II OSK 14/09 - Wyrok

Data orzeczenia	2009-11-03	
Data wpływu	2009-01-05	
Sąd	Naczelny Sąd Administracyjny	
Sędziowie	Jerzy Stelmasiak
Małgorzata Stahl /przewodniczący/
Teresa Kobylecka /sprawozdawca/	
Symbol z opisem	6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz	
Hasła tematyczne	Administracyjne postępowanie	
Sygn. powiązane	VII SA/Wa 793/08	
Skarżony organ	Inspektor Nadzoru Budowlanego	
Treść wyniku	Oddalono skargę kasacyjną	
Powołane przepisy	Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270; art. 106 par.3 art. 133 par. art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit c, art. 184;  Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071; art. 28, art. 156 par. 1; Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016; art. 5 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 art. 59 ust.7;  Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity	
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędziowie sędzia del. NSA Teresa Kobylecka (spr.) sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Protokolant Anna Połoczańska po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 793/08 w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie oddala skargę kasacyjną	
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę A. K. uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2008r. i decyzję organu I instancji oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2008r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości decyzję Dolnośląskiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2007r., odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Oławskiego z dnia [...] kwietnia 2001r. w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie kotłowni gazowej w budynku przy ul. [...] w Jelczu-Laskowicach i umorzył postępowanie organu I instancji.

Sąd uznał, że skarga podlega uwzględnieniu, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 28 kpa w zw. z art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego, natomiast decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 156 § 1kpa, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Zawarte w uzasadnieniu wyroku główne motywy rozstrzygnięcia Sądu były następujące:

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2001r. Starosta Oławski na podstawie art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126) udzielił na wniosek inwestora [...] Polska Sp. z o.o. pozwolenia na użytkowanie kotłowni gazowej, tj. wewnętrznej instalacji gazowej i montażu kotła gazowego o mocy 240 kW w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w Jelczu-Laskowicach. Inwestor posiadał decyzję Starosty z dnia [...] października 2000r. o pozwoleniu na budowę w/w kotłowni.

Pismem z dnia 24 listopada 2003r. A. K. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] kwietnia 2001r. wskazując, że przedmiotowa inwestycja została zrealizowana pomimo, iż zabraniają tego zapisy planu zagospodarowania przestrzennego, a samo funkcjonowanie kotłowni jest uciążliwe dla mieszkańców.

Decyzją z dnia [...] września 2007r. Dolnośląski Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Oławskiego z dnia [...] kwietnia 2001r., uznając, że wnioskodawczyni nie ma przymiotu strony. Decyzja ta, na skutek odwołania A. K. została przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego uchylona decyzją z dnia [...] listopada 2007r., a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania ze wskazaniem, że organ winien wydać jedną z decyzji wymienionych w art. 158 kpa, bądź w razie uznania, że nie było jednak podstaw do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego, winien umorzyć postępowanie.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji decyzją z dnia [...] grudnia 2007r., na podstawie art. 157 oraz art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Oławskiego z dnia [...] kwietnia 2001r. udzielającej pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej kotłowni gazowej, gdyż nie zawiera ona wady powodującej nieważność w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Organ wskazał ponadto, że decyzja na użytkowanie została wydana, gdy w obrocie prawnym funkcjonowała jeszcze decyzja Starosty Oławskiego z dnia 21 października 2000r. o pozwoleniu na budowę. Dopiero ostateczną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2006r., która utrzymała w mocy decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] listopada 2005r. o stwierdzeniu nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej kotłowni została ona wyeliminowana z obrotu prawnego. Decyzja z dnia [...] marca 2006r. zyskała przymiot prawomocności w dniu 8 sierpnia 2006r., wobec oddalenia skargi inwestora przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zaś decyzja o pozwoleniu na użytkowanie wydana została w dniu [...] kwietnia 2001r. Ponadto inwestor składając wniosek spełnił wymagania określone w art. 57 Prawa budowlanego, co stanowiło dla Starosty podstawę do wydania pozwolenia na użytkowanie. Zatem brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 59 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, a w/w okoliczności mogą stanowić przesłankę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa. Zdarzenia prawne i faktyczne mające miejsce po wydaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie nie mogą mieć znaczenia dla oceny, czy decyzja ta jest dotknięta którąś z wad wymienionych w art. 156 kpa.

