Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 1516/19 w sprawie ze skargi A.B., A. Sp. z o.o. z siedzibą w B. na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] kwietnia 2019 r. znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania o dokonanie zmiany uprawnionego w rejestrze znaków towarowych oddala skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 2 listopada 2019r. sygn. akt VI SA/Wa 1516/19, wydanym na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, oddalił skargę A.B. (dalej: A.B., wnioskodawczyni, skarżąca kasacyjnie), A. sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej: A., spółka) na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: UP, Urząd) z [...] kwietnia 2019 r. znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania o dokonanie zmiany uprawnionego w rejestrze znaków towarowych.

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

W dniu 14 listopada 2016 r. do Urzędu wpłynął wniosek A.B. o dokonanie w rejestrze znaków towarowych pod numerem [...] w rubryce A wpisu zmiany podmiotu uprawnionego do prawa ochronnego na znak towarowy [...] poprzez wykreślenie: "A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, B., Polska" i wpisanie: "A.B., B., Polska". Jako podstawę wpisu wskazano zawartą [...] listopada 2016 r. w formie aktu notarialnego umowę sprzedaży prawa ochronnego na wspomniany znak towarowy przez spółkę na rzecz wnioskodawczyni.

Postanowieniem z [...] stycznia 2018 r. UP zawiesił postępowanie wszczęte z wyżej powołanego wniosku. Uznał bowiem, że nie można rozpoznać wniosku bez uprzedniego prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie o ustalenie nieważności umowy sprzedaży prawa ochronnego na znak towarowy [...] o nr [...] (zawartej [...] lipca 2015 r. pomiędzy X. a spółką), zawisłej przed Sądem Okręgowym w [...] Wydział Gospodarczym, sygn. akt [...] wskutek powództwa X. (dalej: uprawniona), która jest wpisana w rejestrze znaków towarowych jako podmiot uprawniony do spornego znaku towarowego. Stroną pozwaną jest A.

Od powyższego rozstrzygnięcia A.B. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Postanowieniem z [...] kwietnia 2019 r. UP, na podstawie art. 245 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2017 r., poz. 776; dalej: "p.w.p.") oraz art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096; dalej: "k.p.a") w zw. z art. 252 p.w.p. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Zdaniem Urzędu dokumenty zebrane w aktach sprawy są niewystarczające do uchylenia zaskarżonego postanowienia i przeprowadzenia postępowania o dokonanie w rejestrze znaków towarowych pod nr [...] w rubryce A wpisu zmiany podmiotu uprawnionego do prawa ochronnego na znak towarowy [...] o nr [...] poprzez wykreślenie: "A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, B., Polska" i wpisanie: "A.B., B., Polska".

Urząd nie podzielił stanowiska wnioskodawczyni i nie dopatrzył się naruszenia art. 229 ust. 2 p.w.p. Wyjaśnił, że na podstawie cytowanego przepisu w przypadku wniosku o zmianę uprawnionego, UP bada czy umowa o przeniesienie prawa wyłącznego została sporządzona w formie pisemnej, w jakim zakresie na wnioskodawcę przeszły prawa wynikające z udzielonego prawa oraz czy podmiot wnioskujący o wpis posiada mandat do formułowania takiego żądania.

