Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. S. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 854/12 w przedmiocie opłaty kancelaryjnej w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Ministra Finansów z dnia 21 grudnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne postanawia: oddalić zażalenie.

1. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 marca 2013 r., III SA/Wa 854/12, nakazano ściągnięcie od A. S. (dalej: Skarżąca) kwotę 100 zł tytułem nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej w sprawie ze skargi Skarżącej na postanowienie Ministra Finansów z dnia 21 grudnia 2011 r., nr [...], w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne. Jako podstawę prawną zarządzenia podano art. 234 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: p.p.s.a.).

2. Z akt sprawy wynika, że wniosek Skarżącej (reprezentowanej przez pełnomocnika – W. S.) o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z dnia 21 grudnia 2012 r., III SA/Wa 854/12, i doręczenie jego odpisu wpłynął w dniu 27 grudnia 2012 r. Odpis ww. wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono Skarżącej w dniu 6 marca 2013 r. Do dnia 20 marca 2013 r. Skarżąca nie uiściła opłaty kancelaryjnej.

3. Wydając ww. zarządzenie, WSA w Warszawie doręczył je pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 2 kwietnia 2013 r. (por. zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 98 akt WSA w Warszawie). Ponadto, drugi odpis ww. zarządzenia doręczono Skarżącej w dniu 15 kwietnia 2013 r. (por. zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 104 akt WSA w Warszawie).

4. Wnosząc w dniu 9 kwietnia 2013 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na ww. zarządzenie, Skarżąca (działając przez ww. pełnomocnika) zażądała jego uchylenia jako "rażąco naruszające prawo". Skarżąca nie uzasadniła swojego zażalenia (k. 99 akt WSA w Warszawie).

5. W dnia 22 kwietnia 2013 r. Skarżąca (działając przez ww. pełnomocnika) wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego pismo uzupełniające o treści identycznej jak ww. zażalenie (k. 109 akt WSA w Warszawie).

6. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

6.1. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu, a zaskarżone zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III WSA w Warszawie odpowiada prawu. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na kwestie proceduralne dotyczące nieprawidłowej czynności doręczenia ww. zarządzenia przez WSA w Warszawie, które to naruszenie nie miało jednak wpływu na prawidłowość zaskarżonego zarządzenia, ponieważ nastąpiło po jego wydaniu.

W rozpoznawanej sprawie nieprawidłowo WSA w Warszawie doręczył zaskarżone zarządzenia odrębnie pełnomocnikowi Skarżącej i samej Skarżącej (por. zarządzenie o doręczeniu odpisów zaskarżonego zarządzenia z uzasadnieniem – k. 95 akt WSA w Warszawie). Skoro w sprawie Skarżąca miała ustanowionego pełnomocnika, zasadnym było doręczenie zaskarżonego zarządzenia wyłącznie jemu. Wskutek podwójnego doręczenia do Sądu wpłynęło w dniu 9 kwietnia 2013 r. zażalenie, będące reakcją Skarżącej i jej pełnomocnika na odebranie w dniu 2 kwietnia 2013 r. zaadresowanego do pełnomocnika Skarżącej odpisu ww. zarządzenia. Zażalenie to jako wniesione w terminie zostało prawidłowo przekazane do rozpoznania NSA. Jednakże na skutek odebrania przez Skarżąca w dniu 15 kwietnia 2013 r. zaadresowanego do niej drugiego odpisu ww. zarządzenia, wpłynęło do Sądu w dniu 22 kwietnia 2013 r. pismo powielające treść ww. zażalenia. Ponieważ pismo to zostało w imieniu Skarżącej podpisane przez jej pełnomocnika należy je potraktować jako pismo uzupełniające w sprawie o identycznej treści, jak wniesione uprzednio zażalenie.

6.2. Odnosząc się w drugiej kolejności do cech formalnych zażalenia, a przede wszystkim braku uzasadnienia zgłoszonego wniosku o uchylenie zaskarżonego zarządzenia, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie odpowiada ono w pełni wymogom prawa. Zgodnie z art. 194 § 3 p.p.s.a., zażalenie powinno czynić bowiem zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie zażalenia. Wniesione przez Skarżącego zażalenie – jak już wyżej wskazano - nie zostało uzasadnione. Jednakże nie czyni to niemożliwym merytoryczne rozpoznanie wniesionego środka odwoławczego.