Rozpoznając odwołanie A. K. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2008r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, nie podzielając stanowiska organu I instancji uznał, że w niniejszej sprawie ma zastosowanie art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego, w brzmieniu ustalonym nowelizacją Prawa budowlanego, tj. ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), która weszła w życie 11 lipca 2003r., a więc po wydaniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2001r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej kotłowni, zgodnie z którą stroną w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor. Wobec tego organ odwoławczy uznał, że wnioskodawczyni nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie, co powoduje konieczność uchylenia decyzji i umorzenia postępowania przed organem I instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie A. K. podniosła, że jej mieszkanie usytuowane jest bezpośrednio nad kotłownią, tj. w bezpośrednim zasięgu oddziaływania tej inwestycji, mieszkanie z powodu stałego hałasu nie nadaje się do użytkowania, sprzedaży czy zamiany, a wibracje, drgania i nieustanny hałas spowodowały uszczerbek na zdrowiu, ponadto żyje w ciągłej obawie, że może dojść do wybuchu gazu – blok nie jest przystosowany do pracy urządzeń tego typu. Wskazała także, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej kotłowni Sąd przyznał jej status strony, co również przemawia za przyznaniem jej przymiotu strony w niniejszym postępowaniu w rozumieniu art. 28 kpa.

Rozpoznając skargę A. K. Wojewódzki Sąd Administracji w Warszawie uznał, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego błędnie przyjął, że w niniejszej sprawie zastosowanie ma przepis art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego w brzmieniu ustalonym nowelizacją, tj. ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw. Weszła ona w życie dnia 11 kwietnia 2003r., a więc po wydaniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2001r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie kotłowni. Dlatego przepis art. 59 ust. 7 nie może być brany pod uwagę przy ustalaniu kręgu stron w postępowaniu nieważnościowym, dotyczącym tej decyzji. O interesie prawnym strony w dacie wydania pozwolenia na użytkowanie przed dniem 11 lipca 2003r. decydowały przepisy obowiązujące w dacie wydania decyzji w postępowaniu zwykłym, a zatem o legitymacji do wniesienia żądania stwierdzenia nieważności tej decyzji decyduje interes prawny wyprowadzony z ówcześnie obowiązujących przepisów. Legitymację do wszczęcia postępowania nadzorczego wobec decyzji wydanej przed dniem 11 lipca 2003r. wywodzić należy z art. 28 kpa.

Sąd I instancji podniósł, że wprawdzie sprawa o stwierdzenie nieważności decyzji jest formalnie sprawą nową, lecz brak jest uzasadnionych powodów, by w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji pozbawić praw strony osobę, która prawa te posiadała w postępowaniu zwyczajnym i jednocześnie nie zmieniły się okoliczności stanu faktycznego na tyle, by stało się to podstawą do utraty przez tę osobę przymiotu strony postępowania. Badaniu w postępowaniu nadzorczym podlega zgodność z przepisami prawa obowiązującego w dacie wydawania decyzji w postępowaniu zwykłym. Jeżeli zatem z przepisów obowiązujących w dacie wydawania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie wynikała legitymacja strony w postępowaniu zwyczajnym, a prawidłowość zastosowania tych właśnie przepisów podlega obecnie ocenie organu nadzoru, to późniejsza zmiana prawa materialnego pozostaje bez wpływu na uprawnienia ówczesnych stron do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji.

