drukuj    zapisz    Powrót do listy

6329 Inne o symbolu podstawowym 632, Pomoc społeczna, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, oddalono skargę, II SA/Bd 619/21 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2021-08-17, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

II SA/Bd 619/21 - Wyrok WSA w Bydgoszczy

Data orzeczenia
2021-08-17 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-05-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Jarosław Wichrowski
Jerzy Bortkiewicz
Joanna Janiszewska-Ziołek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
I OSK 116/22 - Wyrok NSA z 2022-11-09
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1952 art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b w zw. z art. 27 ust. 5
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz sędzia WSA Jarosław Wichrowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z [...] marca 2021r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w całości decyzję Burmistrza M. A. K. z [...] stycznia 2021r. i orzekło o przyznaniu E. K. (Skarżącej) świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną matką od dnia [...] stycznia 2021r.; na stałe.

Powyższa decyzja wydana została w następujących okolicznościach.

Pismem z [...] sierpnia 2020r. E. K., reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, wniosła o przyznanie jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu niepodejmowania zatrudnienia w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką B. W.. Jednocześnie oświadczyła, że rezygnuje z ustalonego na jej rzecz prawa do zasiłku dla opiekuna. We wniosku domagała się też uchylenia decyzji dotyczącej zasiłku dla opiekuna z dniem wydania decyzji przyznającej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego.

Rozpoznając powyższy wniosek, Burmistrz Miasta A. K. decyzją z [...] września 2020r. nr [...], odmówił E. K. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Organ wskazał, że w przypadku osoby wymagającej opieki nie została spełniona przesłanka z art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020r. poz. 256 ze zm. – powoływanej dalej też jako "u.ś.r."). W ocenie organu przeszkodą do przyznania wnioskowanego świadczenia jest również to, że Skarżąca ma ustalone prawo do zasiłku dla opiekuna, przyznane decyzją Burmistrza Miasta A. K. z dnia [...] sierpnia 2014r. (art. 17 ust. 5 pkt 1b ww. ustawy).

Powyższa decyzja została w całości uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] listopada 2020r. (KO.411.1724.2020). W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia SKO wskazało na naruszenie przepisów prawa materialnego (błędną wykładnię art. 17 ust. 1b) oraz prawa procesowego poprzez zaniechanie wyjaśnienia rzeczywistej woli E. K. w zakresie domagania się uchylenia decyzji ustalającej prawo do zasiłku dla opiekuna. SKO zauważyło, że zgoda na uchylenie decyzji w świetle art. 155 k.p.a. nie może być dorozumiana.

Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji decyzją z [...] stycznia 2021r. [...]) ponownie odmówił E. K. prawa do wnioskowanego świadczenia – z powołaniem się na niespełnienie przesłanki z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Jednocześnie przeprowadzono postępowanie w przedmiocie wniosku o uchylenie decyzji ustalającej prawo do zasiłku dla opiekuna – na skutek pisma E. K. z dnia [...] grudnia 2020r., w którym oświadczyła, że domaga się uchylenia decyzji przyznającej zasiłek dla opiekuna od dnia [...] stycznia 2021r. Burmistrz M. A. K. decyzją z [...] stycznia 2021r. ([...]), działając na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych uchylił decyzję własną z [...] sierpnia 2014r. zmienioną decyzja z [...] października 2018r., na mocy której E. K. nabyła prawo do zasiłku dla opiekuna w związku z opieką nad matką. Skarżąca zrzekła się prawa do wniesienia odwołania od tej decyzji.

Skarżąca ponownie zakwestionowała decyzję z dnia [...] stycznia 2021r. - domagając się jej uchylenia w całości oraz orzeczenia co do istoty sprawy przez ustalenie na jej rzecz prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżąca zarzuciła organowi I instancji – mające istotny wpływ na wynik sprawy – naruszenie przepisów prawa materialnego, przez błędną wykładnię art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych i pominięcie okoliczności, że na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r. o sygn. akt K 38/13, został on uznany za niekonstytucyjny w zakresie, w jakim różnicuje on prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną ze względu na datę powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, a przez co narusza to art. 190 ust. 1 Konstytucji RP.

