II SA/Go 564/12 - Wyrok

Data orzeczenia	2012-09-27	
Data wpływu	2012-07-13	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.	
Sędziowie	Jacek Jaśkiewicz
Maria Bohdanowicz /przewodniczący/
Michał Ruszyński /sprawozdawca/	
Symbol z opisem	6042 Gry losowe i zakłady wzajemne	
Hasła tematyczne	Gry losowe	
Skarżony organ	Dyrektor Izby Celnej	
Treść wyniku	Oddalono skargę	
Powołane przepisy	Dz.U. 2005 nr 8 poz 60; art. 201 § 1 pkt 2;  Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Dz.U. 2012 nr 0 poz 270; art. 151 § 1 pkt 1; Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Dz.U.UE.L 1998 nr 204 poz 37; ; Dyrektywa  98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie  norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego	
Sentencja
Dnia 27 września 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Anna Lisowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2012 r. sprawy ze skargi F Sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania oddala skargę.	
Uzasadnienie
Decyzją z [...] października 2009 r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej udzielił spółce z o.o. F zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa w 155 punktach gier na automatach o niskich wygranych.

[...] czerwca 2011r. Dyrektor Izby Celnej postanowieniem nr [...] wszczął z urzędu postępowanie, będące konsekwencją postępowania nr [...] prowadzonego przez organ, a zainicjowanego wnioskiem spółki z [...] sierpnia 2010 r., dotyczącym zmiany podmiotu władającego lokalem (poz. 122 załącznika do decyzji) – A.R., Bar [...] na K.M. – H.. Dodatkowo, organ tym samym postanowieniem o wszczęciu postępowania wezwał stronę do usunięcia nieprawidłowości tj. dostarczenia aktualnej umowy pomiędzy spółką, a podmiotem posiadającym prawo do dysponowania ww. lokalem.

30 czerwca 2011 r. do Izby Celnej wpłynęło pismo z [...] czerwca 2011 r., zatytułowane "wniosek o zawieszenie postępowania", w którym strona wniosła o wyznaczenie nowego terminu na dostarczenie umowy potwierdzającej prawo do władania przedmiotowym lokalem. Ponadto strona poinformowała, iż 27 czerwca 2011 r. złożyła do Dyrektora Izby Celnej, z ostrożności procesowej, wniosek o zmianę ww. zezwolenia w zakresie lokalizacji przedmiotowego punktu gier. Dodatkowo, w przypadku odmowy wyznaczenia nowego terminu do dostarczenia aktualnej umowy, spółka wniosła o zawieszenie postępowania do czasu rozpatrzenia wskazanego wyżej wniosku.

W związku z powyższym Dyrektor Izby Celnej postanowieniem nr [...] z [...] lipca 2011 r., odmówił zawieszenia postępowania. Postanowienie doręczono stronie 29 lipca 2011 r. Strona nie złożyła zażalenia.

[...] sierpnia 2011 r. Kierownik Referatu Akcyzy i Gier Izby Celnej wystąpił do Naczelnika Urzędu Celnego z pismem nr [...] dotyczącym dokonania czynności sprawdzających, czy w ww. punkcie gier prowadzona jest działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Odpowiedzi udzielono pismem nr [...] z [...] września 2011 r.

[...] listopada 2011 r. postanowieniem nr [...] Dyrektor Izby Celnej wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do zapoznania się z aktami sprawy. Postanowienie zostało skierowane na adres siedziby spółki i doręczone 7 listopada 2011 r.

Pismem z [...] listopada 2011 r., pełnomocnik spółki adwokat K.B. zgłosił swój udział w sprawie, załączając jednocześnie pełnomocnictwo.

Dyrektor Izby Celnej, pismem nr [...] z [...] listopada 2011 r. wezwał pełnomocnika strony do przedłożenia opłaty skarbowej i jednocześnie wystosował pismo (nr [...] z [...] listopada 2011 r.) informujące, iż siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się co do zebranego materiału w sprawie będzie liczony od dnia doręczenia tegoż pisma. Przedmiotowe pismo oraz wezwanie doręczono pełnomocnikowi strony 24 listopada 2011 r.

