Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Beata Cieloch (sprawozdawca), , , po rozpoznaniu w dniu 12 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia G. sp. z o.o. z siedzibą w M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 25 czerwca 2018 r. sygn. akt I SA/Ol 117/18 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi G. sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z dnia 4 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. postanawia oddalić zażalenie.

1. Zaskarżonym postanowieniem z 25 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Ol 117/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odmówił G. Sp. z o.o. w M. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z 4 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r.

2. W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że decyzja została Spółce doręczona 11 grudnia 2017 r., więc 30-dniowy termin do wniesienia skargi upływał 10 stycznia 2018 r., tymczasem Spółka wniosła skargę dopiero 11 stycznia 2018 r. We wniosku o przywrócenie terminu podano, że przyczyną uchybienia terminu było doręczenie zaskarżonej decyzji osobie nieuprawnionej do odbioru przesyłek, która nie jest pracownikiem Spółki. Potwierdza to brak pieczęci Spółki na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Skarżąca otrzymała przesyłkę 12 grudnia 2017 r., informując pełnomocnika o odbiorze decyzji w tej dacie. W efekcie pełnomocnik, wnosząc skargę 11 stycznia 2018 r. był przeświadczony, że wnosi ją w terminie. W tej sytuacji nie sposób uznać, że ponosi jakąkolwiek winę za uchybienie terminu.

WSA podkreślił, że upoważnienie do odbioru korespondencji sądowej może być udzielone w każdej formie, także w sposób dorozumiany. Jakkolwiek doręczyciel doręczając pismo osobie prawnej, winien upewnić się, że osoba je odbierająca została do tego upoważniona, to jednak w sytuacji, kiedy osoba obecna w siedzibie adresata podejmuje się odebrać pismo, wniosek co do jej upoważnienia do odbioru korespondencji nie może nasuwać zastrzeżeń. Zdaniem WSA w sprawie tej odbiór zaskarżonej decyzji w siedzibie Spółki potwierdziła osoba uprawniona. W tej sytuacji Sąd ten przyjął, że uchybienie terminu nastąpiło na skutek niedochowania należytej staranności w związku z wewnętrznym obiegiem i nadzorem nadsyłanej do Skarżącej dokumentacji, co nie wyłącza winy w uchybieniu terminu. Zdaniem WSA w sprawie nie wystąpiły takie nadzwyczajne, nieprzewidziane i nie dające się usunąć przeszkody, które uniemożliwiły wniesienie skargi w ustawowym terminie.

3. W zażaleniu na to postanowienie Spółka wniosła o jego uchylenie. Pełnomocnik Spółki ponownie odwołał się do kwestii prawidłowości doręczenia decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

4. Zażalenie podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.).

Pozytywną przesłanką przywrócenia terminu jest zatem brak winy strony w jego uchybieniu. Przy tym pojęcie winy strony w uchybieniu terminu w postępowaniu sądowym obejmuje swym zakresem także winę osób trzecich upoważnionych przez stronę do dokonania określonej czynności, m.in. pełnomocników. Jedynie gdy strona postępowania nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, można mówić o braku winy. Przyczyną uchybienia terminu świadczącą o braku winy może być zaś tylko szczególnie ciężki przypadek losowy, który paraliżuje możliwość działania samodzielnego lub za pomocą osoby trzeciej.

W rozpatrywanej sprawie nie mamy do czynienia z takim przypadkiem. Nie zaszła tu sytuacja nie do przewidzenia czy nie do przezwyciężenia. Strona podając swój adres do korespondencji w trakcie postępowania administracyjnego czy sądowoadministracyjnego, bierze bowiem na siebie odpowiedzialność za możliwość odbioru przesyłek pod tymże adresem. Nietrudno też przewidzieć, że przesyłki z rozstrzygnięciem należy spodziewać się pod tym adresem, który Strona podała organowi bądź sądowi. W tym przypadku pismo odebrała osoba upoważniona, co zostało stwierdzone w prawomocnym postanowieniu NSA. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 29 maja 2018 r., sygn. akt II FZ 269/18, oddalił bowiem zażalenie Spółki na postanowienie WSA w Olsztynie o odrzuceniu skargi, uznając, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru w sposób jednoznaczny i oczywisty wynika, że przesyłka zawierająca skarżoną decyzję została doręczona Spółce 11 grudnia 2017 r.

Zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, ale także inne sądy i inne organy państwowe. Podmioty te muszą zatem brać pod uwagę nie tylko fakt istnienia, ale także treść prawomocnego orzeczenia sądu. Oznacza to, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak to stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu.

Ani we wniosku o przywrócenie terminu, ani w zażaleniu Strona nie podała okoliczności, które mogły by uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu. Treść zażalenia wskazuje zresztą, że Strona choć neguje argumentację uzasadnienia postanowienia WSA, nie podaje żadnej własnej argumentacji. Tymczasem, jeżeli o braku winy w świetle art. 87 § 2 p.p.s.a. można mówić jedynie, gdy Strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, to w niniejszej sprawie brak winy nie został uprawdopodobniony, skoro trudno uznać w przedstawionym kontekście, aby Strona (lub sam pełnomocnik) wykazała się jakimkolwiek wzmożonym wysiłkiem w dochowaniu terminu do wniesienia skargi. Na takie okoliczności w ogóle nie wskazano.

5. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.