drukuj    zapisz    Powrót do listy

6480 658, Inne, Inne, Zobowiązano do podjęcia czynności, IV SAB/Wr 1/22 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2022-06-10, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

IV SAB/Wr 1/22 - Wyrok WSA we Wrocławiu

Data orzeczenia
2022-06-10 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-01-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Ireneusz Dukiel /przewodniczący sprawozdawca/
Katarzyna Radom
Marta Pająkiewicz-Kremis
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III OSK 2392/22 - Wyrok NSA z 2023-02-10
III OSK 2393/22 - Postanowienie NSA z 2023-07-26
II SA/Sz 154/22 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2022-08-03
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Zobowiązano do podjęcia czynności
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 2176 art. 4 ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Radom, Asesor WSA Marta Pająkiewicz - Kremis, po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi A. C. na bezczynność Stowarzyszenia R. w Ś. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 31 stycznia 2021 r. I. zobowiązuje Stowarzyszenie R. w Ś. do załatwienia wniosku z dnia 31 stycznia 2021 r.; II. stwierdza, że Stowarzyszenie R. w Ś. dopuściło się bezczynności w sprawie, która nie ma miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Stowarzyszenia R. w Ś. na rzecz skarżącej A. C. kwotę 580 (słownie: pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

A. C. (dalej jako strona lub skarżąca) wnioskiem z dnia 31 stycznia 2021 r. zwróciła się do Stowarzyszenia R. w Ś. (dalej jako Stowarzyszenie lub organ) o udzielenie informacji publicznej w zakresie:

- informacji o umowach podpisanych przez Stowarzyszenie w 2020 r. i 2021 r. (podmiot/osoba, kwota, nr i przedmiot umowy);

- sprawozdań finansowych;

- podania linku do BIP;

- informacji o osobach zatrudnionych przez Stowarzyszenie na umowę o dzieło, zlecenie lub o pracę (imię i nazwisko, stanowisko/funkcja, wypłacone pensje wraz z dodatkami, nagrodami za 2020 r. w podziale na miesiące - tj. lista płac w poszczególnych miesiącach).

We wniosku strona wskazała, aby żądane informacje przesłać w formie elektronicznej na adres e-mail, z którego wysłano wniosek.

W dniu 28 listopada 2021 r. strona, reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. jedn.: Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 ze zm., dalej u.d.i.p.) przez nieudostępnienie informacji pomimo upływu ustawowego terminu. Skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku, stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, orzeczenie o charakterze bezczynności, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o jej oddalenie oraz o obciążenie skarżącej kosztami postępowania wskazując, że po pierwsze, nie otrzymał wniosku skarżącej z dnia 31 stycznia 2021 r. o udzielenie informacji publicznej, a ponadto nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.d.i.p.

Stowarzyszenie wskazało, że z nieznanych mu przyczyn nie otrzymało e-maila z wnioskiem, którego dotyczy skarga. Organ podkreślił, że załączone do skargi "logi potwierdzające doręczenie wiadomości" nie są przez nikogo podpisane oraz w swojej treści nie zawierają żadnej informacji. Zdaniem Stowarzyszenia, podobny wydruk może być łatwo sporządzony za pomocą ogólnie dostępnych narzędzi do edycji tekstu, co powoduje, że również z tego powodu nie ma żadnej mocy dowodowej. W związku z powyższym, a także biorąc pod uwagę okoliczność, że e-maile mogą nie dochodzić do adresata z różnych powodów, w tym leżących po stronie nadawcy oraz serwerów poczty, organ stwierdził, że brak jest podstaw do uznania jego bezczynności w przedmiotowej sprawie.

