Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sylwester Miziołek po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej) z dnia [...] w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gry na automatach poza kasynem p o s t a n a w i a : odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Decyzją z [...] Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania G. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...], utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z [...], wymierzającą karę pieniężną w wysokości 36.000 zł za urządzanie gry na automatach poza kasynem.

Skargę na ww. decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniósł [...] , domagając się jednocześnie wstrzymania wykonania tego rozstrzygnięcia. Uzasadniając ten ostatni wniosek strona podała, że wykonanie zakwestionowanej decyzji spowoduje znaczną szkodę majątkową oraz trudne do odwrócenia skutki – z uwagi na wysokość nałożonej kary pieniężnej. Skarżący nie dysponuje bowiem wolnymi środkami finansowymi w tak znacznej wysokości, a wykonanie nałożonej kary pieniężnej z pewnością negatywnie wpłynie na prowadzoną przez skarżącego działalność gospodarczą, powodując w efekcie jej istotne ograniczenie. Będzie to w konsekwencji stanowić dolegliwość nie tylko dla samego skarżącego, ale również wobec osób trzecich – wobec uniemożliwienia realizacji zaplanowanych przedsięwzięć inwestycyjnych, obsługi bieżących zobowiązań zawieranych z kontrahentami, przy jednoczesnym negatywnym wpływie na wywiązywanie się z ciążących zobowiązań o charakterze publicznoprawnym. W tym zakresie strona wyjaśniła, przedstawiając "Obliczenie dochodu za styczeń 2017r.", że przychód w tym okresie wyniósł 25.051,68 zł, przy czym koszty jego uzyskania to 44.898,45 zł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd na wniosek strony może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja (postanowienie) korzystają z domniemania zgodności z prawem i podlegają wykonaniu.

Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym między innymi w postanowieniu z 20 grudnia 2004r. o sygn. akt GZ 138/2004, podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę (majątkową lub uszczerbek niemajątkowy), które nie będą mogły być wynagrodzone przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, strona skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z 14 listopada 2006r. o sygn. akt II FZ 585/06, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Obowiązkiem wnioskodawcy jest zatem wyjaśniać, na czym polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. – co powinno znajdować potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jego sytuacji finansowej i majątkowej. W judykaturze utrwalony jest już pogląd, zgodnie z którym, podmiot występujący o ochronę tymczasową nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, niejako z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku. Brak należytego uzasadnienia żądania wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wyklucza dokonywanie jego merytorycznej oceny (por. postanowienia NSA: z 25 kwietnia 2012r., sygn. akt II FSK 498/12; z 10 maja 2011r., sygn. akt II FZ 106/11; z 9 września 2011r., sygn. akt II FSK 1501/11; z 28 września 2011r., sygn. akt I FZ 219/11 i z 26 listopada 2007r., sygn. akt II FZ 338/07, dostępne j.w.).

Podkreślenia również wymaga, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest bowiem pogląd, zgodnie z którym ponoszenie wydatków pieniężnych nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, skoro chodzi o spełnienie świadczenia pieniężnego – z natury rzeczy odwracalnego w przypadku, gdyby okazało się ono nienależne. Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to zatem sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie ochrony tymczasowej, o której mowa w powołanych wyżej przepisach p.p.s.a. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można bowiem utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W konsekwencji strona domagająca się wstrzymania wykonania takiej decyzji powinna uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem jej wniosku, przedkładając w tym zakresie dokumenty potwierdzające prawdziwość jej twierdzeń – które pozwoliłyby sądowi ocenić prawdopodobieństwo i rozmiar szkody lub skutków finansowych powstałych w związku z egzekucją zaskarżonego aktu lub czynności. Obowiązkiem strony jest też skonkretyzowanie rodzaju grożącej jej szkody na skutek wykonania aktu. Tymczasem wnioskodawca przedstawił jedynie ogólne informacje dotyczące jego sytuacji majątkowej w postaci "Obliczenia dochodu za styczeń 2017r.", będącego jedynie niezaopatrzonym jakimkolwiek podpisem, czy pieczątką wydrukiem danych. Zaznaczyć przy tym trzeba, że dokumentacja ta przedstawia wyniki prowadzonej działalności gospodarczej w sposób wybiórczy – tylko za jeden miesiąc.

W konsekwencji, w oparciu wyłącznie o ww. informacje nie jest możliwe stwierdzenie, czy wyegzekwowanie kary pieniężnej w wysokości 36.000 zł rodziłoby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w majątku skarżącego lub trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać przy tym należy, że wykazanie straty z działalności gospodarczej (związanej z wysokim kosztem uzyskania przychodów) nie stanowi wystarczającej przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Strata powstaje bowiem wskutek uzyskania nadwyżki kosztów nad przychodem i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Powstanie w jednym roku rozliczeniowym straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej. Dla oceny skutków wykonania zaskarżonej decyzji bardziej miarodajna może być wysokość przychodu z prowadzonej działalności gospodarczej, która w przypadku skarżącego wielokrotnie przewyższa wysokość nałożonej kary (por. postanowienia NSA: z dnia 12 lipca 2016r., sygn. akt II GZ 669/16, z dnia 11 października 2016r., sygn. akt II GSK 4322/16, dostępne j.w.). Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji tym, że powyższe może spowodować niewywiązywanie się z ciążących obowiązków płacenia danin publicznoprawnych oraz brak realizacji zaplanowanych przedsięwzięć inwestycyjnych i ograniczenie prowadzonej działalności, przy jednoczesnym dołączeniu na poparcie powyższych twierdzeń jedynie obliczenia dochodu za jeden miesiąc 2017r. nie pozwala na przyjęcie, że skarżący uprawdopodobnił, iż wykonanie decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę. Przedstawiona dokumentacja, zdaniem Sądu, jedynie w sposób wybiórczy obrazuje aktualną sytuację finansową skarżącego i jego możliwości płatnicze, zaś wnioski z nich płynące, jak i uzasadnienie wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej nie prowadzą do stwierdzenia zagrożenia płynności finansowej skarżącego.

W tej sytuacji brak jest uzasadnienia dla wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący nie bowiem uprawdopodobnił, jaką szkodę lub jakie konkretnie trudne do odwrócenia skutki może spowodować wyegzekwowanie od niego nałożonej decyzją ostateczną kary pieniężnej. Sam natomiast fakt, że wydatki związane z prowadzeniem własnej działalności gospodarczej przekraczają możliwości skarżącego do opłacenia przedmiotowej kary pieniężnej – bez wykazania, jaka jest jego aktualnie rzeczywista sytuacja finansowa – nie przesądza o zdolnościach płatniczych skarżącego, które pozostają w sprawie niewyjaśnione. Nie wiadomo bowiem, czy istnienie wskazanego zobowiązania może spowodować niewypłacalność i konieczność likwidacji działalności. Odnosząc się do stanowiska wnioskodawcy wskazać trzeba, że strona przedstawiła jedynie swoje obawy, wskazując ogólne skutki, które mogą nastąpić. Skarżący nie uprawdopodobnił jednak, że mogą one się spełnić w przewidywalnej przyszłości, jak również, że powinny być one kwalifikowane jako spełniające przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Tym samym brak jest podstaw do uznania spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Końcowo wyjaśnić trzeba, że co do zasady, nawet trudna sytuacja materialna strony nie stanowi o ziszczeniu się przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że wstrzymanie wykonania decyzji uzasadniać mogą tylko konkretne okoliczności, będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Innymi słowy strona musi wykazać, że w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych konkretnych okoliczności.

Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji postanowienia – na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a.