony przez Naczelny Sąd Administracyjny. Ocena ta powoduje zaś, że wspomniane wyżej zaświadczenie z dnia 30 czerwca 2012 r. nie może być traktowane jako dokument, mogący być podstawą decyzji uchylającej decyzję Wojewody L. z dnia [...] stycznia 2012 r.

Zwrócić też należy uwagę na fakt, że wspomniana wyżej ustawa "zabużańska" z 2005 r., a która zawiera zarówno przepisy materialnoprawne jak procesowe, przewiduje w art. 6 ust. 1, iż do wniosku należy dołączyć m. in. dowody, które świadczą o pozostawieniu nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej z przyczyn, o których mowa w art. 1 oraz o rodzaju i powierzchni tych nieruchomości. Po myśli natomiast art. 6 ust. 4 cytowanej ustawy, dowodami tymi mogą być w szczególności: 1) urzędowy opis mienia; 2) orzeczenie wydane przez były Państwowy Urząd Repatriacyjny; 3) dokumenty urzędowe, w tym sądowe, a także dokumenty pozyskane z archiwów państwowych Republiki Białoruś, Republiki Litewskiej, Federacji Rosyjskiej, Ukrainy lub innych państw. Natomiast w przypadku braku dokumentów, o których mowa w ust. 4 pkt 1 i 2, dowodami, o których mowa w ust. 1 pkt 1, mogą być również oświadczenia dwóch świadków, spełniające szczególne wymagania, przewidziane omawianą ustawą.

Jak z powyższego zatem wynika, w kwestii dotyczącej m. in. powierzchni pozostawionej poza granicami Państwa Polskiego nieruchomości, zeznania świadków (w dodatku spełniających szczególne wymagania) mogą stanowić dowód, ale dopiero, gdy brak jest wskazanych w art. 6 ust. 4 cyt. ustawy, dokumentów. Jeśli zaś takie dokumenty są, organ nie może ustalać wielkości powierzchni nieruchomości "zabużańskiej" w oparciu o dowód z przesłuchania świadków.

Skoro też ustawa z 2005 r. zawiera przepis szczególny, dotyczący sposobu dowodzenia pozostawionego mienia, to w tym zakresie tym bardziej nie jest możliwe ustalanie rozmiarów tego mienia w oparciu o dowód z przesłuchania strony. Dodatkowo także podkreślić wypada, że tego rodzaju dowód - nawet po myśli art. 86 k.p.a. – jest dowodem tylko posiłkowym. Nie można zatem skutecznie domagać się przeprowadzenia tego dowodu na okoliczność, dla której ustawa materialnoprawna zastrzega określone obostrzenia dowodowe. W tej sytuacji brak przeprowadzenia w postępowaniu wznowieniowym dowodu z przesłuchania strony (E. M.) nie wpływał w żaden sposób na wynik sprawy.

W rezultacie zatem, skoro – jak ocenił to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 października 2015 r. - zaświadczenie Archiwum Państwowego Obwodu [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] nie mogło stanowić podstawy do zastosowania przez organ w postępowaniu wznowionym art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., to należało uznać, że odmowa uchylenia decyzji, w której ustalono powierzchnię pozostawionej nieruchomości w oparciu o orzeczenie PUR, nie naruszała prawa.

W konsekwencji więc, zarzuty, iż Sąd Wojewódzki naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., art. 190 p.p.s.a oraz art. 6 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej okazały się chybione.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 184 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.