[...] stycznia 2012 r. Naczelnik Wydziału Akcyzy i Gier Izby Celnej pismem nr [...] zwrócił się do Naczelnika Urzędu Celnego o ponowne sprawdzenie czy w przedmiotowym punkcie gier prowadzona jest działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Odpowiedzi udzielono za pismem nr [...] z [...] lutego 2012 r.

Mając na uwadze powyższe, Dyrektor Izby Celnej decyzją nr [...] z [...] lutego 2012 r., cofnął spółce z o.o. F zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa, udzielone przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzją nr [...] z [...] października 2009 r., w części dotyczącej punktu gier wskazanego w poz. 122 załącznika do tej decyzji. Podstawę decyzji stanowił m.in. art. 59 pkt 4 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2009 r. nr 201, poz. 1540 ze zm. – dalej w skrócie u.g.h). Organ ustalił bowiem, że spółka F zaprzestała działalności na okres dłuższy niż 6 miesięcy.

Pismem z [...] marca 2012 r., pełnomocnik strony adwokat K.B. złożył do Dyrektora Izby Celnej odwołanie od powyższej decyzji. W odwołaniu zawarł m.in. na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm. – dalej w skrócie: O.p), wniosek o zawieszenie postępowania, do czasu udzielenia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, odpowiedzi na pytania prejudycjalne sformułowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawie o sygn. akt: III SA/Gd 261/10, III SA/Gd 262/10. III SA/Gd 352/10 (sygn. spraw: C-213/11, C-214/11, C-217/11), dotyczące m.in. przepisu ort. 135 ust. 2 u.g.h, dotyczącego zakazu zmiany lokalizacji punktów gier na automatach o niskich wygranych.

Po rozpatrzeniu powyższego wniosku, Dyrektor Izby Celnej postanowieniem nr [...] z [...] marca 2012 r., odmówił zawieszenia postępowania w sprawie dotyczącej odwołania od decyzji nr [...] z [...] lutego 2012 r., którą cofnięto stronie punkt gier na automatach o niskich wygranych wskazany w poz. 122 załącznika do decyzji Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z [...] października 2009 r.

Pismem z [...] kwietnia 2012 r., pełnomocnik strony wniósł do Dyrektora Izby Celnej zażalenie na ww. postanowienie.

Powyższym zażaleniem pełnomocnik spółki zaskarżył w całości postanowienie Dyrektora Izby Celnej zarzucając mu naruszenie przepisu art. 201 § 1 pkt 2 O.p poprzez bezpodstawne uznanie, że zakończenie niniejszego postępowania nie zależy od wyniku wskazanego przez spółkę postępowania przed Europejskim Trybunałem Sprawiedliwości w zakresie pytań prejudycjalnych sformułowanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawach o sygn. akt: sprawy o sygn. akt: III SA/Gd 261/10, III SA/Gd 262/10, III SA/Gd 352/10, dotyczących zgodności przepisów u.g.h z proceduralnym prawem Unii Europejskiej w zakresie obowiązku notyfikacji projektów aktów prawa krajowego, podczas gdy wskazać należy, że to właśnie od odpowiedzi Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości na ww. postanowione pytania prejudycjalne, zwłaszcza wobec daleko idących wątpliwości co do obowiązku notyfikowania projektu u.g.h Komisji Europejskiej i tym samym konsekwencji zaniechania temu obowiązkowi, które powodują niemożność stosowania nienotyfikowanego aktu prawa krajowego (w tym przepisu art. 59 pkt 4 w zw. z art. 138 ust. 2 u.g.h), zależy sposób rozstrzygnięcia niniejszego postępowania i sama dopuszczalność jego prowadzenia, a to wobec obowiązku sądów i organów administracji krajowej odmowy stosowania przepisów prawa krajowego, wobec których zaniechano obowiązku notyfikacji.

