Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie Sędzia NSA Olga Żurawska - Matusiak Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Rady Miejskiej w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 października 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 200/20 w sprawie ze skargi E. Ł. na uchwałę Rady Miejskiej w P. z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez dalszego biegu zgłoszenia na ławnika I. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, II. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaskarżonym wyrokiem z dnia

8 października 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 200/20 uwzględnił skargę E. Ł. i stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w P. z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez dalszego biegu zgłoszenia na ławnika.

W motywach orzeczenia Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że zaskarżoną

uchwałą Rada Miejska w P., na podstawie art. 162 § 10 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z. 2020 r. poz. 365) zwanej

dalej w skrócie P.u.s.p., pozostawiła bez dalszego biegu zgłoszenie skarżącej z [...] czerwca 2019 r. na ławnika w Sądzie [...] w [...] (Wydziale [...]), uznając, iż zgłoszenie to nie spełniało warunków formalnych, tj. zostało skierowane do niewłaściwej Rady, a po drugie nie spełniało wymagania, o którym mowa w art. 158

§ 1 pkt 4 P.u.s.p.

Zdaniem Sądu to zapatrywanie organu jest nieprawidłowe, ponieważ nie

znajduje uzasadnienia w przepisach P.u.s.p. oraz w okolicznościach faktycznych sprawy. Rada Miejska w P. błędnie przyjęła, że zgłoszenie skarżącej z [...]

maja 2019 r. jest obarczone brakiem formalnym, ponieważ zostało skierowane do

Rady Gminy [...]. Pomijając, że skierowanie podania do niewłaściwego podmiotu nie powoduje, iż to podanie jest dotknięte brakiem formalnym (por. również art. 162 § 10 w związku z § 2-5 tego przepisu) zauważono, że E. Ł. w zgłoszeniu z 29 maja 2019 r. podała jako adresata Radę Gminy [...] (rubryka A), niemniej zgłoszenie złożyła bezpośrednio do Urzędu Miasta i Gminy P. (o czym świadczy koperta znajdująca się w aktach sprawy). Zatem skarżąca w terminie wyznaczonym przepisami prawa (do 30 czerwca) dokonała zgłoszenia na ławnika.

Nieprawidłowo przyjęto, że zgłoszenie na ławnika jest dotknięte brakiem formalnym, o którym mowa w art. 128 § 1 pkt 4 P.u.s.p. który stanowi, że ławnikiem może być wybrany ten, kto mieszka w miejscu kandydowania od co najmniej roku. Wymóg zamieszkiwania w miejscu kandydowania co najmniej od roku ma podobny charakter co np. wymóg nieprzekroczenia 70 lat i odnosi się do chwili wyboru ławnika ("ławnikiem może być wybrany ten, kto: ..."). Zaskarżona uchwała (z [...] października 2019 r.) nie zawiera żadnego uzasadnienia, niemniej z udzielonej przez organ odpowiedzi na skargę zdaje się wynikać, że Rada Miejska oparła się w tej kwestii na stanowisku Zespołu (protokół posiedzenia z [...] września 2019 r.) który stwierdził, że skarżąca nie zamieszkuje w P. od roku. Sąd podzielił przy tym stanowisko organu, że nabycie lokalu mieszkalnego nie jest równoznaczne z zamieszkiwaniem w nim. Skoro skarżąca nabyła lokal we wrześniu 2018 r. (co podnosi organ w odpowiedzi na skargę), to nie ma podstaw do kwestionowania jej oświadczenia zawartego w zgłoszeniu kandydatury (z 29 maja 2019 r.), że od 8 miesięcy zamieszkuje w

P. (a zatem od ok. października 2018 r.). Organ podejmując uchwałę w dniu

[...] października 2018 r. mógł zweryfikować to oświadczenie w inny sposób, niemniej tego nie uczynił, opierając się na stanowisku (opinii) Zespołu. Zwrócono uwagę, że Zespół pełni wyłącznie funkcję pomocniczą i opiniodawczą; jest powołany ad hoc do dokonania oceny zgłoszeń kandydatów pod względem formalnym, a więc do sprawdzenia, czy zgłoszenia spełniają wymogi określone w ustawie i rozporządzeniu, czy zawierają odpowiednie załączniki, a także czy wpłynęły do rady gminy w ustawowym terminie (art. 163 § 2 P.u.s.p.).

