drukuj    zapisz    Powrót do listy

6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego, Nieruchomości, Minister Rozwoju, Oddalono skargę, I SA/Wa 2165/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-02-04, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

I SA/Wa 2165/20 - Wyrok WSA w Warszawie

Data orzeczenia
2021-02-04 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-10-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dariusz Pirogowicz
Łukasz Trochym /sprawozdawca/
Przemysław Żmich /przewodniczący/
Symbol z opisem
6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
I OSK 1998/21 - Wyrok NSA z 2022-08-11
Skarżony organ
Minister Rozwoju
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325 art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 1998 nr 133 poz 872 art. 73 ust. 1
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie WSA Dariusz Pirogowicz WSA Łukasz Trochym (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 lutego 2021 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości oddala skargę.

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2020 r., nr [...], Minister Rozwoju (dalej również jako "Minister/Organ") – utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] (dalej również jako "Wojewoda/Organ I instancji") z [...] marca 2018 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), stwierdzającą, że nieruchomość położona w obrębie [...], gmina [...], oznaczona na mapie z projektem podziału nieruchomości, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, prowadzonego przez Starostę [...], w dniu [...] lipca 2017 r. pod nr. [...], jako działka nr [...], o pow. [...] ha, zajęta pod drogę publiczną nr [...] (nowy nr [...]) [...], będąca w dniu [...] grudnia 1998 r. własnością J. i Z. małż. K., znajdująca się w tej dacie we władaniu Skarbu Państwa, stała się z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością Powiatu [...].

Zaskarżona decyzja Ministra została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Po rozpatrzeniu wniosku Zarządu Powiatu [...] z [...] października 2017 r., Organ I instancji wydał decyzję z [...] marca 2018 r., nr [...], w której stwierdził nabycie z mocy prawa, przez Powiat [...], prawa własności opisanej powyżej nieruchomości.

W uzasadnieniu decyzji Organ I instancji wyjaśnił, że nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] o pow. [...] ha została wydzielona zgodnie z przebiegiem drogi, na podstawie mapy z projektem podziału nieruchomości, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] o pow. [...] ha. W ocenie Organu I instancji, nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], która również powstała w wyniku podziału działki [...], nie była w dniu 31 grudnia 1998 r. zajęta pod drogę publiczną nr [...]. Organ I instancji ustalił także, nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. nie była własnością Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego, ponieważ stanowiła wówczas własność J. i Z. K. na zasadach małżeńskiej wspólności ustawowej. Obecnie jej właścicielami są z kolei J. K. oraz G. K..

Następnie, Wojewoda ustalił, że podstawą zaliczenia drogi nr [...] [...] do kategorii dróg publicznych jest rozporządzenie Ministra Komunikacji z dnia 14 lipca 1986 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg wojewódzkich w województwach: [...] kieleckim [...] opublikowane w Dzienniku Ustaw z 1986 r. Nr 30, poz. 151. Na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, w związku z art. 103 ust. 1 tej ustawy i rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz. U. z 1998 r. Nr 160, poz. 1071) droga ta zmieniła status, stając się z dniem 1 stycznia 1999 r. – drogą powiatową. Na mocy uchwały Nr [...] Zarządu Województwa [...] z dnia [...] maja 2003 r. w sprawie nadania numerów drogom powiatowym oraz drogom gminnym na terenie województwa [...] (Dz. Urz. Województwa [...] Nr [...], poz. [...]) droga powiatowa nr [...] otrzymała nowy nr [...].