Z załączonej do wniosku umowy, w ocenie UP, wynika, że zbywcą prawa do znaku towarowego o nr [...] jest spółka, a więc podmiot, który nie został ujawniony w rejestrze znaków towarowych. Jeżeli więc z umowy wynika, że zbywcą prawa był podmiot nieujawniony w rejestrze prowadzonym przez UP, wnioskodawca winien wykazać, że zbywca był właścicielem prawa w dacie zawarcia umowy. Decyzja z [...] lutego 2016 r. o zmianie wpisu podmiotu uprawnionego do spornego prawa ochronnego z uprawnionej na Spółkę nie jest prawomocna. Uprawniona bowiem złożyła od tego rozstrzygnięcia wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podniosła w nim zarzut nieważności umowy z [...] lipca 2015 r. z uwagi na jej zawarcie w stanie wyłączającym świadome powzięcie decyzji i wyrażenie woli oraz pod wpływem błędu co do charakteru dokonywanej czynności. Wobec toczącego się przed Sądem Okręgowym w [...] Wydział Gospodarczy o sygn. akt [...] postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności umowy z [...] lipca 2015 r., przenoszącej prawo do znaku towarowego na spółkę, Urząd uznał, że zasadnym jest również zawieszenie postępowania na etapie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej wpisu A. w miejsce uprawnionej, do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przez sąd powszechny sprawy ważności umowy z [...] lipca 2015 r. W opisanych okolicznościach, zdaniem UP nie można jednoznacznie stwierdzić, że zgodnie z umową z [...] listopada 2016 r. A. - zbywca przedmiotowego prawa - był jego właścicielem w dacie zawarcia umowy, skoro przed sądem powszechnym kwestionowana jest umowa z [...] lipca 2015 r. nabycia przez tę spółkę prawa ochronnego do przedmiotowego znaku towarowego. Z tych też względów błędne jest przekonanie wnioskodawczyni, że organ dysponuje dokumentami, z których jednoznacznie wynika następstwo prawne do ww. znaku. Dopiero prawomocne zakończenie postępowania przed sądem powszechnym będzie rzutowało na ocenę, czy wnioskodawczyni nabyła od A. prawo do znaku towarowego nr [...] i umożliwi jednoznaczne ustalenie następstwa prawnego w zakresie tego znaku towarowego. Dlatego UP nie podzielił stanowiska A.B. o braku podstaw do zawieszenia postępowania.

Urząd nie mógł ustosunkować się do twierdzenia wnioskodawczyni, że już powierzchowna analiza treści zarzutów uprawnionej co do ważności umowy z [...] lipca 2015 r. oraz dokumentów złożonych na ich poparcie, pozwala na konkluzję o mało wiarygodnych podstawach powództwa. Zauważył, że merytoryczna ocena tych zarzutów i dokumentów nie należy do kompetencji UP. Podkreślił też, że przy rozpoznawaniu wniosku o wpis do rejestru, nie może naruszać granic określonych w art. 229 ust. 2 p.w.p. Badanie opisanych zarzutów wnioskodawczyni należy do kompetencji Sądu Okręgowego w [...], przed którym toczy się postępowanie.

Odnosząc się z kolei do twierdzenia, że wnioskodawczyni jest wpisana do rejestru przedmiotowego znaku towarowego jednakże pod poprzednim nazwiskiem: [...], a UP uniemożliwia wnioskodawczyni zmianę jej danych, Urząd zauważył, że obecnie jedynie prowadzony w formie papierowej rejestr znaków towarowych potwierdza aktualny stan prawny praw ochronnych. Zgodnie z tym rejestrem uprawnionym podmiotem do spornego prawa ochronnego pozostaje X. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą [...] X. z siedzibą w [...]. Urząd podkreślił, że decyzja z [...] lutego 2016r., na mocy której dokonał zmiany podmiotu uprawnionego do przedmiotowego prawa ochronnego poprzez wykreślenie wpisu: A. i wpisanie: [...] została wyeliminowana z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc. Decyzją z [...] października 2016 r. organ bowiem stwierdził jej nieważność. Następnie wyrokiem z 6 marca 2018 r. w sprawie VI SA/Wa 1087/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Natomiast decyzja, na mocy której UP dokonał zmiany wpisu polegającego na wykreśleniu uprawnionej i wpisaniu A. jest nieprawomocna. Urząd wyjaśnił, że dokonuje w prowadzonych przez siebie rejestrach zmian podmiotu uprawnionego do prawa ochronnego na podstawie decyzji, jeżeli podlega ona wykonaniu. Zgodnie zaś z art. 244 ust. 5 p.w.p. złożenie w terminie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wstrzymuje wykonanie decyzji.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., Urząd podtrzymał opinię, że wydanie decyzji w sprawie zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd. Nie jest bowiem możliwe wydanie decyzji i zakończenie postępowania w sprawie zmiany wpisu podmiotu uprawnionego do ww. prawa ochronnego bez uprzedniego prawomocnego rozstrzygnięcia przez sąd powszechny kwestii ważności opisanej umowy z [...] lipca 2015 r.

Jako niezasadny UP uznał zarzut naruszenia art. 12 § 1 i § 2 oraz art. 35 § 1 k.p.a. Organ zauważył, że w odniesieniu do przedmiotowego prawa, od początku 2016 r., toczą się liczne postępowania administracyjne oraz miało miejsce również postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, na potrzeby którego zostały wypożyczone akta rejestrowe przedmiotowego znaku towarowego. Urząd niezwłocznie po zwróceniu akt z WSA zaczął kolejno załatwiać sprawy dotyczące przedmiotowego prawa.

