Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Teresa Kobylecka, po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia z 25 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Kr 248/16 w przedmiocie odrzucenia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 października 2016r., sygn. akt II SA/Kr 248/16 utrzymującego w mocy postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 sierpnia 2016r. oddalającego wniosek J. S. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Wojewody M. z dnia 15 grudnia 2015 r., znak.... w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 25 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 248/16 odrzucił zażalenie J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 października 2016r., sygn. akt II SA/Kr 248/16 utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 sierpnia 2016r. oddalającego wniosek J. S. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Wojewody M. z dnia 15 grudnia 2015 r., znak: ... w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że w myśl art. 259 § 1 p.p.s.a. od zarządzeń i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 (tj. zarządzeń i postanowień, wydanych przez referendarza), strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. Sprzeciw wniesiony przez adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga uzasadnienia. Jak wynika z art. 260 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W myśl art. 260 § 2 w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Ani art. 194 § 1 p.p.s.a., ani żaden inny przepis ustawy nie przewidują możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego, wydane w wyniku rozpoznania sprzeciwu od postanowienia albo zarządzenia referendarza. Postanowienie sądu ma w takim wypadku walor rozstrzygnięcia drugiej instancji. Nie może więc budzić wątpliwości, że takie zażalenie stronie nie przysługuje, zatem jego wniesienie jest niedopuszczalne. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. odrzucił zażalenie.

J. S. wniósł zażalenie zaskarżając w całości wydane 25 listopada 2016 r. postanowienie WSA w Krakowie w przedmiocie odrzucenia zażalenia, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i uwzględnienie wniosku lub o uchylenie zaskarżonego postanowienia i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Przepis art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym do 15 sierpnia 2015 r. stanowił że w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traciło moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlegała rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie wydane przez sąd przysługiwało zażalenie na zasadach ogólnych. Od 15 sierpnia 2015 r., na podstawie art. 1 pkt 73 ustawy nowelizującej z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), art. 260 § 1 p.p.s.a. stanowi, że rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W § 2 ww. przepisu przyjęto natomiast, że w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność, a sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (§ 3).

Odnosząc się do daty wszczęcia postępowania wskazać należy, że w przypadku postępowania o udzielenie prawa pomocy, poza wyjątkiem przewidzianym w art. 243 § 1 p.p.s.a., który umożliwia przyznanie prawa pomocy stronie na jej wniosek przed wszczęciem postępowania, złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy równocześnie z wniesieniem skargi do sądu administracyjnego lub po wniesieniu skargi, nie wszczyna odrębnego postępowania od tego, które zostało zainicjowane skargą. O ile bowiem złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego (czyli jeszcze przed wniesieniem skargi) powoduje wszczęcie postępowania w rozumieniu art. 63 p.p.s.a., to wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony wraz ze skargą lub po wniesieniu skargi, wszczyna jedynie postępowanie wpadkowe w tym przedmiocie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 lipca 2010 r., sygn. akt II GZ 152/10, w CBOSA).

Jeżeli natomiast chodzi o datę wszczęcia postępowania, stwierdzić należy, że postępowanie zostaje wszczęte z dniem złożenia skargi przez uprawniony podmiot. Przy przyjętym w art. 54 § 1 p.p.s.a. trybie wnoszenia skargi do sądu administracyjnego datę wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego wyznacza data wniesienia skargi do tego organu. Na potwierdzenie ww. twierdzenia można przywołać chociażby brzmienie art. 83 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu (por. postanowienie NSA z dnia 29 czerwca 2016r., sygn. akt I FZ 156/16, w CBOSA).

Obowiązujące od 15 sierpnia 2015 r. brzmienie art. 260 p.p.s.a. w istotny sposób zmieniało tryb postępowania w sprawach dotyczących prawa pomocy. W obecnym stanie prawnym sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy utracił swój anulacyjny charakter, czego wyrazem jest brzmienie art. 260 § 1 p.p.s.a., stosownie do którego sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Przepis ten należy traktować jako wyjątek od reguły z art. 167a § 3 p.p.s.a., gdyż w art. 260 § 2 p.p.s.a. ustawodawca stanowi wyraźnie, że sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Należy zwrócić uwagę, że w niniejszej sprawie skarżący nadał skargę przesyłką pocztową na adres organu administracji publicznej 28 stycznia 2016 r. Postępowanie sądowoadministracyjne zostało wszczęte z chwilą wniesienia skargi. To zaś oznacza, że na podstawie art. 2 ustawy nowelizującej do rozpoznania sprzeciwu skarżącego od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie przyznania prawa pomocy zastosowanie miał art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym po wejściu w życie ustawy nowelizującej. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jako sąd drugiej instancji, słusznie zatem przyjął, że zażalenie skarżącego na postanowienie tegoż Sądu z 6 października 2016 r. jest niedopuszczalne, co oznacza, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 listopada 2016 r. o odrzuceniu zażalenia jest zgodne z prawem.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

-----------------------

3