Organ I instancji podniósł także, że w dacie 31 grudnia 1998 r. Skarb Państwa sprawował władztwo faktyczne nad drogą nr [...] położoną w [...] (ul. [...]), prowadząc prace z zakresu bieżącego utrzymania drogi, takie jak: oczyszczanie nawierzchni chodników i ulic, remonty cząstkowe nawierzchni jezdni oraz bieżące utrzymanie oznakowania pionowego i poziomego, co potwierdza zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności oświadczenie pracownika byłej Wojewódzkiej Dyrekcji Dróg Miejskich w [...] z dnia [...] października 2017 r., który pełniąc funkcję Naczelnika Wydziału Realizacji (do [...] grudnia 1998 r.), nadzorował bezpośrednio roboty na ówczesnych drogach wojewódzkich w [...]. Ponadto, w ocenie Wojewody, potwierdzeniem władania publicznoprawnego jest przedłożony przez wnioskodawcę protokół zdawczo-odbiorczy z [...] grudnia 1998 r., dotyczący przekazania dróg przez Wojewódzką Dyrekcję Dróg Miejskich w [...] Powiatowi [...], w związku z reformą ustrojową państwa. Do ww. protokołu załączono: 1) metrykę ulicy [...] z [...] grudnia 1998 r.; 2) ocenę stanu dróg publicznych krajowych i wojewódzkich według stanu na dzień 31 października 1998 r.; 3) umowę nr [...] z [...] lutego 1997 r. na bieżące utrzymanie oznakowania pionowego, m.in. w [...]; 4) umowę nr [...] z [...] lutego 1997 r. na wykonanie oznakowania poziomego na drogach wojewódzkich, m.in. w [...]; oraz 5) umowę nr [...] z [...] kwietnia 1997 r. na wykonanie remontów bieżących dróg wojewódzkich, w tym na terenie [...]. Wojewoda wskazał także na protokół zdawczo-odbiorczy z [...] kwietnia 1994 r., sporządzony na okoliczność przekazania dróg na terenie miasta [...] między [...] w [...] a [...] [...], wraz z zestawieniem dróg publicznych oraz wykazem stanu drogi nr [...].

W oparciu o tak ustalony stan prawny i faktyczny sprawy Wojewoda uznał, że w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] zostały spełnione przesłanki z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną do uwłaszczenia Powiatu [...].

Od powyższej decyzji Wojewody odwołanie złożyli J. K., J. K. oraz G. K..

Postanowieniem z [...] lipca 2020 r. Minister Rozwoju stwierdził niedopuszczalność wniesienia odwołania przez G. K. od ww. decyzji Wojewody [...] z [...] marca 2018 r.

Po ponownym rozpatrzeniu niniejszej sprawy, Minister Rozwoju decyzją z [...] lipca 2020 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2018 r., nr [...].

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Minister wyjaśnił przede wszystkim, że fakt zajęcia spornej nieruchomości pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r. jednoznacznie wskazuje mapa z projektem podziału nieruchomości opracowana w trybie art. 73 ust. 3a ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące ustawy reformujące administrację publiczną, sporządzona przez geodetę uprawnionego, oraz przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] lipca 2017 r. pod nr [...]. Wobec powyższego Minister stwierdził, iż przedmiotowa nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] była w dniu 31 grudnia 1998 r. w całości zajęta pod drogę publiczną.

Z kolei w zakresie spełnienia przesłanki władztwa publicznoprawnego, Minister przyjął w ślad za Organem I instancji, iż na fakt władztwa publicznoprawnego wskazują przedstawione przez wnioskodawcę dokumenty, które szczegółowo wymienił. Odnosząc się do zarzutów odwołania Minister wyjaśnił, iż czynności związane z utrzymaniem danego ciągu komunikacyjnego zarządca drogi ma obowiązek wykonywać nie tylko w stosunku do samej jezdni, lecz w stosunku do całej drogi (zgodnie z jej ustawową definicją), a więc wydzielonego pasa terenu, przeznaczonego do ruchu i postoju pojazdów oraz ruchu pieszych, w ramach którego umieszczone mogą być np. chodniki, drzewa i krzewy, pobocza, rowy, obiekty inżynierskie, urządzenia techniczne.

