I GZ 34/26 - Postanowienie

Data orzeczenia	2026-02-11	
Data wpływu	2026-01-15	
Sąd	Naczelny Sąd Administracyjny	
Sędziowie	Joanna Salachna /przewodniczący sprawozdawca/	
Symbol z opisem	6559	
Hasła tematyczne	Wstrzymanie wykonania aktu	
Sygn. powiązane	V SA/Wa 2659/25	
Skarżony organ	Minister Funduszy i Polityki Regionalnej	
Treść wyniku	Oddalono zażalenie	
Powołane przepisy	Dz.U. 2024 nr 0 poz 935; art. 61 § 3; Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)	
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Salachna po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia F. w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 2659/25 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w sprawie ze skargi F. w P. na decyzję Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 1 lipca 2025 r. nr DRC.VIa.6643.76.2023.AM w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: oddalić zażalenie.	
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA lub Sąd I instancji) postanowieniem z 14 listopada 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 2659/25 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w sprawie ze skargi F. w P. (dalej: skarżąca) na decyzję Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z 1 lipca 2025 r., nr DRC.VIa.6643.76.2023.AM w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania.

W skardze do WSA w Warszawie skarżąca sformułowała wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu wniosku wskazano, że aktualna sytuacja ekonomiczna i faktyczna skarżącej jest na tyle trudna, że przy braku wstrzymania wykonania decyzji grozi jej niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdzeniem tego jest złożenie przez skarżącą wniosku o ogłoszenie upadłości. Ponadto podniosła, że niemalże wszystkie zyski skarżącej są przeznaczane na pokrycie bieżących należności, z tym podatkowych i w zakresie ubezpieczeń społecznych oraz zobowiązań pracowniczych. Do wniosku dołączono: rachunek zysków i strat za lata 2020-2024, informację z Krajowego Rejestru Zadłużonych o zarejestrowaniu wniosku o ogłoszenie upadłości oraz wniosku o restrukturyzację, zestawienie operacji bankowych za okres od [...].01.2025 r. do [...].07.2025 r.

Uzasadniając odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, WSA stwierdził, że argumentacja skarżącej i dołączone do wniosku dokumenty nie są wystarczające do zastosowania wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, ponieważ nie obrazują całościowej sytuacji finansowej i posiadanych składników majątkowych.

Ponadto Sąd I instancji wskazał, że z informacji odpowiadającej odpisowi pełnemu z KRS, według stanu na dzień wydania zaskarżonego postanowienia, nie wynika, aby wobec skarżącej toczyło się postępowanie upadłościowe, czy restrukturyzacyjne.

W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:

1. art. 61 § 3 p.p.s.a poprzez uznanie, że skarżąca nie wykazała w sposób dostateczny niebezpieczeństwa wyrządzenia F. znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w sytuacji braku wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji oraz decyzji organu II instancji, a przedłożone przez skarżącą dokumenty nie przedstawiają pełnej sytuacji majątkowej F. podczas gdy skarżąca uprawdopodobniła, że w przypadku braku wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji oraz decyzji organu II instancji grozi jej szkoda, która może doprowadzić do wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków, co uczyniła odpowiednio uzasadniając wniosek, wskazując na skutki konieczności wykonania ww. decyzji polegające na zagrożeniu niewypłacalnością F., a w końcu przedkładając dokumentację przedstawiającą aktualną sytuację finansową F., która doprowadziła do złożenia przez Skarżącą wniosku o ogłoszenie upadłości, zobowiązania ciążące na F. oraz porównując stan finansowy F. z kwotą należności określonej w decyzji organów I i II instancji. W orzecznictwie i doktrynie dominuje pogląd, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody zachodzi już, gdy wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować utrudnienia w prowadzeniu działalności i podmiot poniósł stratę, co prowadzi do wniosku, że WSA w Warszawie bezpodstawnie odmówił wstrzymania wykonania decyzji organów I i II instancji, pomimo że spełnione zostały przesłanki wstrzymania ww. decyzji, a wystąpienie przedmiotowych przesłanek zostało odpowiednio uprawdopodobnione przez skarżącą na gruncie złożonego wniosku oraz przedłożonej wraz z nim dokumentacji;

2. art. 49 § 1 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że przedłożona przez beneficjenta dokumentacja nie pozwala na ocenę sytuacji finansowej F., natomiast do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie stosuje się art. 49 § 1 p.p.s.a., w związku z czym sąd rozstrzygający nie jest zobowiązany do wezwania beneficjenta do uzupełnienia lub poprawienia wniosku, podczas gdy w doktrynie i orzecznictwie przeważa pogląd, iż w sytuacji wystąpienia braków we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, polegających na niepowołaniu jakichkolwiek okoliczności, które wskazywałyby na to, że wykonanie aktu mogłoby wyrządzić skarżącemu znaczną szkodę lub wywołać trudne do odwrócenia skutki, należy wezwać skarżącego na mocy art. 49 § 1 p.p.s.a. do uzupełnienia wniosku w zakreślonym terminie ze skutkami wymienionymi w tym przepisie, co prowadzi do wniosku, że WSA w Warszawie bezpodstawnie odmówił wstrzymania wykonania decyzji organów I i II instancji, nie wzywając uprzednio skarżącej do uzupełnienia ewentualnych braków wniosku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona ani przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.

Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo twierdzenie strony lub sam wniosek złożony w skardze. Wniosek ten musi zostać uzasadniony, a jego uzasadnienie powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.

W niniejszej sprawie Sąd I instancji odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji organu I i II instancji wskazując, że w sprawie nie uprawdopodobniono, iż w związku z jej wykonaniem mogłoby zachodzić niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub/i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko przedstawione w uzasadnieniu postanowienia Sądu I instancji jest prawidłowe. WSA zasadnie uznał, że z okoliczności faktycznych niniejszej sprawy nie wynika, aby przesłanki warunkujące zastosowanie ochrony tymczasowej zostały spełnione. Skarżąca w skardze złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, jednakże w jej treści nie uwierzytelniła żadnych okoliczności przemawiających za zastosowaniem tej instytucji i na poparcie swojego stanowiska dołączyła: rachunek zysków i strat za lata 2020-2024; informację z Krajowego Rejestru Zadłużonych o zarejestrowaniu wniosku o ogłoszenie upadłości oraz wniosku o restrukturyzację; zestawienie operacji bankowych za okres od [...].01.2025 r. do [...].07.2025 r. Nie przedstawiając w żaden sposób wpływu wykonania zaskarżonych decyzji na sytuację F., strona nie wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. Rolą sądu nie jest zaś wyinterpretowywanie ewentualnych negatywnych skutków dla strony, które mogłyby wynikać z wykonania skarżonej decyzji i domyślanie się czy skutki te są na tyle istotne, by uznać je za trudne do odwrócenia, bądź też wyręczanie strony w wykazywaniu, że w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody dla skarżącej. To w interesie tej ostatniej jest bowiem wykazanie argumentów, które przemawiałyby i świadczyłyby za zasadnością wstrzymania wykonania skarżonego aktu, tym bardziej – że jak już wyżej wskazano – ochrona taka stanowi wyjątek od zasady określonej w art. 61 § 1 p.p.s.a. Nie można zatem przyjąć, że w sytuacji, gdy skarżąca nie wskazuje we wniosku ani na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ani tych przesłanek w ogóle nie uzasadnia, to obowiązkiem sądu jest poszukiwanie tych okoliczności

Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że złożone wraz ze skargą i wnioskiem o wstrzymanie zaskarżonych decyzji dokumenty w postaci rachunku zysków i strat za lata 2020-2024, informacji z Krajowego Rejestru Zadłużonych o zarejestrowaniu wniosku o ogłoszenie upadłości oraz wniosku o restrukturyzację oraz zestawienie operacji bankowych za okres od [...].01.2025 r. do [...].07.2025 r. nie uprawdopodobnia ziszczenia się w stosunku do skarżącej negatywnych konsekwencji decyzji Ministra. Słusznie WSA zauważył, że zarówno z treści wniosku, jak i z materiału zgromadzonego w aktach sprawy nie wynika, aby F. znajdowała się w takiej sytuacji finansowej, iż wykonanie zaskarżonej decyzji może wyrządzić im znaczną szkodę w aspekcie materialnym.

Sąd I instancji wskazał też, że z informacji odpowiadającej odpisowi pełnemu z KRS nie wynika, aby wobec skarżącej toczyło się postępowanie upadłościowe, czy restrukturyzacyjne. Samo złożenie wniosku o upadłość nie jest jednoznaczne z tym, iż skarżąca została postawiona w stan likwidacji czy upadłości, bądź też toczy się wobec niej postępowanie układowe. Oznacza to jedynie, że do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia tej kwestii, skarżąca ma możliwość i obowiązek dalszego prowadzenia swojej działalności, z wszelkimi jej konsekwencjami.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w takiej sytuacji nie ma możliwości stwierdzenia, czy w istocie w stosunku do wnioskodawcy zachodzi niebezpieczeństwo wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków lub znacznej szkody w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji I i II instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że zgodnie z art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie art. 61 § 2 i 3 p.p.s.a., sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Gdyby zatem taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie, strona może wówczas przedstawić stosowną dokumentację i argumentację wraz z nowym wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji. Obecnie wnioskująca nie przedstawiła twierdzeń i dokumentów, które pozwoliłyby na wstrzymanie wykonania decyzji, co Sąd I instancji trafnie wykazał w uzasadnieniu rozstrzygnięcia.

Ze wskazanych powodów, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.