Wnioskodawczyni wystąpiła ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Sąd ten skargę na mocy art. 151 p.p.s.a. oddalił.

Sąd I instancji wyjaśnił, że na mocy art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ prowadzący postępowanie administracyjne ma obowiązek zawiesić postępowanie, gdy wyłoniło się zagadnienie wstępne w toku postępowania administracyjnego, którego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu, to rozstrzygnięcie musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji, i istnieje zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji.

Zdaniem Sądu I instancji zasadnie UP uznał, że w sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki niezbędne do zawieszenia postępowania administracyjnego.

Kontrolowane postępowanie w sprawie z wniosku o dokonanie w rejestrze znaków towarowych pod nr [...] w rubryce A wpisu zmiany podmiotu uprawnionego do prawa ochronnego na znak towarowy [...] poprzez wykreślenie: A. i wpisanie A.B. nie zostało jeszcze zakończone, a więc sprawa jest w toku. Przed Sądem Okręgowym w [...] Wydziałem Gospodarczym, sygn. akt: [...] toczy się postępowanie o ustalenie nieważności umowy sprzedaży prawa ochronnego na tenże znak towarowy, zawartej [...] lipca 2015 r. Od tego ostatniego rozstrzygnięcia zależy ustalenie, komu przysługują prawa do przedmiotowego znaku towarowego, a tym samym, kto jest stroną w sprawie i na czyją rzecz ma być wydana decyzja.

Ponadto pomiędzy rozstrzygnięciem, które zapadnie przez Sądem Okręgowym w [...] a rozstrzygnięciem kontrolowanej sprawy administracyjnej zachodzi stosunek zależności, tj. postępowanie cywilne dotyczy oceny ważności umowy sprzedaży będącej z kolei podstawą rozpoznania wniosku o dokonanie zmiany zgłaszającego. Rozstrzygnięcie kwestii prejudycjalnej w sprawie cywilnej będzie miało bezpośredni wpływ na wynik zawieszonego postępowania z wniosku o dokonanie zmiany uprawnionego w rejestrze znaków towarowych.

Jak ustalono w toku postępowania [...] lutego 2016 r. została wydana przez Urząd decyzja o wpisie do rejestru znaków towarowych zmiany podmiotu uprawnionego do znaku towarowego o nr [...] poprzez wykreślenie z tego rejestru uprawnionej i wpisanie A. Jednakże będący przedmiotem tej decyzji wpis nie został odnotowany w rejestrze, gdyż od tej decyzji został złożony wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wraz z wnioskiem o zawieszenie postępowania.

Zatem, według rejestru prowadzonego dla spornego znaku towarowego, uprawnionym do prawa ochronnego pozostaje uprawniona. Decyzja, na mocy której Urząd dokonał zmiany podmiotu uprawnionego do przedmiotowego prawa ochronnego poprzez wykreślenie wpisu A. i wpisanie [...], B., Polska została wyeliminowana z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc. Decyzją z [...] października 2016 r. organ stwierdził jej nieważność, a wyrokiem z 6 marca 2018 r. sygn. akt: VI SA/Wa 1087/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalając skargę, potwierdził zasadność tego rozstrzygnięcia. Natomiast decyzja, na mocy której Urząd dokonał zmiany wpisu poprzez wykreślenie uprawnionej i wpisanie A., jest nieprawomocna. Urząd dokonuje w prowadzonych przez siebie rejestrach zmian podmiotu uprawnionego do prawa ochronnego na podstawie decyzji, jeżeli podlega ona wykonaniu.

Sąd podzielił stanowisko UP, że uzasadnione jest zawieszenie postępowania administracyjnego na czas rozstrzygnięcia przez sąd powszechny kwestii ważności umowy sprzedaży będącej podstawą ustalenia komu przysługuje prawo ochronnego na znak towarowy, co następuje, zgodnie z art. 284 pkt 2 p.w.p., w trybie postępowania cywilnego, na zasadach ogólnych. Słusznie więc przyjął Urząd, że nie jest kompetentny do samodzielnego dokonywania analizy opisywanej kwestii w toku postępowania o dokonanie zmian w rejestrze, jako należącej do właściwości sądów powszechnych.