Ponadto Stowarzyszenie wyjaśniło, że głównym jego celem jest realizacja interesów zrzeszonych w nim gmin - jako osób prawnych prawa cywilnego, a nie jako podmiotów działających w sferze publicznej. Organ stwierdził, że nie jest dysponentem majątku publicznego, ani organem władzy publicznej, samorządu gospodarczego, zawodowego, czy też podmiotem reprezentującym osoby wskazane w art. 4 ust. 1 pkt 3-5 u.d.i.p., a zatem nie może być uznany za podmiot zobowiązany do udzielania informacji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na zasadzie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej u.p.p.s.a.), jako że jej przedmiotem była bezczynność organu.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W myśl art. 3 § 2 pkt 8 u.p.p.s.a., kontrola - o której mowa powyżej - obejmuje

m.in. orzekanie w sprawie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Jak wynika zaś z art. 3 § 3 u.p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Do takich zaś spraw należy postępowanie prowadzone w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Dodatkowo trzeba podkreślić, że rozstrzygając daną sprawę, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami skargi i sformułowanymi w niej wnioskami, lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych, o czym stanowi art. 134 § 1 u.p.p.s.a. Podstawą oceny zasadności skargi na bezczynność zawsze zaś będzie stan faktyczny istniejący w dacie orzekania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 2331/13 - dostępny w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, podobnie jak i pozostałe orzeczenia powołane w treści uzasadnienia niniejszego wyroku).

W przedmiotowym postępowaniu zaskarżeniu podlegała bezczynność związana z udostępnieniem informacji publicznej.

Stosownie do art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p., informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Jest to zatem każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Przy czym art. 6 zawiera przykładowy katalog informacji publicznych, o czym przekonuje użycie w jego treści słów "w szczególności". Tak szerokie pojmowanie prawa dostępu do informacji publicznej ma umocowanie konstytucyjne. Art. 61 ust. 1 i ust. 3 Konstytucji RP stanowią, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (ust. 1). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).

Przepisy u.d.i.p. nakładają na podmioty dysponujące informacjami publicznymi, które nie zostały opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej (art. 10 ust. 1 u.d.i.p.) obowiązek ich udostępnienia w trybie wnioskowym bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w czternastodniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2).

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy skarżąca złożyła skutecznie wniosek o udostępnienie informacji publicznej oraz do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy Stowarzyszenie należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udzielania informacji publicznej.

Rozstrzygając w pierwszej kolejności kwestię obowiązku udostępnienia żądanej informacji publicznej przez skarżony podmiot, należy mieć na uwadze art. 4 ust. 1 u.d.i.p., który stanowi, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:

1) organy władzy publicznej,

2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,

3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,

4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,

5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Ponadto, w myśl art. 4 ust. 2 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są organizacje związkowe i organizacje pracodawców, reprezentatywne w rozumieniu ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach dialogu społecznego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2232, z 2020 r. poz. 568 i 2157 oraz z 2021 r. poz. 2445) oraz partie polityczne.

Wykładnia językowo-logiczna przytoczonego art. 4 ust. 1 u.d.i.p. prowadzi do wniosku, że obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej będzie każdy podmiot spełniający przynajmniej jedną z podanych w tym przepisie cech określonych poprzez wskazanie na wstępie regulacji kalifikacji ogólnych, w tym także podmiot wymieniony w pkt 1-5. Wyraźne rozróżnienie i wyodrębnienie na wstępie analizowanego przepisu władz publicznych od innych podmiotów wykonujących zadania publiczne, nie może zostać uznane za zabieg przypadkowy, podobnie jak użycie spójnika "oraz". Do analogicznych wniosków prowadzi także analiza zapisów zawartych w pkt 1-5, gdzie w podawanych przykładach rozdziela się organy władzy publicznej (pkt 1) od innych podmiotów (pkt 2-5), których wyróżnienie następuje przez wskazanie innych cech, niż sprawowanie władzy.

W tym miejscu należy podkreślić, że jawność i udział obywateli w życiu publicznym, a także sprawowanie społecznej kontroli, jest pożądane we wszystkich sferach związanych z realizacją zadań publicznych. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10 "zadania publiczne" jest pojęciem szerszym od terminu "zadań władzy publicznej". Pojęcia te różnią się przede wszystkim zakresem podmiotowym bowiem zadania władzy publicznej mogą być realizowane przez organy tej władzy lub podmioty, którym zadania te zostały powierzone w oparciu o konkretne i wyrażone unormowania ustawowe. Pojęcie "zadanie publiczne" użyte w art. 4 u.d.i.p. zamiast pojęcia "zadanie władzy publicznej" użytego w art. 61 Konstytucji RP ignoruje element podmiotowy i oznacza, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty niebędące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji RP lub ustawie.