W wyniku rozpatrzenia ww. odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało decyzję opisaną na wstępie.

SKO nie podzieliło stanowiska organu I instancji o podstawie do odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia w oparciu o okoliczność, iż niepełnosprawność w stopniu znacznym matki Skarżącej powstało później niż określa to art. 17 ust. 1 b u.ś.r. Organ odwoławczy powołał się przy tym na derogacyjne skutki ww. wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014r. w postaci eliminacji niekonstytucyjnej treści normatywnej z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych.

SKO wskazało na wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji z dnia [...] sierpnia 2014r. wydanej w przedmiocie zasiłku dla opiekuna i stwierdziło, że w sprawie nie występują przeszkody wskazane przez organ I instancji, uniemożliwiające przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Jednocześnie SKO wskazało, że Skarżąca spełnia przesłanki do przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego. Nie podejmuje ona bowiem zatrudnienia w związku z opieką nad matką i sprawuje nad nią stałą opiekę. Powyższe stanowiło – jak podkreśliło SKO - podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji organu I instancji w całości i przyznania Skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego od [...] stycznia 2021r. na stałe – tj. od daty spełnienia wszystkich przesłanek warunkujących nabycie prawa do wnioskowanego świadczenia.

W skardze na powyższą decyzję, E. K. (reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika) wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w zakresie daty początkowej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego oraz orzeczenie co do istoty sprawy poprzez ustalenie na jej rzecz prawa do tego świadczenia za okres od [...] sierpnia 2020r., alternatywnie domagała się przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie:

- art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. poprzez błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, iż wyklucza on możliwość zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego oraz specjalnego zasiłku dla opiekuna,

- przepisu art. 27 ust. 5 ww. ustawy poprzez przyjęcie, że świadczenie pielęgnacyjne nie może być przyznane osobie korzystającej z prawa do zasiłku dla opiekuna, gdy zarówno wykładnia językowa, jak i funkcjonalna prowadzi do wniosku, że w sytuacji zbiegu obu świadczeń osoba uprawniona ma prawo do wyboru świadczenia – co w rozpoznawanej sprawie miało miejsce.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie wyjaśnić należy, iż sprawę rozpoznano posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym. Zgodnie bowiem z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. prawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie ustawowym nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie obie strony zgodnie wniosły o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167) w zw. z art. 3 p.p.s.a., Sąd stwierdził, iż wniesiona w sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Istotę sporu w sprawie, w następstwie decyzji reformatoryjnej organu odwoławczego, stanowiła wyłącznie kwestia daty początkowej, od której należało przyznać Skarżącej świadczenie pielęgnacyjne. Skarżąca zakwestionowała bowiem legalność przyznania jej przez organ odwoławczy wnioskowanego świadczenia od daty uchylenia decyzji ustalającej prawo do zasiłku dla opiekuna tj. od [...] stycznia 2021r., domagając się przyznania świadczenia pielęgnacyjnego począwszy od miesiąca, w którym wpłynął do organu jej wniosek o przyznanie przedmiotowego świadczenia, tj. od [...] sierpnia 2020r.

Odnośnie natomiast wskazanej przez organ I instancji przesłanki odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, SKO stwierdziło, że nie miała ona zastosowania w sprawie, a więc że nie było podstaw do odmowy przyznania Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego w oparciu o przesłanki wykluczające z art. 17 ust. 1b u.ś.r. - które to stanowisko Sąd uznał za prawidłowe i przyjął jako swoje. Jednocześnie w sprawie nie budziło wątpliwości, że Skarżąca nie podejmuje zatrudnienia w związku z opieką nad matką i sprawuje nad nią opiekę, a matka Skarżącej legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności - co oznacza spełnienie warunków koniecznych do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, o których mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r.

