II SA/Kr 1281/24 - Wyrok

Data orzeczenia	2024-12-09	
Data wpływu	2024-09-26	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie	
Sędziowie	Janusz Kasprzycki /przewodniczący/
Magdalena Gawlikowska
Piotr Głowacki /sprawozdawca/	
Symbol z opisem	6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)	
Hasła tematyczne	Prawo miejscowe	
Skarżony organ	Rada Miasta	
Treść wyniku	stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części	
Powołane przepisy	Dz.U. 2023 nr 0 poz 977; art. 9 ust. 4; Ustawa z dnia 27 marca 2003 r.  o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie Sędzia WSA Piotr Głowacki (spr.) Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant: starszy referent sądowy Paulina Filipek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi T. R. na uchwałę Rady Miasta Krakowa nr CXII/3037/23 z dnia 14 czerwca 2023 r. w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" I. stwierdza nieważność części tekstowej i części graficznej zaskarżonej uchwały w odniesieniu do działki nr [...], obr. [...]; II. zasądza od Gminy Miejskiej Kraków na rzecz skarżącego T. R. koszty postępowania w kwocie 797 (słownie: siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych.	
Uzasadnienie
Sygn. akt II SA/Kr 1281/24.

UZASADNIENIE

Pismem z dnia 22 sierpnia 2024r. T. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Nr CXII/3037/23 Rady Miasta Krakowa z dnia 14 czerwca 2023 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" zaskarżając ją w części, tj. w odniesieniu do części tekstowej i graficznej w zakresie działki nr [...], obr. [...] położonej w K., zarzucając naruszenie:

1) interesu prawnego skarżącego, jako właściciela nieruchomości położonej w K. stanowiącej działkę nr [...], obr. [...],

2) art. 28 ust. 1 i art. 20 ust. 1 oraz art. w zw. z art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2023 r. poz. 977) (dalej jako "u.p.z.p.") poprzez uchwalenie Planu Miejscowego, którego ustalenia w zakresie rozszerzenia granicy osuwiska nr [...] oraz wyznaczenie nieprzekraczalnej linii zabudowy od tego osuwiska na działce nr [...], obr. [...] są niezgodne z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta K. (dalej jako "Studium") i bez przeprowadzenia rozpoznania warunków geologicznych, które jest wymagane przez Studium,

3) art. 28 ust. 1 i art. 20 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 4 u.p.z.p. poprzez uchwalenie Planu Miejscowego, którego ustalenia w zakresie wyznaczenia obszaru terenu zagrożonego ruchami masowymi ziemi i terenu o skomplikowanych warunkach gruntowych na działce nr [...], obr. [...], są niezgodne z ustaleniami Studium,

4) art. 28 ust. 1 i art. 20 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 4 u.p.z.p. poprzez uchwalenie Planu Miejscowego, w zakresie wyznaczenia, że w terenach oznaczonych symbolem MN.14, w którym znajduje się działka nr [...], obr. [...], maksymalna wysokość zabudowy to 9 m, co jest niezgodnie z ustaleniami Studium,

5) art. 28 ust. 1 i art. 20 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 4 u.p.z.p. poprzez uchwalenie Planu Miejscowego, którego ustalenie w zakresie wyznaczenia, że w terenach oznaczonych symbolem MN.14, w którym znajduje się działka nr [...] obr. [...], nie jest możliwa lokalizacja dachów płaskich, co zostało przez organ narzucone bez uzasadnienia, gdyż nie wynika ze Studium, nie jest także uzasadnione przepisami odrębnymi, a ponadto nie wpłynie na zaburzenie spójności zabudowy i krajobrazu w tym obszarze, z uwagi na istnienie budynków z dachami płaskimi,

6) art. 28 ust. 1, art. 6 ust. 1 i 2 w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p. w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP przez przekroczenie granic władztwa planistycznego i nadmierne ograniczenie prawa własności skarżącego.

W uzasadnieniu podkreślono, iż:

1.Plan Miejscowy wyznaczył obszar osuwiska nr [...] (dalej jako "Osuwisko"') niezgodnie ze Studium. Obszar tego osuwiska w Planie Miejscowym jest szerszy niż obszar wskazany w Studium. Według Studium Osuwisko w ogóle nie znajdowało się na nieruchomości skarżącego, natomiast według Planu Miejscowego zajmuje jej znaczącą część (i wraz z nieprzekraczalną linią zabudowy od Osuwiska obejmuje niemal 50% działki).

2. Zgodnie z postanowieniami Studium dla jednostki [...] oraz jednostki [...] na terenach wskazanych do zainwestowania znajdujących się w obrębie osuwisk - rozstrzygnięcie co do możliwości zainwestowania, jak również ustalenie parametrów tego zainwestowania nastąpi na etapie sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego po rozpoznaniu w zakresie uwarunkowań geologicznych (...) Dla terenów gdzie występują osuwiska, a Studium wskazuje się do zainwestowania, to wskazanie to nie jest wiążące. Nadrzędne znaczenie posiada tutaj uwarunkowanie związane z osuwaniem się mas ziemnych, które należy każdorazowo weryfikować przy przeznaczeniu danego terenu do zainwestowania podczas sporządzania planu miejscowego, poprzez przeprowadzenie wyprzedzającego rozpoznania warunków geologicznych w sposób określony dla wyznaczania i dokumentowania osuwisk oraz terenów zagrożonych ruchami masowymi (tom III - Wytyczne do planów miejscowych). W zakresie standardów przestrzennych dla obu tych jednostek Studium wyznacza w pierwszej kolejności zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Obecnie żadne z wymienionych osuwisk nie posiada całościowej dokumentacji geol.-inż, a w przypadku 2 form zostały wykonane fragmentaryczne badania pod kątem posadowienia pojedynczych obiektów budowlanych (str. 31 Prognozy).

3. Ustalenie, jakie czynności doprowadziły najpierw Prezydenta Miasta K., a następnie organ do przyjęcia konkretnych ustaleń Planu Miejscowego jest możliwe przede wszystkim w oparciu o analizę treści Załącznika nr 2 do Uchwały - Rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu miejscowego plan zagospodarowania przestrzennego "[...]" (dalej jako "Załącznik nr 2"). Z pkt 81 Załącznika nr 2 (dotyczącego rozpatrzenia uwag wniesionych odnośnie nieruchomości Skarżącego) wynika, że Osuwisko zostało wyznaczone na podstawie sporządzonych kart osuwisk wpisanych do Rejestru terenów zagrożonych ruchami masowymi ziemi oraz terenów, na których występują te ruchy (dalej jako "Rejestr"), oraz wytycznych do planu przekazanych przez Geologa Powiatowego. Z powołanej karty Osuwiska nie wynika jednak po pierwsze, że granice Osuwiska znajdują się na nieruchomości skarżącego w takich granicach, jak przyjęto to w Planie Miejscowym, po drugie, że zakazana jest zabudowa Osuwiska, a po trzecie, aby konieczne było wyznaczanie nieprzekraczalnej linii zabudowy od Osuwiska. Karta Osuwiska wskazuje, że zabezpieczenie osuwiska jest możliwe, jednak wiązać się będzie z dużymi kosztami. Co także istotne, karta Osuwiska, wskazuje także, że "ewentualne zabezpieczenie części aktywnej (rejon skarpy głównej) powinno być poprzedzone wykonaniem odpowiednich badań, a zatem nie wyklucza możliwości wykonania zabezpieczenia Osuwiska. Autorzy karty Osuwiska dopuszczają zatem możliwość zabudowy Osuwiska, poprzedzona musi ona być jednak jego zabezpieczeniem oraz stosownymi badaniami. Takie badania nie zostały przeprowadzone ani przez Prezydenta Miasta K. ani przez Organ przed uchwaleniem Planu Miejscowego, co potwierdza przede wszystkim treść Prognozy oddziaływania na środowisko.

4. Skarżący dysponuje dokumentacją geologiczno-inżynierską sporządzoną w marcu

2021 r. przez G. sp. z o.o., która to została wykonana na zlecenie Inwestora – J. sp. z o.o. z siedzibą w K. Z treści dokumentacji wynika, że zabudowa na nieruchomości skarżącego jest możliwa, a ponadto, że "przy prawidłowo prowadzonej budowie nie powinny występować procesy osuwiskowe typu powierzchniowego" (str. 25 dokumentacji).

5. Z dokumentacji wynika, że nieruchomość skarżącego jest przydatna dla zabudowy, co potwierdzają zwroty - "podczas realizacji inwestycji", "w trakcie fazy budowy" czy "podczas budowy i eksploatacji"..

6. W pkt 82 Załącznika nr 2 do Uchwały powołano się także na "wytyczne Geologa Powiatowego" do Planu. Według wiedzy skarżącego, takie wytyczne do projektu planu w zakresie Osuwiska nie zostały przez Geologa Powiatowego nigdy wydane. Geolog Powiatowy jednie pozytywnie zaopiniował projekt planu, w który zostało już arbitralnie narzucone granice obszaru Osuwiska i nieprzekraczalna linia zabudowy. Nie doszło zatem do przekazania żadnych wytycznych przez Geologa Powiatowego w zakresie wyznaczenia granicy Osuwiska. Podobna sytuacja miała miejsce w zakresie uzgodnień projektu Planu Miejscowego z Wydziałem Kształtowania Środowiska.

