drukuj    zapisz    Powrót do listy

6559, Środki unijne, Zarząd Województwa, Oddalono skargę kasacyjną, I GSK 1366/23 - Wyrok NSA z 2026-03-12, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

I GSK 1366/23 - Wyrok NSA

Data orzeczenia
2026-03-12 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-11-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Apollo /przewodniczący/
Małgorzata Grzelak /sprawozdawca/
Monika Krzyżaniak
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
I SA/Ol 176/23 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2023-07-12
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735 art. 7, art. 77 § 1, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U.UE.L 2006 nr 210 poz 25 art. 2 pkt 7
ROZPORZĄDZENIE RADY (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999
Dz.U. 2022 poz 1634 art. 207 ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - t.j.
Dz.U. 2020 poz 818 art. 24 ust. 7
Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020 - t.j.
Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo Sędzia NSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędzia del. WSA Monika Krzyżaniak Protokolant asystent sędziego Marcin Bubiński po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 12 lipca 2023 r. sygn. akt I SA/Ol 176/23 w sprawie ze skargi A. w P. na decyzję Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego z dnia 14 marca 2023 r. nr 1/DFS/2023 w przedmiocie zwrotu części środków na realizację projektu 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A. w P. na rzecz Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego 4050 (cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z 12 lipca 2023 r., sygn. akt I SA/Ol 176/23, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę A. w P. (dalej: skarżąca) na decyzję Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego z 14 marca 2023 r. w przedmiocie zwrotu części środków na realizację projektu.

Treść uzasadnienia tego wyroku oraz innych przywołanych w niniejszym orzeczeniu dostępna jest w serwisie internetowym CBOSA (orzeczenia.nsa.gov.pl).

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

I. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 § 1 pkt. lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w postępowaniu sądowoadministracyjnym i oddalenie skargi na skutek niewłaściwego zastosowania naruszonych przepisów skutkującego uznaniem, że organ prawidłowo dokonał oceny materiału dowodowego, a podniesione w tej kwestii przez skarżącą zarzuty są bezpodstawne i w konsekwencji przyjął, że:

a) referencje przedstawione przez skarżącą, jako dokumenty mające potwierdzać spełnienie przez oferenta kryterium posiadania wiedzy i doświadczenia są rzekomo niewystarczające, ponieważ określone podmioty (wymienione pod poz. 4-14 w wykazie zrealizowanych usług) nie były stroną umowy z oferentem, która miała łączyć jedynie oferenta ze skarżącą, a więc dokumenty te nie należało traktować jako referencje potwierdzające fakt wykonania umowy, podczas gdy oferenta, skarżącą i ww. podmioty wiązał wielostronny stosunek cywilnoprawny, w ramach którego oferent świadczył wskazane usługi na rzecz ww. podmiotów, a zatem po stronie tych podmiotów następowało zarówno zlecenie, jak i odbiór usługi, a więc podmioty te były jedynymi, które mogły potwierdzić fakt i jakość wykonania usług przez oferenta, co świadczyło o udowodnieniu przez oferenta spełnienie kryterium wiedzy i doświadczenia, a przeciwne twierdzenia w tej kwestii doprowadziły do niesłusznego uznania, że oferent nie udowodnił spełnienia wskazanego powyżej kryterium, a skarżąca dokonała wyboru oferenta z naruszeniem tego kryterium;

b) referencje przedstawione przez skarżącą, jako dokumenty mające potwierdzać spełnienie przez oferenta kryterium posiadania wiedzy i doświadczenia są niewiarygodne, podczas gdy z treść wskazanych dokumentów wynika, że konkretne podmioty potwierdziły fakt korzystania z usług świadczonych przez oferenta oraz jakość ich wykonania, a wszelkie wątpliwości w zakresie treści tych dokumentów opierały się jedynie na przypuszczeniach, założeniach i insynuacjach, a nie na jakichkolwiek dowodach, co w konsekwencji doprowadziło do niesłusznego uznania, że skarżąca dokonała wyboru oferenta z naruszeniem ww. kryterium;

