VI SA/Wa 77/14 - Postanowienie

Data orzeczenia	2014-05-15	
Data wpływu	2014-01-09	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie	
Sędziowie	Joanna Kruszewska-Grońska /przewodniczący sprawozdawca/	
Symbol z opisem	6037 Transport drogowy i przewozy	
Hasła tematyczne	Prawo pomocy	
Sygn. powiązane	II GZ 584/14	
Skarżony organ	Inspektor Transportu Drogowego	
Treść wyniku	Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od uiszczenia wpisu sądowego	
Powołane przepisy	Dz.U. 2012 nr 0 poz 270; art. 246 par. 2 pkt 2 w związku z art. 258 par. 2 pkt 7; Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.	
Sentencja
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym p o s t a n a w i a: odmówić przyznania B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie obowiązku uiszczenia wpisu od skargi.	
Uzasadnienie
B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (reprezentowana przez adwokata M. K.) wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie obowiązku uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu wniosku powołała się na trudną sytuację finansową spowodowaną odnotowaniem straty za ubiegły rok obrotowy w wysokości 206.720,83 zł oraz aktualny stan jej rachunku bankowego, na którym znajdują się środki w kwocie 448,06 zł.

W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi 5.000 zł, wartość środków trwałych to 0 zł, a strata za ostatni rok obrotowy według bilansu zamknęła się w kwocie 206.720,83 zł. Natomiast z dokumentów nadesłanych przez skarżącą wynika, iż w roku 2012 spółka poniosła stratę w kwocie 206.720,83 zł przy przychodzie w wysokości 310.354,30 złotych.

W sprawozdaniu z działalności skarżącej za rok 2012 wskazano, że na przestrzeni poszczególnych miesięcy systematycznie rosła sprzedaż usług ochrony na rzecz osób fizycznych, co jednoznacznie dobrze rokuje na działalność spółki w roku 2013. Z dodatkowych informacji i objaśnień do sprawozdania z działalności spółki za 2012 rok, nadesłanych do sprawy o sygn. akt VI SA/Wa 1196/13, wynika, że skarżąca rozpoczęła działalność gospodarczą w marcu 2012 r., zatrudniła 265 osób, osiągnęła przychód netto ze sprzedaży usług ochrony w wysokości 287.682,75 zł, a odnotowana strata finansowa netto w kwocie 224.462,53 zł jest związana z zakupem 273 sztuk kas fiskalnych (niezbędnych ze względu na rodzaj prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej) za kwotę netto 109.473 zł.

Z kolei z przedłożonego rachunku zysków i strat skarżącej spółki za rok 2013 wynika, iż osiągnęła przychód netto ze sprzedaży w wysokości 703.759,60 zł, zaś koszty działalności operacyjnej zamknęły się w kwocie 986.649,55 zł. Uwzględniając pozostałe przychody i koszty operacyjne, strata netto skarżącej spółki za rok 2013 wyniosła 281.678,69 zł.

Skarżąca przedstawiła również wyciągi z rachunku bankowego za okres od [...] grudnia 2013 roku do dnia [...] lutego 2014 roku, na którym saldo końcowe wyniosło 388,72 zł.

Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie prawnej, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z treści powyższego przepisu wynika, iż ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W związku z tym musi on przedstawić Sądowi argumentację, która potwierdzałaby jego niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie tych kosztów.

W ocenie rozpoznającego niniejszy wniosek referendarza sądowego, w świetle przedstawionych przez stronę okoliczności, stwierdzić należy, że spółka nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania.

Analizując stan majątkowy skarżącej, należy zwrócić uwagę na znaczny wzrost przychodów netto ze sprzedaży w stosunku do roku 2012. I tak, o ile 2012 rok zamknął się przychodem netto na poziomie 287.682,75 zł, to w roku 2013 przychód z tego tytułu sięgnął kwoty 703.759,60 zł. Jednocześnie nastąpił wzrost kosztów działalności operacyjnej z kwoty 535.590,69 zł w 2012 roku do kwoty 986.649,55 zł w 2013 roku. Wzrost ten - w odniesieniu do poszczególnych kategorii działalności operacyjnej - dotyczył zarówno wypłacanych przez spółkę wynagrodzeń (które to wzrosły z kwoty 244.445,07 zł do kwoty 390.515,12 zł), jak też zużycia materiałów i energii (zwiększyło się ono z kwoty 111.351,54 zł do kwoty 230.706,15 zł) czy kosztów usług obcych (w ramach tej kategorii nastąpił wzrost z kwoty 123.258,63 zł do kwoty 224.367,06 zł).

