Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Rudowski, Sędzia NSA Beata Cieloch, Sędzia NSA Anna Dumas, Sędzia NSA Tomasz Kolanowski (sprawozdawca), Sędzia NSA Jerzy Płusa, Sędzia NSA Hieronim Sęk, Sędzia NSA Tomasz Zborzyński, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 kwietnia 2022 r. sygn. akt I SA/Gd 1599/21 w sprawie ze skargi B.S. i K.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 29 września 2021 r., nr 2201-IOD-2.4102.46.2021.5 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. p o s t a n a w i a: poinformować Ministra Finansów i Gospodarki o istotnych nieprawidłowościach wynikających z przyjętej przez organy podatkowe wykładni przepisów konwencji międzynarodowych w sprawach unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania.

1. Działając na podstawie art. 155 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), stanowiącego emanację na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego, zasad pomocniczości i współdziałania władz w ujęciu wynikającym z Preambuły Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, współstanowiącymi fundament demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej, skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, przejąwszy sprawę niniejszą do rozpoznania na zasadzie art. 187 § 3 p.p.s.a., zwraca się – zgodnie z art. 8 ust. 2 w związku z art. 5 pkt 3 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1275) – do ministra właściwego do spraw finansów publicznych, z uwagi na znaczenie przedmiotowego zagadnienia dla praktyki stosowania prawa podatkowego w Polsce, z informacją o istotnych nieprawidłowościach wynikających z przyjętej przez organy podatkowe wykładni przepisów konwencji międzynarodowych w sprawach unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania, a przedstawionych przez uczestników niniejszego postępowania.

Wystąpienie z informacją jest skutkiem wydania w rozpatrywanej sprawie wyroku w składzie siedmiu sędziów. Wyrok ten jest jednym z wielu wyroków polskich sądów administracyjnych, dotyczących zagadnienia opodatkowania dochodu uzyskiwanego przez polskiego rezydenta podatkowego w związku z wykonywaniem pracy najemnej na pokładzie statku morskiego eksploatowanego w transporcie międzynarodowym.

Powyższej kwestii dotyczyło wydane na podstawie art. 187 § 1 p.p.s.a., pod sygnaturą niniejszej sprawy, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 lutego 2025 r., przedstawiające do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego pytanie – czy na gruncie sformułowania użytego w art. 14 ust. 3 Konwencji między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, podpisanej w Warszawie dnia 9 września 2009 r. (Dz. U. z 2010 r. Nr 134, poz. 899), zmienionej Protokołem z dnia 5 lipca 2012 r. (Dz. U. z 2013 roku, poz. 680) (dalej: "Konwencja"), mówiącego o tym, że "wynagrodzenie uzyskane w związku z wykonywaniem pracy najemnej na pokładzie statku morskiego eksploatowanego w transporcie międzynarodowym przez przedsiębiorstwo Umawiającego się Państwa, może być opodatkowane w tym Państwie", zastosowanie znajduje metoda unikania podwójnego opodatkowania w Polsce, o której stanowi art. 22 ust. 1 lit. a)-d) tej Konwencji, w przypadku, gdy osoba mająca miejsce zamieszkania w Polsce i osiągająca z tego tytułu dochód, nie podlega z tytułu jego uzyskania, zgodnie z prawem wewnętrznym Norwegii, obowiązkowi podatkowemu?

Stanowisko w sprawie zadanego pytania, złożyły do akt sprawy strony postępowania: B.S. i K.S. (skarżący) oraz Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, kwestionujący w trybie skargi kasacyjnej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 4 kwietnia 2022 r. (sygn. akt I SA/Gd 1599/21), mocą którego uchylono decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z 29 września 2021 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. Stanowisko w tym zakresie zajęli także: Minister Finansów i Gospodarki oraz Prokurator Prokuratury Krajowej.

Postanowieniem wydanym na rozprawie dnia 6 października 2025 r., pod sygn. II FPS 2/25, Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów, działając na podstawie art. 187 § 3 p.p.s.a., po zapoznaniu się z powyższymi stanowiskami, nie wydał uchwały, lecz przejął sprawę do rozpoznania pod pierwotną sygn. akt II FSK 785/22 uznawszy, że charakter występujących w niej wątpliwości prawnych oraz ich ścisły związek z okolicznościami sprawy wymaga ich rozważenia na tle okoliczności sprawy.