c) usługi stanowiące przedmiot zamówienia skarżącej nie są usługami społecznymi, w stosunku do których to usług można formułować kryteria odnoszące się do doświadczenia wykonawcy, co skutkowało nieprawidłowym przyjęciem że skarżąca nieprawidłowo określiła kryterium oceny ofert (jakości zrealizowanych usług), które nie powinno odnosić się do właściwości wykonawcy, w sytuacji gdy usługa objęta przedmiotem zamówienia, nie jest – w wyniku błędnej oceny Sądu usługą społeczną;

II. na podstawie art. 174 pkt 1) p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 2 pkt 36 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (dalej: rozporządzenie ogólne) poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w postępowaniu sądowoadministracyjnym i oddalenie skargi na skutek niewłaściwego zastosowania naruszonych przepisów skutkującego uznaniem, że organ prawidłowo ustalił w prowadzonym przez siebie postępowaniu, że usługi objęte przedmiotem zamówienia organizowanego przez skarżącą nie stanowią usług społecznych, a w konsekwencji obowiązuje ją zakaz odwoływania się do kryterium wiedzy i doświadczenia oferenta, a działania skarżącej naruszają zasady konkurencyjności i świadczą o dopuszczeniu się przez niego nieprawidłowości, podczas gdy nieprawidłowością w rozumieniu ww. przepisu jest wyłącznie takie naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem, a zastosowanie ww. kryteriów nie wyłączało udziału innych podmiotów w postępowaniu, co oznacza, że w analizowanym przypadku nie ma nawet mowy o stanie szkody potencjalnej w budżecie unijnym;

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. w zw. z art. 24 ust 1-10 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tj. Dz. U. z 2020 r. poz. 818; z późn. zm.; dalej: ustawa wdrożeniowa) poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w postępowaniu sądowoadministracyjnym i oddalenie skargi na skutek niewłaściwego zastosowania naruszonych przepisów skutkującego uznaniem, że organ prawidłowo ustalił w prowadzonym przez siebie postępowaniu, że usługi objęte przedmiotem zamówienia nie stanowią usług społecznych, a odwoływanie się przez skarżącą do kryterium wiedzy i doświadczenia oferenta, narusza zasadę konkurencyjności, przez co wydatki stanowią nieprawidłowość skutkującą koniecznością zwrotu środków finansowych i zastosowanie procedury określonej w przedmiotowym przepisie, a w konsekwencji nieprawidłowe określenie kwoty przypadającej do zwrotu oraz zaniechanie obniżenia wysokości korekty finansowej;

a w konsekwencji naruszenia ww. przepisów również naruszenie:

3) art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. w zw. z art. 207 ust 9 w zw. z ust 1 pkt 2 w zw. z art. 184 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tj. Dz. z 2022 r., poz. 1634 z późn. zm.; dalej: u.f.p.) poprzez uznanie, że środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich zostały wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., a tym samym zaszły okoliczności uzasadniające wydanie decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu.

Skarżąca, na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 188 p.p.s.a., wniosła o uchylenie przez Naczelny Sąd Administracyjny w całości wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 12 lipca 2023 r., sygn. I SA/Ol 176/23, oraz rozpoznanie przez Naczelny Sąd Administracyjny pierwotnie złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargi z 17 kwietnia 2023 r. na decyzję administracyjną nr 1/DFS/2023 Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego z 14 marca 2023 roku, sygn. akt FS-IV.44.4.5.2022, ewentualnie, na wypadek nieuwzględnienia wniosku jak powyżej, na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a., o uchylenie w całości wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 12 lipca 2023 r., sygn. I SA/Ol 176/23, oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie. W każdym przypadku, na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a., skarżąca wniosła o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym, z uwzględnieniem opłat skarbowych od udzielonych pełnomocnictw w kwocie łącznej 34,00 zł, według norm przepisanych. Stosownie do treści art. 176 § 2 p.p.s.a. skarżąca wniosła o rozpoznanie niniejszej sprawy na rozprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Zarząd Województwa Warmińsko-Mazurskiego, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości jako bezzasadnej oraz zasądzenie od skarżącej na rzecz organu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Jak wynika z art. 193 p.p.s.a. (zdanie drugie), uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, daje Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu możliwość, w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, ograniczenia się w uzasadnieniu wyroku, jedynie do oceny zasadności podniesionych w niej zarzutów.