Sąd podkreślił także, że wnioskodawczyni nie brała udziału w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na użytkowanie kotłowni gazowej w budynku przy ul. [...] w Jelczu-Laskowicach, natomiast złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności tego pozwolenia. Podobna sytuacja istniała w postępowaniu nieważnościowym dotyczącym decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej kotłowni, w której Sąd przesądził, że A. K. ma interes prawny w domaganiu się stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę.

Zatem badanie przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności pozwolenia na użytkowanie, znajdując oparcie w przepisach prawa materialnego obowiązującego w dacie wydania kwestionowanej decyzji przesądza o tym, że w odniesieniu do pozwolenia na użytkowanie wydanego przed nowelizacją Prawa budowlanego w 2003r. wykluczone jest badanie interesu prawnego według treści art. 59 ust. 7 obecnie obowiązującego Prawa budowlanego, który przed tą datą jeszcze nie obowiązywał.

Z tych względów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jako wydaną z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego.

Uchylając także decyzję organu I instancji Sąd wskazał, że organ ten nie wykazał w uzasadnieniu, iż postępowanie przeprowadził w stosunku do wszystkich przesłanek, o jakich mowa w art. 156 § 1 kpa, czym naruszył art. 7, art. 77 § 1 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Organ nie wyjaśnił zatem, czy doszło do rażącego naruszenia prawa, co z kolei mało wpływ na to, że nie uzasadnił należycie swojego stanowiska, zgodnie z art. 107 § 3 kpa. Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] grudnia 2007r. zostały wydane z postępowaniu nadzorczym, które polega na badaniu decyzji pod kątem ustalenia, czy nie jest ona dotknięta jedną z przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Postępowanie to powinno być przeprowadzone również zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 7, 77 § 1, 107 § 3 kpa. Wprawdzie w uzasadnieniu decyzji organ I instancji uznał, że nie zachodzi żadna z przesłanek określonych w art. 156 § 1 kpa, która mogłaby powodować stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] kwietnia 2001r. o pozwoleniu na użytkowanie, jednak swoje stanowisko oparł jedynie na bardzo obszernie przedstawionym stanie faktycznym sprawy oraz na zbadaniu i wyjaśnieniu sprawy pod względem istnienia przesłanki, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 145 § 1 pkt 8 kpa. Tak więc winien rozpoznać sprawę także pod względem zaistnienia pozostałych przesłanek, o jakich mowa w art. 156 § 1kpa.

W związku z powyższym Sąd orzekł o uchyleniu decyzji organu I i II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] Sp. z o.o. (poprzednio [...] Sp. z o.o., poprzednio pod nazwą [...] Polska Spółka z o.o.) z siedzibą we W., zaskarżając go w całości.

W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane i w zw. z art. 28 kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uwzględnienie skargi na decyzję, mimo że ewentualne naruszenie przepisów postępowania, jakiego dopuścił się w ocenie Sądu organ II instancji nie miało wpływu na wynik sprawy,

2. art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez pominięcie dowodów uzupełniających z dokumentów, przedłożonych przez uczestnika wraz z pismem z dnia 22 lipca 2008r. na okoliczność istnienia po stronie skarżącej wyłącznie interesu faktycznego w sprawie, mimo ich niezbędności do wyjaśnienia istotnych wątpliwości co do rzekomego interesu prawnego skarżącej w postępowaniu nadzwyczajnym,

3. art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez zamknięcie przez Sąd rozprawy mimo niedostatecznego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, a to kwestii, czy wynik postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Oławskiego z dnia [...] kwietnia 2001r, będzie miał bezpośredni wpływ na treść i zakres praw lub obowiązków skarżącej,

4. art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uchylenie decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2007r., która w sposób zgodny z prawem została już usunięta z obrotu prawnego.

Powołując się na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych.