Minister wskazał także, że przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 13 października 1998 r., tj. przed dniem 1 stycznia 1999 r., nie sporządzano map obrazujących stan faktycznego zajęcia nieruchomości pod pas drogowy. Minister wyjaśnił, że zobrazowanie tego stanu, na wskazaną przez ustawodawcę datę, jest dokonywane poprzez sporządzenie projektu podziału przez uprawnionego geodetę, stosownie do przepisu § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziału nieruchomości (Dz. U. Nr 268, poz. 2663). Organ dodał do tego, że zgodnie z art. 73 ust. 3a ustawy z dnia 13 października 1998 r. jeżeli istnieje konieczność określenia granic nieruchomości, które przeszły na własność Skarbu Państwa lub własność jednostek samorządu terytorialnego, wydając decyzję, o której mowa w ust. 3, nie wydaje się decyzji o podziale nieruchomości. Natomiast stosownie do art. 96 ust. 1b ustawy o gospodarce nieruchomościami w przypadku wydzielenia nieruchomości, której własność lub użytkowanie wieczyste zostały nabyte z mocy prawa, albo w przypadku wydzielenia części nieruchomości na potrzeby zwrotu wywłaszczonej nieruchomości nie wydaje się decyzji, o której mowa w ust. 1. Ostateczna decyzja o nabyciu własności lub użytkowania wieczystego albo ostateczna decyzja o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości zatwierdza podział. Zatem faktycznie w dniu 31 grudnia 1998 r. nie istniała działka nr [...], jednakże z uwagi na zajęcie jej części pod drogę publiczną we wskazanej dacie, koniecznym było wydzielenie części nieruchomości zajętej pod drogę wojewódzką (obecnie powiatową).

Uwzględniając powyższe, Minister uznał za słuszne utrzymać w mocy rozstrzygnięcie Organu I instancji.

Skargę na powyższą decyzję Minister do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiodła J. K. (dalej również jako "Skarżąca") wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Organu I instancji, o zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącej zwrot kosztów postępowania oraz o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie następujących przepisów prawa:

art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. w zw. z art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. nr 133, poz. 872 ze zm.) polegające na sprzecznej z regułami swobodnej oceny dowodów ocenie materiału dowodowego polegającej na sformułowaniu wniosku, że na dzień 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość stanowiła drogę publiczną i znajdowała się we władaniu Skarbu Państwa, podczas gdy:

z treści zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, aby nieruchomość stanowiąca własność Skarżącej znajdowała się w granicach pasa drogowego drogi nr [...] relacji [...];

ze zgromadzonych dokumentów nie wynika, aby w stosunku do przedmiotowej nieruchomości Skarb Państwa wykonywał jakiekolwiek czynności, które świadczyłyby o władaniu tą nieruchomością;

znakomita część dokumentów, na które powołuje się zaskarżona decyzja powstała po dacie 31 grudnia 1998 r. i nie obrazuje stanu władania tą nieruchomością na tenże dzień;

ze zgromadzonych dokumentów wynika, że na przedmiotowej nieruchomości nie znajdowały się żadne urządzenia drogowe, które świadczyłyby o wykonywaniu władztwa czy czynności zarządzania drogą/pasem drogowym;

bezspornym jest, że nieruchomość ta znajdowała się w bezpośrednim, niezakłóconym posiadaniu Skarżącej, wykluczającym jakiekolwiek czynności władcze, czy to w zakresie dominium czy imperium, w stosunku do tej nieruchomości;

art. 75 k.p.a., art. 76 § 1 k.p.a. i art. 79 k.p.a. poprzez zastąpienie dowodu z zeznań świadków dowodem z pisemnego oświadczenia osób pełniących funkcje urzędnicze, nadając im charakter dokumentów urzędowych podczas gdy stwierdzają one nie tyle fakty wynikające z dokumentów urzędowych znajdujących się w danym urzędzie lecz stanowią opis tego co piastun danego urzędu zaobserwował podczas pracy na innym stanowisku, co oznacza, że mamy do czynienia z typowym dowodem z zeznań świadków opisujących fakty przez siebie zaobserwowane, który to dowód powinien być przeprowadzony z zachowaniem gwarancji strony, o których mowa w art. 79 k.p.a., o ile okoliczności wynikające z tych oświadczeń uznać za istotne dla sprawy, co Skarżąca kwestionuje.