Z powołanego przepisu wynika, że Zespół "przedstawia na sesji rady gminy swoją opinię" o zgłoszonych kandydatach, a więc wszystkie kandydatury na ławników, które zostały zgłoszone radzie gminy powinny być przedstawione na sesji temu organowi. Rada gminy jest zobligowana do szczegółowego zweryfikowania

stanowiska Zespołu co do niespełnienia przez zgłoszenie wymogów formalnych, bowiem to jej uchwała o pozostawieniu zgłoszenia bez dalszego biegu pozbawia kandydata uprawnienia do dalszego udziału w procedurze wyborów.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła Rada Miejska w P., zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:

1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

a) art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.

w związku z art. 147 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2020 r., poz. 713 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie u.s.g., polegające na uwzględnieniu skargi E. Ł. na uchwałę Rady Miejskiej w P. nr [...] i w konsekwencji stwierdzenie jej nieważności,

w sytuacji gdy w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącej, bowiem fakt niewybrania na ławnika nie jest naruszeniem interesu

prawnego;

b) art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a. w związku z art. 147 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 162

§ 10 P.u.s.p. polegające na uwzględnieniu skargi E. Ł. na uchwałę Rady Miejskiej w P. nr [...] i w konsekwencji stwierdzenie jej nieważności, co było wynikiem błędnego ustalenia jakoby organ dokonał

nieprawidłowej oceny zgłoszenia skarżącej i pozostawił je bez dalszego biegu, w sytuacji gdy zgłoszenie skarżącej nie spełniało wymagań formalnych dla zgłoszenia kandydata na ławnika, o których mowa w art. 162 § 2 P.u.s.p. w związku z art. 158 § 1 pkt 4 P.u.s.p., a także zostało błędnie zaadresowane przez wnioskodawczynię;

c) art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a. w związku z art. 147 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 162

§ 10 P.u.s.p. polegające na uwzględnieniu skargi E. Ł. na uchwałę Rady Miejskiej w P. nr [...] i w konsekwencji stwierdzenie jej nieważności, co było wynikiem błędnego ustalenia jakoby organ winien podjąć czynności mające na celu uzupełnienie braków zgłoszenia, w sytuacji gdy nie spełniało ono wymagań formalnych określonych w ustawie P.u.s.p. i w świetle przepisów tej ustawy - jako takie - nie podlegało uzupełnieniu, ani przywróceniu terminu do jego ponownego złożenia;

2) naruszenie prawa materialnego:

a) art. 162 § 10 P.u.s.p. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że zgłoszenie skarżącej z dnia 29 maja 2019 r. na ławnika, które nie spełnia wymogów formalnych podlega uzupełnieniu po upływie wyznaczonego terminu składania zgłoszeń

kandydatur na ławnika, co więcej organ nie jest związany treścią oświadczeń

kandydata złożonych na karcie zgłoszenia kandydata na ławnika;

b) art. 158 § 1 pkt 4 P.u.s.p. poprzez jego błędną wykładnię wyrażającą się w przyjęciu, że ustalony w tym przepisie wymóg, aby kandydat mieszkał w miejscu kandydowania

co najmniej od roku może być rozumiany jako wymóg zamieszkiwania "około roku";

c) art. 158 § 1 pkt 4 P.u.s.p. poprzez jego błędną wykładnię wyrażającą się w uznaniu, że ustalony w tym przepisie wymóg, aby kandydat mieszkał w miejscu kandydowania

co najmniej od roku podlega ocenie na dzień dokonywania wyboru (podejmowania uchwały przez organ), a nie na dzień składania zgłoszenia kandydata na ławnika.

W oparciu o wskazane zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną E. Ł. wniosła o jej

oddalenie i nieobciążanie strony kosztami procesu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

W tej sprawie Sąd nie stwierdza wystąpienia jakiejkolwiek przesłanki

nieważności postępowania, a tym samym rozpoznając sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (tak NSA w uchwale pełnego składu z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA

2010 z. 1 poz. 1).

Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji

i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego

Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania

i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną.

Sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, ponieważ stosownie

do art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych zasadach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842) rozpoznanie sprawy jest konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.

Skarga kasacyjna jest zasadna, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty w niej zawarte zasługują na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 162 § 2 P.u.s.p. zgłoszenia kandydata na ławnika dokonuje się

na karcie zgłoszenia wraz z dołączonymi do takiej karty dokumentami. Zgodnie zaś z art. 162 § 10 P.u.s.p. zgłoszenia kandydatów, które wpłynęły do rady gminy po upływie terminu, o którym mowa w § 1 tego przepisu, a także zgłoszenia, które nie spełniają wymagań formalnych o których mowa w art. 162 § 2-5 ww. ustawy pozostawia się bez dalszego biegu, przy czym przywrócenie terminu do zgłoszenia kandydatów jest niedopuszczalne, a pozostawienie zgłoszenia bez dalszego biegu rada gminy

stwierdza w drodze uchwały.