7. W Załączniku nr 2 do Uchwały wskazano ponadto, że przy sporządzaniu projektu Planu Miejscowego wykorzystano:

1) aktualny Rejestr terenów zagrożonych ruchami masowymi ziemi oraz terenów, na których ruchy te występują,

2) "Mapa osuwisk i terenów zagrożonych ruchami masowymi w skali 1:10 000. Powiat Miasto Kraków, woj. małopolskie". PIG-PIB - Kamieniarz S., Wódka M., Wójcik A., grudzień 2018,

3) "Objaśnienia do Mapy osuwisk i terenów zagrożonych ruchami masowymi. Skala 1:10 000, powiat Miasto Kraków, woj. małopolskie". PIG-PIB - Kamieniarz S., Wódka M., 2018,

4) tabelaryczne zestawienie osuwisk i terenów zagrożonych ruchami masowymi występujących na terenie miasta Krakowa (marzec 2019),

5) karty rejestracyjne osuwisk oraz karty rejestracyjne terenów zagrożonych.

8. Żaden z tych dokumentów nie stwierdza, że zabudowa na Osuwisku jest niedopuszczalna, a tym samym, aby było konieczne wprowadzenie linii zabudowy od Osuwiska. Przeciwnie, zgodnie z treścią "Objaśnień do mapy osuwisk....": "Grunty położone na obszarach występowania niekorzystnych zjawisk geologicznych, w tym zjawisk i form osuwiskowych zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych (Dz. U. z 2012 r., poz. 463), zaliczane są do warunków gruntowych skomplikowanych, a obiekty budowlane posadawiane w takich warunkach gruntowych do trzeciej kategorii geotechnicznej. Skutkuje to obowiązkiem wykonania dokumentacji geologiczno-inżynierskiej, zgodnie z przepisami ustawy Prawo geologiczne i górnicze (Dz, U. z 2017 r., poz, 2126 z późn, Zm,), W przypadku konieczności wykonania dowolnej inwestycji budowlanej, a także prac ziemnych w granicach osuwisk powinna zatem zostać sporządzona dokumentacja geologiczno inżynierska, w której określone zostanie położenie powierzchni poślizgu na podstawie analizy rdzeni pochodzących z pełnordzeniowanych otworów wykonanych podwójną tub potrójną rdzeniówką. Ponadto dokumentacja powinna zawierać sugestie rozwiązań konstrukcyjnych zapewniających bezpieczeństwo budowy i eksploatacji, poparte odpowiednimi obliczeniami stateczności oraz ewentualnie wskazówki dotyczące sposobu poprawy tub modyfikacji warunków podłoża. Obecne możliwości technologiczne są bardzo duże i budowanie na obszarach osuwiskowych to przede wszystkim kwestia opłacalności takiej inwestycji. Co także istotne "Objaśnienia do mapy osuwisk..." wskazują, że "sposób zagospodarowania terenu tam, gdzie zjawiska osuwiskowe występują, leży w gestii jednostek samorządu terytorialnego i powinien być uzależniony od stopnia ryzyka osuwiskowego akceptowalnego przez społeczności lokalne oraz władze gminy. MOTZ w żadnym przypadku nie określa przeznaczenia działek własnościowych oraz nie określa wrażliwości na ruchy masowe obiektów i infrastruktury znajdujących się w

granicach osuwisk (...

9. "Objaśnienia do mapy osuwisk..." to zatem kolejny dokument stwierdzający, że zabudowa na Osuwisku jest dopuszczalna, ale wymaga sporządzenia stosownych badań i dokumentacji geologiczno-inżynierskiej. W Planie miejscowym arbitralnie i bez poparcia w żadnej dokumentacji narzucono zakaz zabudowy w obrębie Osuwiska, co jest niezgodne nie tylko z treścią Studium, ale dostępną dokumentacją dotyczącą Osuwiska.

10. Granice Osuwiska w Pianie Miejscowym zostały poszerzone w stosunku do ich granic wynikających ze Studium oraz z "Mapy osuwisk i terenów zagrożonych ruchami masowymi Poszerzenie Osuwiska zostało uczynione bez żadnego uzasadnienia i bez rozpoznania warunków geologicznych, które nakazuje Studium. Ponadto, wprowadzona przez Plan Miejscowy - nieznana postanowieniom Studium - linia zabudowy jeszcze bardziej przesuwa granicę terenu wykluczonego z zabudowy, z uwagi na występowanie Osuwiska. Wszystko to zostało poczynione bez zmiany treści Studium, a w przypadku linii zabudowy, także bez żadnego uzasadnienia - treść Załącznika nr 2 Uchwały w ogóle nie odnosi się do kwestii zasadności wprowadzenia linii zabudowy, w sytuacji, gdy z żadnej dokumentacji, którą dysponował Organ przy uchwalaniu Planu Miejscowego nie wynika konieczność jej wprowadzenia.

11. Nieuprawnione rozszerzenie obszaru Osuwiska oraz wprowadzenie linii zabudowy od Osuwiska doprowadziło do znaczącego ograniczenia możliwości zabudowy nieruchomości Skarżącego, w sposób sprzeczny z postanowieniami Studium, a także dostępnej dokumentacji dotyczącej Osuwiska. Organ przed uchwaleniem Planu Miejscowego nie dysponował żadną dokumentacją geologiczną, która potwierdzałaby, że zabudowa na Osuwisku jest wykluczona. Skarżący natomiast pozyskał dokumentację geologiczno-inżynierską potwierdzającą, że zabudowa na Osuwisku jest możliwa, na co wskazuje treść dokumentacji - "W ramach projektowanej inwestycji przewiduje się możliwość zabudowy działki nr [...] w obrębie osuwiska [...] poprzez ewentualną budowę budynków mieszkalnych jednorodzinnych, wolnostojących." Co istotne, przedmiotowa dokumentacja została zatwierdzona decyzją Prezydenta Miasta K. z dnia 10 września 2021 r., sygn. akt WS-10.6541.31.2021.RS.

12. Niezgodność Planu Miejscowego ze Studium uzasadnia stwierdzenie nieważności Planu Miejscowego, zgodnie z art. 20 ust. 1 oraz art. 28 ust. 1 u.p.z.p.

13. Również w odniesieniu do Planu Miejscowego Wojewódzki Sąd Administracyjny już dwukrotnie stwierdził jego nieważność w zakresie wprowadzonego zakazu zabudowy związanego z lokalizacją Osuwiska (wyroki z dnia 15 grudnia 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 1083/23 w odniesieniu do sąsiadujących z nieruchomością skarżącego działek nr [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] oraz z dnia 23 stycznia 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 1517/23, również dotyczącym nieruchomości sąsiadujących bezpośrednio z nieruchomością Skarżącego - działek nr [...] oraz [...], obr. [...])

14. Mimo wyznaczenia w Planie obszaru Osuwiska, nieruchomości znajdujące się w jego granicach częściowo zostały przeznaczone pod zabudowę, jako położone na obszarze oznaczonym symbolem MN.14, zaś częściowo zostały wyłączone z możliwości zabudowy, jako położone na obszarze oznaczonym symbolem Rlz.8. Zostało to uczynione bez żadnego uzasadnienia, gdyż nie wynika to z postanowień Studium. Nie może być także uzasadnione faktem istnienia Osuwiska i wynikających z tego ograniczeń zabudowy - gdyż w takim wypadku oznaczałoby to, że budowa jest niemożliwa tylko na części Osuwiska, a na części jest możliwa. Nie zostało to jednak poparte żadnymi badaniami przed uchwaleniem Planu Miejscowego. Organ dopuścił się zatem naruszenia zasady równości wynikającej z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

15. Ponadto, w ramach Planu Miejscowego nie ustalono stopnia aktywności Osuwiska. Całkowicie pominięto ten czynnik pod kątem oceny możliwości zabudowy terenu osuwiskowego. Skoro więc w Planie Miejscowym Organ uwzględnił teren Osuwiska, powinien był również uwzględnić fakt, że Osuwisko częściowo znajdują się na obszarze nieaktywnym, co z kolei powinno przekładać się na dopuszczenie możliwości jego zabudowy w tym zakresie.