Wobec powyższego, odnosząc się do wskazanej spornej w sprawie kwestii, tj. możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego począwszy od [...] sierpnia 2020r., a więc za okres w którym obowiązywała decyzja ustalająca na rzecz Skarżącej prawo do zasiłku dla opiekuna, podnieść należy, że zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje innym osobom (niż wymienione w pkt 1-3), na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Stosownie do art. 17 ust. 5 pkt 1 lit b u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Natomiast w myśl art. 27 ust. 5 u.ś.r., w przypadku zbiegu uprawnień do następujących świadczeń: 1) świadczenia rodzicielskiego lub 2) świadczenia pielęgnacyjnego, lub 3) specjalnego zasiłku opiekuńczego, lub 4) dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, lub 5) zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów - przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną - także w przypadku gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami.

Bezsporne w przedmiotowej sprawie jest, że w dacie złożenia przez Skarżącą wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, tj. [...] sierpnia 2020r. pobierała ona zasiłek dla opiekuna, przyznany na stałe na mocy decyzji Burmistrza Miasta A. K. z dnia [...] sierpnia 2014r. zmienionej decyzją z [...] października 2018r.

Ma rację Skarżąca, że zgodnie z art. 24 ust. 2 u.ś.r. prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego.

Co do zasady więc wniosek Skarżącej złożony w sierpniu 2020r. o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego powinien skutkować przyznaniem pomocy począwszy od miesiąca złożenia wniosku. Stan taki nie mógł mieć jednak miejsca w okolicznościach przedmiotowej sprawy. Nie można pominąć tego, że okoliczności faktyczne i prawne w niniejszej sprawie wymusiły zastosowanie przez SKO w pierwszej kolejności ograniczenia ustawowego wynikającego z ww. art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. Na dzień złożenia wniosku o świadczenie pielęgnacyjne istniała bowiem negatywna przesłanka do przyznania pomocy w żądanym zakresie, spowodowana ustalonym dla Skarżącej prawem do zasiłku dla opiekuna. Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje zaś, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Stanowi o tym wprost art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. Ustawodawca przewidział jednak sytuację dotyczącą zbiegu tych świadczeń w art. 27 ust. 5 u.ś.r., dając stronie możliwość swobodnego wyboru jednego z nich. W myśl przywołanych unormowań nie można więc w tym samym czasie korzystać z prawa do obu wymienionych świadczeń. Treść normy prawnej zawartej w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. potwierdza, że uprawnionemu przysługuje tylko jedno z tych świadczeń, zgodnie z jego wyborem, o którym mowa w art. 27 ust. 5 u.ś.r. Wykładnia systemowa ww. przepisów jest zatem jasna i jednoznaczna w treści. Unormowania te mają zapobiec kumulatywnemu pobieraniu świadczeń przysługujących z tego samego powodu, czyli z tytułu niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym członkiem rodziny, wymagającym stałej lub długotrwałej opieki. Tym samym, nie jest możliwe przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na okres, w którym Skarżąca posiadała jednocześnie prawo do zasiłku dla opiekuna, określone wcześniejszą decyzją, która nie została wzruszona, ani uchylona za ten okres. Dopiero uchylenie lub zmiana decyzji przyznającej zasiłek dla opiekuna na dany okres, w przepisanym trybie, pozwala na przyznanie w miejsce poprzednio pobieranego świadczenia – świadczenia nowo wybranego.

Ograniczenie ustawowe do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. w zw. z art. 27 ust. 5 u.ś.r. należy stosować w pierwszeństwie przed warunkami określonymi w art. 24 ust. 2 u.ś.r., mającymi zastosowanie tylko w sytuacji stwierdzenia spełnienia w miesiącu złożenia wniosku wszystkich przesłanek pozytywnych i braku występowania przesłanek negatywnych do uwzględnienia wniosku. Skoro nie jest możliwe kumulatywne pobieranie obu świadczeń, to warunkiem przyznania nowego świadczenia jest rezygnacja z uprzednio przyznanego świadczenia, która nie może sprowadzać się tylko do deklaracji na przyszłość, ale jej wyrazem musi być ustanie dotychczasowego prawa, poprzez uchylenie lub zmianę wcześniejszej decyzji. Okres, na jaki strona może ubiegać się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego nie jest więc determinowany wyłącznie datą wpływu wniosku o to świadczenie, ale też uzależniony jest od terminu przysługiwania dotychczasowego zbieżnego uprawnienia.