W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentacje na poparcie postawionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę Minister Rozwoju wniósł o jej oddalenie.

Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 21 grudnia 2020 r. sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

skarga jest niezasadna.

Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (dalej jako "Przepisy wprowadzające"), nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, niestanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się z mocy samego prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego, za odszkodowaniem. Przesłankami, od których kumulatywnego spełnienia uzależniony jest skutek przejścia prawa własności z mocy samego prawa na Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego, są zatem: zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną, władanie tym gruntem w dniu 31 grudnia 1998 r. przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego oraz brak tytułu własności Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego do tej nieruchomości. Sformułowanie "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym, fakt ten musiał mieć miejsce przed dniem 1 stycznia 1999 r. Natomiast władanie oznacza faktyczne sprawowanie władztwa, zbliżone do posiadania, przy czym do spełnienia przesłanki władztwa nie jest konieczne udowodnienie służącego podmiotowi publicznoprawnemu jakiegokolwiek tytułu do nieruchomości. W świetle omawianej regulacji podstawowe znaczenie ma jedynie to, czy Skarb Państwa lub gmina przez swoje jednostki organizacyjne w odniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę wykonywały faktyczne czynności, takie jak np. utrzymywanie nawierzchni, naprawa, remont, odśnieżanie itp. związane z szeroko rozumianym zarządzaniem drogą publiczną. Ustawodawca skutki nabycia własności nieruchomości z mocy prawa odniósł bowiem do każdego stanu władania cudzą nieruchomością, nawet wbrew woli jej właściciela, byleby nieruchomość w dniu 31 grudnia 1998 r. nie stanowiła własności publicznej (vide: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 14 marca 2000 r. sygn. akt P 5/99).

Przepisy wprowadzające weszły w życie z dniem ogłoszenia, to jest z dniem 29 października 1998 r. Nie zawierają one jednak definicji drogi publicznej, należy zatem posiłkować się ustawą z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 1998 r. – Dz. U. Nr 14, poz. 60 ze zm., dalej jako "ustawa o drogach publicznych") i w jej przepisach szukać wyjaśnienia pojęcia drogi publicznej. W rozumieniu art. 1 tej ustawy za drogę publiczną może być uznana droga spełniająca dwa warunki. Po pierwsze, musi to być droga zaliczona do jednej z kategorii dróg publicznych. Po drugie, z drogi tej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych. Nie każda zatem droga spełniająca funkcję ciągu komunikacyjnego może być uznana za drogę publiczną. By zyskała taki status, musi zostać zaliczona w trybie przewidzianym ustawą o drogach publicznych (art. 7 ust. 2) do jednej z kategorii dróg wymienionych w art. 2 ust. 1 pkt 1-4 tej ustawy i jednocześnie spełniać warunek możliwości powszechnego korzystania z niej. Zatem zawarte w art. 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających sformułowanie "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed 1 stycznia 1999 r. (por. także wyrok NSA z 30 lipca 2001 r., sygn. akt I SA 513/00, orzeczenie dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przestrzenne granice zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną, do których odnosi się art. 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających, determinuje więc stan faktyczny istniejący na gruncie, a więc sposób jego zagospodarowania pozwalający na zakwalifikowanie go do definicji pasa drogowego w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych. Pasem drogi jest zaś zgodnie z tym przepisem wydzielony pas terenu, przeznaczony do ruchu lub postoju pojazdów oraz do ruchu pieszych, wraz z leżącymi w jego ciągu obiektami inżynierskimi, placami, zatokami postojowymi oraz znajdującymi się w wydzielonym pasie terenu chodnikami, ścieżkami rowerowymi, drogami zbiorczymi, drzewami i krzewami oraz urządzeniami technicznymi związanymi z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu. Zważyć przy tym należy, że w świetle ww. przepisu analogicznie jak "pasa drogi" zdefiniowane zostało pojęcie "droga". Zatem stan faktyczny istniejący na gruncie w dniu 31 grudnia 1998 r. winien być oceniany przez pryzmat powyższej definicji.