16. Zgodnie z kartą. Osuwisko stanowi częściowo osuwisko nieaktywne, bowiem przede wszystkim w rejonie skarpy głównej osuwiska, stwierdzono ślady aktywnych przemieszczeń. Na pozostałym obszarze osuwisko jest nieaktywne, a więc również na obszarze, który swym zakresem obejmuje nieruchomość Skarżącego. Osuwisko nieaktywne zwane jest również w nauce geologii – osuwiskiem ustabilizowanym, czyli takim, na którym w czasie co najmniej ostatnich 50 lat nie stwierdzono wyraźnych śladów przemieszczeń. Zrównanie osuwiska nieaktywnego i aktywnego, stanowi rażące naruszenie prawa, w sposób nieuprawniony i niczym nieuzasadniony wkraczający w sferę praw Skarżącego jako właściciela nieruchomości. Wyznaczony m.in. na obszarze nieruchomości Skarżącego teren zagrożony ruchami masowymi ziemi i teren o skomplikowanych warunkach gruntowych, nie zostały ujawnione w Rejestrze, nie widnieje także na "Mapie osuwisk i terenów zagrożonych ruchami masowymi . Wbrew zatem twierdzeniom Załącznika nr 2 (pkt 79) nie można było oprzeć się na tych dokumentach wyznaczając kwestionowane tereny, skoro nie wynikają one z żadnego z tych dokumentów. Przed uchwaleniem Planu Miejscowego nie zostały przeprowadzone także żadne badania co do zasadności wprowadzenia takich obszarów. Ich wprowadzenie nie jest także wynikiem żadnych wytycznych, czy to ze strony Geologa Powiatowego czy to Wydziału Kształtowania Środowiska. Co także istotne, pierwotnie przekazany do uzgodnień projekt Planu Miejscowego nie zawierał obszarów oznaczonych jako tereny zagrożone ruchami masowymi ziemi i tereny o skomplikowanych warunkach gruntowych, a został uzgodniony pozytywnie przez Geologa Powiatowego. Instrukcja opracowywania mapy osuwisk i terenów zagrożonych ruchami masowymi w skali 1:100 000 autorstwa Państwowego Instytutu Geologicznego wskazuje, że "rozpoznanie i udokumentowanie terenów zagrożonych ruchami masowymi jest zadaniem wymagającym umiejętności prognozowania możliwości rozwoju ruchów masowych na podstawie informacji i danych zebranych w trakcie prac terenowych. W znacznej mierze jest to ekspercka ocena osoby wykonującej MOTZ, oparta na jej doświadczeniu geologicznym i kartograficznym (§ 34 ust. 1 instrukcji). Te warunki nie zostały spełnione przed uchwaleniem Planu Miejscowego, w związku z czym nie jest wiadome, na jakich parametrach oparto się wyznaczając obszary terenu zagrożonego ruchami masowymi ziemi i terenu o skomplikowanych warunkach gruntowych. Co także istotne, obszary te zostały wyznaczone w sąsiedztwie Osuwiska, a nie zostały wyznaczone w sąsiedztwie innego osuwiska znajdującego się na terenie objętym Planem Miejscowym, tj. nr [...]. Wskazuje to na zupełną dowolność Organu w wyznaczaniu tych terenów, niepopartą żadnymi badanami i dokumentami, a wpływającą istotnie na ograniczenie praw skarżącego do nieruchomości i możliwości ich zabudowy.

Wskazano także na niezgodne ze Studium pogorszenie parametrów zabudowy w zakresie wysokości budynków. Zgodnie z treścią Planu Miejscowego, dla terenów oznaczonych symbolami MN.14 ograniczono maksymalną wysokość zabudowy do 9 m (§ 16 ust. 2 pkt 3 lit. c Uchwały). Z treści Załącznika nr 2 do Uchwały wynika, że przyjęta wysokość zabudowy jest zgodna z zapisami studium, gdyż "Przedmiotowy teren o symbolu MN.15 w całości znajduje się w Studium w jednostce urbanistycznej nr [...] w obszarze, dla którego wskazano kierunek zagospodarowania pod Teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (MN). W zakresie wskaźników zabudowy dla tej jednostki wskazano wysokość zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usługowej w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (MN) do 9 m. Ponadto wskazano, że ustalenie maksymalnej wysokości zabudowy w Terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej MN.14 wynika z uzgodnień ustawowych Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Zarządu Województwa Małopolskiego. Prawie cały obszar projektu planu zawiera się w granicy [...] Parku Krajobrazowego utworzonego Uchwałą Nr 65 Rady Narodowej Miasta Krakowa z dnia 02.12.1981 r. (granica jest wskazana w części graficznej projektu planu jako element informacyjny nie stanowiący ustaleń), gdzie obowiązują dodatkowe warunki zagospodarowania określone przepisami odrębnymi, w tym uchwałą Nr VII/64/19 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 25 marca 2019 r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego, poz. 2849)".

2. Zgodnie z treścią Studium nieruchomość nie leży w jednostce urbanistycznej nr [...], lecz w jednostce nr [...]. W ramach tej jednostki dopuszczalna wysokości zabudowy mieszkaniowej i usługowej w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (MN) wynosi 11 m. a nie 9 m, w związku z czym przyjęcie maksymalnej wysokości zabudowy do 9 m jest niezgodne z treścią Studium. Przyjęciu maksymalnej wysokości zabudowy na poziomie 11 m nie sprzeciwia się także Plan ochrony dla [...] Parku Krajobrazowego (Uchwała Nr XIIII/164/19 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 30.09.2019 r.), zgodnie z którym dopuszczalne jest odstępstwo od wskazań do zabudowy z zachowaniem wysokich walorów estetycznych obiektów i wkomponowanie ich w otaczający krajobraz (§ 14 ust. 6 pkt 4 ww. uchwały).

Nieuzasadnione było wykluczenie w Planie Miejscowym możliwości realizacji dachów

płaskich w obszarze MN.14. Plan Miejscowy przewiduje, że w terenach MN.l - MN.27 geometrię, kształt dachu budynków nieobjętych ochroną kształtu bryły i gabarytów należy kształtować według następujących zasad: "na budynkach mieszkalnych, budynkach gospodarczych oraz na budynkach usługowych, dla dachów symetrycznie dwuspadowych i wielospadowych (z naczółkami łub bez), nakaz zachowania kąta nachylenia połaci dachowych od 37° do 45°, i o połaciach nieprzesuniętych wzajemnie w poziomie i w pionid’ (§ 7 ust. 13 pkt 2 lit. a Uchwały). Plan Miejscowy wyklucza zatem realizację dachów stromych. Wbrew argumentom wynikającym z Załącznika nr 2 do Uchwały, Plan ochrony dla [...] Parku Krajobrazowego (Uchwała Nr XI1II/164/19 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 30.09.2019 r.), dopuszcza stosowanie dachów płaskich z warstwą wegetatywną (§ 14 ust. 6 pkt 4 ww. uchwały): "przy wznoszeniu nowej zabudowy i przebudowy istniejącej ustała się:

- kontynuację tradycyjnego układu urbanistycznego oraz wprowadzanie tradycyjnych cech zabudowy. Po sporządzeniu zbioru tradycyjnych dla Parku elementów architektonicznych wskazane jest ich promowanie;

- stosowanie dachów stromych, symetrycznych (dwu- lub wielospadowych) o nachyleniu głównych połaci dachowych w przedziale 37°-45° z kalenicą równoległą do dłuższego boku budynku. Długość kalenicy w przypadku dachów wielospadowych nie powinna być mniejsza niż 1/3 długości całego dachu. Dopuszcza się wznoszenie lukarn o dachach dwuspadowych i jednakowej formie na całym dachu (dachy lukarn nie mogą się łączyć a ich odległość od ścian elewacji poprzecznej nie może być mniejsza niż 1,5 m). Dopuszcza się stosowanie dachów płaskich z warstwa wegetatywną".

Realizacja dachów płaskich z warstwą wegetatywną jest zatem dopuszczalna i zgodna z treścią ww. Planu ochrony. Studium nie zawiera żadnych regulacji w zakresie realizacji dachów na obszarze objętym Planem Miejscowy. Równocześnie na obszarach MN.14 istnieje już zabudowa z dachem płaskim, m.in. przy ul. [...], ul. [...] i ul. [...], w związku z czym za wykluczeniem realizacji tego typu dachów przez Plan Miejscowy nie przemawiają także względy związane ze spójnością zabudowy i krajobrazu.

W odpowiedzi na skargę Rada wniosła o jej oddalenie jako bezzasadnej. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z ustaleniami zaskarżonej uchwały, w/w nieruchomość:

1) znajduje się w całości w terenie oznaczonym symbolem MN. 14 - tj. Tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, o podstawowym przeznaczeniu pod zabudowę budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi - zgodnie z § 16 uchwały;

2) częściowo znajduje się w obszarze osuwiska wpisanego do Rejestru terenów zagrożonych ruchami pasowymi ziemi oraz terenów, na których występują te ruchy - osuwisko nr [...];

3) w całości znajduje się w terenie o skomplikowanych warunkach gruntowych;

4) w całości znajduje się w obszarze terenu zagrożonego ruchami masowymi.

Nieruchomość skarżącego w całości znajduje się w terenie MN.14, a tereny te nigdy nie zostały częściowo przeznaczone pod zabudowę, a częściowo zostały wyłączone z możliwości zabudowy, jako położone na obszarze oznaczonym symbolem Rlz.8.