Mając powyższe na uwadze, oceniając status organu w niniejszym postępowaniu, wskazać należy, że działalność organu - zgodnie z przedłożonym do akt sprawy odpisem KRS - ma na celu wspieranie rozwoju społecznego, gospodarczego, kulturowego i turystycznego, integrację wspólnot lokalnych, promocję oraz realizację wspólnych interesów jednostek samorządu terytorialnego wchodzących w skład stowarzyszenia. Cele te realizowane są m.in. poprzez: promowanie idei samorządu terytorialnego, podejmowanie działań na rzecz promocji i rozwoju jednostek samorządu terytorialnego zrzeszonych w stowarzyszeniu, wspólne diagnozowanie problemów i barier rozwojowych oraz sposobów ich rozwiązywania, realizacja wspólnie wybranyc i zaakceptowanych projektów, aktywne współdziałanie na rzecz pozyskiwania środków zewnętrznych, upowszechnianie idei samorządności lokalnej i regionalnej oraz wspieranie jej rozwoju, ochrona wspólnych interesów członków stowarzyszenia, kształtowanie wspólnej polityki samorządów lokalnych, promowanie osiągnięć jednostek samorządu terytorialnego zrzeszonych w stowarzyszeniu, wspomaganie rozwoju wspólnot i społeczności lokalnych, wspomaganie rozwoju gospodarczego, w tym rozwoju przedsiębiorczości, wzmocnienie powiązań oraz zapewnienie partnerskiego modelu współpracy pomiędzy jednostkami samorządu terytorialnego, wspieranie uczestnictwa jednostek zrzeszonych w stowarzyszeniu w programach Unii Europejskiej oraz skutecznego wykorzystania unijnych środków pomocowych, prowadzenie działań na rzecz integracji europejskiej oraz rozwijania kontaktów współpracy między społeczeństwami, wspieranie integracji środowisk samorządowych, działanie na rzecz rozwoju, nauki, edukacji, oświaty i wychowania, działanie na rzecz ochrony środowiska naturalnego, działanie na rzecz ochrony i promocji zdrowia, organizowanie działalności badawczej i szkoleniowej o tematyce związanej z realizacją celów stowarzyszenia. Ze statutu Stowarzyszenia (dostępnego na stronie http://[...]) wynika ponadto, że działa ono na podstawie ustaw: z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2017 r., poz. 210), z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1875 ze zm.), z dnia 5 czerwca 1998 r o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1875 ze zm.) oraz z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2017 r., poz. 2096 ze zm.) i prowadzi działalność na rzecz zrzeszonych w nim jednostek samorządu terytorialnego. Stowarzyszenie jest dobrowolnym, samorządnym, trwałym zrzeszeniem, realizującym zadania na rzecz harmonijnego rozwoju samorządu terytorialnego i podnoszenia standardów jego działania, a także zadania związane z prowadzeniem badań i analiz w zakresie funkcjonowania terytorialnego (ust. 2 Statutu). Na wskazanej powyżej - powszechnie dostępnej - stronie internetowej wymieniono również szczegółowo jednostki samorządu terytorialnego, będące członkami Stowarzyszenia.

W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę podstawę prawną działania Stowarzyszenia oraz jego cele, zakres podmiotowy obowiązku udostępnienia żądanej informacji publicznej w odniesieniu do skarżonego podmiotu nie budzi żadnych wątpliwości. Stowarzyszenie - realizując m.in. wspólne interesy jednostek samorządu terytorialnego wchodzących w jego skład - należy do podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p., a zatem przysługuje mu status podmiotu realizującego zadania publiczne. Za bezzasadną należy zatem uznać argumentację organu, zgodnie z którą głównym celem Stowarzyszenia jest realizacja interesów gmin jako osób prawnych prawa cywilnego, nie zaś jako podmiotów działających w sferze publicznej.

Niewątpliwie też informacje objęte wnioskiem z dnia 31 stycznia 2021 r. stanowią informację publiczną, co zresztą nie było przedmiotem sporu w sprawie. Informacje dotyczące majątku publicznego, w tym majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego mieszczą się w zakresie informacji publicznej, co expressis verbis wyraża art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. W związku z tym kwestie dotyczące udostępnienia: zawieranych przez Stowarzyszenie umów, sprawozdań finansowych, wynagrodzeń i nagród osób zatrudnionych w tym podmiocie, a także strony BIP organu, stanowią de facto informację o majątku publicznym.

