Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A s. c. B.B., B.B. w G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym p o s t a n a w i a: odrzucić skargę.

W piśmie z dnia 14 kwietnia 2020 r. A s. c. B.B., B.B. w G. (dalej także: skarżąca) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na postanowienie wskazane w sentencji postanowienia.

W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z dnia 20 maja 2020 r., w piśmie z dnia 2 czerwca 2020 r. skarżąca została wezwana do złożenia dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu wykazującego umocowanie do reprezentowania A s. c. w G. przez osobę podpisaną pod skargą oraz określającego sposób reprezentacji A s. c. w G., w szczególności umowy spółki cywilnej.

Odpowiadając na powyższe wezwanie, skarżaca poinformowała, że nie ma dostępu do lokalu (siedziby przedsiębiorstwa), w którym znajdują się dokumenty, w tym m. in. umowa spółki cywilnej oraz poświadczone notarialnie pełnomocnictwo udzielone jej przez drugą ze wspólniczek.

W związku z przyznaniem skarżącej prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z dnia 1 czerwca 2021 r., w piśmie z dnia 17 czerwca 2021 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do usunięcia braku formalnego skargi poprzez złożenie dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu wykazującego umocowanie osoby podpisanej pod skargą do reprezentowania A s. c. B. B., B. B. w Gliwicach oraz określającego sposób reprezentacji spółki, w szczególności umowy spółki wraz z ewentualnymi aneksami, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącej nadesłał nieuwierzytelnione kopie: umowy spółki cywilnej z dnia 2 sierpnia 2004 r. oraz aneksu nr 3 do umowy spółki cywilnej. Wyjaśnił równocześnie, że skarżąca utraciła dostęp do lokalu, w którym znajdują się oryginały powyższych dokumentów, w następstwie czego nie jest możliwe przedłożenie Sądowi oryginałów tych dokumentów, jak również sporządzenie z nich uwierzytelnionych odpisów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga podlegała odrzuceniu.

Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego postępowania skarga dotyczy, określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. W sytuacji, gdy skarga dotknięta jest brakami formalnymi, koniecznym staje się zastosowanie instytucji ustanowionej w art. 49 § 1 P.p.s.a., który stanowi, że jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku skargi wezwanie to obarczone jest rygorem odrzucenia skargi, gdyż przepis art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. przewiduje, że sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 P.p.s.a.).

Przepis art. 25 § 3 P.p.s.a. stanowi, że zdolność sądową mają także inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Przyjąć zatem należy, że spółka cywilna posiada zdolność sądową w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 9 stycznia 2008 r. sygn. akt I GSK 352/07; orzeczenia sądów administracyjnych dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Po myśli art. 28 § 1 P.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu, co przewiduje przepis art. 29 P.p.s.a.

Wskazać również trzeba, iż przepis art. 48 § 3 P.p.s.a. przewiduje, iż zamiast oryginału dokumentu strona może złożyć odpis dokumentu, jeżeli jego zgodność z oryginałem została poświadczona przez notariusza albo przez występującego w sprawie pełnomocnika strony będącego adwokatem, radcą prawnym, rzecznikiem patentowym, doradcą podatkowym lub radcą Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej.

Odnosząc przywołane wyżej normy prawne do stanu faktycznego zaistniałego w sprawie stwierdzić należało, że zarówno B.B., która podpisała skargę, jak też pełnomocnik skarżącej, nie wykonali w sposób prawidłowy wezwań Przewodniczącego Wydziału I do złożenia dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu wykazującego umocowanie osoby podpisanej pod skargą do reprezentowania A s. c. B. B., B. B. w G. oraz określającego sposób reprezentacji spółki, w szczególności umowy spółki wraz z jej ewentualnymi aneksami. Podkreślić należy, iż nadesłane przez pełnomocnika kopie dokumentów w postaci umowy spółki oraz aneksu nr 3 do tejże umowy nie są wystarczające do jednoznacznego ustalenia zasad reprezentacji skarżącej. Po pierwsze zgodność tych dokumentów z ich oryginałami nie została potwierdzona w żaden ze sposobów przewidzianych w art. 48 § 3 P.p.s.a., co powoduje, że walor dowodowy tych dokumentów jest znacząco ograniczony. Po drugie, nie można uznać, że dokumenty te stanowią kompletną dokumentację dotyczącą zasad reprezentacji spółki, z uwagi chociażby na okoliczność, że przedłożono jedynie aneks nr 3 do umowy spółki, brak jest natomiast aneksów nr 1 i nr 2, których istnienie podpowiada logiczna interpretacja udostępnionych Sądowi kopii dokumentów. Zważyć trzeba, iż z uwagi na specyfikę formy prawnej jaką objęta jest umowa spółki cywilnej i brak jej rejestracji w ogólnodostępnym rejestrze publicznym (takim np. jak rejestr przedsiębiorców krajowego Rejestru Sądowego), zasady reprezentacji spółki cywilnej każdorazowo powinny być odczytywane i ustalane w oparciu o przepis art. 866 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1740 ze zm.) oraz zapisy umowy spółki cywilnej (wraz z jej ewentualnymi późniejszymi aneksami lub też tekst jednolity) przedstawionej przez wspólników. W realiach sprawy skarżąca nie umożliwiła Sądowi ustalenia w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości zasad reprezentacji podmiotu, za jaki w tym przypadku uznana została spółka cywilna. Ustalenie zasad reprezentacji ma z kolei fundamentalne znaczenie z punktu widzenia możliwości nadania skardze prawidłowego biegu. Podkreślić również warto, że zarówno B.B. jak i pełnomocnik skarżącej zostali prawidłowo wezwani do przedłożenia umowy spółki cywilnej lub jej uwierzytelnionego odpisu. Wezwania w tym zakresie nie zostały prawidłowo wykonane. Warto nadmienić, że Sąd nie mógł uwzględnić argumentacji skarżącej o utracie przez nią dostępu do lokalu, w którym zgromadzona została dokumentacja dotycząca prowadzonej działalności gospodarczej, w tym także umowa spółki. Przedsiębiorca jako uczestnik obrotu gospodarczego winien bowiem tak zorganizować sposób prowadzonego przez siebie przedsiębiorstwa, aby zapewnić bezpieczeństwo poszczególnych składników tegoż przedsiębiorstwa, w tym także dokumentom związanym z podjętą działalnością gospodarczą. Jest to przejaw należytego zabezpieczenia własnych interesów oraz dbałości o prawidłowe funkcjonowanie przedsiębiorstwa.

W konsekwencji zaistniały zdarzeń stwierdzić należało, że brak formalny skargi w omówionym powyżej zakresie nie został usunięty. Uniemożliwiło to nadanie skardze dalszego prawidłowego biegu.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., odrzucił skargę.