Nie budzi wątpliwości, że w tej sprawie ostatecznym terminem do dokonania zgłoszenia kandydatów na ławników był dzień [...] czerwca 2019 r. E. Ł. dokonała zgłoszenia w dniu [...] maja 2019 r., a więc z zachowaniem terminu. Natomiast kolejne głoszenie dokonane w dniu [...] września 2019 r. zostało złożone po terminie, a tym samym temu zgłoszeniu trafnie nie nadano biegu.

Prawidłowo wiec w tej sprawie zarówno Sąd pierwszej instancji, jak i Rada Miejska w P. oceniały prawidłowość dokonania zgłoszenia z daty [...] maja

2019 r.

Analiza art. 158-167 P.u.s.p. prowadzi do wniosku, że wobec zgłoszeń kandydatów na ławników ustawodawca wymaga spełnienia zarówno przesłanek materialnych (wymagań materialnych), jak i formalnych. Wymagania materialne określone zostały w art. 158 i 159 P.u.s.p. (por. wyrok NSA z 18 września 2013 r. sygn. akt II OSK 1413/13, LEX nr 1402790; wyrok NSA z 29 września 2009 r. sygn. akt II

OSK 1067/09, LEX nr 597121). Natomiast przesłanki formalne zostały określone w art. 162 P.u.s.p. oraz w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 czerwca 2011 r.

w sprawie sposobu postępowania z dokumentami złożonymi radom gmin przy zgłaszaniu kandydatów na ławników oraz wzoru karty zgłoszenia (Dz. U. z 2011 r. Nr 121 poz. 693) zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie zgłoszenia kandydata na ławnika.

Nie budzi wątpliwości, że w tej sprawie w zgłoszeniu E. Ł. z dnia [...] maja 2019 r. został wskazany w punkcie A tego zgłoszenia nieprawidłowy

organ gminy, zamiast Rady Miejskiej w P. wskazano Radę Gminy [...] oraz w puncie B.6 podano adres zamieszkania E. Ł. z zaznaczeniem, że pod tym adresem osoba ta mieszka od 8 miesięcy.

Ocena tych dwóch okoliczności stanowi przedmiot tej sprawy i do prawidłowości ich oceny przez Sąd pierwszej instancji sprowadzają się zarzuty skargi kasacyjnej.

W tej sprawie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że nie jest brakiem formalnym błędne wskazanie w karcie zgłoszenia właściwego organu gminy. Sąd uznał bowiem,

że nieprawidłowe oznaczenie organu nie stanowi wady formalnej zgłoszenia, a przy

tym mimo błędnej nazwy organu i tak samo zgłoszenie zostało dokonane w Urzędzie Miasta i Gminy P.

Pogląd ten nie jest trafny. Postępowanie w sprawy wyboru ławnika nie jest jurysdykcyjnym postępowaniem administracyjnym i nie stosuje się do niego nawet odpowiednio przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.). Ustawodawca jedynie przy postępowaniu w przedmiocie podjęcia uchwały w sprawie odwołania ławnika umożliwił stosowanie K.p.a., ale tylko do trybu i sposobu powiadomienia na piśmie ławnika o terminach posiedzenia komisji rady gminy i sesji rady gminy (art. 166 § 2b P.u.s.p.). W związku z tym, skoro nie stosuje się przepisów K.p.a. do trybu związanego ze zgłaszaniem kandydatów na ławników, to także i konstrukcja wad (braków) formalnych objęta art. 63-54 K.p.a. nie może być stosowana. Wymagania formalne to takie wymagania, jakie określa ustawodawca w art. 162 § 2-5 P.u.s.p. Wśród tych wymagań formalnych jest także obowiązek dokonania zgłoszenia na formularzu zgodnym z urzędowym wzorem określonym w rozporządzeniu w

sprawie zgłoszenia kandydata na ławnika. Wynika to wprost z art. 162 § 2 P.u.s.p., zgodnie z którym zgłoszenie kandydata na ławnika dokonywane jest na karcie zgłoszenia i potwierdza § 2 ust. 1 tego rozporządzenia. Wzór karty zgłoszenia kandydata na ławnika jest wiążący. Zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia w sprawie zgłoszenia kandydata na ławnika zawierającym wzór tej karty, w punkcie A wypełnianym przez kandydata należy wskazać właściwą radę gminy, do której następuje zgłoszenie kandydata na ławnika, przy czym wyraźnie wskazuje się w tym punkcie, że właściwa rada gminy to taka, która ustalana jest zgodnie z art. 158 § 1 pkt

4 P.u.s.p., a więc na terenie której kandydat jest zatrudniony, prowadzi działalność gospodarczą lub mieszka w miejscu kandydowania co najmniej od roku.