W myśl art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Uwzględniając specyfikę środka odwoławczego jakim jest zażalenie oraz postępowania, które inicjuje, należy stwierdzić, że wykluczona jest możliwość odpowiedniego stosowania art. 174 i 176 p.p.s.a. Przemawia za tym systemowe odczytanie art. 197 § 2 i art. 194 § 4 p.p.s.a. Ten ostatni przepis określa wyczerpująco wymogi formalne stawiane przez przepisy prawa środkowi odwoławczemu określonemu w p.p.s.a. jako zażalenie. Tym samym nie ma potrzeby do sięgania po dyspozycję norm znajdujących się w art. 174 i art. 176 p.p.s.a. Wadliwe uzasadnienie zażalenia nie może zatem prowadzić do tak rygorystycznych konsekwencji, jakie miałyby miejsce w postępowaniu zainicjowanym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej. Rygoryzm formalny, mający swoją podstawę w art. 174 i art. 176 p.p.s.a., nie ma w postępowaniu zażaleniowym miejsca, gdyż ww. przepisów nie stosuje się. Tym samym, jeżeli z treści zażalenia możliwe jest wywiedzenie, jakimi intencjami i racjami kierował się wnoszący zażalenie, to nie ma przeszkód do nadania sprawie dalszego biegu i rozpoznania merytorycznego sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. postanowienia NSA: z dnia 17 grudnia 2009 r., II FZ 553/09; z dnia 15 września 2010 r., II FZ 441/10; publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).

6.3. W rozpoznawanej sprawie treść zażalenia nie pozostawia wątpliwości, co do tego, że intencją Skarżącej jest uchylenie zaskarżonego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III WSA w Warszawie. Jednakże wniosek zawarty w zażaleniu jest chybiony, bowiem zarządzenie odpowiada prawu.

W świetle art. 214 § 1 p.p.s.a. w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest obciążenie kosztami sądowymi (tj. opłatami sądowymi, takimi jak wpis i opłata kancelaryjna) podmiotu, który wnosi pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Takimi pismami są przede wszystkim skarga i skarga kasacyjna powodujące wszczęcie postępowania w danej instancji, od których pobiera się wpis (art. 230, 231 p.p.s.a.), ale także opłacie sądowej w formie opłaty kancelaryjnej podlegają pisma, zawierające żądania dokonania przez sąd określonych czynności, np. doręczenia i sporządzenia uzasadnienia wyroku - art. 234 p.p.s.a.. Konieczność pokrycia wydatków jest związana z wystąpieniem do sądu z wnioskiem o podjęcie określonej czynności połączonej z wydatkami. Zgodnie z art. 234 § 2 p.p.s.a., jeżeli odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzany jest na wniosek na podstawie art. 141 § 2 p.p.s.a. (jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie), opłatę kancelaryjną w kwocie 100 zł pobiera się przy zgłoszeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenia. Odpis taki doręcza się bez względu na to, czy strona uiściła opłatę kancelaryjną. Jeżeli opłata nie została uiszczona, przewodniczący zarządza ściągnięcie jej od strony, która złożyła wniosek.

6.4. W rozpoznawanej sprawie pismem z dnia 27 grudnia 2012 r. Skarżąca, działając przez swojego pełnomocnika, wniósł do WSA w Warszawie o "doręczenie zapadłego wyroku wraz z pisemnym uzasadnieniem" (por. k. 68 akt WSA w Warszawie). W następstwie tego prawidłowo sporządzono i doręczono Skarżącej uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z dnia 21 grudnia 2012 r., III SA/Wa 854/12. Z tą czynnością sądową związana jest opłata kancelaryjna, o której mowa w art. 234 § 2 p.p.s.a. Na podstawie tego przepisu w przypadku braku stosownej wpłaty Przewodniczący Wydziału III WSA w Warszawie zasadnie wezwał Skarżącą zaskarżonym zarządzeniem do uiszczenia tejże opłaty.

6.5. Kierując się wyżej wymienionymi względami, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.