Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Rotter, Sędziowie Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędzia WSA Piotr Pyszny (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 lutego 2026 r. sprawy ze skargi W. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 14 maja 2025 r. nr 2401-IEE.7192.204.2025 UNP: 2401-25-126531 w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę.

Zaskarżonym postanowieniem z 14 maja 2025 r., znak 2401-IEE.7192.204.2025 Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej jako organ, DIAS) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. (dalej jako organ I instancji, NUS) oddalające skargę W. S. (dalej jako zobowiązany, skarżący) na czynność egzekucyjną zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w I S. A., w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego z 30 stycznia 2025 r., nr OPL/2023/024791 wystawionego przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia DIAS wskazał art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 572 – dalej jako k.p.a.) oraz art. 17 § 1, art. 18 i art. 54 § 4 i 5 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 132 – dalej jako u.p.e.a.).

Stan sprawy:

NUS prowadzi wobec zobowiązanego postępowanie egzekucyjne na podstawie opisanego wyżej tytułu wykonawczego obejmującego zobowiązanie z tytułu nieuiszczonej opłaty za niespełnienie obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia OC. Odpis w/w tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem z 7 lutego 2025 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, zostały doręczone zobowiązanemu 2 lutego 2025 r. W odpowiedzi na w/w zawiadomienie bank poinformował o zbiegu egzekucji z Komornikiem Sądowym.

Pismem z 27 lutego 2025 r. zobowiązany złożył skargę na czynność egzekucyjną, której zarzucił rażące naruszenie prawa. W uzasadnieniu wskazał, że nie posiada żadnych zobowiązań wobec w/w wierzyciela oraz, że nie posiada samochodu, a także rachunku bankowego w I S. A.

Organ I instancji oddalił skargę, a w wyniku wniesionego zażalenia DIAS wydał postanowienie zaskarżone do tutejszego Sądu.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ omówił art. 54 u.p.e.a. wskazując, że w postępowaniu wszczętym skargą na czynność egzekucyjną ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. W postępowaniu skargowym nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia, nie ocenia się postępowania wymiarowego, które jest odrębnym postępowaniem od postępowania egzekucyjnego, czy należność jest wymagalna, czy egzekucja jest niedopuszczalna, czy istnieją przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego oraz czy zostało doręczone upomnienie.

W ocenie DIAS w złożonej skardze zobowiązany podniósł zarzut rażącego naruszenia prawa poprzez okoliczności (brak zadłużenia), które nie podlegają rozpoznaniu w trybie skargi na czynności egzekucyjne lecz w trybie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania. Ponadto pismem z 27 lutego 2025 r. zobowiązany wniósł również zarzuty, które zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. zostały przekazane do Wierzyciela celem wydania stosownego postanowienia.

Oceniając zaskarżoną czynność DIAS stwierdził że czyni zadość obowiązującym przepisom prawa. Odpis tytułu wykonawczego został prawidłowo doręczony zobowiązanemu 20 lutego 2025 r. wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. Przedmiotowe zawiadomienie zostało dokonane prawidłowo. Organ egzekucyjny przy jego dokonaniu nie naruszył przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Prawidłowo dokonał zajęcia w oparciu o wzór zawiadomienia stanowiący załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z 18 marca 2024 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych. Druk zawiadomienia zawierał wszystkie elementy określone w art. 67 § 2, § 2a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zajęcie zostało dokonane w zgodzie z zapisami art. 80 u.p.e.a. i zgodnie z art. 26e § 1 i § 2 tej ustawy opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym.

Zdaniem DIAS kontrolowane przezeń w postępowaniu odwoławczym postanowienie odpowiada prawu, zawiera bowiem wszystkie elementy postawione przez przepisy prawa, a organ I instancji dokonał oceny dokonanych czynności egzekucyjnych przez pryzmat podnoszonych w skardze zarzutów i obowiązujących przepisów prawa.

W skardze wywiedzionej do tutejszego Sądu skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu rażące naruszenie prawa. Na poparcie swojego stanowiska nie przedstawił żadnej argumentacji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Kontroli Sądu, na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 – dalej jako p.p.s.a.), podlegało postanowienie z 4 kwietnia 2024 r., którym organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie w przedmiocie oddalenia skarg na czynności egzekucyjne.

Sąd wskazuje, że stosownie do art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego. Podstawą skargi jest:

1) dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy;

2) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej.