Stanowiska przedstawione przez strony i uczestników postępowania oraz podnoszona przez nich na rozprawie przed składem siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego argumentacja, przesądziły o konieczności wydania postanowienia sygnalizacyjnego, przy czym należy zaznaczyć, że postanowienie sygnalizacyjne, o którym mowa w art. 155 § 1 p.p.s.a. wydawane jest przez sąd niezależnie od wyniku sprawy, w związku z którą przesłanka wskazana w tym przepisie została ujawniona.

2. Na gruncie niniejszej sprawy, po zapoznaniu się z całokształtem okoliczności sprawy, NSA wyraził ocenę w przedmiocie objęcia przepisami Konwencji dochodów dwóch grup marynarzy polskich pracujących na statkach: zarejestrowanych w rejestrze norweskim, oraz niezarejestrowanych w rejestrze norweskim, z zastrzeżeniem, że muszą być oni zatrudnieni na statkach eksploatowanych przez podmioty norweskie w transporcie międzynarodowym. Jednak po zapoznaniu się ze stanowiskami stron oraz uczestników postępowania, za konieczne uznał wydanie w sprawie postanowienia sygnalizacyjnego w trybie art. 155 p.p.s.a., gdyż jak wynika z pism procesowych złożonych w toku postępowania sądowego organy podatkowe, w opozycji do stanowiska Ministra Finansów i Gospodarki, odmiennie interpretują przepisy Konwencji.

W tym miejscu należy wskazać, że Minister Finansów i Gospodarki nadzoruje dział finanse publiczne na podstawie rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 25 lipca 2025 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Finansów i Gospodarki (Dz. U. poz. 997). Dział finanse publiczne obejmuje sprawy realizacji dochodów i wydatków budżetu państwa, jak również ochrony interesów Skarbu Państwa - z wyjątkiem spraw, które na mocy odrębnych przepisów przypisane są innym działom. W tym zakresie minister właściwy do spraw finansów publicznych odpowiada, na zasadach, w trybie i w granicach określonych odrębnymi przepisami, w szczególności za realizację dochodów z podatków bezpośrednich, pośrednich oraz opłat (art. 8 ust.1 i 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1275). W ramach tych zadań Minister jest obowiązany do inicjowania i opracowywania polityki Rady Ministrów w stosunku do działu, którym kieruje, a także przedkładania w tym zakresie inicjatyw, projektów założeń projektów ustaw i projektów aktów normatywnych na posiedzenia Rady Ministrów - na zasadach i w trybie określonych w regulaminie pracy Rady Ministrów. W zakresie działu, którym kieruje, minister wykonuje politykę Rady Ministrów i koordynuje jej wykonywanie przez organy, urzędy i jednostki organizacyjne, które jemu podlegają lub są przez niego nadzorowane (art. 34 tej ustawy). Realizując wskazane wcześniej ustawowe obowiązki Minister właściwy do spraw finansów publicznych dąży do zapewnienia jednolitego stosowania przepisów prawa podatkowego przez organy podatkowe, w szczególności dokonując ich interpretacji, z urzędu lub na wniosek (interpretacje ogólne) oraz wydając z urzędu ogólne wyjaśnienia przepisów prawa podatkowego dotyczące stosowania tych przepisów (objaśnienia podatkowe) - przy uwzględnieniu orzecznictwa sądów, Trybunału Konstytucyjnego lub Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (art. 14a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111 z późn. zm., dalej" "o.p.").

3. Konieczne jest również zwrócenie uwagi na istotne uchybienia w samej procedurze zawierania umów w sprawach unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania oraz wynikające z tego trudności interpretacyjne. Jest to bardzo istotne zagadnienie, w kontekście ujawnionej w toku rozpoznawanej sprawy rozbieżności w interpretacji Konwencji pomiędzy Ministrem Finansów i Gospodarki, a organem odwoławczym – Dyrektorem Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku. Jest to sytuacja, która tylko potwierdza złożoność problemu z właściwą wykładnią i stosowaniem przepisów umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Brak spójności poglądów pomiędzy wymienionymi organami nakazuje Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu zwrócenie uwagi na ten problem i skierowanie sygnalizacji. Podatnicy powinni mieć zapewnione gwarancje zachowania w postępowaniach podatkowych zasady zaufania do organów podatkowych wyrażonej w art. 121 § 1 o.p. Organy podatkowe powinny stosować przepisy umów o unikaniu podwójnego opodatkowania w sposób zgodny ze stanowiskiem Ministra Finansów i Gospodarki, którego zadaniem ustrojowym jest uczestnictwo przy zawieraniu tych umów. Jest to szczególnie istotne, gdy organy podatkowe zajmują bardziej restrykcyjne stanowisko od prezentowanego przez Ministra, jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie.