Z powyższego wynika, że dopiero zniesienie w formie prawnej negatywnej przesłanki z art. 17 ust. 5 pkt 1lit. b u.ś.r. daje możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Ustawodawca, jak podkreślono, przewidział w przepisie art. 27 ust. 5 u.ś.r., możliwość swobodnego wyboru jednego z wymienionych w nim świadczeń. Organ w sprawach przyznania świadczeń rodzinnych nie działa z urzędu, lecz wyłącznie na wniosek strony. Zauważyć należy, że w sprawie Skarżąca, działając przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, wnosząc jednocześnie o uchylenie decyzji przyznającej prawo do zasiłku dla opiekuna z dniem przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, a pismem z dnia [...] grudnia 2020r. Skarżąca złożyła wyraźne żądanie uchylenia decyzji ustalającej prawo do zasiłku dla opiekuna. Na skutek tak sformułowanego żądania decyzją z [...] stycznia 2021r. (wydaną w oparciu o art. 32 u.ś.r.) uchylono decyzję Burmistrza M. A. K. z [...] sierpnia 2014r. W tej sytuacji - rację ma zatem organ odwoławczy, że dopiero zatem [...] stycznia 2021r. nastąpiło wyeliminowanie przeszkody do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, o której mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r., na co miał bezpośredni wpływ sposób działania w sprawie i konstruowania w toku postępowania wniosków procesowych przez Skarżącą.

W związku tym, dopóki w przedmiotowej sprawie nie została usunięta z obrotu prawnego decyzja o przyznaniu zasiłku dla opiekuna, dopóty niemożliwe było pozytywne rozpatrzenie wniosku Skarżącej z [...] sierpnia 2020r. Ograniczenia ustawowe wynikające z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. w niniejszej sprawie ustały dopiero z chwilą wydania decyzji z dnia [...] stycznia 2021r. Co ważne i w sprawie wymaga szczególnego podkreślenia - decyzja wydana na podstawie art. 32 ust. 1 u.ś.r. ma charakter konstytutywny, co oznacza, że jej skutki zachodzą dopiero od chwili jej wydania – tj. "na przyszłość" (takie stanowisko zaprezentował NSA m.in. w wyroku z [...] kwietnia 2020r. w sprawie o sygn. akt I OSK 54/20 – dostępnym na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z uwagi zatem na skutki decyzji wydanej na podstawie art. 32 u.ś.r. – na przyszłość (ex nunc), organ II instancji prawidłowo w zaskarżonej decyzji reformacyjnej przyznał Skarżącej świadczenie pielęgnacyjne począwszy od dnia [...] stycznia 2021r. Skarżąca bowiem dopiero w tym dniu spełniła wszystkie przesłanki materialnoprawne do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Warto przytoczyć w tym miejscu stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w innym rozstrzygnięciu - w wyroku z 11 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 3/19 (dostępnym na stronie jw.), zgodnie z którym na kanwie omawianych powyżej przepisów, należy przyjąć dopuszczalność zbiegu uprawnień, ale już nie kumulatywne pobieranie świadczenia pielęgnacyjnego i zasiłku dla opiekuna. W ocenie NSA, dla uniknięcia zbiegu omawianych świadczeń możliwe jest wydanie decyzji ustalającej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego pod warunkiem zrzeczenia się ustalonego już zasiłku dla opiekuna. W tym celu organ administracji, kierując się zasadami zawartymi w przepisach art. 7, 9, 77 i 80 k.p.a., powinien, stwierdzając, że strona spełnia pozostałe przesłanki do otrzymywania świadczenia pielęgnacyjnego, poinformować ją, iż przeszkodą do jego przyznania pozostaje pobieranie zasiłku dla opiekuna. Zgodnie ze stanowiskiem NSA, wyrażonym ww. wyroku, strona, która dokonuje wyboru, a korzysta już ze zbieżnego uprawnienia, musi z niego zrezygnować przed rozstrzygnięciem o prawie do wnioskowanego świadczenia. Przy czym, rezygnacja ta nie może opierać się tylko na warunkowej deklaracji, konieczne jest bowiem, aby przed rozstrzygnięciem o prawie do wyższego świadczenia pielęgnacyjnego, ustało prawo do pobierania zbieżnego świadczenia.