W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, iż działka nr [...], która została wydzielona z działki nr [...], nie była własnością Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego – stanowiła bowiem w dniu 31 grudnia 1998 r. własność osób fizycznych. Okolicznością bezsporną jest również to, że droga nr [...] [...], zgodnie z rozporządzeniem Ministra Komunikacji z 14 lipca 1986 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg wojewódzkich (Dz. U. Nr 30, poz. 151, ze zm.,) została zaliczona do kategorii dróg wojewódzkich i z dniem 1 stycznia 1999 r. stała się drogą powiatową – na podstawie art. 103 ust. 3 Przepisów wprowadzających.

Analizując uzasadnienie decyzji Organu Sąd doszedł do przekonania, że Organ w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny niniejszej sprawy, a następnie dokonał prawidłowej jego subsumcji pod przepis prawa materialnego mający zastosowanie w sprawie, tj. art. 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala na przyjęcie zajęcia spornej działki nr [...] pod drogę publiczną, jak również władztwa publicznoprawnego w stosunku do niej w dniu 31 grudnia 1998 r. Powyższa ocena Organu nie nosi przy tym, zdaniem Sądu, cech dowolności czy arbitralności, jest swobodna i znajduję potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Fakt, że Skarżąca nie podziela stanowiska Organu, podnosząc w istocie argumenty natury jedynie polemicznej, nie może wpłynąć na pogląd Sądu, który uznaję decyzję Organu za zgodną z obowiązującymi przepisami prawa.

W ocenie Sądu orzekającego, Organ prawidłowo uznał bowiem, że przesłankę faktycznej zajętości całości objętej zaskarżoną decyzją działki nr [...] pod drogę publiczną – drogę powiatową nr [...] [...] dowodzi mapa przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] lipca 2017 r. pod nr [...] sporządzona przez geodetę uprawnionego. Mapa ta stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. Dokument taki posiada szczególną moc dowodową i korzysta z domniemania prawdziwości oraz domniemania zgodności z prawdą tego co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Z mapy tej wynika zaś, że cała działka [...], tak jak przyjął to Organ, według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. faktycznie była zajęta pod drogę publiczną (chodnik znajdujący się w pasie drogowym). Kwestia ta, zdaniem Sądu, nie może zatem budzić żadnych wątpliwości.

Wykazana także została przesłanka władztwa publicznoprawnego nad przedmiotową działką. Sąd wyjaśnia przy tym, że dla spełnienia tej przesłanki istotne jest to by Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego władającą nieruchomości zajętą pod drogę publiczną, wykonywała faktyczne czynności związane z utrzymaniem jej nawierzchni, zapewnieniem przejezdności, naprawami, remontami i.t.p., a nie posiadała ten grunt w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego. Taką wykładnie użytego w przepisie art. 73 Przepisów wprowadzających zwrotu normatywnego "pozostające we władaniu" konsekwentnie akceptuje orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym Sąd orzekający w niniejszej sprawie (por. wyrok NSA z 21 sierpnia 2002 r., sygn. akt I SA 1441/00, Lex nr 137831; wyrok WSA w Warszawie z 22 maja 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 375/09, Lex nr 563402). Przy czym w przypadku urządzenia drogi na gruncie prywatnym, który to grunt nie został jednocześnie zagospodarowany przez właściciela w sposób uniemożliwiający realizacji czynności związanych z zarządem drogi (np. poprzez jego wygrodzenie – co w rozpoznawanej sprawie nie ma miejsca), istnieje domniemanie, że zarządca drogi wykonywał nad nią władztwo w formach określonych w ustawie o drogach publicznych. Nie może obalić tego domniemania sam fakt wykonywania sporadycznie na nieruchomości zajętej pasem drogowym przez właściciela gruntu prac pielęgnacyjnych polegających np. na koszeniu trawy czy sprzątaniu. Podejmowanie przez właściciela nieruchomości tego rodzaju prac w obrębie drogi publicznej, nie stanowi wszak samo w sobie przeszkody dla realizacji czynności zarządu drogi przez podmioty publicznoprawne.