Z przedstawionych powyżej okoliczności wynika bezspornie, że skarżąca spółka, pomimo odnotowywanej straty z prowadzonej działalności gospodarczej, ewidentnie zwiększyła jej skalę. Oprócz ogólnego znacznego wzrostu przychodu, świadczy o tym niewątpliwie podniesienie poziomu wydatków na wynagrodzenia oraz zużycie materiałów i energii. Zaznaczyć przy tym należy, iż wskazywana przez skarżącą strata z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie oznacza automatycznie konieczności zwolnienia strony z kosztów sądowych. Wykazanie w danym roku podatkowym straty nie musi oznaczać utraty płynności finansowej przez przedsiębiorcę (vide postanowienie NSA z 9 września 2013 r., sygn. akt II GZ 489/13, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Strata powstaje bowiem wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodem, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Zatem powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej. Tymczasem w orzecznictwie podnosi się, że przedsiębiorstwo, które nie wykazało, że utraciło płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych, powinno partycypować w kosztach postępowania sądowego (vide postanowienie NSA z 1 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OZ 208/08, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto osoba prawna oraz inna organizacja nieposiadająca osobowości prawnej nie może powoływać się tylko na to, iż aktualnie nie dysponuje środkami na poniesienie kosztów sądowych, ale musi także wykazać, że nie ma ich, mimo iż podjęła wszelkie niezbędne działania, by zdobyć fundusze na pokrycie wydatków (vide postanowienie NSA z 29 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 191/11, www.orzeczenia.nsa.gov.pl), a z takim przypadkiem nie mamy do czynienia na gruncie przedmiotowej sprawy. Spółka w oczywisty sposób nie utraciła płynności finansowej, skoro zwiększyła przychód o kwotę 416 tysięcy zł. Jednocześnie o jej możliwościach płatniczych świadczy regularne pokrywanie wydatków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zarówno o charakterze cywilnoprawnym (np. zapłata na rzecz "O." Sp. z o. o. kwoty 2.000 zł w dniu [...] grudnia 2013 roku oraz kolejnej kwoty 2.000 zł w dniu [...] stycznia 2014 roku), jak i publicznoprawnym (np. regularne wpłaty na rzecz urzędów skarbowych i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych /ZUS/). Podkreślenia wymaga, że koszty sądowe również są wydatkami związanymi z bieżącą działalnością spółki. Prowadzenie działalności gospodarczej wiąże się bowiem z możliwością powstania konieczności prowadzenia postępowań sądowych. Inne zobowiązania związane z bieżącą działalnością spółki nie mogą być traktowane priorytetowo w stosunku do obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (vide postanowienie NSA z 18 lipca 2012 r., sygn. akt I GZ 155/12, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Ponadto historia transakcji dokonywanych na rachunku bankowym skarżącej spółki wskazuje, że jedynych, lecz regularnych wpłat na ten rachunek dokonuje I. N., zajmujący stanowisko prezesa zarządu skarżącej spółki. I tak w miesiącu grudniu 2013 roku dokonał dwukrotnie wpłat na łączną kwotę 13.500 zł, w miesiącu styczniu 2014 roku dokonane przez niego wpłaty sięgnęły w sumie kwoty 23.600 zł (cztery wpłaty), a w miesiącu lutym 2014 roku trzykrotnie przelane środki wyniosły łącznie 13.500 zł. Jednocześnie z przedstawionych wyciągów z rachunku bankowego wynika, iż przeważająca większość operacji na przedmiotowym rachunku polegała na dokonywaniu przelewów na rzecz komorników sądowych, urzędu skarbowego, ZUS, a także agencji ochrony. Wyciągi nie dokumentują więc żadnych kwot uzyskiwanych z tytułu prowadzonej działalności, podczas gdy kwoty te złożyły się na wykazaną w rachunku zysków i strat wysokość przychodu przekraczającego w 2013 roku siedemset tysięcy. W konsekwencji brak udokumentowania na rachunku bankowym wpłat potwierdzających prowadzoną działalność gospodarczą czyni w istocie niewyjaśnionym faktyczny stan środków pieniężnych posiadanych przez spółkę. W ocenie rozpoznającego niniejszy wniosek referendarza sądowego, taki dysonans pomiędzy zapisami opisującymi transakcje dokonywane na rachunku bankowym skarżącej spółki a skalą jej przychodu sugerowałby, że wszelkie przychody skarżącej pochodzące ze sprzedaży towarów i usług wpłacane są na konto prezesa zarządu lub przekazywane są mu przez pracowników spółki w formie gotówkowej. Ewentualnie może to również sugerować posiadanie przez spółkę innych (nieujawnionych Sądowi) rachunków bankowych. W każdym razie świadczy to o niespójności złożonych oświadczeń dotyczących sytuacji majątkowej skarżącej z przedstawionymi dokumentami źródłowymi, które tę sytuację mają potwierdzać. W konsekwencji uznać należy, że skarżąca spółka nie wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, co skutkuje odmową przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Brak jest bowiem przeciwwskazań do pokrycia przez skarżącą z posiadanych środków także kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.