W konsekwencji skarżąca na podstawie art. 233 §1 pkt 2 lit. a w zw. z art. 239 O.p, wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i uwzględnienie wniosku poprzez zawieszenie postępowania, bowiem jego wynik zależy od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego w postaci ww. zapytań prejudycjalnych przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości.

Postanowieniem z [...] maja 2011 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy ww. postanowienie.

Uzasadniając postanowienie organ wskazał, że zgodnie z normą art. 201 § 1 O.p, przesłanką do zawieszenia postępowania jest zaistnienie okoliczności faktycznych lub prawnych powodujących niemożność lub bezcelowość dalszego prowadzenia postępowania, o ile okoliczności te mają charakter przejściowy i usuwalny. Obowiązek organów podatkowych zawieszenia postępowania podatkowego z urzędu powoduje zaistnienie tylko tych przesłanek, które enumeratywnie wymienił ustawodawca w art. 201 § 1 O.p. Należą do nich m.in.: śmierć strony, konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, śmierć przedstawiciela ustawowego strony, utrata przez stronę lub jej przedstawiciela ustawowego zdolności do czynności prawnych. Zagadnienie wstępne powstaje w sytuacji, w której rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy będzie przedmiotem postępowania, gdy uzależnione jest od wcześniejszego zagadnienia materialno-prawnego, które z istoty swej należy do kompetencji innego organu lub sądu. Ocena zaś tego zagadnienia należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie (wyrok NSA z 27 kwietnia 2003 r., sygn. akt V SA 2826/02).

Organ podatkowy zawiesza postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd pozostaje w takim związku z postępowaniem podatkowym, że bez jego rozstrzygnięcia nie jest możliwe rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy.

Organ podkreślił, że zapytania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, dotyczą zakazu przedłużania zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, zakazu wydawania zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz zmian zezwolenia w zakresie zmiany miejsca urządzania gry na automatach o niskich wygranych, a nie dotyczą, jak sam pełnomocnik strony zauważył, wprost zmiany zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych - decyzji ostatecznej - w zakresie terminu rozpoczęcia działalności.

Zdaniem organu podkreślenia wymaga fakt, iż niniejsze postępowanie dotyczy cofnięcia decyzji nr [...] z [...] października 2009 r. wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w części dotyczącej poz. 122 punktu gier wskazanego w załączniku nr 1 do decyzji z uwagi na niedopełnienie przez stronę warunku określonego tą decyzja, tj. niewykonania przez okres dłuższy niż 6 miesięcy działalności objętej zezwoleniem, nie zaś z powodu zmiany miejsca urządzania gier czy zakazu wydawania i przedłużania zezwoleń, na co również wskazywał w postanowieniu nr [...] z [...] marca 2012 r. organ podatkowy pierwszej instancji.