Sąd zauważył, że nie można w sposób jednoznaczny wykazać, aby A. (zgodnie z umową z [...] listopada 2016 r. zbywca przedmiotowego prawa) był jego właścicielem w dacie zawarcia umowy, skoro przed sądem powszechnym kwestionowana jest umowa nabycia przez tę spółkę od uprawnionej prawa ochronnego do spornego znaku towarowego. Dlatego przekonanie wnioskodawczyni, że Urząd dysponuje dokumentami, z których jednoznacznie wynika następstwo prawne do przedmiotowego znaku, WSA uznał za błędne. Dopiero prawomocne zakończenie postępowania przed sądem powszechnym będzie rzutowało na ocenę, czy A.B. nabyła od Spółki prawo do znaku towarowego o nr [...].

Za bezzasadne Sąd I instancji uznał zarzuty skargi, że UP nie miał podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie. Jeżeli w toku postępowania o dokonanie zmiany wpisu podmiotu uprawnionego do znaku towarowego pojawią się niejasności oraz nowe okoliczności, które mogą rzutować na wynik postępowania, Urząd powinien powstrzymać się od wydawania rozstrzygnięcia, szczególnie gdy ich ocena należy do kompetencji sądu powszechnego. Dlatego też Sąd za bezzasadny uznał zarzut naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez Urząd art. 35 § 1 k.p.a. oraz art. 12 § 1 i 2 k.p.a., czyli zasady szybkości i prostoty postępowania administracyjnego. Organ słusznie zauważył, że w stosunku do przedmiotowego prawa, począwszy od początku 2016 r. toczą się liczne postępowania administracyjne, w tym też miało miejsce postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie.

Wnioskodawczyni, nie zgadzając się z powyższym wyrokiem Sądu I instancji wystąpiła ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaskarżyła to orzeczenie w całości. Zarzuciła wyrokowi :

I. naruszenie przepisów prawa materialnego:

1. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu przez Sąd, że w sprawie zachodzi tzw. zagadnienie wstępne uniemożliwiające wydanie decyzji o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy o nr [...] oraz przeniesieniu prawa ze zgłoszenia na ww znak towarowy na rzecz skarżącej kasacyjnie, z uwagi na brak prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie cywilnej przed Sądem Okręgowym w [...] o sygn. akt [...], pomimo tego, że wskazane rozstrzygnięcie nie może być zagadnieniem wstępnym w rozumieniu k.p.a.;

2. art. 229 ust. 2 p.w.p. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że zgromadzone w sprawie dokumenty nie stanowią wystarczającej podstawy do rozpoznania wniosku uprawnionej z 4 maja 2016 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji z [...] lutego 2016 r. w przedmiocie dokonania wpisu zmiany w rejestrze znaku towarowego poprzez m.in. wpis spółki jako nowego uprawnionego z tytułu praw ochronnych na ww znak towarowy, podczas gdy wniosek ten powinien zostać rozpoznany w oparciu o dokumenty znajdujące się aktualnie w aktach sprawy, które pod względem formalnym i pod względem zawartości merytorycznej nie budzą wątpliwości co do ich ważności, a co więcej umowa z [...] lipca 2015 r. obejmująca przeniesienie praw do ww znaku towarowego została zawarta przez A. z właściwym podmiotem, tj. uprawnioną, będącą w owym czasie bezspornie dysponentem praw do tego znaku towarowego;

II. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, tj. naruszenie przepisów:

3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., art. 284 pkt 2 p.w.p. poprzez jego zastosowanie i stwierdzenie, że Urząd prawidłowo zawiesił postępowanie do czasu rozpoznania roszczeń cywilnych pierwotnego zbywcy prawa do znaku towarowego, podczas gdy przedmiotowy przepis nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, a jego zastosowanie miało istotny wpływ na wydane przez Sąd I instancji orzeczenie, ponieważ, gdyby Sąd nie zastosował tego przepisu, to z całą pewnością doszedłby do wniosku, iż UP pozostaje w rażącej bezczynności w sprawie wniosku skarżącej z 3 listopada 2016 r.;

4. art. 35 § 1 w zw. z art. 12 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p. poprzez ich naruszenie i nierozpoznanie wniosku w odpowiednim terminie w związku z czym nastąpiła zwłoka w rozpoznaniu sprawy, w tym w szczególności wniosku X. z 4 maja 2018 r., wobec którego postanowienie UP wydał dopiero [...] października 2018 r. oraz merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącej kasacyjnie z 10 listopada 2016 r. o zmianę podmiotu uprawnionego do znaku towarowego, co skutkuje naruszeniem zasady szybkości postepowania administracyjnego oraz zaufania obywateli do władzy publicznej, tj. przepisów art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 8 k.p.a.;

5) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie skargi administracyjnej, pomimo, że Urząd przez 2 lata od wszczęcia postępowania nie podejmował żadnych czynności aż do [...] października 2018 r., kiedy to zawiesił postępowanie w sprawie.

