Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2025 r. sprawy ze skargi Fundacji [...] w K. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego w Katowicach z dnia 11 lutego 2025 r. nr PR.539.1.2025 w przedmiocie udostępnienia informacji o środowisku 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego we W. z dnia 6 grudnia 2024 r. nr [...], 2. zasądza od Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego w Katowicach na rzecz strony skarżącej 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wnioskiem z dnia 25 października 2024 r. obecnie skarżąca Fundacja [...] w K. wystąpiła do Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego we W. o udostępnienie informacji, kiedy została złożona ostatnia aktualizacja mapy wyrobiska górniczego przedłożona przez spółkę P. S.A. dla Kopalni Węgla [...] "[...]" oraz o udostępnienie ostatniej aktualizacji mapy wyrobiska górniczego przedłożonej przez spółkę P. S.A. dla Kopalni Węgla [...] "[...]".

Decyzją z dnia 6 grudnia 2024 r. organ I instancji, działając na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 7 i art. 20 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2024 r., poz. 1112), zwanej dalej u.i.o.ś. lub ustawą środowiskową, odmówił stronie skarżącej udostępnienia ostatniej aktualizacji mapy wyrobiska górniczego.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że na podstawie posiadanych materiałów ustalono, że wniosek Fundacji dotyczył załącznika nr 3 do planu ruchu zakładu górniczego Kopalnia Węgla [...] (dalej jako: "plan ruchu") na okres od 1 maja 2020 r. do 31 grudnia 2025 r., który to został zatwierdzony decyzją Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego z dnia 24 kwietnia 2020 r., tj. mapy wyrobisk górniczych, sporządzonej w skali nie mniejszej niż 1:5000, przedstawiającej sytuację w granicach obszaru górniczego, w zakresie jego ostatniej aktualizacji i czasu przedłożenia tego dokumentu. Jednocześnie wskazano, że P. S.A. w B. (dalej jako: "przedsiębiorca") pismem z dnia 2 grudnia 2019 r. poinformowała organ I instancji, że treść planu ruchu stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa. Występując o zatwierdzenie planu ruchu przedsiębiorca wskazał, że ww. dokument jest objęty tajemnicą spółki, w związku z czym przedsiębiorca wnosi o zachowanie poufności wszelkich danych i informacji w nim zawartych. Z kolei w piśmie przesyłającym zmodyfikowaną treść planu ruchu wskazał, że w terminie niezwłocznym w trybie osobnego wniosku złoży doprecyzowaną informację w przedmiocie planu ruchu jako tajemnicy spółki (pisma z dnia 17 marca 2020 r. i z 16 kwietnia 2020 r.). Pismem z dnia 7 maja 2020 r. przedsiębiorca poinformował organ I instancji o objęciu tajemnicą przedsiębiorstwa określonych zapisów planu ruchu tj. pkt 1 pkkt 2, pkt 2-19 i wniósł o ich nieudostępnianie.

Organ I instancji wyjaśnił również, że załączniki do plan ruchu obejmują treści, które są związane z zapisami części tekstowej dokumentu, które to przedsiębiorca objął tajemnicą. Tym samym, zdaniem organu brak było możliwości ich udostępnienia.

Na skutek wniesionego przez skarżącą odwołania od powyższej decyzji, Prezes Wyższego Urzędu Górniczego, zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz wskazał przepisy mające zastosowanie w sprawie. W dalszej części wyjaśnił, że przedsiębiorca złożył kilka pism – w tym pismo z dnia 7 maja 2020 r. - zastrzegających tajność informacji zawartych w planie ruchu, co do których Spółka podjęła działania w celu zachowania ich w poufności. Zdaniem organu odwoławczego powyższa okoliczność wskazuje na podjęcie przez przedsiębiorcę działań w celu zachowania w poufności tych danych.

Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem zastrzeżenia poufności są nie tylko wskazane w nim punkty planu ruchu, lecz wszystkie dane obejmujące treści tożsame z tymi, które zostały objęte zastrzeżeniem tajności, nawet jeśli zawierające je nośniki zostały wytworzone później. Tym samym aktualizacja mapy stanowiąca przedmiot wniosku, mimo iż została sporządzona później niż pismo zawierające zastrzeżenie poufności treści planu, również korzysta z przymiotu tajności, zawiera bowiem tożsame treści objęte tajnością treści planu ruchu.

Ponadto, mając na uwadze tryb zmian treści planu ruchu opisany w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2024 r., poz. 1290), w ocenie organu odwoławczego zastrzeżenie jawności informacji zawartych w planie ruchu dotyczyło także zmian w treści planu ruchu dokonywanych przez przedsiębiorcę. Tym samym nietrafny okazał się zarzut, iż organ I instancji odmówił udostępnienia "starszej wersji" załącznika nr 3 podczas gdy istnieją "nowsze" jego wersje datowane na rok 2022. Zdaniem organu odwoławczego, w ślad za wskazaną wyżej argumentacją, odmową objęto treść załącznika nr 3 od momentu jego zatwierdzenia, niezależnie od jego kolejnych modyfikacji z uwagi na tożsamość treści objętych tajnością.

