Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak Sędziowie WSA Andrzej Góraj (spr.) Eugeniusz Wasilewski Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2013 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o nadanie tytułu profesora nauk humanistycznych oddala skargę.

Uchwałą z [...] listopada 2011 r. nr [...] Rada Wydziału [...] Szkoły Wyższej we W. odmówiła J. W. wszczęcia postępowania o nadanie tytułu profesora nauk humanistycznych.

Rozpoznając sprawę na skutek odwołania J. W. od powyższej uchwały, Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów wydała w dniu [...] listopada 2012 r. decyzję nr [...], utrzymującą w mocy kwestionowaną uchwałę.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, iż Sekcja Nauk [...] Centralnej Komisji, po zapoznaniu z odwołaniem oraz po wysłuchaniu recenzentów, w głosowaniu tajnym odmówiła poparcia odwołania strony.

W głosowaniu żaden członek powyższej Sekcji nie opowiedział się za przyjęciem odwołania. Również Prezydium Centralnej Komisji podjęło decyzję o odmowie przyjęcia odwołania. Tu także żaden z członków Prezydium nie poparł wniosku skarżącej. W uzasadnieniu organ dodatkowo wskazał, że, w jego ocenie, skarżona uchwała została podjęta w postępowaniu formalnie poprawnym.

Z powyższym rozstrzygnięciem strona nie zgodziła się i wywiodła skargę do tutejszego Sądu. Zarzuciła w niej organowi naruszenie przepisu art. 33 ust. 1a ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym (...) poprzez brak merytorycznego ustosunkowania się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, a nadto przez powołanie na recenzenta osoby, której działalność naukowa jest konkurencyjna wobec skarżącej oraz pozostającej w związku małżeńskim z Przewodniczącym Komisji Opiniującej. Wskazała też, iż uzasadnienie skarżonej decyzji jest ogólnikowe i uniemożliwia poznanie motywów, jakimi kierował się organ.

Do akt sprawy wpłynęło także pismo skarżącej z 18 kwietnia 2013 r., stanowiące uzupełnienie skargi. W piśmie tym skarżąca podniosła szereg uwag merytorycznych, dotyczących jej pracy naukowej i dorobku naukowego.

Dodatkowo w piśmie procesowym, złożonym na rozprawie w dniu 2 lipca

2013 r., skarżąca podkreśliła po raz kolejny, iż uzasadnienie skarżonej decyzji nie spełnia wymogów przepisu art. 107 K.p.a. i to nawet przy odpowiednim jego zastosowaniu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w skarżonej decyzji. Podkreślił również, że rozprawa przed sądem administracyjnym nie jest miejscem, gdzie możliwym by było prowadzenie merytorycznych dyskusji na temat poglądów naukowych prezentowanych przez skarżącą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia, zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym.

Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa.

Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy organ, wydając skarżoną decyzję, poruszał się w granicach zakreślonych przez przepisy ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych (...).

Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia w świetle realiów sprawy, a w szczególności w świetle zarzutów skargi, miał przepis art. 29 ww. ustawy. Zgodnie z jego brzmieniem, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy K.p.a.

Kwestia rozumienia sformułowania "stosuje się odpowiednio" była wielokrotnie przedmiotem rozważań sądów administracyjnych, i tak m.in. w uzasadnieniu wyroku z 7 września 2011 r., wydanego w sprawie o sygn. akt I OSK 1078/11, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: " ograniczenie uzasadnienia decyzji Centralnej Komisji do spraw Stopni i Tytułów, wynikające z odpowiedniego stosowania przepisu art. 107 § 3 K.p.a. nie stanowi naruszenia prawa. Komisja jest organem kolegialnym, rozstrzygnięcia podejmuje w głosowaniu tajnym, a zatem nie ma możliwości ustalenia powodów głosowania za utrzymaniem uchwały odmawiającej dopuszczenia do kolokwium habilitacyjnego".

W podobnym tonie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 30 maja 2008 r., wydanego w sprawie o sygn. akt I OSK 212/08, stwierdzając że: "postępowanie w sprawach stopni i tytułu naukowego jest postępowaniem administracyjnym prowadzonym na podstawie odpowiednio stosowanych przepisów K.p.a. z odrębnościami wynikającymi z przepisów procesowych zamieszczonych w ustawie o stopniach naukowych (...). Postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego oraz stopni naukowych cechuje odrębność związana ze specyfiką tych spraw. Wynika stąd ograniczony zakres kontroli sądu administracyjnego, który nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji. Nie dokonuje także merytorycznej oceny dorobku naukowego osoby ubiegającej się o uzyskanie stopnia doktora habilitowanego oraz tego, czy rozprawa habilitacyjna kandydata stanowiła znaczny wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej. Sąd nie jest również uprawniony do rozwiązywania merytorycznych sporów powstałych w świecie nauki".