W rezultacie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości, ewentualnie o zmianę orzeczenia poprzez uwzględnienie skargi administracyjnej w całości, co winno skutkować uchyleniem postanowienia Urzędu o zawieszeniu postępowania administracyjnego i przystąpienia do merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącej, zasądzenie od UP na rzecz skarżącej zwrotu kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz zrzekła się przeprowadzenia przed Naczelnym Sądem Administracyjnym rozprawy.

Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżąca przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Ten sam pełnomocnik reprezentujący Spółkę ani Urząd nie zajęli stanowiska w kwestii skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna A.B. nie zasługuje na uwzględnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów, na podstawie podniesionych przez stronę zarzutów kasacyjnych (art. 183 § 1 zd. pierwsze i § 2 p.p.s.a.). Wnosząc skargę kasacyjną jej autor zażądał rozpoznania środka odwoławczego na posiedzeniu niejawnym, a strona przeciwna– Urząd Patentowy RP w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądał przeprowadzenia rozprawy. Podobnie, pełnomocnik uczestnika A., reprezentujący także skarżącą kasacyjnie nie zażądał przeprowadzenia rozprawy (art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a).

Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznaje sprawy w jej całokształcie, a więc niejako od początku, lecz ocenia legalność zaskarżonego wyroku przez pryzmat zarzutów wskazanych w skardze kasacyjnej. Wyjątkiem od tej zasady jest obowiązek wzięcia pod uwagę z urzędu nieważności postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W rozpoznawanej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie.

W rozpoznawanej sprawie spór sprowadza się do oceny, czy Sąd I instancji prawidłowo oddalił skargę, uznając za zasadne zawieszenie przez Urząd Patentowy postępowania z wniosku A.B. o dokonanie w rejestrze znaków towarowych pod numerem [...] w rubryce A wpisu zmiany podmiotu uprawnionego do prawa ochronnego na znak towarowy [...] poprzez wykreślenie: "A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, B., Polska" i wpisanie: "A.B., B., Polska". Wniosek o zmianę wpisu wpłynął do UP 14 listopada 2016 r. (został nadany placówce pocztowej operatora wyznaczonego 10 listopada 2016 r.). Wniosek dotyczył zmiany wpisu uprawnionego do prawa ochronnego na znak towarowy [...] o nr [...], a nie zmiany co do zgłoszenia na znak towarowy czy wydania decyzji o udzieleniu prawa ochronnego. Skarżąca bowiem w zarzucie 1 petitum skargi kasacyjnej nieprecyzyjnie wskazywała czynność, jaką miałby dokonać organ wskutek jej wniosku z 14 listopada 2016 r. Dopiero w dalszych zarzutach skargi kasacyjnej wyjaśniła, że żądała od UP zmiany wpisu w rejestrze co do podmiotu uprawnionego do prawa ochronnego o nr [...]. Organ zawiesił postępowanie w przedmiocie dokonania ww. wpisu postanowieniem z [...] stycznia 2018r., a postanowienie utrzymujące w mocy wspomniane wcześniej rozstrzygnięcie wydał [...] kwietnia 2019 r. W dniu [...] października 2018 r. nie wydawał w niniejszej sprawie postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania, co skarżąca z kolei podnosiła w zarzucie 5 petitum skargi kasacyjnej.

Mimo braku staranności w formułowaniu poszczególnych zarzutów skargi kasacyjnej, po analizie wszystkich zarzutów tego środka odwoławczego, łącznie z jego uzasadnieniem, nie budziło wątpliwości, jaki był zakres sprawy rozpoznawanej przez Urząd, a następnie skontrolowanej przez WSA.