W realiach rozpoznawanej sprawy bez wątpienia organy podjęły czynności zmierzające do uzyskania przez Skarżącą świadczenia korzystniejszego. Podkreślić należy, że tylko Skarżąca mogła podjąć skuteczne działanie zmierzające do uchylenia lub zmiany decyzji przyznającej jej zasiłek dla opiekuna. Uchylenie tej decyzji wymagało bowiem bezwzględnie wyraźnej zgody. Złożony przez Skarżącą pierwotnie wniosek (z [...] sierpnia 2020r.) w tym względzie był de facto warunkowy i strona w sposób jasny domagała się dalszej realizacji decyzji z [...] sierpnia 2014r. do dnia wydania decyzji przyznającej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Pierwszy wniosek dotyczący uchylenia obowiązującej wówczas decyzji przyznającej zasiłek dla opiekuna – jako złożony przez stronę warunkowo - nie wszczynał postępowania w sprawie uchylenia decyzji ostatecznej w myśl art. 61 § 3 k.p.a. Dopiero wyraźne żądanie uchylenia decyzji wydanej w przedmiocie prawa do zasiłku dla opiekuna uruchomiło stosowne postępowanie administracyjne. Co istotne w tej sprawie Skarżąca w sposób jasny wyraziła wolę rezygnacji z zasiłku dla opiekuna dopiero z dniem [...] stycznia 2021r.

Należy zatem podkreślić, że w spornym okresie Skarżąca miała przyznane prawo do zasiłku dla opiekuna i je zrealizowała zgodnie z wolą, wyrażoną w pisemnym oświadczeniu z [...] grudnia 2020r. Dlatego też, w ocenie Sądu, nie jest możliwe rozliczenie obu świadczeń przyznanych za ten sam okres (od [...] sierpnia 2020r. do [...] stycznia 2021r.) - z których jedno zostało wcześniej wypłacone przez skompensowanie świadczeń i wypłatę nowego świadczenia za okres pokrywających się uprawnień w wysokości różnicy pomiędzy kwotą świadczenia pielęgnacyjnego, a kwotą wypłaconego zasiłku dla opiekuna. Takiego rozwiązania nie przewidują przepisy prawa. O ile bezsporne jest, że oba świadczenia nie mogą się kumulować – art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r., o tyle brak jest podstaw prawnych do stosowania w przedmiotowej sprawie "kompensaty" tych świadczeń.

W orzecznictwie sądów administracyjnych rozbieżnie oceniana jest możliwość kompensowania świadczeń wypłaty wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości różnicy pomiędzy zbiegającymi się uprawnieniami. W wyrokach m.in. z dnia [...] czerwca 2020 r. - sygn. akt I OSK 254/20; z dnia [...] maja 2020 r. -sygn. akt I OSK 2375/19 i z dnia [...] sierpnia 2020 r. - sygn. akt I OSK 764/20 (dostępne na stronie jw.) Naczelny Sąd Administracyjny zasadnie dostrzegł, że wypłata świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości odpowiadającej różnicy pomiędzy ustawową wysokością tego świadczenia i wysokością emerytury (netto), pozostawałaby w sprzeczności z treścią art. 17 ust. 3 u.ś.r., który wysokość świadczenia pielęgnacyjnego określa jednoznacznie kwotowo i nie pozwala na samodzielne określanie jego wysokości przez organ administracji w oparciu o jakiekolwiek przesłanki. Uwagi te, zdaniem Sądu, należy analogicznie odnieść do zbiegu wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego z przysługującym stronie zasiłkiem dla opiekuna. Zatem z tego względu brak było podstawy prawnej, aby organ odwoławczy dokonywał kompensowania świadczeń.

Z tych wszystkich względów, wskazujących na zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.



Powered by SoftProdukt