W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej wskazał, że nawet przyjęcie, że organ II instancji błędnie zastosował przepis art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego, zamiast art. 28 kpa, to i tak pozostawałoby to bez wpływu na wynik sprawy. Skarżąca nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 28 i nigdy go nie wykazała. Rozstrzygnięcie w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie kotłowni gazowej w budynku przy ul. [...] w Jelczu-Laskowicach nie będzie miało żadnego wpływu na sferę praw i obowiązków skarżącej. Ma ona ewentualnie interes faktyczny. Skarżąca nie mieszka bezpośrednio nad kotłownią i nie polega na prawdzie, że kotłownia powoduje hałas przekraczający dopuszczalne normy środowiskowe. Skoro skarżąca nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa, to rzekomo błędne zastosowanie przepisu art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia.

Na wstępie należy wyjaśnić, że Naczelny Sąd Administracyjny dokonuje oceny wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego w płaszczyźnie podstaw skargi kasacyjnej, określonych w art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach tej skargi, chyba że z urzędu stwierdzi nieważność postępowania sądowego. W sprawie niniejszej nie zachodzi nieważność postępowania.

Skargę kasacyjną – jak wynika z treści art. 174 p.p.s.a. – można oprzeć na dwóch podstawach: naruszeniu prawa materialnego oraz naruszeniu przepisów postępowania, o ile uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W sprawie niniejszej zarzuty skargi kasacyjnej dotyczą wyłącznie naruszenia przepisów postępowania, określonych przez stronę jako przepisy prawa procesowego.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela zarzutu skargi kasacyjnej, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) w zw. z art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane i w zw. z art. 28 kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uwzględnienie skargi na decyzję, mimo że ewentualne naruszenie przepisów postępowania, jakiego dopuścił się w ocenie Sądu organ II instancji nie miało wpływu na wynik sprawy.

Nie można uznać, jak twierdzi autor skargi kasacyjnej, że wskazane przez Sąd I instancji błędne zastosowanie przez organ odwoławczy przepisu art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718) nie miało wpływu na wynik postępowania. Przepis ten, który wszedł w życie 11 kwietnia 2003r. stanowi, że stroną postępowania o udzielenie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor. Wskazać należy, że z istoty postępowania nieważnościowego wynika, że w tym postępowaniu poddaje się kontroli - z punktu widzenia przesłanek z art. 156 § 1 kpa - decyzję, która była wydana w przeszłości, w postępowaniu zwykłym. Tym samym należy dokonać tej kontroli w oparciu o przepisy prawa wtedy obowiązujące, gdyż skutki ewentualnego stwierdzenia nieważności decyzji działają ex tunc.

Słusznie zatem Sąd I instancji uznał, że w sprawie niniejszej należy oceniać istnienie interesu prawnego skarżącej na podstawie art. 28 kpa, zgodnie z którym stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny, o którym mowa w art. 28 kpa ma swoje źródło w przepisach prawa materialnego. W dacie wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, gdy nie obowiązywał w/w przepis art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego skarżąca miała interes prawny w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 Prawa budowlanego, należała do kręgu podmiotów, które w rozumieniu tych przepisów mogą być osobami trzecimi, mającymi uzasadnione interesy, które podlegają ochronie. Jak wynika z akt sprawy, co podniósł Sąd I instancji skarżąca została uznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny za stronę postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej kotłowni, ponieważ realizacja inwestycji narusza jej warunki korzystania z lokalu. Spółdzielcze własnościowe mieszkanie A. K. usytuowane jest nad kotłownią znajdującą się w piwnicy budynku oraz przylega do ściany szczytowej, do której dobudowano komin, jest w bezpośrednim oddziaływaniu emitowanego przez kotłownię hałasu.