Zatem w świetle art. 54 § 1 u.p.e.a. przedmiotem skargi na czynność egzekucyjną mogą być tylko i wyłącznie wady tej czynności. Skarga na czynność egzekucyjną nie jest bowiem uniwersalnym środkiem zaskarżenia. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. W postępowaniu tym nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia. Zarzuty te nie mogą być przedmiotem analizy w postępowaniu skargowym z art. 54 u.p.e.a., albowiem ustawodawca przewidział możliwość wniesienia odrębnego środka zaskarżenia w postaci zarzutów (art. 33 § 1 u.p.e.a.). Podkreślić należy, że skarżący również wniósł zarzuty w prowadzonym wobec niego postępowaniu egzekucyjnym, które podlegają rozpatrzeniu przez wierzyciela.

Odnosząc się do zastosowanego środka egzekucyjnego przyjdzie stwierdzić, że w przypadku, gdy istnieje możliwość wyboru spośród kilku środków egzekucyjnych prowadzących bezpośrednio do wykonania obowiązku, należy zastosować te, które są najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Jednak przy wyborze odpowiedniego środka egzekucyjnego organ powinien się kierować nie tylko jego jak najmniejszą dolegliwością dla zobowiązanego, lecz także efektywnością. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, w myśl którego zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego stanowi jeden z mniej uciążliwych środków egzekucyjnych. W przypadku prowadzenia takiej egzekucji zobowiązany zostaje ograniczony w prawie udzielania zleceń rozliczeń pieniężnych i to jedynie do wysokości należności, która podlega egzekucji (por. wyrok NSA z 20 października 2021 r., sygn. akt III FSK 243/21; wyrok WSA w Warszawie z 18 listopada 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 1462/07). Rachunek pozostaje więc otwarty, a zobowiązany może dysponować swobodnie nadwyżką ponad zajętą kwotą. Co istotne, skarżący nie wskazał innego środka egzekucyjnego, mniej uciążliwego, który jednocześnie umożliwiałby skuteczną egzekucję. W tej sytuacji zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego jest bezzasadny.

Wskazać również należy, że kwestia posiadania samochodu może być przedmiotem rozpoznania w postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, a nie ze skargi na czynność egzekucyjną. Jak już wyżej podkreślono skarga służy kontroli konkretnej czynności egzekucyjnej, a nie zasadności egzekucji.

Przechodząc do przepisów regulujących kwestię dokonania zaskarżonej czynności należy stwierdzić, że stosownie do art. 7 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne przewidziane w ustawie. Zgodnie zaś z § 2 tego artykułu organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków – środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. W myśl art. 1a ww. ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o środku egzekucyjnym – rozumie się przez to, w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych, egzekucję m.in. z rachunków bankowych, z innych wierzytelności pieniężnych.

W niniejszej sprawie organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego skarżącego. W myśl art. 80 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz niezwłocznie:

1) po upływie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zajęciu przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;

2) nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zajęciu zawiadomił organ egzekucyjny o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty, w tym również o nieprowadzeniu rachunku bankowego zobowiązanego;

3) po powstaniu wierzytelności, jeżeli jej wysokość przekracza kwotę wolną od egzekucji, a zajęta kwota nie wystarcza na zaspokojenie egzekwowanych należności pieniężnych, zawiadomił o zbiegu egzekucji.

W myśl § 2 omawianego przepisu zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1, i obejmuje również środki pieniężne:

1) których nie było na rachunku bankowym w chwili zajęcia, a zostały wpłacone na ten rachunek po dokonaniu zajęcia;

2) które zostały wpłacone na inny rachunek, otwarty po dokonaniu zajęcia.

Zgodnie z § 3 jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego.

Zajęcie wierzytelności jest skuteczne w odniesieniu do rachunków bankowych zobowiązanego prowadzonych przez bank, niezależnie od tego, czy organ egzekucyjny wskazał w zawiadomieniu, o którym mowa w art. 80 § 1, numery tych rachunków, o czym stanowi art. 81 § 1 u.p.e.a.

W myśl art. 86a § 1 u.p.e.a. wskutek zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, bank wstrzymuje wszelkie wypłaty z zajętego rachunku i niezwłocznie zawiadamia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego inne oddziały banku, inne banki, placówki pocztowe w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe i inne podmioty uprawnione do dokonywania wypłat zobowiązanemu z zajętego rachunku. Zajęcie nie dotyczy kwot wolnych od egzekucji.

Zgodzić się należy z organem, że dokonanie czynności egzekucyjne wobec skarżącego zostało dokonane zgodnie z przytoczonymi przepisami prawa. Skarżący zaś, poza postawieniem tezy o rażącym naruszeniu prawa nie przedstawił żadnej argumentacji na poparcie jego stanowiska.

Odnosząc się zaś do jego twierdzeń, jakoby nie posiadał rachunku bankowego w banku, w którym dokonano zajęcia Sąd uznaje to twierdzenie za niezasadne. Kwestię tą wyjaśnił organ podając, że skarżący posiada rachunek bankowy, a bank, do którego skierowano zajęcie nie podał, jakoby nie prowadził rachunku dla skarżącego.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.