Podstawowe znaczenie dla oceny zgłoszonych zarzutów ma zakres kompetencji Urzędu Patentowego w postępowaniu w przedmiocie dokonania wpisu do rejestru, o którym mowa w art. 228 ust. 1 pkt 1 p.w.p. W myśl art. 229 ust. 2 p.w.p., rozpatrując wniosek o dokonanie takiego wpisu UP zobowiązany jest zbadać, czy złożone dokumenty, mające uzasadnić wydanie decyzji o dokonaniu wpisu do rejestru (obowiązek wydania decyzji, gdy wpis do rejestru uzależniony jest od wniosku wprowadza ust. 1 tego art.), nie naruszają ustawy i odpowiadają co do formy obowiązującym przepisom. Oznacza to, że rozpoznając wniosek o wpis do rejestru, Urząd nie może naruszyć tych granic, które obejmują wyłącznie zgodność złożonych dokumentów z ustawą oraz sprawdzenie, czy dokumenty te sporządzone i złożone zostały w odpowiedniej formie (tak: wyrok NSA z 8 maja 2014 r., sygn. akt II GSK 579/13, opubl. Lex nr 1575500). Urząd Patentowy, prowadząc postępowanie o dokonanie wpisu w rejestrze patentowym, nie jest organem kontrolującym prawidłowość jakichkolwiek regulacji cywilnoprawnych łączących strony zainteresowane danym wpisem w rejestrze.

Reguły powyższe odnoszą się także do dokonywania zmian we wpisie, na przykład – jak w niniejszej sprawie – zmiana osoby uprawnionej do znaku czyli wpis nabywcy prawa połączony z wykreśleniem zbywcy tego prawa.

Równocześnie, wbrew stanowisku skarżącej, działanie organu w kwestii dokonywania wpisu, w tym też zmian we wpisie (to też jest wpis) nie polega na bezrefleksyjnym dokonywaniu takiej czynności. Postępowanie "wpisowe" bowiem ma na celu dostosowanie treści wpisu do aktualnego stanu prawnego (por. art. 228 ust. 1 p.w.p., który mówi o rejestrach prowadzonych przez UP dla dokonywania wpisów o udzielonych prawach, czy ust. 4 tego art., który wprowadza domniemanie, że wpisy w rejestrach są prawdziwe; wyrok NSA z 21 maja 2009 r., sygn. akt II GSK 961/08, opubl. Lex nr 533140).

Przedstawienie powyższych zasad jest istotne szczególnie, gdy – tak jak w rozpoznawanej sprawie – zaistniała wątpliwość co do posiadania przez sprzedającego (spółkę) spornego prawa ochronnego i w konsekwencji co prawidłowości umowy sprzedaży zawartej [...] listopada 2016 r. w formie aktu notarialnego z wnioskodawczynią (Rep. A nr [...]). Pojawiła się bowiem niepewność czy A. jest następcą prawnym, nadal wpisanej w omawianym rejestrze jako uprawnionej do spornego znaku, X. Uprawniona bowiem zakwestionowała ważność umowy sprzedaży prawa ochronnego na znak towarowy o nr [...] zawartej [...] lipca 2015 r. z A. i wystąpiła z pozwem przeciwko spółce do Sądu Okręgowego w [...] (sygn. akt [...]).

W tej sytuacji ocena prawidłowości ww. umowy sprzedaży zawartej [...] listopada 2016 r. w formie aktu notarialnego, również w świetle wymogu nienaruszania ustawy przez dokumenty stanowiące podstawę wpisu (art. 229 ust. 2 p.w.p.), będzie możliwa dopiero po prawomocnym rozstrzygnięciu przez sąd cywilny kwestii ważności umowy z [...] lipca 2015r., przenoszącej prawo do zarejestrowanego znaku z uprawnionej na spółkę. Orzeczenie sądu powszechnego przesądzi czy spółka była uprawniona do spornego znaku, a tym samym czy mogła rozporządzać tym prawem, w tym sprzedać je wnioskodawczyni. Zatem prawomocne rozstrzygnięcie sprawy z powództwa uprawnionej, zawisłej w Sądzie Okręgowym w [...], będzie rzutowało na ocenę, czy spółka nabyła prawo do omawianego znaku, a tym samym czy następnie skutecznie je zbyła wnioskodawczyni. Dopiero wówczas będą mogły być wydane decyzje załatwiające wnioski, w tym ten złożony przez A.B., o których mowa w art. 229 ust. 1 p.w.p. (W sprawach, w których wpis do rejestru jest uzależniony od złożenia wniosku, wpisu dokonuje się na podstawie decyzji.).