Dyrektor Izby Celnej zauważył, iż pełnomocnik strony w swoim zażaleniu, wskazuje na konieczność zawieszenia postępowania, wywodząc jednocześnie, że odpowiedzi na zadane pytania prejudycjalne pozwolą ujednolicić orzecznictwo w tym zakresie. Jednakże w postępowaniu podatkowym istotnym jest to, iż organ podatkowy zobowiązany jest do stosowania przepisów powszechnie obowiązujących. Zgodnie bowiem z orzecznictwem sądowoadministracyjnym (m.in. wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt. I SA/Go 483/07 z 13 marca 2008 r.), Dyrektor Izby Celnej, jako organ administracji publicznej nie może odmówić stosowania przepisów powszechnie obowiązujących (a do takich należy u.g.h), nawet wówczas gdy wydane zostałyby one z naruszeniem Konstytucji RP (a więc również i prawa unijnego), gdyż organy administracji publicznej nie dysponują żadnym instrumentem prawnym pozwalającym odstąpić od wydania decyzji na podstawie przepisu sprzecznego z Konstytucją, jeżeli nadal funkcjonuje on w obiegu prawnym (wyrok NSA z 6 marca 2003 r., sygn. akt SA/Bd 429/03). Tożsame uwagi poczynił Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z 6 marca 2002 r., sygn. akt P 7/2000, stwierdzając, że organy administracji nie są powołane do odmawiania stosowania przepisów, co do których konstytucyjności żywią wątpliwości. Zgodnie bowiem z zasadą praworządności, ustanowioną w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, organy administracji publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Działanie na podstawie prawa to działanie na podstawie przepisów prawa obowiązujących w dniu wydawania decyzji administracyjnej. Zasada praworządności nakłada zatem na organy orzekające obowiązek ustalenia mocy wiążącej przepisu prawa w dniu wydania decyzji. Po ustaleniu mocy obowiązującej przepisu prawa, organy powinny podjąć czynności w celu ustalenia stanu faktycznego w sprawie, do którego zastosowany zostanie przepis obowiązujący w dniu orzekania. Z zasady praworządności wynika bowiem, że organy administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym zobowiązane są stosować przepisy obowiązujące w dniu wydania decyzji. Od tej reguły mogą zostać wprowadzone odstępstwa przepisami przejściowymi (por. wyrok NSA z 16 maja 2007r., I OSK 1080/06, Lex nr 342503 i z dnia 21 czerwca 2006r., I OSK 942/05, Lex nr 265749).

Zatem, zdaniem organu, kwestia konstytucyjności przepisów u.g.h leży wyłącznie w kompetencji Trybunału Konstytucyjnego, który bada legalność aktów prawa mających moc ustaw. Zatem do momentu wydania przez Trybunał Konstytucyjny orzeczenia, przepisy te korzystają z domniemania zgodności z Konstytucją - "Nie uzasadnia wniosku o zawieszenie postępowania zakwestionowanie przez stronę postępowania administracyjnego konstytucyjności przepisów mających zastosowanie w sprawie ani oczekiwanie na ewentualne orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego w tej materii. Związek pomiędzy takim orzeczeniem a rozstrzygnięciem sprawy jest jedynie pośredni, potencjalny, a przepisy te korzystają z domniemania zgodności z Konstytucją (...) " wyrok WSA z 14 lutego 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 1049/06.

Analogię należy dostrzec również w odniesieniu do postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Oczekiwanie na orzeczenie TSUE, nie jest podstawą do zawieszenia postępowania - "Postępowanie przed Europejskim Trybunałem Sprawiedliwości co do oceny zgodności ustawowego unormowania podatkowego z przepisami prawa wspólnotowego nie jest zagadnieniem wstępnym, o którym stanowi art. 201 § 1 pkt 2 ustawy - Ordynacja podatkowa" wyrok WSA z 19 kwietnia 2006 r., sygn. akt I SA/Sz 14/06.

Podkreślenia wymaga również fakt, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w wyroku z 14 października 2010 r., sygn. akt II SA/Go 526 /10 czy w wyroku z 20 października 2010 r., sygn. akt II SA/Go 584/10, wskazał wręcz na brak konieczności dokonywania notyfikacji spornej u.g.h.

Jak również ten sam Sąd w wyroku o sygn. akt II SA/Go 22/12 z 4 kwietnia 2012 r. wskazał, iż nie sposób treści przedstawionych pytań prejudycjalnych i w jego następstwie toczącego się postępowania przed Trybunałem i Trybunałem Konstytucyjnym traktować jako podstawy do zawieszenia postępowania administracyjnego w oparciu o przepis art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej.