Odnosząc się do oceny skuteczności złożenia przez stronę wniosku o udostępnienie informacji publicznej, wskazać należy, że postępowanie w przedmiocie udzielenia informacji publicznej jest postępowaniem odformalizowanym, a ustawa o dostępie do informacji publicznej nie wskazuje jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku (poza utrwaleniem go w formie pisemnej). Zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p., informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek. Ugruntowane orzecznictwo sądowoadministracyjne nakazuje za wniosek pisemny uznawać również przesłanie zapytania pocztą elektroniczną (e-mail) - także, gdy do jego autoryzacji nie zostanie użyty podpis elektroniczny (por. wyroki NSA: z dnia 16 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1277/08, z dnia 14 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 2154/16, z dnia 9 listopada 2018 r., sygn. akt I OSK 283/17 i z dnia 16 kwietnia 2019r., sygn. akt I OSK 88/18). Osoba kierująca wniosek drogą elektroniczną, nieposługująca się podpisem elektronicznym może przedstawić jedynie komputerowy wydruk świadczący o tym, że wniosek skierowany został do określonego adresata (por. wyrok NSA z dnia 5 grudnia 2017 r., sygn. akt I OSK 750/17). W takiej sytuacji ryzyko nieodebrania czy też nieodczytania przez organ wysłanego do niego przy użyciu poczty elektronicznej wniosku, skierowanego na oficjalnie podany adres poczty elektronicznej organu, obciąża ten organ, a nie skarżącego (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 2589/15). Z orzecznictwa wynika w istocie domniemanie, że jeżeli wiadomość została prawidłowo nadana na oficjalny adres poczty elektronicznej organu, to dotarła ona do adresata. Potwierdzenie faktu wysłania wiadomości pozwala przenieść ciężar dowodu, że wniosek nie został doręczony, na organ administracji, na którego adres poczty elektronicznej skierowany został wniosek. Zwraca się przy tym uwagę, że odmienne zapatrywanie prowadziłoby w praktyce do sytuacji, w której prawo do wnioskowania o informację publiczną za pomocą poczty elektronicznej byłoby iluzoryczne, a jego skuteczność zależna od arbitralnej woli organu. Godziłoby to również w regulacje konstytucyjne, wymagające zapewnienia sprawności działania władz publicznych (preambuła Konstytucji RP), jak też dostępność informacji publicznej - art. 61 ust. 1 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1890/1 i z dnia 31 marca 2019 r., sygn. akt I OSK 708/17). W konsekwencji powyższego, jeżeli organ chciał zakwestionować przedstawiony przez stronę wydruk z jej poczty elektronicznej, powinien oprócz zawarcia takiego twierdzenia w odpowiedzi na skargę, przedłożyć przykładowo wydruk ze swojej skrzynki odbiorczej z dnia, w którym skarżąca twierdziła, że taki wniosek nadała, wraz z oświadczeniem pracownika odpowiedzialnego za przyjmowanie poczty elektronicznej, że również w skrzynce obejmującej "spam" nie odnaleziono takiego maila (por. wyrok NSA z dnia 26 lutego 2020 r., sygn. akt I OSK 3397/18). Do obowiązków organu administracji publicznej należy taka konfiguracja poczty elektronicznej, w tym filtrów antyspamowych oraz takie zorganizowanie obsługi technicznej poczty elektronicznej organu, aby zapewnić bezproblemowy i niezwłoczny odbiór przesyłanych na ten adres podań, wobec prawnej dopuszczalności ich wnoszenia także drogą elektroniczną (por. postanowienia NSA z dnia 10 września 2015 r., sygn. akt I OSK 1968/15 i z dnia 3 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 1940/15). Skutki trudności, błędów czy nieprawidłowości w zakresie kształtowania i obsługiwania przez organy administracji publicznej oficjalnych systemów służących do komunikacji z tymi organami (np. poczty elektronicznej, systemu ePUAP) nie mogą być przerzucane na korzystających z tych systemów (por. postanowienie NSA z dnia 5 listopada 2015 r., sygn. akt I OZ 1414/15 i wyrok NSA z dnia 16 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2186/14).

