Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku S. A. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w B z dnia 16 grudnia 2024 r. w sprawie ze skargi kasacyjnej S. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 stycznia 2026 r. sygn. akt IV SA/Wa 2069/25 oddalającego skargę S. A. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia 30 czerwca 2025 r. nr ... w przedmiocie zobowiązania do powrotu postanawia: oddalić wniosek.

Wyrokiem z dnia 8 stycznia 2026 r. sygn. akt IV SA/Wa 2069/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.), oddalił skargę S. A. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia 30 czerwca 2025 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu.

W skardze kasacyjnej S. A. zawarł wniosek o wstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z 30 czerwca 2025r. oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w B. z dnia 16 grudnia 2024 r.

W uzasadnieniu wniosku wskazał, że przymusowe opuszczenie terytorium Polski przed rozpoznaniem sprawy przez Sąd pozbawi go możliwości osobistego uczestnictwa w postępowaniu sądowym i skorzystania w pełnym zakresie z prawa do sądu, a ewentualne uwzględnienie skargi po wydaleniu nie zapewni mu rzeczywistej ochrony prawnej. Skarżący prowadzi w Polsce trwałe i ustabilizowane życie rodzinne ze swoją żoną, obywatelką polską. Małżonkowie zawarli związek małżeński w dniu [...] r. i nie posiadają rozdzielności majątkowej. Zdaniem skarżącego, jego życie rodzinne ma charakter rzeczywisty i trwały. Skarżący wskazał, że zgodnie z art. 330 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu nie wykonuje się, gdy cudzoziemiec jest małżonkiem obywatela polskiego i nie sprzeciwiają się temu względy obronności lub bezpieczeństwa państwa, ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, chyba że celem zawarcia związku małżeńskiego było obejście przepisów ustawy. W ocenie strony, w niniejszej sprawie żadna z negatywnych przesłanek nie zachodzi. Skarżący dodatkowo wskazał na okoliczności, które jego zdaniem skutkowały umieszczeniem jego danych w wykazie cudzoziemców, których pobyt na terytorium Polski jest niepożądany oraz przekazaniem tych danych do Systemu Informacyjnego Schengen do celów odmowy wjazdu. Tymczasem skarżący twierdzi, że nie stanowi on zagrożenia dla bezpieczeństwa Polski, a jego pobyt w Polsce związany jest z pobytem żony, obywatelki RP.

Nadto podniósł, że współpracował z armią Stanów Zjednoczonych w Afganistanie, co naraża go na szczególne ryzyko prześladowań ze strony Talibów. Podczas pobytu w I. i N. składał wnioski o nadanie statusu uchodźcy; postępowania te były prowadzone, ale nie zostały zakończone z uwagi na dalszą migrację. Fakt ten znany w kraju pochodzenia również stwarza zagrożenie dla jego życia i zdrowia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniosek skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności (art. 61 § 1 p.p.s.a.).

W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że tożsamy wniosek został już rozpoznany przez Sąd Wojewódzki postanowieniem z 2 października 2025 r., a zażalenie od niego wniesione zostało przez Naczelny Sąd Administracyjny oddalone.

Z kolejnego wniosku zawartego w skardze kasacyjnej nie wynikają takie nowe okoliczności, które uzasadniałyby odstąpienie od stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartego w postanowieniu o sygn. akt II OZ 386/26.

Wskazać zatem należy, że w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zobowiązanie skarżącego do powrotu do kraju pochodzenia i zakaz ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz innych państw obszaru Schengen niewątpliwie łączy się z koniecznością opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu i wymusza zmianę warunków życia, ale nie oznacza automatycznie powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Powołany we wniosku art. 330 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach stanowi, że decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu nie wykonuje się, gdy cudzoziemiec jest małżonkiem obywatela polskiego albo cudzoziemca posiadającego zezwolenie na pobyt stały lub zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i nie sprzeciwiają się temu względy obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, chyba że celem zawarcia związku małżeńskiego lub jego istnienia jest obejście przepisów określających zasady i warunki wjazdu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, ich przejazdu przez to terytorium, pobytu na nim i wyjazdu z niego.

Z treści tego przepisu wynika, że jest on stosowany przez właściwy organ wykonujący decyzję o zobowiązaniu do powrotu, celem sprawdzenia, czy zaistniały przeszkody czyniące przymusowy powrót cudzoziemca niedopuszczalnym. Jeśli chodzi zatem o fakt małżeństwa skarżącego z obywatelką Polski, to nie mógł on mieć znaczenia w kontekście tego przepisu skoro małżeństwo zawarte zostało przed wydaniem decyzji i okoliczność ta podlegała ocenie na podstawie art. 303 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach.

Podkreślić trzeba, że kwestia ochrony skarżącego z uwagi na małżeństwo z Polką była oceniona w zaskarżonym wyroku i jest też przedmiotem zarzutów skargi kasacyjnej, tak więc ten aspekt sprawy będzie weryfikowany na etapie jej merytorycznego rozpoznania.

Z kolei okoliczność ta rozpatrywana w ramach art. 61 § 3 p.p.s.a. nie mogła samodzielnie stanowić przesłanki do udzielenia ochrony tymczasowej, zważywszy na brak przekonującej argumentacji co do trudnych do odwrócenia skutków dla życia rodzinnego skarżącego w razie braku wstrzymania przedmiotowych decyzji.

Ponadto opuszczenie przez cudzoziemca terytorium Polski przed rozpoznaniem skargi nie jest równoznaczne z pozbawieniem go prawa do sądu. Odmowa wstrzymania wykonania decyzji zobowiązującej cudzoziemca do powrotu nie narusza gwarantowanego konstytucyjnie prawa do sądu. Skarżący jest w niniejszym postępowaniu reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, dlatego prawo do sądu skarżącego będzie zagwarantowane ze względu na właściwą jego reprezentację.

Nie mogła również odnieść skutku przedstawiona w zażaleniu argumentacja dotyczącej współpracy z armią USA oraz wskazanie zagrożeń płynących z faktu, że informacje o wszczętych postępowaniach uchodźczych w Indiach i Niemczech są znane w kraju jego pochodzenia. Zaznaczyć bowiem trzeba, że skarżący nie uprawdopodobnił w sposób należyty, że są to okoliczności mogące wywołać realne niebezpieczeństwo dla jego życia i zdrowia.

Z tych wszystkich względów należało uznać, że skarżący nie wykazał aby w jego przypadku spełnione zostały przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a.

W konsekwencji orzeczono o oddaleniu wniosku, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a.

-----------------------

4