Stronami postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji są strony postępowania, które uczestniczyły w postępowaniu zwykłym zakończonym weryfikowaną decyzją oraz każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności. Dlatego krąg uczestników biorących udział w postępowaniu nadzwyczajnym, jakim jest postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji nie zawsze musi pokrywać się z podmiotami biorącymi udział w postępowaniu zwykłym. Jest to konsekwencją rozpoznawania przez organ nadzoru nowej sprawy w stosunku do załatwionej kwestionowaną decyzją, dlatego też otwiera się następnie dla wszystkich stron tego postępowania droga weryfikacji takiej decyzji w trybie zwykłym i trybach nadzwyczajnych oraz kontroli sądowej (por. uchwałę Izby Cywilnej i Administracji SN z 15.XII.1984 r., OSNCP 1985, Nr 10, poz. 143). Dlatego z faktu, że A. K. nie była stroną postępowania administracyjnego zakończonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2001r. nie można wywodzić, że nie posiada ona przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności tej decyzji. Organ nadzoru wszczynając postępowanie nadzorcze dysponował materiałem dowodowym wskazującym, że podmiot żądający wszczęcia postępowania – A. K. ma w tym postępowaniu interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa.

Podzielić trzeba pogląd Sądu I instancji, iż stwarza to legitymację do występowania A. K. w sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. To wszystko zasadnie dało podstawy Sądowi I instancji do przyjęcia, że zaskarżona decyzja narusza prawo.

Nie jest uprawniony także zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez zamknięcie przez Sąd rozprawy mimo niedostatecznego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, a to kwestii, czy wynik postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Oławskiego z dnia [...] kwietnia 2001r, będzie miał bezpośredni wpływ na treść i zakres praw lub obowiązków skarżącej. Sąd I instancji badając legalność decyzji organu odwoławczego, umarzającej postępowanie organu I instancji z powodu uznania braku przymiotu strony po stronie A. K. uznał, że decyzja nie jest zgodna z prawem, gdyż skarżącej przysługuje przymiot strony w tym postępowaniu, a to oznacza, że ma ona prawo uczestniczyć w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Sąd nie miał obowiązku ustalania, czy "wynik" postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Oławskiego z dnia [...] kwietnia 2001r, będzie miał bezpośredni wpływ na treść i zakres praw lub obowiązków skarżącej.

Nie mógł przynieść także oczekiwanego rezultatu zarzut naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez nieprzeprowadzenie przez Sąd I instancji dowodu z dokumentów, mających wykazać istnienie po stronie skarżącej wyłącznie interesu faktycznego w sprawie. Należy podnieść, że art. 106 § 3 p.p.s.a. winien być postrzegany jako dający podstawę do dokonywania jedynie ustaleń w zakresie zadań sądu administracyjnego, tj. kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Nie może być natomiast wykorzystywany w celu rozpatrzenia wniosków dowodowych dotyczących dokonania ustaleń faktycznych w sprawie administracyjnej, której rozpoznanie należy do właściwego organu administracji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 29 maja 2007r., sygn. akt IGSK 1511/06, niepublikowany). Zatem nie jest dopuszczalne przeprowadzenie dowodu, jeśli miałoby to służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją. Do tego zmierzała argumentacja postawionego zarzutu. Sąd administracyjny nie jest uprawniony do dokonywania w zastępstwie organu administracji ustaleń będących podstawą rozstrzygnięcia, którego legalność kontroluje. Ponadto możliwość przeprowadzenia uzupełniającego dowodu z dokumentu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu. Nieskorzystanie przez sąd z tego uprawnienia nie może być uznane za naruszenie prawa procesowego na tyle istotne, że wpływające na wynik sprawy.

Zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 135 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uchylenie decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2007r., która w sposób zgodny z prawem została już usunięta z obrotu prawnego jest o tyle nieuzasadniony, że w wyniku uchylenia przez Sąd I instancji decyzji organu odwoławczego (Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego) z dnia [...] kwietnia 2008r. pozostała w obrocie prawnym decyzja organu I instancji (Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego) z dnia [...] grudnia 2007r. Sąd na podstawie art. 135 p.p.s.a. prawidłowo zastosował wobec tej decyzji środki w celu usunięcia naruszenia prawa, gdyż było to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Trudno czynić Sądowi I instancji zarzut, że uchylił decyzję mieszczącą się w granicach sprawy, jeśli uznał ją za wadliwą.

W świetle powyższego z powodu braku usprawiedliwionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę kasacyjną.