Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Jagielska po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Dyrektora Izby Celnej w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 18 lutego 2015 r. sygn. akt I SA/Bk 160/15 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "F." Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych postanawia: oddalić zażalenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. postanowieniem z dnia 18 lutego 2015 r. o sygn. akt I SA/Bk 160/15, orzekając na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. wstrzymał wykonanie decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] października 2014 r., nr [...] cofającej "F." Sp. z o.o. w W. (dalej: Spółka) zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych.

Uwzględniając wniosek Sąd I instancji stwierdził, że Spółka uprawdopodobniła w wystarczający sposób, że wykonanie decyzji cofającej zezwolenie może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. Jak uznał Sąd, wykonanie decyzji może wpłynąć na kondycję finansową Spółki, której profil działalności obejmuje w zdecydowanej większości gry na automatach o niskich wygranych. Może również spowodować likwidację punktów gier prowadzonych przez Spółkę w województwie [...], a odwrócenie tego stanu w przypadku ewentualnego uchylenia zaskarżonej decyzji może być utrudnione lub wprost niemożliwe, bowiem wiązałoby się z koniecznością podjęcia całego szeregu działań logistycznych i administracyjnych (wśród nich przetransportowania automatów w inne miejsce), których efekt mógłby nie odtworzyć stanu pierwotnego. Sąd podkreślił także, że wykonanie decyzji mogłoby dodatkowo spowodować narażenie Spółki na roszczenia cywilne, na przykład właścicieli lokali, z których zostaną wycofane automaty, za utratę czynszu z tytułu umów najmu zawartych na czas ważności cofniętego zezwolenia. Nie wiadomo też, czy po ewentualnym zerwaniu umów byliby oni nadal zainteresowani wynajmem lokali w wyniku pozytywnego rozstrzygnięcia sprawy przed sądem. Z tych powodów Sąd udzielił Spółce ochrony tymczasowej.

W zażaleniu złożonym do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej jako NSA) Dyrektor Izby Celnej w B. domagał się uchylenia wskazanego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania zażaleniowego wg norm prawem przepisanych. Organ zarzucił naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że spełnione zostały przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji z dnia [...] października 2014 r., a w szczególności, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia Spółce znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Zdaniem organu zaskarżona decyzja została wydana w wyniku stwierdzenia, że Spółka, prowadząc działalność gospodarczą, rażąco naruszyła prawo. Podmioty, które w oczywisty sposób nie przestrzegają przepisów prawa nie mogą korzystać z ochrony tymczasowej w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Państwo nie powinno pozwalać na dalsze prowadzenie działalności nielegalnej, ponieważ może to skutkować pogłębianiem się stwierdzonych nieprawidłowości. Organ zaznaczył, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uniemożliwia spółce "F." dalsze czerpanie korzyści z działalności nielegalnej. W związku z tym pogorszenie się kondycji finansowej Spółki, wynikające z niewykonywania działalności objętej cofniętym zezwoleniem, nie stanowi niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, lecz konsekwencję nieprzestrzegania obowiązującego prawa w zakresie gier na automatach o niskich wygranych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie nie jest zasadne.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...).

Jak zatem wynika z treści cytowanego przepisu przesłankami do wstrzymania wykonania decyzji przez sąd są niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym zaznaczyć należy, iż szkoda nie musi mieć charakteru materialnego, natomiast trudne do odwrócenia skutki to skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nie nastąpić lub nastąpić po długim czasie czy przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.

W ocenie NSA Sąd I instancji trafnie udzielił Spółce ochrony tymczasowej w postępowaniu przed sądem administracyjnym, uznając, że w sprawie wystąpiły obydwie przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ponieważ jest prawdopodobne, że w przypadku wykonania decyzji cofającej Spółce zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych sytuacja wnioskującej Spółki uległaby poważnej komplikacji wobec problemów z odtworzeniem działalności gospodarczej.

Zdaniem NSA zażalenie Dyrektora Izby Celnej w B. nie mogło zostać uwzględnione, bowiem z jego treści wynika, że organ zdaje się nie rozumieć instytucji opisanej w art. 61 § 3 p.p.s.a. Podkreślić należy, że wstrzymanie wykonania decyzji jest instytucją procesową i nie ma nic wspólnego z kontrolą decyzji cofającej zezwolenie, ale służy zabezpieczeniu interesów strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym aż do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd administracyjny. Ocena, czy decyzja jest, czy nie jest legalna (zgodna z prawem) zostanie przeprowadzona przez Sąd I instancji w postępowaniu ze skargi Spółki, a nie w sprawie wpadkowej, zainicjowanej wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji. Innymi słowy niezależnie od tego, czy adresat decyzji naruszył prawo, to sąd administracyjny nie bada tej kwestii, gdy rozpatruje wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. upoważnia Sąd tylko do oceny złożonego wniosku, w której to ocenie nie mieści się weryfikacja prawidłowości decyzji.

Stąd też argumentację zażalenia, odnoszącą się do merytorycznej oceny decyzji z dnia [...] października 2014 r. objętej wnioskiem Spółki o wstrzymanie jej wykonania, NSA potraktował jako w całości chybioną i w istocie niepodważającą stanowiska Sądu I instancji zawartego w kontrolowanym postanowieniu z dnia 18 lutego 2015 r.

W tym stanie rzeczy oraz na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. NSA postanowił jak w sentencji.