Gdy w postępowaniu wpisowym istnieje stwierdzony spór co do prawidłowości dokumentu i skuteczności nabycia prawa, to Urząd Patentowy jako niepowołany do rozstrzygania tego sporu nie powinien podejmować decyzji o wpisie, tylko zawiesić postępowanie w oczekiwaniu na rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego (por. wyrok NSA z 20 czerwca 2013 r., sygn. akt II GSK 348/12, opubl. Lex nr 1548213). Trafne było więc zaakceptowanie przez Sąd I instancji postanowienia UP w przedmiocie zawieszenia postępowania z wniosku o dokonanie w rejestrze zmiany podmiotu uprawnionego, gdyż dla oceny skuteczności umowy sprzedaży z [...] listopada 2016 r., powołanej jako podstawa wpisu zmian w rejestrze w niniejszej sprawie, konieczne jest rozstrzygnięcie przez sąd powszechny sporu wynikłego na tle ważności umowy sprzedaży zawartej [...] lipca 2015 r.

Należy przy tym zauważyć, że w dniu [...] listopada 2016 r. (w dacie zawarcia umowy sprzedaży między A. a A.B.) postępowanie o dokonanie w rejestrze wpisu zmiany podmiotu uprawnionego na podstawie umowy zawartej [...] lipca 2015 r. między uprawnioną a spółką znajdowało się na etapie rozpatrywania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdyż zostało zawieszone postanowieniem UP dopiero z [...] października 2018 r. To ostatnie postanowienie zostało utrzymane w mocy postanowieniem tego samego organu z [...] grudnia 2018 r., które zaskarżone przez A. i A.B. do WSA w Warszawie, zostało uznane za legalne wyrokiem tego Sądu z 17 czerwca 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 533/19. Skargę kasacyjną A.B. od tego orzeczenia NSA oddalił wyrokiem z 19 maja 2020 r., sygn. akt II GSK 1310/19. Zatem w tym ostatnim postępowaniu została przesądzona kwestia niemożności rozpoznania wniosku uprawnionej opartego na umowie sprzedaży z [...] lipca 2015 r. i konieczności zawieszenia tego postępowania do chwili zakończenia postępowania przez Sądem Okręgowym w [...]. Zgodnie z art. 170 i art. 171 p.p.s.a. prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe i wyklucza ponowne rozstrzygnięcie tej samej sprawy.

Wobec tego za niezasadne należało uznać twierdzenie A.B., sformułowane w pkt 2 petitum skargi kasacyjnej, co do istnienia podstaw do samodzielnego badania przez UP wniosku i dokumentów dotyczących wykreślenia w rejestrze znaków towarowych uprawnionej i wpisania w nim spółki, co pozwoliłoby na ocenę wniosku A.B. i umowy sprzedaży zawartej [...] listopada 2016 r.

W świetle powyższego w odniesieniu do wniosku A.B. o dokonanie zmian w rejestrze znaków towarowych zasadnie więc Sąd I instancji uznał, że organ prawidłowo zawiesił to postępowanie. Między stronami umowy z [...] listopada 2016 r.: sprzedającym – spółką i nabywcą – wnioskodawczynią nie było sporu. Jednakże Urząd prawidłowo dostrzegł, że powstał konflikt, gdyż A. wywodził swoje prawo do spornego znaku z umowy zawartej z uprawnioną [...] lipca 2015 r., której ważność została zakwestionowana w sprawie [...]. Zatem spór, powstały między stronami umowy sprzedaży zawartej [...] lipca 2015 r., rzutuje na skuteczność umowy zawartej [...] listopada 2016 r. (w obu umowach dotyczących tego samego prawa występuje spółka). Rozstrzygnięcie zaś sporu między uprawnioną i A. na tle umowy z [...] lipca 2015 r. wykracza poza zakres kompetencji organu, co potwierdził NSA w sprawie II GSK 1310/19. Słusznie więc Urząd wstrzymał wydanie aktu i zawiesił postępowanie. Zasadnie przy tym Sąd I instancji odwołał się do treści art. 284 pkt 2 p.w.p., zgodnie z którym ustalenie, komu przysługuje prawo ochronne do znaku towarowego odbywa się w trybie postępowania cywilnego, na zasadach ogólnych. Organ nie jest kompetentny, aby w toku postępowania o dokonanie zmian w rejestrze samodzielnie dokonać analizy tej kwestii i powinien tę ocenę pozostawić sądom powszechnym. Wystąpienie przez uprawnioną z powództwem o nieważnienie umowy sprzedaży zawartej [...] lipca 2015 r. między nią a spółką skutkowały tym, że UP nie może prowadzić postępowania, skoro są wątpliwości co do nabywcy/następnie sprzedawcy - tego samego podmiotu. Wobec toczącego się postępowania cywilnego przed sądem powszechnym Urząd był zobligowany do zawieszenia kontrolowanego postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż ziściły się przesłanki w tym przepisie wskazane. Zagadnieniem wstępnym w kontrolowanej sprawie jest także omówione wyżej postępowanie toczące się przed Sądem Okręgowym w [...] o sygn. akt [...].

