Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 31 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług (odpowiedzialność osób trzecich) w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Strona skarżąca zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] r. orzekającą o odpowiedzialności podatkowej D. K. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowej "A" D. K. i Wspólnicy Spółka jawna w likwidacji z tytułu podatku od towarów i usług za [...] r. w kwocie [...] zł i należnych odsetek w kwocie [...] zł. Strona odpowiada solidarnie za te zaległości razem z pozostałymi wspólnikami J. K. i M. Z..

W skardze z dnia [...] r. pełnomocnik strony skarżącej wnosił między innymi o wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonej decyzji aż do prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy. W uzasadnieniu wskazał, że nie zachodzą w sprawie przesłanki do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności ani też wyłączające wnioskowane wstrzymanie a wykonanie zaskarżonej decyzji pociągnęłoby za sobą uszczerbek finansowy u skarżącego.

Postanowieniem z dnia [...] r. organ odwoławczy odmówił wstrzymania wykonania decyzji zaznaczając, że strona nie wykazała w jaki sposób wstrzymanie wykonania decyzji mogłoby pomóc stronie w wywiązaniu się z obowiązku zapłaty zobowiązania podatkowego.

W piśmie z dnia [...] r. pełnomocnik strony skarżącej podtrzymał wniosek o wstrzymanie i powołał się na określone okoliczności faktyczne, a mianowicie, że:

- wynagrodzenie skarżącej w kwocie średniomiesięcznie [...] zł nie pozwala bez uszczerbku dla sytuacji życiowej strony i jej rodziny wykonywać zaskarżonej decyzji,

- skarżąca nie posiada majątku możliwego do spieniężenia w krótkim czasie ani innych stałych źródeł finansowania,

- ma na utrzymaniu małoletnią córkę uczącą się w szkole średniej,

- małżonek skarżącej J. K. również odpowiada solidarnie za powyższe zaległości podatkowe Spółki,

- wobec małżonka J. K. prowadzone jest postępowanie egzekucyjne z tytułu tej odpowiedzialności podatkowej.

Na potwierdzenie tego pełnomocnik dołączył zaświadczenie o zarobkach strony skarżącej z dnia [...] r., tytuł wykonawczy [...] wystawiony na zobowiązanego J. K. i zajęcie wierzytelności skierowane do rachunku bankowego zobowiązanego J. K. znajdującego się w "B" na kwotę [...] zł należności głównej i [...] zł odsetek.

W końcowej części uzasadnienia pełnomocnik stwierdził, że zakres obciążeń przypadających na rodzinę jest nadmierny a egzekwowanie w tym samym czasie wydanych decyzji podatkowych zagraża prawidłowej egzystencji podatnika i jego rodziny. W związku z tym pełnomocnik uznał, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w aspekcie finansowymi i moralnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Jak stanowi art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwaną dalej P.p.s.a.) (pogrubienia Sądu) sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.

Z przepisu tego wynika, że sąd może wstrzymać wykonanie danego aktu administracyjnego uzależniając to od zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności albo w drodze egzekucji administracyjnej albo w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. "Niebezpieczeństwo" zaistnienia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" musi wynikać z racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu w czasie zawisłości skargi w danej sprawie sądowoadministracyjnej.

Tym samym, aby taka ocena sądu nastąpiła, zainicjowana złożonym wnioskiem o wstrzymanie, strona winna uzasadnić ten wniosek powołując się na określone okoliczności faktyczne ewentualnie uprawdopodobnić możliwość ich wystąpienia, działając we własnym interesie. Przytoczenie jedynie treści powyższego przepisu, jak i brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę w ramach zasady skargowości. Sąd jednak z urzędu uwzględnia okoliczności mające związek ze złożonym wnioskiem, które wynikają z akt sprawy.

Pojęcia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" jako zwroty niedookreślone wymagają konkretyzacji w danych sytuacjach. Przyjmuje się, że przy przesłance "znacznej szkody" chodzi o taką szkodę (majątkową a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (postanowienie NSA z dnia 20.12.2004 r. sygn. akt GZ 138/04 oraz B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, komentarz do art. 61).

Ustosunkowując się do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że wniosek ten nie może być uwzględniony, gdyż powołane i uprawdopodobnione okoliczności faktyczne nie wskazują na wystąpienie przesłanek świadczących o tym, że w wyniku egzekucji kwoty [...] zł wraz z odsetkami z rachunku zobowiązanego J. K. powstałaby znaczna szkoda lub powstałyby trudne do odwrócenia skutki. W tym przypadku należy uwzględnić to, że źródłem dochodów rodziny, jaką tworzy strona skarżąca wraz z mężem J. K., są ich łączne zarobki, które miesięcznie netto wynoszą [...] zł (wysokość dochodu J. K. wynika z zaświadczenia złożonego w sprawie o sygn. akt III SA/GL 2432/10). Poza tym egzekucja prowadzona jest tylko z rachunku bankowego męża strony, a nie wynagrodzenia z tytułu stosunku pracy strony skarżącej.

Strona nie wykazała, czy wyegzekwowanie danej kwoty rzeczywiście wpłynie na pogorszenie egzystencji strony i jej rodziny, np. w sytuacji braku środków pieniężnych na bieżące utrzymanie, a także wyraźnie nie wskazała, w jaki sposób taki stan doprowadziłby do powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Odmowa wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie pozbawia jednak strony prawa do składania kolejnego takiego wniosku wraz z jego nowym uzasadnieniem w zależności od zmieniających się okoliczności.

Natomiast w tym stanie faktycznym i prawnym Sąd, działając na podstawie art. 61 § 3 "a contrario" P.p.s.a., postanowił odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.