W skardze kasacyjnej postawiono zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie przepisów wskazanych w punkcie II.1 i 2 petitum wniesionego środka zaskarżenia.

Odnosząc się zatem w pierwszej kolejności do zarzutów naruszenia przepisów postępowania należy stwierdzić, że pogląd skarżącej, jakoby materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy nie uzasadnia prawidłowości dokonanego przez organ ustalenia, że zlecającym (zamawiającym) usługi wskazane w wykazie pod poz. od 4 do 14 była strona skarżąca w ramach umowy z 18 lipca 2018 r. nr [...] na [...], a niewskazane w wykazie podmioty będące uczestnikami ww. projektu, nie jest zasadny. To ustalenie jest prawidłowe, co Sąd pierwszej instancji wyjaśnił w zaskarżonym wyroku, trafnie uznając, że materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy potwierdza, iż szkolenia ujęte w wykazie usług były zlecane na podstawie ww. umowy z 18.07.2018 r. nr [...] zawartej pomiędzy skarżącą a B., natomiast podmioty, które wystawiły referencje, były jednocześnie uczestnikami projektu realizowanego przez skarżącą oraz usług składających się na przedmiot tej umowy. Skarżąca kasacyjnie na żadnym etapie postępowania nawet nie uprawdopodobniła, że pomiędzy prowadzącym szkolenie a jego uczestnikiem powstał odrębny stosunek zobowiązaniowy. Trafnie zatem oceniono, że skoro powyższa okoliczność nie została w żaden sposób wykazana, to podmioty będące uczestnikami ww. projektu nie mogły wystawić miarodajnych referencji, gdyż nie były zlecającym i finansującym wykonanie usług wskazanych w wykazie i nie były związane z ich wykonawcą stosowną umową. W opisie warunku udziału w postępowaniu (k. 251 akt sprawy) wskazano, że "przez jedną usługę rozumie się jedną wykonaną (zakończoną) umowę". Za zlecającego usługę w świetle powyższej definicji należy więc uznać stronę umowy (zamawiającego). Ponadto w opisie wskazano, że usługa miała polegać na przygotowaniu i przeprowadzeniu szkoleń. Tym samym wyłącznie zamawiający (oprócz oczywiście zlecającego) mógł mieć wiedzę o wszystkich obowiązkach wykonawcy wynikających z takiej umowy. Podsumowując, tylko zamawiający mógł wystawić miarodajne referencje, natomiast uczestnicy szkolenia mogli co najwyżej ocenić szkolenie i trenera, co jednak nie zostało zgodnie z opisem przedmiotowego warunku dopuszczone na potwierdzenie należytego wykonania usług. Należy podzielić również stanowisko Sądu pierwszej instancji, że skoro na datę złożenia referencji nie został zakończony termin realizacji szkoleń wynikający z umowy na ich realizację, nie było podstaw do przyjęcia, iż dokumentacja taka potwierdza należyte wykonanie ww. usług. Sąd pierwszej instancji słusznie zaaprobował ustalenia co do niespełnienia przez usługi wskazane w poz. od 4 do 14 wykazu wymogu odnośnie definicji usługi, przez którą należało rozumieć: "Przez jedną usługę rozumie się jedną wykonaną (zakończoną) umowę" oraz potwierdzenia referencjami należytego ich wykonania (co w tej sprawie, jak wykazano powyżej nie miało miejsca). Oznacza to, że wykonawca, którego oferta została wybrana, nie wykazał spełnienia warunku wiedzy i doświadczenia. Natomiast wybór oferty złożonej przez wykonawcę niespełniającego określonych warunków udziału w postępowaniu stanowi naruszenie sekcji 6.5.2 pkt 11 lit. b Wytycznych.