Niezasadne okazały się zarzuty ujęte w pkt 1, 2 i 3 petitum skargi kasacyjnej. Wobec zaistnienia wątpliwości co do prawidłowości rozporządzenia spornym prawem, dokonanym umową sprzedaży zawartą [...] listopada 2026 r., organ nie mógł nie dostrzec ograniczenia jego kompetencji wynikającego z art. 284 pkt 2 p.w.p. Tym samym spór zawisły przed sądem powszechnym i jego wynik prawidłowo zostały przez organ i WSA potraktowane jako zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 p.p.s.a.

Nieusprawiedliwiony jest także zarzut naruszenia art. 35 § 1 w zw. z art. 12 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p. poprzez ich naruszenie i nierozpoznanie wniosku w odpowiednim terminie, w związku z czym nastąpiła zwłoka w rozpoznaniu sprawy (pkt 4 petitum skargi kasacyjnej). Ten sam skutek wnioskodawczyni łączy z nadmiernie długim oczekiwaniem na zastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., co jej zdaniem trwało 2 lata (pkt 5 petitum skargi kasacyjnej). Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, z akt sprawy znaku towarowego o numerze [...] wynika, że toczyły się lub toczą równolegle różne postępowania administracyjne, w tym również miało miejsce postępowanie w trybie nadzwyczajnym - o stwierdzenie nieważności decyzji UP z [...] lutego 2016 r. w przedmiocie dokonania wpisu w rejestrze znaków towarowych pod nr [...] przez wykreślenie A. i wpisanie wnioskodawczyni, ale pod nazwiskiem [...]. Na decyzje wydane w tym ostatnim postępowaniu A.B. wniosła skargę, którą WSA w sprawie VI SA/Wa 1087/17 oddalił. Wyrok jest prawomocny. Ponadto wymaga zauważenia, że umowy sprzedaży: z [...] lipca 2015 r., z [...] lipca 2015 r. (co do decyzji wydanej na podstawie tej umowy stwierdził UP nieważność ocenioną w sprawie VI SA/Wa 1087/17) oraz z [...] listopada 2016 r. nie obejmowały tylko sprzedaży spornego prawa, ale także praw wynikających ze zgłoszeń innych znaków towarowych. Wnioski o wpis w rejestrze, uruchamiane przez A.B. bądź spółkę, dotyczące każdego ze zgłoszeń oznaczały kolejne sprawy, toczące się równolegle, mające w niektórych swój finał w sądzie, jak w sprawie VI SA/Wa 486/19, VI SA/Wa 487/19 ze skarg A. i A.B. na postanowienia UP o zawieszeniu postępowania czy w sprawie VI SAB/Wa 1/19 zakończonej wyrokiem oddalającym skargę na bezczynność Urzędu w przedmiocie zgłoszenia znaku towarowego, a skarga kasacyjna A.B. została oddalona wyrokiem NSA z 5 lutego 2020 r. w sprawie II GSK 1466/19. Te liczne postępowania, w których była konieczność korzystania ze wspólnych akt administracyjnych, także miała wpływ na możliwość szybkiego rozpoznania wniosków oczekujących w omawianych aktach. Należy przypomnieć, że pierwotnym zgłaszającym była X, po czym sprzedała swoje uprawnienia spółce, a ten podmiot (dwukrotnie)– wnoszącej skargę kasacyjną. X. zakwestionowała ważność umowy zawartej ze spółką i wystąpiła z powództwem do sądu powszechnego. Dlatego organy i Sąd I instancji prawidłowo przyjęli, że najpierw trzeba przesądzić ważność umowy między X. a spółką.

Mając powyższe na uwadze, należało skargę kasacyjną, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, oddalić na mocy art. 184 p.p.s.a.