Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Machcińska po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na czynność Okręgowej Rady Adwokackiej w K. w przedmiocie odmowy udostępnienia akt sprawy postanawia: odrzucić skargę.

Pismem z 17 września 2025 r. M. P. (dalej: skarżący), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na czynność Okręgowej Rady Adwokackiej w Katowicach polegającą na odmowie wydania skarżącemu kopii akt sprawy dyscyplinarnej o sygn. [...] oraz wykonania fotokopii. Zdaniem skarżącego działania te uniemożliwiają mu ochronę jego praw w procesach cywilnych i karnych zainicjowanych w Sądzie Rejonowym oraz Sądzie Okręgowym w R.

W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie.

W uzasadnieniu wyjaśnił, że pismami z 8 i 17 lipca 2025 r. skarżący został poinformowany o braku możliwości wydania kserokopii z całości akt sprawy,

a jednocześnie pouczono go o możliwości osobistego wglądu w akta sprawy.

Z możliwości tej skarżący nie skorzystał, dlatego też zdaniem organu administracji skarga jest całkowicie bezzasadna. Organ zwrócił ponadto uwagę, że zgodnie z art. 26 ust. 5 Regulaminu organizacji i funkcjonowania okręgowych rad adwokackich (uchwała NRA nr [...] ze zm.), regulującego zasady prowadzenia postępowania skargowego, akta skargowe mają charakter wewnętrzny i nie podlegają udostępnieniu innym podmiotom z wyjątkiem wizytatora.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.

Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej.

Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, gdyż objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie.

Zgodnie z art. 3 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi stanowi czynność Okręgowej Rady Adwokackiej w K. w zakresie dotyczącym rozpoznania wniosku skarżącego o wgląd i wykonanie fotokopii akt sprawy dyscyplinarnej o sygn. akt [...].

Zgodnie z art. 80 ustawy z 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1564) adwokaci i aplikanci adwokaccy podlegają odpowiedzialności dyscyplinarnej przewidzianej w powyższej ustawie. W myśl art. 95n ustawy w sprawach nieuregulowanych do postępowania dyscyplinarnego stosuje się odpowiednio przepisy: Kodeksu postępowania karnego oraz rozdziałów I-III Kodeksu karnego. Uwzględniając powyższe regulacje należy stwierdzić, że postępowanie dyscyplinarne adwokatów nie podlega regulacjom Kodeksu postępowania administracyjnego, lecz przepisom ustawy Prawo o adwokaturze i Kodeksu postępowania karnego, jak też Kodeksu karnego. Rozstrzygnięcia podejmowane w postępowaniu dyscyplinarnym nie mieszczą się zatem w katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Tym samym Sąd ten nie jest również właściwy w zakresie skarg zainicjowanych w tym postępowaniu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 stycznia 2022 r., II GSK 2516/21, Legalis nr 2672966; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2016 r., II GSK 4633/16, Legalis nr 1552362; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 19 kwietnia 2022 r., III SA/Gl 41/22, Legalis nr 2685806).

Podkreślenia wymaga, że ustawodawca wskazał expressis verbis w konkretnych przepisach ustawy Prawo o adwokaturze, od jakich rozstrzygnięć przewiduje kontrolę sądów administracyjnych. Kognicję sądów administracyjnych ustawodawca przewidział w następujących przypadkach: wpisu na listę adwokatów (art. 68 ust. 6b i ust. 7); sprzeciwu Ministra Sprawiedliwości od uchwały o wpisie na listę adwokatów lub aplikantów adwokackich (art. 69a ust. 2); odmowy wpisu na listę aplikantów (art. 75 ust. 8 i ust. 9); uchwały komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości dotyczącej wyniku egzaminu adwokackiego (art. 78h ust. 11); skreślenia z listy aplikantów adwokackich (art. 79 ust. 4).

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a. skargę należało uznać za niedopuszczalną i odrzucić, o czym orzeczono w sentencji postanowienia.