Organ wskazał, że decyzja Dyrektora Izby Celnej, od której odwołanie złożyła strona, zawierając w nim również wniosek o zawieszenie postępowania, który nie został przez ten organ uwzględniony, nie była wydana w oparciu o żaden z przepisów, których zgodność z prawem Unii Europejskiej jest przedmiotem sporu zawisłego przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej, co potwierdził pełnomocnik strony w uzasadnieniu zażalenia. Tym samym wyrok, który zapadnie przed TSUE nie będzie dotyczył niniejszej sprawy, a w szczególności z uwagi na fakt, że podstawą wydania decyzji wszczynającej niniejszy spór były przepisy O.p, dotyczące skutków niedopełnienia warunków zawartych w decyzji.

Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi spółki F złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp.

Zaskarżonemu postanowieniu strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisu art. 201 § 1 pkt 2 O.p, poprzez bezpodstawne uznanie, że zakończenie niniejszego postępowania nie zależy od wyniku wskazanego przez Spółkę postępowania przed Europejskim Trybunałem Sprawiedliwości w zakresie pytań prejudycjalnych sformułowanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawach o sygn. akt: sprawy o sygn. akt: III SA/Gd 261/10, III SA/Gd 262/10, III SA/Gd 352/10, dotyczących zgodności przepisów u.g.h z proceduralnym prawem Unii Europejskiej w zakresie obowiązku notyfikacji projektów aktów prawa krajowego, podczas gdy wskazać należy, że to właśnie od odpowiedzi Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości na ww. postanowione pytania prejudycjalne, zwłaszcza wobec daleko idących wątpliwości co do obowiązku notyfikowania projektu u.g.h Komisji Europejskiej i tym samym konsekwencji zaniechania temu obowiązkowi, które powodują niemożność stosowania nienotyfikowanego aktu prawa krajowego (w tym przepisu art. 59 pkt 4 w zw. z art. 138 ust. 2 u.g.h), zależy sposób rozstrzygnięcia niniejszego postępowania i sama dopuszczalność jego prowadzenia, a to wobec obowiązku sądów i organów administracji krajowej odmowy stosowania przepisów prawa krajowego, wobec których zaniechano obowiązku notyfikacji (CIA Security International z dnia 30 kwietnia 1996 (C- 194/94)).

Skarżąca na podstawie przepisu art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 239 O.p wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i uwzględnienie wniosku poprzez zawieszenie niniejszego postępowania, bowiem jego wynik zależy od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego w postaci ww. zapytań prejudycjalnych przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości.

Uzasadniając skargę spółka F wskazała, że wątpliwości wyartykułowane przez WSA Gdańsk (sprawy sygn. III SA/Gd 261/10 tj. sygn. C-213/11 Fortuna w ETS, sygn. III SA/Gd 262/10, tj. sygn. C-217 Forta w ETS oraz sygn. III SA/Gd 352/10, tj. sygn. C-214/11 Grand w ETS) w trzech postanowieniach formułujących pytania prejudycjalne w przywołanych wyżej sprawach powstały na gruncie przepisów o charakterze "prewencyjnym", czyli ograniczającym "na przyszłość" swobodę prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie reglamentowanym ustawą: art. 129 ust. 2 u.g.h. dotyczy zakazu wydawania nowych zezwoleń na prowadzenie takiej działalności, art. 135 ust. 2 u.g.h. wprowadza zakaz zmiany miejsca urządzania gier, natomiast art. 138 ust. 1 u.g.h. to zakaz przedłużania zezwoleń już wcześniej udzielonych, których okres ważności dobiega końca.

Przedmiotem niniejszego postępowania jest natomiast art. 138 ust.3 u.g.h., który bez wątpienia ma charakter "represyjny", gdyż wprowadza bardzo dotkliwą sankcję (cofnięcie zezwolenia w całości, czyli wyeliminowanie podmiotu z określonego rynku lokalnego) za każde stwierdzone, nieprawidłowe działanie urządzenia do gier, bez względu na przyczynę zaistnienia takiej nieprawidłowości. Jeśli zatem za wątpliwe na gruncie prawa UE uznane zostały takie przepisy "prewencyjne", które ze swojej istoty jedynie utrudniają prowadzenie i rozwój reglamentowanej działalności gospodarczej, lecz są pozbawione bezpośredniego wpływu na taką prowadzoną działalność bieżącą, to tym bardziej wątpliwości takie wywoływać muszą przepisy radykalnie "represyjne", czyli eliminujące określony podmiot (adresata orzeczenia administracyjnego) z rynku lokalnego.

