Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Pietrasz po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 kwietnia 2024 r., sygn. akt III SPP/Po 91/23 w zakresie odrzucenia sprzeciwu w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia 21 sierpnia 2023 r. nr 855/22/2023 w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami postanawia: oddalić zażalenie.

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu postanowieniem z dnia 4 stycznia 2024 r. sygn. akt III SPP/Po 91/23 po rozpoznaniu wniosku małoletniej K. P. (dalej zwana: skarżącą) reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego Z. G. (dalej zwana: przedstawicielką ustawową) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi skarżącej reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia 21 sierpnia 2023 r. nr 855/22/2023 w przedmiocie odmowy przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na rok 2022 postanowił: odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Skarżąca reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia i wniosła o przywrócenie terminu do jego wniesienia.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 marca 2024 r., sygn. akt I GZ 80/24 oddalił zażalenie skarżącej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 1 lutego 2024 r., sygn. akt III SPP/Po 91/23 w zakresie oddalenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.

W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zaskarżonym postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2024 r., sygn. akt III SPP/Po 91/23 odrzucił sprzeciw skarżącej reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego od postanowienia referendarza sądowego tut. Sądu z dnia 4 stycznia 2024 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że odpis postanowienia referendarza sądowego z dnia 4 stycznia 2024 r. o odmowie przyznania prawa pomocy doręczono stronie 8 stycznia 2024 r., 7-dniowy termin do wniesienia sprzeciwu upływał 15 stycznia 2024 r. Skarżąca reprezentowana przez przedstawiciela ustawowego wniosła zaś sprzeciw 19 stycznia 2024 r. Skoro prawomocnie stwierdzono brak podstaw do uznania, że do uchybienia terminu do wniesienia sprzeciwu doszło bez winy strony, spóźniony sprzeciw należało na podstawie art. 259 § 1 i 2 p.p.s.a. odrzucić.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca reprezentowana przez przedstawiciela ustawowego. Wskazała, że uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn niezawinionych przez skarżącą. Wskazała, że jej sytuacja materialna i zdrowotna znacznie się pogorszyły. Wniosła o ponowne przeanalizowanie sprawy pod kątem nowych okoliczności i uwzględnienie prośby o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Zgodnie z treścią art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.) od zarządzeń i postanowień wydanych przez referendarza sądowego, strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. Jak przyjął NSA w uchwale składu siedmiu sędziów z 30 listopada 2009 r., sygn. akt I GPS 1/09 (publ. ONSAiWSA z 2010 r. nr 2, poz.17), na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego, wydane na podstawie art. 259 § 2 p.p.s.a., o odrzuceniu sprzeciwu wniesionego od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy przysługuje zażalenie. Uchwałą tą NSA w składzie niniejszym jest związany zgodnie z art. 269 § 1 p.p.s.a.

Z akt niniejszej sprawy wynika, że postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy zostało doręczone skarżącej reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego w dniu 8 stycznia 2024 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 150 akt sądowych) wraz z pouczeniem o możliwości, trybie i terminie wniesienia sprzeciwu. Natomiast przedstawiciel ustawowy skarżącej sporządził i nadał w placówce pocztowej sprzeciw w dniu 19 stycznia 2023 r. wraz z wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia, co potwierdza pieczątka na kopercie (k. 153 akt sądowych). Wobec tego termin do złożenia sprzeciwu, który upłynął 15 stycznia 2024 r. nie został zachowany.

Ponadto należy zauważyć, że postanowieniem z dnia 27 marca 2024 r., sygn. akt I GZ 80/24 Naczelny Sąd Administracyjny prawomocnie stwierdził brak podstaw do uznania, że do uchybienia terminu do wniesienia sprzeciwu doszło bez winy strony.

Powyższe obligowało Sąd I instancji do odrzucenia sprzeciwu zgodnie z art. 259 § 2 p.p.s.a.

Jedynie na marginesie dodać należy, że postanowienie w sprawie prawa pomocy, jako postanowienie niekończące postępowania może być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, zgodnie z treścią art. 165 p.p.s.a. Strona skarżąca może złożyć ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, wskazując w nim nowe okoliczności mogące uzasadniać uwzględnienie wniosku.

Z powyższych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.