Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magda Froncisz Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędzia WSA Monika Niedźwiedź (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi Spółki Komunalnej "[...]" sp z o.o. z siedzibą w T. na bezczynność Wójta Gminy R. w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej skargę oddala.

W dniu 13 czerwca 2023 r. Spółka Komunalna "[...]" sp. z o.o. w T. (skarżąca, spóła) złożyła za pośrednictwem platformy ePUAP wniosek do Gminy R. o udostępnienie informacji, wnosząc m. in. w pkt 1 o udostępnienie informacji publicznej w zakresie odczytu danych z urządzeń pomiarowych dotyczących pobranej wody na hydroforni wybudowanej przez Gminę R. według stanu na 31.05.2023 r.

W odpowiedzi na powyższy wniosek, Wójt Gminy R. pismem z 26 czerwca 2023 r. poinformował wnioskodawcę o wydłużeniu terminu rozpoznania sprawy do 11 sierpnia 2023 r. na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022r., poz. 902, u.d.i.p.), ze względu na znaczną liczbę obecnie prowadzonych spraw.

Dnia 8 sierpnia 2023 r. Gmina odpowiedziała na rzeczony wniosek, wskazując co do pkt 1 wniosku, że nie dokonuje odczytów danych z hydroforni w miejscowości T.. Wyjaśniła przy tym, że Spółka Komunalna "[...]" sp. z o.o. została utworzona w celu realizacji powierzonych zadań własnych m.in. Gminy R. z zakresu gospodarki wodno-ściekowej (§ 6 ust. 1 umowy spółki). Tym samym spółka jest przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym w rozumieniu ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t.j. Dz.U.2020.2028) i zobligowana pozostaje do wypełniania ciążących na niej obowiązków określonych wskazaną ustawą. Ponadto na mocy § 3 Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy R. spółka obowiązana jest do dostarczania wody w sposób ciągły i niezawodny.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zaskarżono bezczynność Wójta w zakresie pkt 1 wniosku o udzielenie informacji publicznej z 13 czerwca 2023 r., zarzucając organowi naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1 , art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Skarżąca wniosła o: zobowiązanie organu do udzielenia precyzyjnej odpowiedzi wskazującej odczyt danych z urządzeń pomiarowych dotyczących pobranej wody na hydroforni wybudowanej przez Gminę według stanu na 31.05.2023 r. tj. na pytanie nr 1 zawarte we wniosku Spółki w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności; stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa; zasądzenie na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 2.000 zł; zasądzenie na rzecz skarżącej wszelkich kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi wykazywano, że stanowisko Gminy należy ujmować w kategorii nieudzielenia informacji na zadane przez wnioskodawcę pytanie. W rzeczywistości gmina nie ma wątpliwości o który obiekt chodzi - hydrofornia w miejscowości T.. Gmina nie zaprzecza również, że obiekt stanowi jej własność i że ma do niego dostęp, a zatem, że może dokonać odczytu urządzeń pomiarowych w hydroforni na dzień wskazany we wniosku o dostęp do informacji publicznej. Pomimo zatem możliwości odczytu danych z urządzenia Gmina uchyla się od odpowiedzi na zadane pytanie. Obiekt hydroforni stanowi własność gminy R. a Spółka Komunalna nie ma żadnego tytułu prawnego do posiadania i obsługi hydroforni. Dostawą wody do odbiorców indywidualnych podłączonych do sieci Gminy zajmuje się Gmina. Skoro hydrofornia stanowi majątek gminy to zakresem dostępu do informacji publicznej objęte są wszystkie informacje, które mają związek ze stanem tego majątku w tym ilością sprzedanej wody przez Gminę na rzecz jej odbiorców. Stan wskazań urządzeń pomiarowych na hydroforni na konkretny dzień pokazuje zatem ilość wody, która Gmina powinna zafakturować na rzecz odbiorców indywidualnych. Oczekiwana zatem przez wnioskodawcę informacja dotyczy finansów gminy, a przez to ma walor informacji publicznej a zatem, wniosek skarżącej z punktu widzenia przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej jest w pełni zasadny. Pomimo upływu określonego w art. 13 ust. 1 i 2 ustawy terminu, zobowiązującego organ do udostępnienia informacji publicznej w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wójt ponownie wyeksponował kwestię braku dokonywania przez Gminę odczytów z hydroforni T.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym za zasadzie art. 119 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634; zwanej dalej p.p.s.a.) zgodnie z którym, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Stosownie do art. 149 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1b). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i pkt 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Zgodnie zaś z § 2 omawianego przepisu sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.