Odnośnie problematyki postępowania dowodowego wypowiedział się też Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 27 października 2006 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 192/06, wskazując że: "artykuł 75 § 1 K.p.a. nie ma zastosowania w postępowaniu o nadaniu stopnia naukowego. W postępowaniu przed Centralną Komisją postępowanie dowodowe ogranicza się do uzyskania recenzji oraz stanowisk Sekcji".

Dla lepszego uwypuklenia specyfiki postępowania w sprawach dotyczących decyzji Centralnej Komisji warto również przywołać tezę, zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 marca 2009 r., wydanego w sprawie o sygn. akt I OSK 1411/08 – "okoliczność, że strona skarżąca uważa, iż recenzenci wadliwie ocenili jej dorobek, pominęli okoliczności przemawiające na jej korzyść, a uwypuklili elementy negatywne, że nie podzielili w końcu jej poglądów, nie może prowadzić do kwestionowania na drodze postępowania sądowego, wystawionych w procedurze kwalifikacyjnej ocen, nawet jeżeli skarżąca jest najgłębiej przekonana, że są one krzywdzące".

Wyżej przywołane stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego, z którymi tutejszy Sąd w pełni się zgadza i traktuje jak własne, w pełni obrazują odrębności postępowania przy badaniu trafności rozstrzygnięć Centralnej Komisji. Wynika z nich, że zakres badania przedmiotowych decyzji Centralnej Komisji przez sąd administracyjny jest niezwykle zawężony. Badanie to nie może dotyczyć kwestii natury merytorycznej. Sąd nie może bowiem dokonywać oceny w zakresie, w jakim zawarowane to jest dla recenzentów. Również fakt, że Centralna Komisja podejmuje decyzje w drodze tajnego głosowania świadczy o tym, że wolą ustawodawcy, tworzącego omawiane przepisy prawa, było zarówno ograniczenie zakresu przedmiotowego uzasadnień sporządzanych przez Centralną Komisję, jak też ograniczenie przedmiotowe sprawy, jaka ma zostać poddana badaniu przez sąd administracyjny.

Przechodząc do materii niniejszej sprawy, uznać należało, że skarżona decyzja odpowiada prawu. Została bowiem podjęta po prawidłowym przeprowadzeniu postępowania opisanego w Rozdziale 3 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym (...). Prezydium Centralnej Komisji, bazując na stanowisku wyrażonym przez Sekcję Nauk [...] (właściwą w niniejszej sprawie), przeprowadziło głosowanie tajne, ustalając własne rozstrzygnięcie. Uzasadnienie skarżonej decyzji także należy ocenić jako sporządzone stosownie do wymagań odpowiednio stosowanego przepisu art. 107 § 3 K.p.a. Wbrew zarzutom skargi, nie mogło ono zawierać szerszych motywów, jakimi kierował się organ przy rozstrzyganiu sprawy. Stała temu bowiem na przeszkodzie specyfika postępowania w omawianej sprawie i fakt, że stanowisko członków organu kolegialnego, jakim jest Centralna Komisja, wyrażane jest w głosowaniu tajnym. Nie zachodziła więc możliwość wyjaśnienia powodów, dla których odwołanie strony zostało ocenione w taki, a nie inny sposób. Uzasadnienie to nie mogło także zawierać odniesienia do zarzutów odwołania. Zdecydowana bowiem większość tych zarzutów stanowiła merytoryczną polemikę, związaną z poglądami naukowymi prezentowanymi przez skarżącą. Co zaś się tyczy podniesionego w odwołaniu jedynego zarzutu natury formalnej, to w tym zakresie znalazło się odniesienie w uzasadnieniu skarżonego rozstrzygnięcia. Organ wskazał bowiem, że, w jego ocenie, postępowanie prowadzone przez Radę Wydziału [...] było formalnie poprawne. Z tym zaś stwierdzeniem tutejszy Sąd zgadza się. Kwestia podnoszona w odwołaniu, a dotycząca tego, że Rada Wydziału zasięgnęła opinii Zespołu Oceniającego, nie miała bowiem wpływu na rozstrzygnięcie. Rada nie była przecież związana stanowiskiem tego Zespołu. Stanowisko wyrażone przez ten Zespół miało charakter jedynie opinii.

W ocenie tutejszego Sadu, na poprawność skarżonej decyzji nie wpływało także to, że Rada Wydziału bazowała m.in. na recenzji sporządzonej przez osobę prowadzącą działalność naukową, konkurencyjną wobec skarżącej. Ta okoliczność była bowiem brana pod uwagę przez Centralą Komisję, która w takim działaniu nie dopatrzyła się nieprawidłowego stosowania procedury. Nadto, nawet przyjmując, że Rada Wydziału powołała niewłaściwą osobę na recenzenta, to takie uchybienie zostało niejako konwalidowane w postępowaniu przed Centralną Komisją, która powołała własnych recenzentów dla merytorycznej oceny pracy naukowej skarżącej.

W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.).