Podsumowując należy stwierdzić, że WSA prawidłowo przyjął, że czyniąc powyższe ustalenia organ nie naruszył przepisów postępowania, w szczególności wskazanych w skardze kasacyjnej art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., albowiem dokumenty znajdujące się w aktach postępowania administracyjnego ustalenia te potwierdzały. Ponadto dowody te dawały podstawy do dokonanej przez organ oceny. W rozpoznawanej sprawie nie przekroczono więc dopuszczalnej granicy swobodnej oceny dowodów, o której mowa w art. 80 k.p.a. Słusznie skonstatowano w odpowiedzi na skargę kasacyjną cyt. "Okoliczność, że strona skarżąca kasacyjnie nie zgadza się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji i kwestionuje zasadność zawartych w uzasadnieniu ustaleń oraz poglądów nie świadczy o naruszeniu przepisów postępowania w zakresie oceny materiału dowodowego". Nietrafny jest również pogląd skarżącej kasacyjnie, że co do zasady brak szczegółowego odniesienia się przez Sąd pierwszej instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji stanowi uchybienie skutkujące bezwzględnie uchyleniem zaskarżonego wyroku. Strona formułując takie stanowisko nie wzięła jednak pod uwagę, że taki skutek następuje wyłącznie w przypadku braku odniesienia się do zarzutów i okoliczności mających prawne znaczenie dla przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji i tylko wówczas, gdy taki zarzut zostanie postawiony oraz wykazane zostanie, że wzmiankowane pominięcie przez sąd stanowi uchybienie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na gruncie tej sprawy takich okoliczności nie stwierdzono.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu zawartego w punkcie I. c) petitum niniejszej skargi kasacyjnej wskazać należy, że konieczne było zidentyfikowanie kodu CPV przypisanego przez zamawiającego w dokumentacji zamówienia w wykazie kodów z załącznika XIV do dyrektywy klasycznej lub załącznika XVII do dyrektywy, do którego odwołują się w pkt 49 i 50 wytyczne kwalifikowalności. Zidentyfikowanie kodu CPV danej usługi w enumeratywnie wyszczególnionych kodach pozwala na przesądzenie, czy dana usługa ma charakter społeczny lub jest inną szczególną usługą. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie zachodziła. Należy bowiem przypomnieć, że skarżąca sformułowała w zapytaniu ofertowym na usługi związane z monitoringiem usług rozwojowych w ramach projektu "Fundusz Usług Rozwojowych (FUR) 11" kryterium oceny ofert dotyczące właściwości wykonawcy, pomimo przedstawienia w tym zapytaniu przedmiotu zamówienia kodami CPV niewpisującymi się w kody wskazane ww. wykazie kodów, które zwalniałyby z zakazu sformułowania kryteriów oceny ofert odnoszących się do właściwości wykonawcy. Jak wynika z akt sprawy skarżąca dopiero po audycie zakwestionowała swoją wcześniejszą, prawidłową kwalifikację kodów CPV. Co słusznie zostało ocenione przez WSA, że takie działanie stanowi de facto przyjętą linię argumentacji w kwestii prezentowanego w tym zakresie stanowiska. Trafnie wskazano w zaskarżonym wyroku, że zamówienie na monitoring usług szkoleniowych nie zawiera cech umożliwiających zaliczenie go do usług administracji publicznej, obrony i zabezpieczenia socjalnego (v. szczegółowe wywody Sądu pierwszej instancji w tym zakresie są zawarte w zaskarżonym wyroku stąd nie ma potrzeby powtarzania ich w tym miejscu). Skarżąca kasacyjnie nie podważyła skutecznie prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji. Należy bowiem zgodzić się z twierdzeniem organu, zaaprobowanym przez WSA, że kod uzupełniający nie powinien być stosowany w oderwaniu od kodu podstawowego. Tak więc w przypadku usługi objętej kodem CPV 75121000-0 Usługi administracyjne w zakresie edukacji, opieki zdrowotnej i kultury, przedmiot zamówienia powinien być opisany kodem CPV 75000000-6 Usługi administracji publicznej, obrony i zabezpieczenia socjalnego jako podstawowym. Udzielone przez skarżącą zamówienie na monitoring usług szkoleniowych nie zawiera cech umożliwiających zaliczenie go do usług administracji publicznej, obrony i zabezpieczenia socjalnego. Następstwem prawidłowo poczynionych w powyższym zakresie ustaleń było stwierdzenie przez Sąd, że przedmiotowe zamówienie nie jest usługą społeczną lub inną szczególną usługą, których nie dotyczy zakaz stosowania kryterium oceny o charakterze podmiotowym. Tym samym prawidłowy jest wniosek, że Beneficjent naruszył sekcję 6.5.2 pkt 9 lit d Wytycznych. W tej sytuacji za nietrafny należy uznać zarzut, że w opisanym wyżej zakresie organ naruszył przepisy postępowania, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze, NSA stwierdził, że skarżąca kasacyjnie skutecznie nie podważyła stanu faktycznego, który przyjęty został przez Sąd I instancji jako prawidłowo ustalony przez organ za podstawę wyrokowania w rozpoznawanej sprawie.