Bezczynność organu na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022r., poz. 902, u.d.i.p.) polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje, tj. nie udostępnia informacji w sposób przewidziany w ustawie m.in. w sposób wskazany w art. 10 ust. 1 w zw. z art. 7 ustawy. Należy przyjąć, że obowiązek informacyjny podmiotu zobowiązanego jest konsekwencją faktu dysponowania daną informacją. Jak się wskazuje w doktrynie i orzecznictwie, od milczenia organu trzeba odróżnić sytuację, w której organ administracji odpowiada na wniosek o udzielenie informacji, lecz nie może podać żądanych informacji, gdyż w jego ocenie żądane informacje albo nie stanowią informacji publicznej (art. 4 u.d.i.p.) albo nie podlegają udostępnieniu (art. 5 u.d.i.p.) albo organ nią nie dysponuje. W takiej sytuacji odpowiedź organu na wniosek zainteresowanego podmiotu należy potraktować jako udzielenie informacji, choć może to nie zadowalać zainteresowanego. Jeżeli zatem organ udzielił odpowiedzi w ustawowym terminie, która może nawet nie satysfakcjonuje wnioskodawcy, wówczas nie pozostaje on w bezczynności.

Wniosek o udzielenie informacji publicznej powinien być zatem załatwiony albo przez udzielenie żądanych informacji (w formie czynności materialno-technicznej) albo przez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy albo przez zawiadomienie wnioskodawcy, że żądana informacja nie może być udzielona w trybie ustawy albo przez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2 ustawy. Nadto zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt przedmiotowej sprawy, stwierdzić należy, że Wójt Gminy R. nie dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącej z 13 czerwca 2023 r. z następujących względów.

Organ dochował terminów ustawowych do załatwienia wniosku strony, a to zareagował na niego 26 czerwca 2023 r., przedłużając termin załatwienia sprawy do 11 sierpnia 2023 r., czym zadośćuczynił wymaganiom art. 13 ust. 1 i 2 ustawy. Organ uzasadnił przedłużenie terminu załatwienia wniosku duża ilością spraw. Następnie dnia 8 sierpnia 2023 r., z zachowaniem wyznaczonego przez siebie terminu, poinformował wnioskodawcę, że nie dokonuje odczytów ze wskazanego urządzenia pomiarowego, zatem nie jest w posiadaniu żądanej informacji.

Jak sygnalizowano już powyżej, jeżeli organ udzielił odpowiedzi na wniosek w ustawowym terminie, która może nawet nie satysfakcjonuje wnioskodawcy, wówczas nie pozostaje on w bezczynności. Skarżący podnosi, że to Gmina jako podmiot publicznoprawny, jak i właściciel hydroforni jest zobowiązana do udzielenia żądanej informacji, która ma charakter informacji publicznej. Nadto to właśnie Gmina, nie skarżący ma do niego dostęp, a zatem, że może dokonać odczytu urządzeń pomiarowych w hydroforni na dzień wskazany we wniosku o dostęp do informacji publicznej. Pomimo zatem możliwości odczytu danych z urządzenia Gmina uchyla się od odpowiedzi na zadane pytanie. Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić, bowiem kluczowe w tej kwestii jest, jak już Sąd wyjaśniał w uwagach wstępnych, że obowiązek informacyjny podmiotu zobowiązanego jest konsekwencją faktu dysponowania daną informacją. Logiczne zatem jest, że skoro Gmina nie dokonuje odczytów z urządzenia, to nie dysponuje żądaną informacją.

Podkreślenia wymaga, że w odpowiedzi na wniosek z dnia 13 czerwca 2023 r. Gmina R. wyraźnie wskazała, że nie dokonuje odczytów z hydroforni w miejscowości T., nie wystawiała faktur odbiorcom usług wodociągowych i kanalizacyjnych, bowiem to skarżąca na terenie Gminy jest przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym (k. 10 administracyjnych akt sprawy). Z powyższych powodów nie dysponuje żądaną informacją.

Argument, że może ich dokonać jako właściciel urządzenia jest chybiony, bowiem żądanie informacji publicznej dotyczy tylko i wyłącznie informacji już istniejącej, znajdującej się w zasobach podmiotu zobowiązanego, nie zaś hipotetycznej, przyszłej.

Podsumowując Wójt Gminy R. nie dopuścił się bezczynności w zakresie załatwienia wniosku skarżącej z 13 czerwca 2023 r. Zaakcentowania wymaga, że z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ "milczy" wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji, nie podejmuje stosownych czynności tj. nie udostępnia informacji w sposób przewidziany w ustawie. Od milczenia organu trzeba odróżnić sytuację, w której organ administracji odpowiada na wniosek o udzielenie informacji, lecz nie może podać żądanych informacji. W takiej sytuacji odpowiedź organu na wniosek zainteresowanego podmiotu należy potraktować jako udzielenie informacji, choć może to nie zadowalać zainteresowanego.

W tym stanie sprawy, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.