Teren objęty ustaleniami planu miejscowego obszaru "[...]" pozostaje w całości w zasięgu arkusza nr 10 (M 34 64 - D c 2) w/w. mapy osuwisk i obejmuje 7 kart osuwisk i 1 kartę terenu zagrożonego ruchami masowymi (wszystkie zaktualizowane w październiku 2018 r. przez PIG-PIB i zespół autorski: Kamieniarz S., Wódka M., Wójcik A.) W konkluzji autor opracowania ekofizjograficznego podstawowego skonstatował, że do kategorii terenów zagrożonych ruchami masowymi rekomendowany jest także obszar przy. ul. [...], pomiędzy osuwiskami nr [...] i [...] - na podstawie przesłanek morfologicznych oraz bliskości udokumentowanych osuwisk - wskazany w graficznej części opracowania - czyli także obszar, na którym znajduje się nieruchomość skarżącego. W edycji projektu planu miejscowego z sierpnia 2020 r. (tj. przekazanej do ustawowych opinii oraz uzgodnień) na terenie działki skarżącego nie wyznaczono "obszaru terenu zagrożonego ruchami masowymi", natomiast był już wówczas wyznaczony "teren o skomplikowanych warunkach gruntowych". Jednakże w odpowiedzi Wydział Kształtowania Środowiska UMK w opinii z dnia 7 września 2020 r. do znaku WS - 06. 644. 1. 20. 2020. DB wskazał, że pozytywne zaopiniowanie przekazanej edycji projektu planu miejscowego następuje pod warunkiem "wskazania na rysunku planu terenu o skomplikowanych warunkach gruntowych, w granicach obszaru rekomendowanego - na podstawie przesłanek morfologicznych oraz bliskości udokumentowanych osuwisk - przez autora Opracowania ekofizjograficzne podstawowe dla obszaru sporządzanego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] w K. terenu zagrożonego ruchami masowymi - tj. obszaru przy ul. [...], pomiędzy osuwiskami nr [...] i [...]". W następnej edycji projektu planu miejscowego (tj. listopad 2020 r.) oba te tereny były już oznaczone oraz ostatecznie znalazły się również w planie miejscowym uchwalonym przez Radę Miasta Krakowa. Działając na podstawie art. 17 pkt 6 lit. a tir. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r., poz. 293). organ ochrony środowiska - pismem do znaku WS - 10. 644. 1. 28.2020. DB z dnia 4 grudnia 2020 r. pozytywnie zaopiniował w zakresie terenów zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych przedłożony projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]", akceptując przedstawione w nim obostrzenia wyłączające tereny osuwiskowe z zabudowy.

Co do zgodności ze Studium, kierunki zagospodarowania zostały oznaczone na planszy KI studium gminnego z 2014 r. oraz w jego tomie III pn. Wytyczne do planów miejscowych. Działka nr [...], obręb [...], w przeważającej części znajduje się w terenie, który na planszy KI studium gminnego został oznaczony symbolem MN - tj. Tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, o następujących funkcjach:

1) funkcją podstawowa - Zabudowa jednorodzinna (realizowana jako budynki mieszkalne jednorodzinne lub ich zespoły, w których wydzielono do dwóch lokali mieszkalnych lub lokal mieszkalny oraz lokal użytkowy o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30 % powierzchni całkowitej budynku, wraz z niezbędnymi towarzyszącymi obiektami budowlanymi (m.in. parkingi, garaże, budynki gospodarcze) oraz z zielenią towarzyszącą zabudowie (w tym realizowaną jako ogrody przydomowe);

2) funkcją dopuszczalna - Usługi inwestycji celu publicznego z zakresu infrastruktury społecznej, pozostałe usługi inwestycji celu publicznego, usługi: kultury, nauki, oświaty i wychowania, usługi sportu i rekreacji, usługi handlu detalicznego, usługi pozostałe, zieleń urządzona i nieurządzona m. in. w formie parków, skwerów, zieleńców, parków rzecznych, lasów, zieleni izolacyjnej.

Zatem przeznaczenie nieruchomości skarżącego w planie miejscowym obszaru "[...]" symbolem MN.14 jest zgodne z funkcją podstawową dla terenów MN.

Co do wyznaczenia granic osuwiska nr [...] w kwestionowanym planie miejscowym - w karcie jednostki urbanistycznej nr [...] w sekcji standardy przestrzenne wskazano, iż w terenach wskazanych do zainwestowania znajdujących się w obrębie osuwisk - rozstrzygnięcie co do możliwości zainwestowania, jak również ustalenie parametrów tego zainwestowania nastąpi na etapie sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego po rozpoznaniu w zakresie uwarunkowań geologicznych. Ograniczenie możliwości inwestycyjnych miało uzasadnienie w przeprowadzonym rozpoznaniu geologicznym tego terenu, przede wszystkim w celu ochrony istniejącej oraz planowanej zabudowy z racji uwzględnienia potrzeb w zakresie zapobiegania ruchom masowym ziemi i ich skutkom. Nadto, za przyjętymi rozwiązaniami planistycznymi przemawia także fragment Tomu II studium gminnego (pn. Zasady i kierunki rozwoju polityki przestrzennej), w którym w sekcji II. 5.13. (pn. Obszary szczególnego zagrożenia) jako przykład takich obszarów wskazano takie, w których dochodzi do osuwania się mas ziemnych z wyjaśnieniem, iż obszary, na których występują ruchy masowe oraz obszary zagrożone takimi ruchami zostały oznaczone na rysunku Studium z podaniem charakteru zagrożenia. Dia terenów gdzie występują osuwiska, a Studium wskazuje je do zainwestowania, to wskazanie to nie jest wiążące. Nadrzędne znaczenie posiada uwarunkowanie związane z osuwaniem się mas ziemnych, które należy każdorazowo weryfikować. Przy przeznaczeniu danego terenu do zainwestowania podczas sporządzania planu Organy planistyczne Gminy Miejskiej K. dochowały wszelkich wymogów w zakresie prawidłowego rozpoznania oraz określenia terenów osuwisk i dostosowania do tego rozwiązań planistycznych. Na podstawie czynności rozpoznawczych, a także w oparciu o dyspozycje studium gminnego, konieczne było ustanowienie kwestionowanych ustaleń planistycznych. W ocenie organu błędnym jest zarzut skargi wąskiego rozumienia użytego w studium pojęcia "rozpoznania w zakresie uwarunkowań geologicznych w sposób określony dla wyznaczania i dokumentowania osuwisk oraz terenów zagrożonych ruchami masowymi", polegającego na tym, że takie rozpoznanie ma bezpośrednio nastąpić po przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego. Dokumentacja składająca się na rozpoznanie terenów osuwisk zachowuje swoją aktualność przez szereg lat, a nadto - niezależnie od tego, takie tereny podlegają bieżącemu monitorowaniu w zakresie możliwości dalszych zmian oraz przemieszczeń.

Obszar osuwiskowy oznaczony na planszy K3 studium gminnego (pn. "Środowisko przyrodnicze - kierunki i zasady ochrony i rozwoju"), położony jest w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości skarżącego (tj. kierunek północno-zachodni), opisany został jako osuwisko nieaktywne. Niemniej jednak zaprezentowana plansza K3

wskazuje położenie zidentyfikowanego osuwiska na moment podjęcia przez Radę Miasta Krakowa uchwały w/s. zmiany studium gminnego (tj. lipiec 2014 r.). W późniejszym czasie natomiast została opracowana cytowana Karta Rejestracyjna Osuwiska nr [...] (tj. październik 2018 r.) i to na podstawie tego aktualnego dokumentu przyjmowano kwestionowane ustalenia planu miejscowego obszaru "[...]".

Wytyk, iż linii zabudowy nie przewiduje studium gminne jest niezrozumiały, skoro rolą tego dokumentu nie jest wyznaczanie takich linii. Wyżej zaprezentowane fragmenty części graficznej planu miejscowego obszaru "[...]" wskazują, że wyznaczona nieprzekraczalna linia zabudowy w sposób minimalny oraz konieczny wyznaczana nakaz odsunięcia ewentualnych budynków od zidentyfikowanego obszaru osuwiska nr [...]. Takie wyznaczenie tej linii w pełni koresponduje z innymi rozwiązaniami planistycznymi na nieruchomości skarżącego, służącymi zapobieżeniu wystąpienia katastrof budowlanych związanych z masowymi ruchami ziemi w tym terenie.

Nawet opracowanie geologiczne przedłożone wraz ze skargą wskazuje na istnienie osuwiska na nieruchomości skarżącego, oraz ciężkie uwarunkowania w zakresie nieruchomości, natomiast w żadnym miejscu nie stwierdza jednoznacznie, że w terenie osuwiska możliwa jest lokalizacja zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej bez narażenia jej na oddziaływanie ruchów masowych ziemi. W ocenie organu przytoczone opracowanie w istocie potwierdza zasadność przyjętych ustaleń planistycznych.

Uzasadniając przyjęte zasady zagospodarowania nieruchomości organ odwołał się szczegółowo do kart rejestracyjnych osuwisk, sporządzonych na potrzeby osuwisk oraz opracowań uzasadniających przyjęte rozwiązania planistyczne. Wyznaczenie obszarów osuwisk o nr. [...] w planie miejscowym obszaru "[...]" było niezbędne ze względu na faktyczne występowanie obszarów zagrożonych ruchami masowymi ziemi. Co istotne, w obu ww. kartach rejestracyjnych opisywane osuwiska zostały scharakteryzowane jako aktywne, co tym bardziej uzasadnia zagrożenie osuwaniem się mas ziemnych. Wyznaczenie tych terenów ma także oparcie w wyżej opisanej, niezbędnej dokumentacji oraz rejestrach prowadzonych przez Prezydenta Miasta K.