W orzecznictwie zwracano jednocześnie uwagę, że chociaż przytoczone rozstrzygnięcia sądów administracyjnych dotyczyły głównie organów administracji publicznej, to nie można podzielić stanowiska, że wyrażone w nim poglądy nie mają znaczenia w odniesieniu do podmiotów, które nie są organami administracji publicznej, ale wykonują zadania publiczne. W takiej sytuacji należy brać pod uwagę zakres wykonywanych zadań publicznych i nawet jeśli jest on niewielki, to nie zwalnia to tych podmiotów od takiego ukształtowania poczty elektronicznej, które pozwoli wnioskodawcom na skuteczne składanie wniosków, ale i zabezpieczyć się przed nieusprawiedliwionymi twierdzeniami osób, że wysłały wniosek, który na skutek ich własnych błędów czy nieprawidłowości działania systemów służących do komunikacji elektronicznej nie dotarł do adresata (wyrok NSA z dnia 27 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 1622/19).

Podzielając powyższe poglądy, tut. Sąd stwierdza, że kwestionując okoliczność złożenia przez skarżącą pocztą elektroniczną (w formie e-mail) wniosku o udzielenie informacji publicznej z dnia 31 stycznia 2021 r., organ powinien był wykazać (np. przez przedłożenie wydruku ze swojej skrzynki odbiorczej z dnia 31 stycznia 2021 r. oraz ze skrzynki obejmującej "spam"), że korespondencja strony do niego nie dotarła. Samo stwierdzenie przez organ, że "z nieznanych mu przyczyn, nie otrzymał e-maila z wnioskiem, którego dotyczy skarga" oraz podważanie wiarygodności przedstawionego przez stronę wraz ze skargą komputerowego wydruku wniosku, nie dowodzi w żadnym wypadku, że korespondencja strony nie wpłynęła do skrzynki odbiorczej Stowarzyszenia. Jak wskazano bowiem powyżej, ryzyko nieodebrania, czy też nieodczytania w takiej sytuacji przez organ wysłanego do niego przy użyciu poczty elektronicznej wniosku, skierowanego na oficjalnie podany adres poczty elektronicznej organu, obciąża ten organ, a nie wnioskodawcę. W przedmiotowej sprawie Stowarzyszenie nie podjęło nawet próby wykazania, że wniosek skarżącej z dnia 31 stycznia 2021 r. nie został mu przesłany. Tym samym - w świetle przedstawionych poglądów - organ nie przełamał domniemania, że wniosek o udzielanie informacji publicznej został prawidłowo nadany na oficjalny adres poczty elektronicznej organu, a więc że do niego dotarł.

W konsekwencji należało stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku strony z dnia 31 stycznia 2021 r. Nie ulega bowiem wątpliwości, że organ w terminach wynikających z art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p., tj. 14 dni, względnie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku, żądanej przez stronę informacji nie udostępnił, ani nie załatwił wniosku strony w inny, prawem przewidziany sposób.

Stąd też należało zobowiązać Stowarzyszenie do niezwłocznego załatwienia wniosku skarżącej we wskazanym wyżej zakresie, o czym na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a. orzeczono w pkt I sentencji wyroku.

Poddając analizie uchybienie terminom udostępnienia informacji publicznej, Sąd wziął przede wszystkim pod uwagę, że organ nie zlekceważył wniosku strony, lecz nie miał świadomości, że wniosek taki został w ogóle wniesiony przez skarżącą. Ponadto organ pozostawał w błędnym przeświadczeniu, że nie należy do podmiotów zobowiązanych do udzielenia żądanej informacji publicznej. Zwłoka organu nie nosiła znamion świadomego i celowego naruszenia obowiązującego porządku prawnego, nawet jeśli termin na udostępnienie informacji publicznej został przekroczony. Stąd też należało uznać, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku strony z dnia 31 stycznia 2021 r., która jednak nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym - na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a u.p.p.s.a. - orzeczono w pkt II sentencji wyroku.

Rozstrzygnięcie zawarte w pkt III wyroku, obejmujące zasądzenie od organu na rzecz skarżącej poniesionych przez nią kosztów postępowania sądowego w postaci wpisu od skargi (100 złotych) oraz kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika (480 złotych), podjęte zostało na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 u.p.p.s.a.



Powered by SoftProdukt