Skoro zaś stan faktyczny w niniejszej sprawie nie został skutecznie podważony, to Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że okoliczności sprawy kształtują się w sposób, jak opisał je Sąd I instancji.

Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego także są niezasadne.

Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że beneficjent realizując przedmiotowy projekt, zobowiązany jest przestrzegać określonych zasad, które w sposób jednoznaczny precyzują, w jaki sposób powinno być przygotowane i przeprowadzone postępowanie dotyczące wyboru wykonawcy. W celu wyjaśnienia zasady proporcjonalności, uczciwej konkurencji i równego traktowania, które zostały określone w Wytycznych, należy sięgnąć do bogatego dorobku orzecznictwa i doktryny, wypracowanego na gruncie ustawy Prawo zamówień publicznych, gdyż zasady te zostały przewidziane również w tej ustawie.

I tak, zgodnie z zasadą proporcjonalności zamawiający zobligowany jest do dołożenia należytej staranności, która polega na podejmowaniu wyłącznie takich działań i stawianiu takich wymogów, bez których nie będzie możliwe osiągnięcie zamierzonego celu, jakim jest udzielenie danego zamówienia.

Z kolei poszanowanie uczciwej konkurencji zobowiązuje zamawiającego do traktowania wszystkich wykonawców ubiegających się o zamówienie w sposób jednakowy. Zamawiający nie ma prawa w jakikolwiek sposób uprzywilejowywać bądź okazywać niechęci jakiemukolwiek wykonawcy biorącemu udział w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Jego obowiązkiem jest traktowanie wszystkich wykonawców znajdujących się w tożsamej sytuacji prawnej lub faktycznej w identyczny sposób. Natomiast zasada równego traktowania wykonawców zabrania zamawiającemu preferowania lub dyskryminacji któregokolwiek z wykonawców, gwarantuje wykonawcom równe szanse w dostępie do informacji o zamówieniu i w uzyskaniu zamówienia oraz przeciwdziała wykorzystywaniu pozycji monopolistycznych przez któregokolwiek z wykonawców.