Tym samym błędne lub omyłkowe wskazanie rady gminy, która ma

rozpoznawać zgłoszenie w sprawie kandydata na radnego nie spełnia warunku poprawnego formalnie dokonania zgłoszenia. Ustawodawca rygorystycznie określił skutki dokonania zgłoszenia z uchybieniem wymagań formalnych (tak też por. wyrok NSA z 16 kwietnia 2014 r. sygn. akt II OSK 2803/12, LEX nr 1608242; wyrok NSA z

24 listopada 2021 r. sygn. akt III OSK 4392/21). Takie też stanowisko dominuje w doktrynie akcentujące konieczność pozostawienia bez dalszego biegu takiego zgłoszenia kandydata, które nie spełnia wymogów formalnych (G. Ott, [w:] Prawo o ustroju sądów powszechnych. Komentarz, pod red. A. Górskiego, LEX 2013, teza nr 2 do art. 162). Pełna odpowiedzialność za prawidłowe wypełnienie karty zgłoszenia zgodnie z wymogami przepisów Prawa u ustroju sądów powszechnych ponosi wnioskodawca i to on do upływu terminu do zgłaszania kandydatów może jeszcze zweryfikować dane zawarte w karcie zgłoszenia, a po upływie terminu do dokonania zgłoszenia nie można w żadnym zakresie uzupełnić karty zgłoszenia i załączników (wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 2014 r. sygn. akt II OSK 2803/12, LEX nr 1608242).

Tym samym należy stwierdzić, że zasadnym jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 147 § 1 P.p.s.a. poprzez stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały z tego powodu, że nie zawiera ona wadliwości formalnej. Trafnie strona skarżąca kasacyjnie podnosi, że błędną jest wykładnia art. 162 § 10 P.u.s.p.

polegająca na przyjęciu, że wymaganie formalne dotyczące prawidłowego oznaczenia właściwej rady gminy nie stanowi wadliwości formalnej. Prawidłowo sporządzone zgłoszenie powinno zawierać właściwe określenie organu gminy. Okoliczność zaś, że właściwa rada gminy rozpoznała zgłoszenie z błędnie oznaczonym organem nie skutkuje wyeliminowaniem tej wady. Zgodnie bowiem z art. 162 § 10 P.u.s.p. każde zgłoszenie, które nie spełnia wymagań formalnych pozostawia się bez dalszego biegu niezależnie od tego, czy uchybienia te pozwalają na dalsze nadanie biegu zgłoszeniu

i niezależnie od wagi tych uchybień.

Nie jest trafny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 3 § 2 pkt 5 i

6 P.p.s.a. Wskazany przepis ma charakter kompetencyjny i stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, nie będące aktami prawa miejscowego, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.

Nie budzi najmniejszych wątpliwości, że w tej sprawie przedmiotem kontroli dokonanej przez Sąd pierwszej instancji była uchwała nie będąca aktem prawa miejscowego, a tym samym rozpoznając skargę na taką uchwałę Wojewódzki Sąd Administracyjny nie naruszył art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a. Okoliczność, że strona skarżąca kasacyjnie nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej, jak to ma miejsce w realiach niniejszej sprawy, nie oznacza naruszenia tego przepisu (por. wyrok NSA z 8 grudnia 2017 r. sygn. akt II OSK 635/16, LEX nr 2450637; wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2012

r. sygn. akt I OSK 1636/11, LEX nr 1145065).

Nie jest zasadnym zarzut dokonania przez Sąd pierwszej instancji błędnej wykładni art. 158 § 1 pkt 4 P.u.s.p. poprzez stwierdzenie, że wymóg mieszkania w miejscu kandydowania co najmniej od roku winien być ustalany na datę dokonania zgłoszenia, a nie na datę wyboru. Wskazana przesłanka ma charakter materialny, tzn. podlega ona ocenie przez radę gminy na datę podejmowania uchwały w przedmiocie wyboru ławników lub o odmowie dokonania wyboru bądź pozostawienia zgłoszenia

bez dalszego biegu.