Ponadto, jak pokazują przykłady z orzecznictwa sądowego, problemy interpretacyjne przepisów umów o unikaniu podwójnego opodatkowania występują w szeregu innych spraw, których przykłady zostaną zasygnalizowane poniżej.

4. Problem, który związany jest z rozpoznawaną sprawą dotyczy stosowania przepisów Konwencji z Norwegią, a konkretnie interpretacji pojęcia "transportu międzynarodowego", mającej wpływ na opodatkowanie dochodów polskich marynarzy pracujących na statkach eksploatowanych w transporcie międzynarodowym przez przedsiębiorstwa norweskie. Pojęcie to zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 1 lit. g Konwencji z Norwegią jako "wszelki przewóz statkiem morskim lub powietrznym albo pojazdem transportu drogowego eksploatowanym przez przedsiębiorstwo, którego miejsce faktycznego zarządu znajduje się w Umawiającym się Państwie, z wyjątkiem przypadku, gdy statki morskie, powietrzne lub środki transportu drogowego są eksploatowane wyłącznie między miejscami położonymi w drugim Umawiającym się Państwie". Podobną definicję zawierają również inne umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.

Spory, które wiążą się z wykładnią tego pojęcia wynikają z rozbieżności tekstu umów w zależności od wersji językowej. Są one zwykle zawierane w trzech wersjach: w językach stron umowy i w języku angielskim.

Przypomnieć należy, że w uchwale NSA z dnia 28 października 2024 r., sygn. akt II FPS 1/24 (publ. ONSAiWSA nr 2/2025, poz. 15) wskazano, że sporządzanie umów międzynarodowych w wielu językach jednocześnie zakłada, że umawiające się państwa określą, który z nich ma rozstrzygające znaczenie. Decydujące znaczenie należy przypisać tej wersji językowej, co do której strony tak postanowiły lub uzgodniły w treści traktatu i wskazanie to jest wiążące dla jej każdego interpretatora, a nie tylko dla państw stron. Jak przypomniał NSA we wspomnianej uchwale – "przy interpretacji pojęć zawartych w treści aktu prawa międzynarodowego istotny jest przede wszystkim cel regulacji, a wykładnia umów o unikaniu podwójnego opodatkowania powinna odbywać się z poszanowaniem przepisów innych umów i traktatów, w tym przede wszystkim Konwencji wiedeńskiej, a w szczególności jej art. 31 stanowiącego ogólną regułę interpretacji traktatów.".

W wiążącym, jak wynika z Konwencji, w razie wątpliwości, tekście sporządzonym w języku angielskim, brzmienie art. 3 ust. 1 lit. g Konwencji jest następujące: "the term >>international traffic<< means any transport by a ship, aircraft or road transport vehicle operated by an enterprise which has its place of effective management in a Contracting State, except when the ship, aircraft or road transport vehicle is operated solely between places in the other Contracting State.".

Tymczasem w tekście polskim, Konwencja posługuje się pojęciem "transportu międzynarodowego", które zdefiniowane jest w powołanym art. 3 ust. 1 lit g. Obok wersji angielskiej, także w norweskiej widnieje sformułowanie "internasjonal fart", czyli podobnie jak w angielskiej – "international traffic". Oba oznaczają to samo – ruch międzynarodowy. W obu także definicjach z art. 3 ust. 1 lit. g Konwencji wskazano, że oznaczają one "każdy transport jakimkolwiek statkiem", zob. odpowiednio "betyr enhver transport med skip" i "any transport by a ship".

Warto zauważyć, że pojęcie "ruch międzynarodowy" pojawia się także w innych umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania, czego przykładem jest choćby umowa zawarta między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Portugalską w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, sporządzona w Lizbonie dnia 9 maja 1995 r. (Dz. U. z 1998 r., Nr 48, poz. 304). W tekście sporządzonym w języku portugalskim posłużono się w art. 3 ust. 1 lit. g umowy, sformułowaniem "tráfego internacional", oznaczającym jakikolwiek (każdy) transport statkiem ("qualquer transporte por navio").

W wersji angielskiej, pojęcie "transportu międzynarodowego" odniesiono konsekwentnie do pojęcia "ruch międzynarodowy" (international traffic). Przede wszystkim jednak ruch ten zdefiniowano jako "any transport by a ship" – "każdy transport jakimkolwiek statkiem".