Wyżej wskazane okoliczności związane z uzasadnieniem wyznaczenia terenów osuwisk na m. in. terenach będących przedmiotem własności skarżącego odnosi się także do prawidłowości wyznaczenia na rysunku planu miejscowego nieprzekraczalnej linii zabudowy. Nieprzekraczalna linia zabudowy została konsekwentnie poprowadzona tak, aby umożliwić zabudowę w terenach inwestycyjnych w taki sposób, aby z jednej strony uchronić je od zagrożenia płynącego z występujących ruchów ziemi, a z drugiej aby nastąpiło to z jak najmniejszą ingerencją w przysługujące ich właścicielom interesy prawne. Ograniczenie możliwości inwestycyjnych miało zatem uzasadnienie w przeprowadzonym rozpoznaniu geologicznym tego terenu, przede wszystkim w celu ochrony istniejącej oraz planowanej zabudowy przed oddziaływaniem aktywnych osuwisk.

Co do wysokości zabudowy do 9 m, jako niezgodnej ze Studium organ podkreślił, że zgodnie z § 16 ust. 2 pkt 3 lit. c uchwały w/s. Planu miejscowego, dla terenu MN.14 ustalono maksymalną wysokość zabudowy na poziomie 9 m. Natomiast w tomie III studium gminnego dla jednostki urbanistycznej nr [...] wskazano, że wysokość zabudowy mieszkaniowej i usługowej w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (MN) do 11m". Studium gminne zatem wyznaczyło maksymalny dopuszczalny parametr wysokości zabudowy, w granicach którego organy planistyczne gminy mają możliwość ustalenia tego parametru, działając w ramach ściśle określonej możliwości wyboru - i już z tego względu jednoznacznym jest, że przyjęty parametr maksymalnej wysokości zabudowy jest zgodny z dokumentem studium. Rzutuje na to również przytoczony już Plan Ochrony dla [...] Parku Krajobrazowego. Zgodnie z § 14 ust. 6 pkt 4 tiret szóste załącznika nr 1 do uchwały ws. planu ochrony "ograniczenie wysokości zabudowy mieszkaniowej do 9 m, pozostałej do 12 m. Dla obiektów, których funkcja wymaga większych kubatur - dopuszcza się odstępstwa od powyższych wskazań do zabudowy z zachowaniem wysokich walorów estetycznych obiektów i wkomponowanie ich w otaczający krajobraz". Przyjęta maksymalna wysokość zabudowy w pełni mieści się w granicach studium gminnego, a nadto jej ograniczenie jest podyktowane wprost ustaleniami ochronnymi dla parku krajobrazowego.

Co do zakazu lokalizacji dachów płaskich zgodnie z § 8 ust. 1 zaskarżonej uchwały prawie cały obszar planu zawiera się w granicy [...] Parku Krajobrazowego, gdzie obowiązują dodatkowe warunki zagospodarowania określone przepisami odrębnymi, w tym uchwałą Nr VII/ 64/19 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 25 marca 2019 r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego, poz. 2849). W związku z tym na treść ustaleń planistycznych wpływ miały wytyczne przyjęte w planie ochrony dla [...] Parku Krajobrazowego ustanowionego uchwałą Nr XIII/ 164/ 19 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 30 września 2019 r. Powyższy dokument uwzględnia również zakres planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 [...] (PLH 120079) oraz zakres planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 [...] (PLH 120065). W rozdziale 7 załącznika nr 1 do ww. uchwały (pn. "Ustalenia do studiów uwarunkowań I kierunków zagospodarowania przestrzennego I miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego gmin oraz do planu zagospodarowania przestrzennego województwa małopolskiego dotyczące eliminacji lub ograniczenia zagrożeń'") - w § 14 ust. 6 pkt 4 tiret drugie wskazano na stosowanie dachów stromych, symetrycznych (dwu- lub wielospadowych) o nachyleniu głównych połaci dachowych w przedziale 37-45° z kalenica równoległa do dłuższego boku budynku. Długość kalenicy w przypadku dachów wielospadowych nie powinna być mniejsza niż 1/3 długości całego dachu. Dopuszcza się wznoszenie lukarn o dachach dwuspadowych i jednakowej formie na całym dachu (dachy lukarn nie mogą się łączyć a ich odległość od ścian elewacji poprzecznej nie może być mniejsza niż 1,5 m). Dopuszcza się stosowanie dachów płaskich z warstwą wegetatywną (podkreślenie własne). Zatem przyjęte zasady dot. kształtu oraz geometrii dachów dla terenu MN. 14 zgodnie z § 7 ust. 13 pkt 2 lit. a) uchwały ws. planu miejscowego w korespondują z planem ochrony dla [...] Parku Krajobrazowego. Natomiast argumenty związane z nieruchomościami położonymi przy ul. [...] i [...] oraz ul. [...] pozbawione są podstaw z racji tego, iż dotyczą budynków istniejących w momencie uchwalenia skarżonego planu miejscowego. Z tego względu mogą być zagospodarowane w dalszym ciągu w sposób istniejący zgodnie z art. 35 ust. 1 u. p. z. p., natomiast przyjęte ustalenia dotyczą nieruchomości mających powstać w przyszłości tak, aby odbywało się to na zasadach jednolitych w zakresie m. in. kształtu oraz geometrii dachów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Stosownie do art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5, stwierdza nieważność aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Przepisy te korespondują z art. 91 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 994 ze zm., dalej "u.s.g."), który przewiduje, że uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Z kolei zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1945, dalej "u.p.z.p.") – postrzeganym na ogół jako przepis szczególny wobec powołanego przepisu u.s.g. – istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Natomiast w przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd w świetle art. 151 p.p.s.a. oddala skargę.

Skarga jest uzasadniona.

Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy sąd zweryfikował legitymację skargową wnoszącego skargę. Zgodnie bowiem z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Poza sporem jest, że w świetle zalegających w aktach sądowych sprawy dokumentów, w tym przywołanych w skardze, skarżącemu przysługuje interes prawny do złożenia skargi.

W myśl art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (dalej u.p.z.p) istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.

Tryb sporządzania planu odnosi się do sekwencji czynności, jakie podejmuje organ w celu doprowadzenia do uchwalenia studium, czy też planu miejscowego począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania studium lub planu, a skończywszy na uchwaleniu studium lub planu (tak: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 5 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 1037/17).

Natomiast zasady sporządzania planu miejscowego rozumiane są jako wartości i merytoryczne wymogi kształtowania polityki przestrzennej przez uprawnione organy dotyczące m.in. zawartych w akcie planistycznym ustaleń. Pojęcie zasad sporządzania planu zagospodarowania przestrzennego należy wiązać ze sporządzaniem aktu planistycznego, a więc zawartością aktu planistycznego (częścią tekstową, graficzną i załącznikami), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej.

Zgodnie z art. 9 ust. 4 u.p.z.p ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.

Stosownie do art. 20 ust. 1 u.p.z.p plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium, rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu oraz sposobie realizacji, zapisanych w planie, inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych

gminy, oraz zasadach ich finansowania, zgodnie z przepisami o finansach publicznych. Część tekstowa planu stanowi treść uchwały, część graficzna oraz wymagane rozstrzygnięcia stanowią załączniki do uchwały.

Ukształtowane przez doktrynę pojęcie "władztwo planistyczne" oznacza uprawnienie gminy do władczego kształtowania sposobu zagospodarowania terenu na jej obszarze przez stanowione w tej mierze akty prawa miejscowego (plany miejscowe). Nie posiada ono jednak charakteru nieograniczonego i nie oznacza, że gmina ma pełną swobodę w określaniu przeznaczenia i zasad zagospodarowania poszczególnych obszarów położonych na jej terenie. W planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się bowiem, oprócz szeregu elementów wymienionych w art. 1 ust. 2 u.p.z.p., także prawo własności. Art. 21 ust. 2, art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP dopuszczają ingerencję w sferę prawa własności, musi ona pozostać jednak w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do celów, dla osiągnięcia których ustanawia się określone ograniczenia. Oczywistym jest zatem, że uprawnienie gminy do ustalania przeznaczenia terenu i sposobu jego zagospodarowania nie może być nadużywane. Na organie uchwalającym akt planistyczny ciąży każdorazowo obowiązek wyważenia interesów prywatnych i interesu publicznego. W świetle art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, w każdym przypadku organ gminy musi wykazać, że ingerencja w sferę prawa własności pozostaje w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do celów, dla osiągnięcia których ustanawia się określone ograniczenia. W zagospodarowaniu przestrzeni "interes społeczny" nie zyskał prymatu w odniesieniu do interesu jednostki, co oznacza obowiązek "rozważnego wyważania" praw indywidualnych obywateli i interesu społecznego w procesie planowania przestrzennego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 437/08).