Wbrew zatem twierdzeniom Skarżącej, Organ prawidłowo ocenił wartość dowodową oświadczeń z [...] października 2017 r. złożonych przez Dyrektora Zarząd Dróg Powiatowych w [...] oraz Naczelnika Wydziału Dróg i Inżynierii Ruchu [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] na okoliczność spełnienia przesłanki władztwa publicznoprawnego. Powyższe oświadczenia oraz towarzyszące im dokumenty (dotyczące okresu 1994-1998) stwierdzające, że droga publiczna nr [...] [...] na terenie miasta [...] (ul. [...]) przed rokiem 1999 znajdowała się w zarządzie kolejno: Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych Zarząd Dróg w [...] (do 1994 r.), Wojewódzkiej Dyrekcji Dróg Miejskich w [...] (1994-1998), a następnie od [...] grudnia 1998 r. – Powiatu [...] oraz była utrzymywana i poddawana okresowym przeglądom kontrolnym oraz naprawom zgodnie z obowiązkami ciążącymi na zarządcy dróg stanowią, w ocenie Sądu, dowody w sprawie na okoliczność spełnienia przesłanki władztwa publicznoprawnego, które podlegają ocenie organu administracji na zasadach ogólnych. Powyższe dokumenty, powinny zostać ocenione w kontekście wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodów, stosownie do dyspozycji art. 75 § 1 k.p.a., który stanowi, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, a w szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Ocena tych oświadczeń, powinna obejmować ich wiarygodność w kontekście pozostałych dowodów zebranych w sprawie (art. 80 k.p.a.). Zdaniem Sądu, Organ sprostał powyższym wymaganiom stawianym przez ww. przepisy k.p.a. Skoro działka nr [...] znajdowała się w pasie drogi publicznej nie sposób jest bowiem uznać, aby władztwo publicznoprawne nie rozciągało się również na tę działkę.

W tej sytuacji za całkowicie niezasadne uznać zarzuty naruszenia prawa procesowego podniesione w skardze. Trzeba pamiętać, że skuteczność wykazania spełnienia przesłanek z art. 73 ust. Przepisów wprowadzających nie wymaga w każdym wypadku przedłożenia konkretnego dokumentu, z którego ta okoliczność wynika wprost. Nie wymaga tego też przepis art. 73 Przepisów wprowadzających. Oznacza to, że dopuszczalne jest wykazanie tej okoliczności każdym dowodem, także na podstawie przeprowadzenia procesu dowodzenia i wnioskowania na podstawie innych dowodów, które w powiązaniu ze sobą pozwalają na przyjęcie, że tego rodzaju teza została udowodniona dowodami pośrednimi. W ocenie Sądu, taka przekonująca argumentacja w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia się znalazła.

Zatem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, wbrew stanowisku Skarżącej, pozwala na przyjęcie zajęcia spornej działki pod drogę publiczną, jak również władztwa publicznoprawnego w stosunku do niej w dniu 31 grudnia 1998 r. W okolicznościach niniejszej sprawy należy uznać, że Organ zasadnie, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji.

Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.

Stosownie do brzmienia art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.), rozpoznanie niniejszej sprawy nastąpiło na posiedzeniu niejawnym – por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 1/20 (CBOSA).



Powered by SoftProdukt