Z kolei w wersji portugalskiej językowej użyto sformułowania "tráfego internacional" czyli "ruch międzynarodowy", a także "qualquer transporte por navio" czyli "jakikolwiek (każdy) transport statkiem".

W art. 15 ust. 3 umowy, dotyczącym opodatkowania dochodów z pracy najemnej w wersjach portugalskiej i angielskiej używa się pojęć odpowiednio: "international traffic" oraz "tráfego internacional", czyli tych, które są definiowane w art. 3 ust. 1 lit. g umowy.

Z kolei w umowie między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku, podpisanej w Berlinie dnia 14 maja 2003 r. (Dz. U. Nr 12, poz. 90) w art. 3 ust. 1 lit. e widnieje określenie "internationaler Verkehr" czyli ruch międzynarodowy, zdefiniowany jako "jede Beförderung mit einem Seeschiff, Luftfahrzeug oder Schiff", a więc jako każdy transport jakimkolwiek statkiem czy samolotem.

Powyższe przepisy umów o unikaniu podwójnego opodatkowaniu wskazują na to, że w innych niż polska wersjach językowych tych umów wyraźnie rozgranicza się pojęcie "transport międzynarodowy" od "ruch międzynarodowy", co wskazuje, że intencją stron tych umów mogło być rozróżnienie przypadków, z jednej strony opodatkowania przedsiębiorstw transportu międzynarodowego, z drugiej strony dochodów marynarzy pracujących na statkach morskich znajdujących się w ruchu międzynarodowym.

5. Kolejny przykład rozbieżności interpretacyjnych wynikających z różnych wersji językowych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania dotyczy pojęcia "urządzenie przemysłowe". W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dostrzeżono błędne jego rozumienie przy rozpoznawaniu, w szczególności spraw ze skarg na interpretacje indywidualne przepisów prawa podatkowego. Przykładowo, w umowie z Niemcami odpowiednikiem pojęcia "urządzenie przemysłowe" jest w niemieckiej wersji językowej znacznie pojemniejszy termin "gewerblicher [...] Ausrüstungen". Posługiwanie się w polskich wersjach językowych archaicznym i nieprzystającym do aktualnych warunków gospodarczych terminem "urządzenie przemysłowe" nie znajduje żadnego uzasadnienia. Poszukując prawidłowej wykładni tego pojęcia NSA odwołał się do wykładni funkcjonalnej, akcentując cel zawarcia umowy nie zaś dosłowne brzmienie trudno zrozumiałego sformułowania (zob. wyrok NSA z 7 marca 2025 r., sygn. akt II FSK 1598/24).

6. Jeszcze inne zagadnienie dotyczy posługiwania się w umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania pojęciem klauzuli "beneficial owner".

Po pierwsze – analizując zastosowanie tej klauzuli w umowie zawartej z Republiką Cypru (umowa między Rządem Rzeczpospolitej Polskiej a Rządem Republiki Cypru w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku sporządzona w Warszawie dnia 4 czerwca 1992 roku – Dz.U z 1993 roku, nr.117, poz.523), Naczelny Sąd Administracyjny wywiódł, że istnieje rozbieżność pomiędzy polską wersją językową, w której używa się pojęcia "uprawniony" a wersją angielską. W tej ostatniej użyto prawidłowo terminu "beneficial owner" (zob. wyrok NSA z 28 października 2025 r., sygn. akt II FSK 154/23).

Po drugie – w umowie polsko-szwedzkiej (Konwencji między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Królestwa Szwecji w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, podpisanej w Sztokholmie dnia 19 listopada 2004 r. – Dz. U. z 2006 r. nr 26, poz. 193), w wersji polskiej pierwotnie w ogóle pominięto tę klauzulę, choć w innych wersjach językowych, tj. szwedzkiej i angielskiej klauzula "beneficial owner" została wyrażona. W tym skrajnym przypadku NSA odwołał się do rozstrzygającej spory interpretacyjne wersji angielskiej (zob. wyrok NSA z dnia 26 lipca 2022 r. sygn. akt II FSK 1230/21).