Sąd administracyjny jest uprawniony do kontroli władztwa planistycznego gminy w zakresie podstaw jego stosowania ze względu na właściwość tego sądu do kontroli legalności, a nie celowości, ustaleń planistycznych. Jeżeli tak, to władztwo planistyczne nie może być przedmiotem kontroli co do meritum. Innymi słowy, sąd administracyjny, kontrolując legalność planu miejscowego, dokona oceny nie tylko tego, czy gmina miała podstawę prawną "rozporządzenia" przestrzenią, ale czy korzystając z przysługujących jej ustawowo uprawnień w tym zakresie, uprawnień tych nie nadużyła (zob. wyrok NSA z 15 grudnia 2017 r., II OSK 335/17). Badanie ewentualnego nadużycia uprawnień gminy do decydowania o sposobie zagospodarowania terenu to ciągle kontrola legalności, a nie celowości działań gminy. To zaś oznacza, że działania te nie mogą pozostać poza kontrolą sądu administracyjnego. Gmina nie ma absolutnej władzy w określaniu przeznaczenia terenów i warunków zagospodarowania. Granice władztwa planistycznego gminy wyznaczają ograniczenia określone w ustawach, w tym w przepisach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (zob. wyroki NSA z 4 października 2017 r., sygn. akt II OSK 217/19 oraz z 25 sierpnia 2017 r., sygn. akt II OSK 2986/15).

W ramach władztwa planistycznego (jako odmiany władztwa administracyjnego) pojawia się szczególnego rodzaju stosunek administracyjnoprawny, szczególna relacja jednostki (administrowanego) i organu władzy publicznej (administrującego), z założenia oparta na nierównorzędności. Dlatego w ramach tego rodzaju stosunku prawnego szczególnej ochronie powinna zostać poddana sytuacja jednostki. Ograniczenia praw jednostki dokonywane w ramach administracyjnego władztwa planistycznego nie mogą być dorozumiane, czy interpretowane rozszerzająco. Ingerencja w prawo własności musi znajdować pełne i szczegółowe uzasadnienie w przepisach prawa i stanie faktycznym sprawy. Stanowisko to znajduje mocne oparcie w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 7 lutego 2001 r., (sygn. akt K 27/00, OTK 2001, nr 2, poz. 29) wskazał, że organy gminy właściwe do sporządzenia projektu planu miejscowego i następnie do uchwalenia tego planu, muszą się kierować ogólnymi zasadami określonymi w art. 1 ust. 1 i 2 u.p.z.p,, przepisami innych ustaw regulującymi określone sprawy szczegółowe z zakresu gospodarki przestrzennej oraz przepisami Konstytucji RP. Fakt przyznania gminie władztwa planistycznego uprawniającego do decydowania o przeznaczeniu i zagospodarowaniu terenu, nie stoi jednocześnie w sprzeczności z koniecznością uwzględniania racjonalności w działaniu gminy w tym zakresie, realizującej się w przyjmowaniu finalnych, optymalnych rozwiązań planistycznych, a przepis art. 4 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie może stanowić legitymacji do nieograniczonej swobody w działaniach planistycznych.

W pierwszej kolejności sąd dokonał kontroli trybu uchwalenia m.p.z.p. w świetle art. 17 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2018, poz. 1945 ze zmianami). W dniu 31 maja 2019 r. dokonano obwieszczenia Prezydenta Miasta K. o przystąpieniu do sporządzenia planu. Termin składania wniosków do planu wyznaczono do dnia 12 lipca 2019 r. Rozpatrzenie wniosków złożonych do planu nastąpiło na mocy Zarządzenia Nr 1480/2020 Prezydenta Miasta K. z dnia 29 czerwca 2020 r. , po czym projektu planu został przesłany do opiniowania i uzgodnień ustawowych kolejno 13 sierpnia 2020 r. 16 listopada 2020 r., 17 lutego 2021 r., 5 lipca 2021 r. i 24 września 2021 r. Ogłoszenie/obwieszczenie Prezydenta Miasta K. o wyłożeniu do publicznego wglądu projektu planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko miało miejsce dnia 29 października 2021 r. Wyłożenie do publicznego wglądu projektu planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko trwało od 8 listopada do 7 grudnia 2021 r. Dyskusja publiczna nad rozwiązaniami przyjętymi w wyłożonym projekcie planu miała miejsce 30 listopada 2021 r. Termin składania uwag do wyłożonego projektu planu został zakreślony do 23 grudnia 2021 r. Rozpatrzenie uwag złożonych do wyłożonego projektu planu odbyło się na mocy Zarządzenie Nr 33/2022 Prezydenta Miasta K. z dnia 13 stycznia 2022 r., po czym projekt planu przekazano do ponownego opiniowania i uzgodnień ustawowych w dniu 1 kwietnia 2022 r. Następnie miało miejsce ogłoszenie/obwieszczenie Prezydenta Miasta K. o ponownym wyłożeniu do publicznego wglądu części projektu planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko z dnia 27 maja 2022 r. Ponowne wyłożenie do publicznego wglądu części projektu planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko trwało od 6 czerwca do 5 lipca 2022 r., po czym odbyła się dyskusja publiczna nad rozwiązaniami przyjętymi w ponownie wyłożonej części projektu planu w dniu 28 czerwca 2022 r. Termin składania uwag do ponownie wyłożonej części projektu planu zakreślono do 19 lipca 2022 r., a uwagi złożone do ponownie wyłożonej części projektu planu zostały rozparzone na mocy Zarządzenie Nr 2236/2022 Prezydenta Miasta K. z dnia 5 sierpnia 2022 r. Następnie projekt uchwały w sprawie rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia nieuwzględnionych przez Prezydenta Miasta K. uwag złożonych do projektu planu został przekazany pod obrady Rady Miasta K. wraz z Zarządzeniem Nr 2269/2022 Prezydenta Miasta K. z dnia 10 sierpnia 2022 r. Przekazanie pod obrady Rady Miasta K. projektu uchwały w sprawie uchwalenia planu miało miejsce dnia 10 sierpnia 2022 r. 18. Dnia 31 sierpnia 2022 r. miało miejsce pierwsze czytanie projektu uchwały w sprawie uchwalenia planu oraz czytanie i głosowanie nad projektem uchwały w sprawie rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia nieuwzględnionych przez Prezydenta Miasta K. uwag złożonych do projektu planu - Rada podjęła uchwałę Nr XCIII/2551/22. Dnia 12 października 2022 r. odbyło się drugie czytanie projektu uchwały w sprawie uchwalenia planu. Rada zadecydowała o ponowieniu procedury pianistycznej, w rezultacie czego przekazano projekt planu do ponownego opiniowania i uzgodnień ustawowych dnia 18 listopada 2022 r. i 3 lutego 2023 r. Ogłoszenie/obwieszczenie Prezydenta Miasta K. o ponownym wyłożeniu do publicznego wglądu części projektu planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko miało miejsce 10 marca 2023 r. 22. Ponowne wyłożenie do publicznego wglądu części projektu planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko trwało od 24 marca do 24 kwietnia 2023 r. Dyskusja publiczna nad rozwiązaniami przyjętymi w ponownie wyłożonej części projektu planu odbyła się dnia 30 marca 2023 r. Termin składania uwag do ponownie wyłożonej części projektu planu został wyznaczony do 8 maja 2023 r. 25. Rozpatrzenie uwag złożonych do ponownie wyłożonej części projektu planu miało miejsce na mocy Zarządzenia Nr 1427/2023 Prezydenta Miasta K. z dnia 29 maja 2023 r., po czym przekazano pod obrady Rady Miasta K. projekt uchwały w sprawie rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia nieuwzględnionych przez Prezydenta Miasta K. uwag złożonych do projektu planu (Zarządzenie Nr 1428/2023 Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 29 maja 2023 r.). Podczas sesji Rady Miasta K. w dniu 14 czerwca 2023 r. odbyło się czytanie i głosowanie nad projektem uchwały w sprawie rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia nieuwzględnionych przez Prezydenta Miasta K. uwag złożonych do projektu planu. Rada podjęła uchwałę Nr CXII/3030/23 oraz odbyło się czytanie i głosowanie nad projektem uchwały w sprawie uchwalenia planu. Uchwała Nr CXII/3037/23 z dnia 14 czerwca 2023 r. została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego z dnia 22 czerwca 2023 r., pod poz. 4320.

W ocenie sądu nie ma w świetle powyższego wątpliwości co do zgodności z prawem procedury planistycznej, która zawierała wszystkie wymagane prawem elementy, etapy, uzgodnienia i opinie.

Rozpoznając zarzuty skargi wskazać należy, że zgodnie z ustaleniami zaskarżonej uchwały, przedmiotowa nieruchomość:

1) znajduje się w całości w terenie oznaczonym symbolem MN. 14 - tj. Tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, o podstawowym przeznaczeniu pod zabudowę budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi- zgodnie z § 16 uchwały;

2) częściowo znajduje się w obszarze osuwiska wpisanego do Rejestru terenów zagrożonych ruchami pasowymi ziemi oraz terenów, na których występują te ruchy - osuwisko nr 85 597;

3) w całości znajduje się w terenie o skomplikowanych warunkach gruntowych;

4) w całości znajduje się w obszarze terenu zagrożonego ruchami masowymi.