Jedynym organem właściwym w sprawach dotyczących wyboru ławników jest rada gminy (art. 160 § 1 P.u.s.p.). Z art. 163 § 2 P.u.s.p. wprost wynika, że przed przystąpieniem do wyborów rada gminy powołuje zespół, który przedstawia na sesji rady gminy swoją opinię o zgłoszonych kandydatach, w szczególności w zakresie spełnienia przez nich wymogów określonych w ustawie. Oznacza to, że wszystkie kandydatury na ławników, które zostały zgłoszone radzie gminy powinny być przedstawione na sesji temu organowi, a zespół opiniodawczy powinien wskazać w swojej opinii, które zgłoszenia kandydatów nie spełniają wymogów formalnych i z

jakich względów oraz którzy kandydaci i z jakich powodów - w ocenie zespołu - nie spełniają materialnoprawnych przesłanek określonych w art. 158 lub spełniają przesłanki z art. 159 P.u.s.p. To radni w głosowaniu, po zapoznaniu się z opiniami zespołu, podejmują uchwałę rozstrzygając o tym, czy dany kandydat spełnia

wymagania i czy powinien brać udział w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości w Rzeczypospolitej Polskiej. Takie stanowisko zostało zajęte w orzecznictwie sądowym (por. wyrok NSA z 29 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1067/09, LEX nr 597121; prawomocny wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 4 września 2007 r. sygn. akt II SA/Go 472/07, LEX nr 340127) i Naczelny Sąd Administracyjny w tej sprawie pogląd t

en podtrzymuje.

Potwierdza to także treść art. 167 § 1 pkt 1 P.u.s.p., zgodnie z którym w czasie trwania kadencji nie powołuje się ławnika do pełnienia obowiązków w przypadku ujawnienia okoliczności, które nie pozwalały na jego wybór. Dokonując wykładni tego przepisu Sąd Najwyższy w postanowieniu z 11 grudnia 2006 r. sygn. akt V KK 131/06, LEX nr 214177 wprost stwierdził, że użycie w art. 167 § 1 P.u.s.p. sformułowania w trybie dokonanym i czasie przeszłym ("nie pozwalały") oznacza, że przy ocenie dopuszczalności podjęcia decyzji o wyznaczeniu ławnika do rozpoznania sprawy uwzględniać należy stan prawny, pod rządami którego określona osoba nabyła ten status, to jest stan prawny z daty jej wyboru na ławnika, nawet wówczas, gdy w świetle przepisów ustawy obecnie obowiązującej dokonanie takiego wyboru nie byłoby już możliwe.

W tej jednak sprawie prawidłowe stanowisko Sądu pierwszej instancji dotyczące ustalenia daty oceny spełnienia przez kandydatkę na ławnika przesłanek materialnoprawnych wymienionych w art. 158 i art. 159 P.u.s.p. nie stanowił podstawy do oddalenia skargi kasacyjnej. Oceniając zgłoszenie kandydatki na ławnika, Rada Miejska w P. powinna w pierwszej kolejności ocenić spełnienie wymagań formalnych i w razie ustalenia, że zgłoszenie zawiera wadliwość formalną i zarazem minął już termin na dokonanie zgłoszenia, obowiązkiem tego organu powinno być pozostawienie takiego zgłoszenia bez dalszego biegu. Dopiero ustalenie spełnienia wymagań formalnych pozwala na ocenę przesłanek materialnych określonych w art. 158 i art. 159 P.u.s.p.

Wskazane wyżej przez Naczelny Sąd Administracyjny motywy i przyjęte oceny stanowią wystarczającą podstawę do uwzględnienia skargi kasacyjnej Rady Miejskiej

w P. i uchylenia zaskarżonego wyroku. Ponieważ sama istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, to działając na podstawie art. 188 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę E. Ł. na uchwałę Rady Miejskiej

w P. z dnia [...] października 2019 r. nr [...]w sprawie pozostawienia bez dalszego zgłoszenia Pani E. Ł. na ławnika, z uwagi na niespełnienie wymagań formalnych. Kontrolując zaskarżoną uchwałę Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga jest niezasadna i nie nastąpiło istotne naruszenie prawa przez Radę Miejską w P.. Zgłoszenie E. Ł. jako kandydatki na ławnika zawierało brak formalny, nieuzupełniony do chwili upływu terminu do dokonywania zgłoszeń, a tym samym organ stanowiący Gminy P. podjął nie obarczoną istotną wadliwością uchwałę o pozostawieniu tego zgłoszenia bez dalszego biegu. Skarga podlegała więc oddaleniu.

W punkcie drugim Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art.

207 § 2 P.p.s.a. odstąpił w całości od zasądzenia na rzecz strony skarżącej kasacyjnie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.