7. Pewnym podsumowaniem problemów występujących z definiowaniem pojęć w polskich wersjach umów międzynarodowych są rozważania zawarte w cytowanej powyżej uchwale NSA z 28 października 2024 r., sygn. akt II FPS 1/24, opatrzonej tezą "Określona w art. 30 Konwencji między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Królestwa Szwecji w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, podpisanej w Sztokholmie dnia 19 listopada 2004 r. (Dz. U. z 2006 r. Nr 26, poz. 193) zasada rozstrzygania rozbieżności przy interpretacji jej przepisów w oparciu o tekst w języku angielskim zobowiązuje polskiego płatnika do zastosowania się do treści art. 11 ust. 1 i ust 2 tej Konwencji na podstawie wersji w języku angielskim, niezależnie od sprostowania błędu w tym przepisie w wersji w języku polskim mocą obwieszczenia Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 20 listopada 2017 r. o sprostowaniu błędu (Dz. U. poz. 2177).".

8. Końcowo Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę na problem z ustaleniem tekstu umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, związany z przystąpieniem krajów – stron tych umów do Konwencji MLI. Naczelny Sąd Administracyjny z pełną aprobatą odnosi się do prac Ministra Finansów i Gospodarki nad udostępnieniem tekstów tych umów w bieżącej wersji, czego wyrazem jest tabela zawierająca wykaz umów o unikaniu podwójnego opodatkowania w postaci tekstów syntetycznych (dostępny jest na stronie: https://www.podatki.gov.pl/podatkowa-wspolpraca-miedzynarodowa/wykaz-umow-o-unikaniu-podwojnego-opodatkowania/).

Z wyjaśnienia pod wykazem wynika, że: "Teksty syntetyczne to dokumenty, które mają na celu zobrazowanie wpływu Konwencji MLI na daną umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania (dalej: UPO), a przez to ułatwienie rozumienia zmian, jakie Konwencja MLI wprowadza do danej UPO." Jednak zawarto również zastrzeżenie, że "Nie stanowią one źródła prawa. Teksty autentyczne UPO i Konwencji MLI pozostają jedynymi źródłami prawa.". Ponadto, jak wyjaśnia się: "Teksty syntetyczne nie są jednak tekstami jednolitymi UPO.".

Powyższe wskazuje, że jedynie sami zainteresowani mogą przy uwzględnieniu tekstu Konwencji MLI i zastrzeżeń do nich zgłoszonych przez poszczególne kraje, w tym Polskę, odkodować obowiązujący tekst umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Z pewnością dużą pomocą jest opracowanie dostępne na cytowanej stronie internetowej Ministra, jednak trudno to uznać za wystarczające.

Dla zachowania wywodzonej z art. 2 Konstytucji RP zasady zaufania do organów Państwa i stanowionego przez nie prawa, pożądanym byłby stan, w którym wiążący prawnie tekst obowiązującej umowy byłby dla podatnika dostępny. Wymagałoby to zmiany stanu prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny nie dysponuje inicjatywą ustawodawczą, zwraca się zatem z wnioskiem do Ministra Finansów i Gospodarki o rozważenie podjęcia prac nad rozwiązaniem legislacyjnym, które pozwalałoby zachować bezpieczeństwo prawne podatnikom i płatnikom w realizacji ich praw i obowiązków wynikających ze stosowania przepisów umów o unikaniu podwójnego opodatkowania.

9. Przedstawione przez Naczelny Sąd Administracyjny problemy interpretacyjne wskazują na pilną potrzebę dokonania przeglądu tekstów zawartych przez Polskę umówi o unikaniu podwójnego opodatkowania. Celem tych prac byłoby wyeliminowanie sporów powstałych na tle rozbieżności terminologicznych w poszczególnych wersjach językowych tych umów, w konsekwencji i w razie potrzeby – uruchomienia trybu przewidzianego przez art. 18b ustawy z 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 127 ze zm.).

Analiza przypadków rozpoznawanych przez Naczelny Sąd Administracyjny, a związanych ze sporządzaniem umów międzynarodowych z udziałem Ministra Finansów i Gospodarki dowodzi bowiem, że z uwagi na zmieniające się szybko realia gospodarcze, terminologia jaką posługują się te umowy w polskiej wersji językowej stała się archaiczna i do tych realiów nie przystaje albo, że w procedurach towarzyszących zawieraniu tych umów wystąpiły istotne uchybienia.

10. Z powyższego względu, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 155 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uznał skierowanie niniejszej sygnalizacji za konieczne. Jednocześnie skład orzekający zwraca się do Pana Ministra o powiadomienie Naczelnego Sądu Administracyjnego do akt niniejszej sprawy, w terminie trzydziestu dni, o stanowisku zajętym w przedmiocie sygnalizacji.