Kierunki zagospodarowania obejmujące obszar działki skarżącego zostały oznaczone na planszy KI studium gminnego z 2014 r. oraz w jego tomie III pn. Wytyczne do planów miejscowych. Działka nr [...], obręb [...], w przeważającej części znajduje się w terenie, który na planszy KI studium gminnego został oznaczony symbolem MN - tj. Tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, o następujących funkcjach:

1) funkcją podstawowa - Zabudowa jednorodzinna (realizowana jako budynki mieszkalne jednorodzinne lub ich zespoły, w których wydzielono do dwóch lokali mieszkalnych lub lokal mieszkalny oraz lokal użytkowy o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30 % powierzchni całkowitej budynku; wraz z niezbędnymi towarzyszącymi obiektami budowlanymi (m.in. parkingi, garaże, budynki gospodarcze) oraz z zielenią towarzyszącą zabudowie (w tym realizowaną jako ogrody przydomowe);

2) funkcją dopuszczalna - Usługi inwestycji celu publicznego z zakresu infrastruktury społecznej, pozostałe usługi inwestycji celu publicznego, usługi: kultury, nauki, oświaty i wychowania, usługi sportu i rekreacji, usługi handlu detalicznego, usługi pozostałe, zieleń urządzona i nieurządzona m. in. w formie parków, skwerów, zieleńców, parków rzecznych, lasów, zieleni izolacyjnej.

Rozpoznając zarzut dotyczący uchwalenie Planu Miejscowego, którego ustalenia w zakresie rozszerzenia granicy osuwiska nr [...] oraz wyznaczenie nieprzekraczalnej linii zabudowy od tego osuwiska na działce nr [...], obr. [...] są niezgodne z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta K. oraz bez przeprowadzenia rozpoznania warunków geologicznych, które jest wymagane przez Studium, wskazać należy, że na potrzeby sporządzenia zaskarżonego planu miejscowego sporządzono opracowanie ekofizjograficzne podstawowe dla obszaru [...] w K. autorstwa dra inż. Wiesława Sroczyńskiego (Kraków, październik 2019 r.), w którym przedstawiono charakterystykę osuwisk i terenów zagrożonych ruchami masowymi ziemi na tym obszarze (rozdział 3.6. "Osuwiska i tereny zagrożone ruchami masowymi".)

Teren objęty ustaleniami planu miejscowego obszaru "[...]" pozostaje w całości w zasięgu arkusza nr 10 (M 34 64 - D c 2) w/w. mapy osuwisk i obejmuje 7 kart osuwisk i 1 kartę terenu zagrożonego ruchami masowymi (wszystkie zaktualizowane w październiku 2018 r. przez PIG-PIB i zespół autorski: Kamieniarz S., Wódka M., Wójcik A.)

Dla obszaru Miasta K. aktualnie Rejestr terenów zagrożonych ruchami masowymi ziemi oraz terenów, na których ruchy te występują stanowią następujące opracowania:

1) mapa osuwisk i terenów zagrożonych ruchami masowymi w skaii 1:10 000. Powiat Miasto Kraków, woj. małopolskie. PIG-PIB - Kamieniarz S., Wódka M., Wójcik A., grudzień 2018;

2) objaśnienia do Mapy osuwisk i terenów zagrożonych ruchami masowymi. Skala 1:10 000, powiat Miasto K., woj. małopolskie. PIG-PIB - Kamieniarz S., Wódka M., 2018;

3) tabelaryczne zestawienie osuwisk i terenów zagrożonych ruchami masowymi występujących na terenie Miasta K. (marzec 2019);

4) karty rejestracyjne osuwisk oraz karty rejestracyjne terenów zagrożonych.

Teren objęty ustaleniami planu miejscowego obszaru "[...]" pozostaje w całości w zasięgu arkusza nr 10 (M 34 64 - D c 2) ww. mapy osuwisk i obejmuje 7 kart osuwisk i 1 kartę terenu zagrożonego ruchami masowymi (wszystkie zaktualizowane w październiku 2018 r. przez PIG-PIB i zespół autorski: Kamieniarz S., Wódka M., Wójcik A., w tym [...] (osuwisko) - ul. [...].

W konkluzji swego opracowania ekofizjograficznego podstawowego inż. W. Sroczyński skonstatował, że do kategorii terenów zagrożonych ruchami masowymi rekomendowany jest także obszar przy. ul. [...], pomiędzy osuwiskami nr [...] i [...] - na podstawie przesłanek morfologicznych oraz bliskości udokumentowanych osuwisk - wskazany w graficznej części opracowania - czyli także obszar, na którym znajduje się nieruchomość skarżącego.

W edycji projektu planu miejscowego z sierpnia 2020 r. (tj. przekazanej do ustawowych opinii oraz uzgodnień) na terenie przedmiotowej działki nie wyznaczono "obszaru terenu zagrożonego ruchami masowymi", natomiast był już wówczas wyznaczony "teren o skomplikowanych warunkach gruntowych". Wydział Kształtowania Środowiska UMK w opinii z dnia 7 września 2020 r. wskazał, że pozytywne zaopiniowanie przekazanej edycji projektu planu miejscowego następuje pod warunkiem "wskazania na rysunku planu terenu o skomplikowanych warunkach gruntowych, w granicach obszaru rekomendowanego - na podstawie przesłanek

morfologicznych oraz bliskości udokumentowanych osuwisk - przez autora opracowania ekofizjograficznego podstawowego dla obszaru sporządzanego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] zagrożonego ruchami masowymi - tj. obszaru przy ul. [...], pomiędzy osuwiskami nr [...] i [...]". W następnej edycji projektu planu miejscowego (tj. listopad 2020 r.) oba te tereny były już oznaczone oraz ostatecznie znalazły się również w planie miejscowym uchwalonym przez Radę Miasta Krakowa.

Teren, na którym obowiązują ustalenia planu miejscowego obszaru "[...]" jest terenem wysoce problematycznym pod względem istniejących terenów osuwisk, a także w zakresie możliwości występowania nowych osuwisk wskutek działań związanych ze zjawiskami pogodowymi, klęskami żywiołowymi oraz działalnością człowieka.

Działając na podstawie art. 17 pkt 6 lit. a tir. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym Wydział Miasta K., jako organ ochrony środowiska pozytywnie zaopiniował w zakresie terenów zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych przedłożony projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]", akceptując przedstawione w nim obostrzenia wyłączające tereny osuwiskowe z zabudowy.

Działka nr [...] w całości znajduje się w terenie strukturalne jednostki urbanistycznej nr [...]. W karcie jednostki urbanistycznej nr [...] w sekcji standardy przestrzenne wskazano, iż w terenach wskazanych do zainwestowania znajdujących się w obrębie osuwisk - rozstrzygnięcie co do możliwości zainwestowania, jak również ustalenie parametrów tego zainwestowania nastąpi na etapie sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego po rozpoznaniu w zakresie uwarunkowań geologicznych.

Wedle zapisu Tomu II studium gminnego (pn. Zasady i kierunki rozwoju polityki przestrzennej), w którym w sekcji II. 5.13. (pn. Obszary szczególnego zagrożenia) jako przykład takich obszarów wskazano takie, w których dochodzi do osuwania się mas ziemnych z wyjaśnieniem, iż obszary, na których występują ruchy masowe oraz obszary zagrożone takimi ruchami zostały oznaczone na rysunku Studium z podaniem charakteru zagrożenia. Dia terenów gdzie występują osuwiska, a Studium wskazuje je do zainwestowania, to wskazanie to nie jest wiążące. Nadrzędne znaczenie posiada uwarunkowanie związane z osuwaniem się mas ziemnych, które należy każdorazowo weryfikować przy przeznaczeniu danego terenu do zainwestowania podczas sporządzania planu miejscowego, poprzez przeprowadzenie wyprzedzającego rozpoznania warunków geologicznych w sposób określony dla wyznaczania i dokumentowania osuwisk oraz terenów zagrożonych ruchami masowymi.

Obszar osuwiskowy oznaczony na planszy K3 studium gminnego (pn. "Środowisko przyrodnicze - kierunki i zasady ochrony i rozwoju"), położony w bezpośrednim sąsiedztwie przedmiotowej nieruchomości (tj. kierunek północno-zachodni), opisany został jako osuwisko nieaktywne, niemniej plansza K3 wskazuje położenie zidentyfikowanego osuwiska na moment podjęcia przez Radę Miasta Krakowa uchwały w/s. zmiany studium gminnego (tj. lipiec 2014 r.). W późniejszym okresie natomiast została opracowana Karta Rejestracyjna Osuwiska nr [...] (tj. październik 2018 r.)

Przywołane wyżej zapisy studium były już kilkukrotnie przedmiotem wykładni Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, które stoi na stanowisku, że zmiana przeznaczenia terenu określonego w studium i wyłączenie go z zabudowy możliwe jest jedynie w przypadku przeprowadzenia uprzedniego badania geologicznego; jeśli takie badanie w trakcie procedowania planu nie zostało

przeprowadzone - to zapisy planu miejscowego są nieważne. Takie stanowisko zaprezentował WSA w Krakowie w nieprawomocnych wyrokach z 16 czerwca 2023 r., sygn. II SA/Kr 203/23 oraz z dnia 16 lutego 2023 r. sygn. II SA/Kr 1533/22, a także w wyroku z dnia 9 czerwca 2021 r., sygn. II SA/Kr 374/21, który pozytywnie przeszedł kontrolę instancyjną i jest już prawomocny.