Skoro nie może być wątpliwości, że wpływ owego przepisu art. 138 ust.3 u.g.h. na rynek gier na automatach o niskich wygranych jest zdecydowanie większy niż każdego z trzech przepisów oddanych już do weryfikacji w ETS, kontrola prejudycjalna podstawy prawnej wydanego rozstrzygnięcia, dokonana przez ETS wydaje się oczywiście niezbędna, gdyż niewątpliwie przepis ten, w takim zakresie, w jaki wpływa na rynek automatów do gier jest przepisem technicznym.

Stwierdzić należy, że obowiązujący od dnia 1 stycznia 2010 r. przepis art. 138 ust. 3 u.g.h wprowadza istotne ograniczenie praw spółki urządzającej gry na automatach o niskich wygranych, w stosunku do praw, które spółka ta posiadała na gruncie stanu prawnego obowiązującego przed dniem ł stycznia 2010 r., jednocześnie wpływając ograniczająco na zakres prowadzonej na rynku gier działalności.

Istotnym zatem dla sposobu rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest, czy u.g.h jest zgodna z prawem europejskim, bowiem tylko pod warunkiem zgodności z ww. porządkiem prawnym, możliwe jest stosowanie przepisów tej ustawy, w tym także przepisu art. 138 ust. 3 u.g.h.

Co prawda żadna z ww. spraw, w których sformułowane zostały pytania prejudycjalne, nie dotyczy wprost cofnięcia zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych, niemniej - zdaniem skarżącej - odpowiedzi Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu będą miały istotne znaczenie także dla niniejszej sprawy. Ustalenie przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości w Luksemburgu istnienia obowiązku notyfikacji przepisów u.g.h, a więc i niezgodności przepisów tej ustawy z proceduralnym prawem europejskim, spowoduje bowiem niemożność stosowania przepisów tej ustawy przez organy władzy państwowej. Wobec ww. postępowań przed Europejskim Trybunałem Sprawiedliwości oraz Trybunałem Konstytucyjnym bez znaczenia pozostaje przekonanie organu, wynikające ze stanowiska władzy wykonawczej (regulatora rynku gier) o braku obowiązku notyfikacji przepisów ustawy o grach hazardowych.

Spółka nie zgodziła się z zastosowaną przez Dyrektora Izby Celnej wykładnią przepisu art. 201 § 1 pkt 2 O.p, w zakresie sposobu rozumienia pojęcia "zagadnienia wstępnego". Brak jest bowiem podstaw do zawężania tego pojęcia wyłącznie do zagadnień rozpoznawanych przez organy i sądy krajowe, nawet biorąc pod uwagę instytucję wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną, która to instytucja jak sam organ wskazuje, ma charakter nadzwyczajny i dlatego nie powinna być usprawiedliwieniem dla wydawania wadliwych orzeczeń.

W ocenie skarżącej stanowisko Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w powyższych kwestiach ma charakter prejudycjalnego zagadnienia wstępnego, którego rozstrzygnięcie jest również niezbędne z punktu widzenia niniejszego postępowania w sprawie cofnięcia zezwolenia, tym bardziej, że zagadnienie dotyczące rozstrzygnięcia kwestii obowiązku notyfikacji przepisów u.g.h wychodzi poza zakres kompetencji organów podatkowych. Ocena prawna dokonana przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, z uwagi na jego autorytet i wagę przesądzi o sposobie kształtowania praw i obowiązków wynikających z przepisów u.g.h, a zatem także w materii będącej przedmiotem niniejszego postępowania, jak również pozwoli na ujednolicenie orzecznictwa oraz zagwarantuje stabilizację prawną w tym zakresie.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując argumentację podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Na rozprawie 27 września 2012 r., Sąd, na podstawie art. 44 § 1 w zw. z art. 162 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej w skrócie: P.p.s.a), postanowił dopuścić aplikantkę adwokacką E.P. – R. do udziału w charakterze substytuta pełnomocnika skarżącej, zobowiązując ją do przedłożenia w terminie 3 dni oryginału upoważnienia udzielonego przez adwokata K.B.. W wymaganym terminie przedłożono żądane upoważnienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem niniejszego postępowania jest kwestia incydentalna z punktu widzenia postępowania w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, mianowicie legalność postanowień odmawiających zawieszenia postępowania w sprawie.