Naruszeniem zasady konkurencji jest określenie takich warunków udziału w postępowaniu, które w sposób nieusprawiedliwiony konkurencję ograniczają. Z reguły sytuacja taka będzie miała miejsce w przypadku określenia wygórowanych, restrykcyjnych warunków, niemożliwych do spełnienia przez większość podmiotów działających na rynku i świadczących usługi będące przedmiotem zamówienia. Naruszenie zasady konkurencyjności opisanej w Wytycznych przez beneficjenta, które eliminuje lub może eliminować z postępowania niektórych potencjalnych wykonawców wywołuje ryzyko wyrządzenia szkody w środkach publicznych, gdyż ta eliminacja, także potencjalna, może prowadzić do pominięcia oferty najlepszej, która na skutek wadliwego działania zamawiającego w ogóle nie została zgłoszona. Na gruncie tej sprawy, Beneficjent przeprowadzając postępowanie w ten sposób, że najpierw w zapytaniu ofertowym postawił warunek udziału w zakresie doświadczenia, a następnie go nie zweryfikował w sposób zgodny z jego opisem, zaburzył uczciwą konkurencję i doprowadził do nierównego traktowania wykonawców. Należy podzielić stanowisko organu, zaaprobowane przez WSA, że gdyby Beneficjent sformułował warunek udziału w postępowaniu adekwatny do doświadczenia wykazanego przez wykonawcę, którego faktycznie wybrał, to liczba potencjalnych wykonawców mogłaby być znacznie większa, niż liczba wykonawców zdolnych do realizacji zamówienia na podstawie warunku przedstawionego w zapytaniu ofertowym. W sprawie poddanej kontroli sądowoadministracyjnej, w odpowiedzi na przedmiotowe zapytanie ofertowe, wpłynęła tylko jedna oferta, do czego nawiązał Sąd w uzasadnieniu wyroku. Nie można zatem wykluczyć, że gdyby beneficjent prawidłowo określił omawiane kryterium oceny ofert to w postępowaniu wpłynęłoby więcej ofert, co zapewniłoby wybór oferty najkorzystniejszej i najlepsze wykorzystanie środków publicznych. Zgodnie z art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013 – "nieprawidłowość" oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Odnosząc się do treści powyższego przepisu zwrócić należy uwagę na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 14 lipca 2016r. w sprawie C-406/14. W orzeczeniu tym (pkt 44 i 45) wskazuje się, że z definicji zawartej w art. 2 pkt 7 rozporządzenia 1083/2006 (o tożsamej treści z art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013) wynika, że naruszenie prawa Unii stanowi nieprawidłowość w rozumieniu tego przepisu jedynie wtedy, gdy powoduje ono lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku. Naruszenie takie należy zatem uznać za nieprawidłowość, o ile może ono jako takie mieć skutki budżetowe. Natomiast nie trzeba udowadniać wystąpienia konkretnych skutków finansowych (...). W konsekwencji uchybienie zasadom udzielania zamówień publicznych stanowi nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 ust. 7 rozporządzenia 1083/2006, o ile nie można wykluczyć, że uchybienie to miało wpływ na budżet odnośnego funduszu. W tej sprawie organ co najmniej uprawdopodobnił potencjalną szkodę w budżecie unijnym, co prawidłowo wyjaśnił Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (v. str. 23).

Nie można podzielić również zarzutów w zakresie naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 24 ust. 1-10 ustawy wdrożeniowej oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 207 ust. 9 w zw. z ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 u.f.p.

W świetle powyższych rozważań zasadnie WSA uznał, że organ prawidłowo uczynił wydając decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu ponieważ ustalony stan faktyczny wypełnił dyspozycję art. 207 ust.1 pkt 2 u.f.p. Wartość korekty została ustalona zgodnie z art. 24 ust.7 ustawy wdrożeniowej a to ze względu na to, że nie można było określić kwoty nieprawidłowo poniesionych wydatków.

Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.

O kosztach postępowania kasacyjnego w wysokości 4050 zł orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w związku z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 118).



Powered by SoftProdukt