1. Wyrokiem z 12.06.2019 r., sygn. I SA/Kr 34/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę M. M. (dalej skarżąca) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z 5.11.2018 r., nr 1201-IEE.711.1.190.2018.2.MB, wydane w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.
2. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wywiodła skarżąca. W dniu 13.09.2022 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynęło pismo syndyka o ogłoszeniu upadłości skarżącej. W piśmie tym poinformował, że Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia Wydział VIII Gospodarczy ds. upadłościowych i restrukturyzacyjnych w Krakowie w dniu 13.05.2020 r. ogłosił upadłość osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej skarżącej. Do pisma załączona została kserokopia powyższego postanowienia.
3. W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III Izby Finansowej NSA z 20.09.2022 r. (data wezwania: 26.09.2022 r.) wzywające do złożenia oświadczenia, czy syndyk wstępuje do postępowania sądowego w niniejszej sprawie, pismem z 27.10.2022 r. (data wpływu do Sądu: 3.11.2022 r.) syndyk masy upadłości poinformował, że nie wstępuje do postępowania sądowego w niniejszej sprawie.
4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
4.1. Zgodnie z art. 144 ust. 1 ustawy z 28.02.2003 r. – Prawo upadłościowe (Dz.U. z 2022 r. poz. 1520, dalej u.p.u.), po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. W myśl art. 144 u.p.u. syndykowi masy upadłości przysługuje zatem legitymacja w sprawach dotyczących upadłości. Użyte w art. 144 ust. 1 u.p.u. wyrażenie, że postępowania dotyczące masy mogą być wszczęte i dalej prowadzone "wyłączenie" przez syndyka lub przeciwko niemu, oznacza, że upadły, będąc stroną w znaczeniu materialnym, pozbawiony jest legitymacji formalnej do występowania w tych postępowaniach. Przepis ten statuuje, że wyłącznie syndykowi, po ogłoszeniu upadłości, przysługuje legitymacja w sprawach dotyczących masy upadłości, zaś strona upadła jest jej pozbawiona. W rozpoznawanej sprawie syndyk oświadczył, że nie wstępuje do postępowania sądowoadministracyjnego.
Stosownie do art. 60 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże sąd. Jednakże sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Z kolei zgodnie z art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego oświadczenie syndyka o tym, że nie wstępuje do toczącego się postępowania sądowego jest równoznaczne z cofnięciem skargi i uzasadnia umorzenie postępowania w sprawie (zob. postanowienie NSA z 30.07.2015 r., II FZ 116/15, z 19.12.2017 r., I OSK 1119/16). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w sprawie nie zachodziły przy tym okoliczności wymienione w art. 60 p.p.s.a., które stanowią przeszkodę skutecznego cofnięcia skargi.
4.2. W tym stanie rzeczy, mając na uwadze przytoczone wyżej przepisy prawa, Naczelny Sąd Administracyjny zobligowany był umorzyć postępowanie w sprawie na podstawie art. 60 i art. 161 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1 sentencji. O zwrocie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej orzeczono natomiast w pkt 2 sentencji na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Sędzia NSA Stanisław Bogucki