W ocenie sądu podjęcie zaskarżonej uchwały nie zostało poprzedzone rozpoznaniem warunków geologicznych w obrębie objętej planem działki nr [...], obr. [...], albowiem takiego charakteru nie można przypisać powoływanym przez organ planistyczny dokumentom. To oznacza, że w okolicznościach niniejszej sprawy przedmiotowy obszar został objęty zmianą przeznaczenia gruntu polegająca na wyłączeniu możliwości jego zabudowy, bez wymaganego w Studium w przypadku takiego ograniczenia rozpoznania uwarunkowań geologicznych terenu, a więc w sposób arbitralny i tym samym niezgodny ze Studium, co stanowi naruszenie zasady wynikającej z art. 9 ust. 4 u.p.z.p. Zgodność planu ze studium nie może być bowiem rozumiana ogólnie i nie może oznaczać możliwości ustalania w planie przeznaczenia danego terenu z całkowitym pominięciem przyjętych w Studium zasad owego działania na etapie uchwalania planu miejscowego. Stwierdzonej niezgodności zaskarżonej uchwały ze Studium nie sposób przy tym przypisać wagi jedynie nieistotnego (a tym samym niewypełniającego dyspozycji art. 28 ust. 1 u.p.z.p.) naruszenia zasady sporządzania planu, skoro wyłączenie z zabudowy terenu bez uprzedniego zbadania, czy takie rozwiązanie jest konieczne ze względu na aktualnie występujące na tym terenie warunki geologiczne, prowadzić mogło do nieuzasadnionego, albowiem zbędnego z punktu widzenia interesu publicznego, ograniczenia prawa własności.

Sąd opowiada się za wąskim rozumieniem użytego w studium pojęcia "rozpoznania w zakresie uwarunkowań geologicznych w sposób określony dla wyznaczania i dokumentowania osuwisk oraz terenów zagrożonych ruchami masowymi".

Organ powołał się na Rejestr terenów zagrożonych ruchami masowymi ziemi oraz terenów, na których ruchy te występują, prowadzony przez Prezydenta Miasta K. i pozyskane w ramach tego rejestru, wyżej przywołane opracowania. Wskazał też, że Wydział Kształtowania Środowiska Urzędu Miasta K. jako organ ochrony środowiska, działając na podstawie art. 17 pkt 6 lit. a tir. 8 u.p.z.p. - pismem z dnia 15.12.2020 r., pozytywnie zaopiniował w zakresie terenów zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych, przedłożony projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]", akceptując przedstawione w nim obostrzenia wyłączające tereny osuwiskowe z zabudowy.

Ponadto w stanowiącej część dokumentacji planistycznej Prognozie oddziaływania na środowisko na str. 30 – 31 znajduje się sekcja 2.1.6. Osuwiska i tereny zagrożone ruchami masowymi. W treści tego opracowania powołano się na wskazane wyżej w pkt 1 - 4 dokumenty zgromadzone przez Prezydenta Miasta K. jako organ prowadzący Rejestr terenów zagrożonych ruchami masowymi ziemi oraz terenów, na których ruchy te występują.

O osuwiskach mowa jest również w sekcji "6.6.4. Wpływ realizacji ustaleń projektu planu na rzeźbę terenu oraz zagrożenie procesami geodynamicznymi" Prognozy oddziaływania na środowisko. Również tutaj jednak nie powołano się na żadne dodatkowe badania, czy też analizy istniejących uwarunkowań geologicznych przeprowadzonych w trakcie procedury planistycznej. Na te same dokumenty wymienione powyżej powołano się również w opracowaniu ekofizjograficznym w sekcji 3.6 Osuwiska i tereny zagrożone ruchami masowymi. Co istotne, na str. 19 tego opracowania zawarto sekcję pt. "Wskazania do badań geologiczno-inżynierskich na terenach osuwiskowych" o treści: ewentualne działania inwestycyjne na terenach osuwisk powinny być poprzedzone badaniami geologiczno-inżynierskimi obejmującymi wykonanie co najmniej 2 otworów pełnordzeniowych sięgających do podłoża skalnego (na głębokość rzędu 15 m p.p.t). Wynikowa dokumentacja geologiczno-inżynierska powinna być opiniowana przez PIG-PIB. W opracowaniu zatem pod pewnymi warunkami przewidziano możliwość zabudowy terenów osuwiskowaych, a mimo to w treści uchwały możliwość taką całkowicie wykluczono.

Należało więc dojść do wniosku, że w okolicznościach niniejszej sprawy obszar objęty skargą został wyłączony z możliwości jego zabudowy bez wymaganego w studium rozpoznania uwarunkowań geologicznych terenu. Stanowiło to naruszenie art. 9 ust. 4 u.p.z.p. w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, zgodnie z którym ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.

Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 633), minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe wymagania dotyczące dokumentacji:

1) geologicznej złoża kopaliny, z wyłączeniem złoża węglowodorów,

2) geologiczno-inwestycyjnej złoża węglowodorów,

3) hydrogeologicznej,

4) geologiczno-inżynierskiej,

5) innych niż określone w pkt 1-4

- w tym wzory druków, zestawień i kart dołączanych do dokumentacji.

Na podstawie tej delegacji ustawowej wydane zostało Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 18 listopada 2016 r. w sprawie dokumentacji hydrogeologicznej i dokumentacji geologiczno-inżynierskiej (Dz. U. poz. 2033). § 20 tego rozporządzenia reguluje zawartość części opisowej i graficznej dokumentacji geologiczno-inżynierskiej sporządzonej w celu określenia warunków geologiczno-inżynierskich na potrzeby zagospodarowania przestrzennego. Dokumentacja ta zawiera miedzy innymi: 1) informacje o stanie zagospodarowania terenu i dane o stanie technicznym istniejących obiektów budowlanych; 2) charakterystykę techniczną projektowanej inwestycji z uwzględnieniem alternatywnych rozwiązań lub kierunków zagospodarowania terenu; 3) wydzielenie terenów, na których lokalizacja projektowanej inwestycji zaliczanej do przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko wymagałaby zastosowania dodatkowych zabezpieczeń; 4) charakterystykę zjawisk i procesów geologicznych oraz hydrogeologicznych na tym terenie, kartę rejestracyjną osuwiska lub kartę rejestracyjną terenu zagrożonego ruchami masowymi ziemi, o których mowa w przepisach w sprawie informacji dotyczących ruchów masowych ziemi - jeżeli zostały opracowane; 5) charakterystykę wydzielonych zespołów gruntów i skał, w tym serii litologiczno-genetycznych, z uwzględnieniem gruntów antropogenicznych; 6) opis użytkowania wód podziemnych i sposobu ich ochrony; 7) ustalenie warunków geologiczno-inżynierskich rekultywacji i zagospodarowania obszarów zmienionych antropogenicznie, w tym wyrobisk poeksploatacyjnych lub miejsca składowania odpadów, o którym mowa w przepisach o odpadach lub w przepisach o odpadach wydobywczych; 8)ocenę stanu środowiska i zmian, jakie powstały w środowisku w wyniku oddziaływania istniejących obiektów budowlanych, oraz taką ocenę dla projektowanej inwestycji zaliczanej do przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko; 9) charakterystykę geologiczno-inżynierską terenu pod kątem jego przydatności dla lokalizacji obiektów budowlanych i innych form zagospodarowania terenu. Częśc graficzna zawiera natomiast 1) mapę geomorfologiczną lub szkic geomorfologiczny z naniesioną lokalizacją projektowanej inwestycji; 2) mapę terenów zdegradowanych z zaznaczeniem zasięgu ograniczeń w ich użytkowaniu oraz sposobu ich rekultywacji; 3) mapę przydatności poszczególnych części terenu dla lokalizacji obiektów budowlanych różnego typu; 4) mapę terenów potencjalnie zagrożonych migracją zanieczyszczeń; 5) mapę obszarów zagrożonych podtopieniami sporządzoną na podstawie mapy podtopień, jeżeli została opracowana, lub na podstawie występowania obszarów bezodpływowych i roślinności bagiennej oraz analizy położenia zwierciadła wód podziemnych; 6) inne mapy tematyczne w zależności od specyfiki dokumentowanego terenu.

Niewątpliwie tego rodzaju dokumentacja nie została sporządzona przed uchwaleniem zaskarżonego planu.

W okolicznościach niniejszej sprawy obszar objęty skargą został wyłączony z możliwości jego zabudowy bez wymaganego w studium rozpoznania uwarunkowań geologicznych terenu. Stanowiło to naruszenie art. 9 ust. 4 u.p.z.p. w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, zgodnie z którym ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.

W odniesieniu do objętych skargą terenów, niezgodnie z zapisami studium wyłączonych z zabudowy z powodu usytuowania osuwiska, należało stwierdzić nieważność wszystkich zapisów planu. Podstawową funkcją planu miejscowego jest ustalenie przeznaczenia terenu i w tym zakresie zaskarżona uchwała okazała się nieważna. Pozostawienie innych zapisów planu miejscowego dla tego obszaru nie było celowe.

Z tych względów w pkt I wyroku na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie działki nr [...], obr. [...]

W pkt. II wyroku orzeczono o kosztach na zasadzie art. 200 p.p.s.a.