Odnosząc się do kwestii dotyczącej przesłanek zawieszenia postępowania należy wskazać, że przepis art. 201 § 1 pkt 2 O.p, który reguluje podstawy zawieszenia ze względu na istnienie zagadnienia wstępnego, określa następujące warunki jego zastosowania:

1) istnienie zagadnienia wstępnego,

2) ujawnienie się tego zagadnienia w toku postępowania podatkowego,

3) kompetencja innego organu lub sądu do jego rozstrzygnięcia,

4) zależność rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego.

Pod pojęciem zagadnienia wstępnego rozumie się sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia prawnego w innej sprawie. Ocena zaś tego zagadnienia należy, ze względu na jego przedmiot, do kompetencji innego organu niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie. Oznacza to, że organ podatkowy zawiesza postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd jest wymagane dla zgodnego z prawem rozstrzygnięcia toczącego się postępowania.

Na konstrukcję "zagadnienia wstępnego" składają się cztery łączne elementy. Mianowicie zagadnienie to wyłania się w toku postępowania, jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu, zagadnienie to wymaga uprzedniego rozstrzygnięcia tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji oraz istnieje zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji.

W orzecznictwie i doktrynie wskazuje się, że pod pojęciem "zagadnienia wstępnego" rozumie się sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania, uwarunkowane jest rozstrzygnięciem zagadnienia prawnego, które ze względu na jego przedmiot należy do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w sprawie głównej lub sądu. Zależność, o której mowa ma charakter związku bezpośredniego. Chodzi zatem o bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Przenosząc te uwagi na grunt niniejszej sprawy, przede wszystkim zaś istnienia zagadnienia wstępnego i jego związku ze sprawą, wskazać należy, że przedmiotem spraw, w których Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zadał pytania prawne Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej było zmiana, przedłużanie oraz wydawanie zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Natomiast przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest kwestia cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Dla wyniku postępowania w niniejszej sprawie, sprawy zawisłe przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie były więc kwestiami prejudycjalnymi. Odmowa zawieszenia postępowania była zatem w pełni zasadna.

Do powyższych uwag dodać należy, że prawidłowość ocenianego tu rozstrzygnięcia potwierdza także wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 19 lipca 2012 r., wydany w sprawach połączonych: C-213/11, C-214/11 i C-217/11. Należy wyraźnie zaakcentować, że wyrok ten nie daje podstawy do kwestionowania wszystkich przepisów u.g.h. Trybunał badał bowiem wyłącznie przepisy dotyczące zakazu wydawania, przedłużania i zmiany zezwoleń na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych poza kasynami i tylko w tym zakresie orzekł, że przepisy u.g.h stanowią potencjalnie "przepisy techniczne" w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasady dotyczące usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U. L 204, s.37), ale tylko w przypadku ustalenia przez sądy krajowe, że przepisy u.g.h "wprowadzają warunki mogące mieć istotny wpływ na właściwości lub sprzedaż produktów", co oznacza, że wymagana jest notyfikacja całej u.g.h.

Mając powyższe na uwadze należy uznać, że organy obu instancji zgodnie z prawem odmówiły zawieszenia postępowania. Z tych względów skargę jako nieuzasadnioną Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a, oddalił.