W ocenie organu żądana przez skarżącą Fundację informacja stanowi tajemnicę przedsiębiorcy, co uzasadnia - na podstawie art. 16 ust. 7 u.i.o.ś., ograniczenie praw do jej udostępnienia. Co więcej, zdaniem organu II instancji przedsiębiorca skutecznie złożył zastrzeżenie, gdyż wskazane we wniosku informacje mają charakter tajemnicy przedsiębiorstwa. Wskazano przy tym, że przedsiębiorca pomimo znaczącej pozycji na rynku w zakresie produkcji energii elektrycznej i węgla brunatnego nie ma charakteru monopolisty i działa w warunkach konkurencji na rynku w otoczeniu rywalizujących z nim firm.

W skardze na powyższą decyzję skarżąca zarzuciła:

1) naruszenie art. 7 i 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i uznanie, że informacja, o której udostępnienie wnioskuje skarżąca stanowi ostatnią aktualizację załącznika nr 3 do planu ruchu zakładu górniczego Kopalnia Węgla [...] na okres od 1 maja 2020 r. do 31 grudnia 2025 r., podczas gdy istnieje co najmniej jedna, bardziej aktualna mapa wyrobiska górniczego Kopalni Węgla [...] "[...]", przedłożona organowi 24 lutego 2022 r. wraz z wnioskiem o zatwierdzenie dodatku nr 4 do planu ruchu;

2) naruszenie art. 16 ust. 1 pkt 7, art. 16 ust. 3 oraz art. 20 ust. 1 ustawy środowiskowej w zw. z art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2022 r., poz. 1233), zwanej dalej u.z.n.k., poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i przyjęcie, iż mapa wyrobiska górniczego stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa oraz że zastrzeżenie tajemnicy zostało dokonane w prawidłowy sposób;

3) naruszenie art. 16 ust. 1 pkt 7 oraz art. 20 ust. 1 ustawy środowiskowej w zw. z art. 11 ust. 2 u.z.n.k. poprzez uznanie, iż informacja o czasie złożenia przez P. Spółka Akcyjna (dalej: "P.") ostatniej aktualizacji mapy wyrobiska górniczego jest informacją objętą tajemnicą przedsiębiorstwa.

Wskazując na powyższe skarżącą wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skarżąca przedstawiła argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 28 października 2025 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymała skargę. Dodatkowo zwróciła uwagę, że organy w ogóle nie rozważyły interesu publicznego, o którym mowa w art. 16 ust. 1 u.i.o.ś., przemawiającego za udostępnieniem żądanej informacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie, albowiem kontrola zaskarżonej decyzji, dokonana przez Sąd w oparciu o art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w granicach wyznaczonych treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U z 2024, poz. 935), zwanej dalej p.p.s.a., ujawniła istnienie mankamentów zarówno w samej zaskarżonej decyzji jak i w toku prowadzonego przez organy postępowania.

Na wstępie zaznaczyć przyjdzie, że wniosek skarżącej Fundacji inicjujący postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją, został przez organy obu instancji rozpatrzony we właściwym trybie, tj. w trybie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Wniosek ten dotyczył bowiem udostępnienia informacji, kiedy została złożona ostatnia aktualizacja mapy wyrobiska górniczego przedłożona przez przedsiębiorcę oraz udostępnienia ostatniej aktualizacji mapy wyrobiska górniczego przedłożonej przez przedsiębiorcę. Nie powinno przy tym ulegać wątpliwości, że żądana materia mieści się w katalogu informacji objętych art. 9 ust. 1 u.i.o.ś. Nie było to zresztą kwestionowane w toku postępowania.

Powyższe spostrzeżenie ma istotne znaczenie, albowiem prawo do informacji o stanie i ochronie środowiska wyrażone zostało w art. 74 ust. 3 Konstytucji RP, z którego wynika, że każdy ma prawo do informacji o stanie i ochronie środowiska. Zakres tego prawa determinuje jednak ustawa zwykła, co wynika z art. 81 Konstytucji RP, w szczególności art. 9 ust. 1 u.i.o.ś. Przepis ten, jak podnosi się w doktrynie, ma charakter katalogu zawierającego wyliczenie kategorii informacji, które podlegają udostępnieniu (Z. Cieślik, "Spójność regulacji dotyczącej jawności w multicentrycznym systemie prawa", w: W. Jakimowicz, M. Krawczyk, I. Niżnik-Dobosz, "Fenomen prawa administracyjnego. Księga jubileuszowa Profesora Jana Zimmermanna", Warszawa 2019, s. 140).

Przypomnieć też przyjdzie, że na podstawie art. 4 u.i.o.ś. każdy ma prawo do informacji o środowisku i jego ochronie na warunkach określonych ustawą. Władze publiczne są obowiązane do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie, które są informacjami znajdującymi się w posiadaniu władz publicznych lub informacjami przeznaczonymi dla władz publicznych, w zakresie, w jakim nie dotyczy to ich działalności ustawodawczej, a w przypadku sądów i trybunałów - działalności orzeczniczej (art. 8 ust. 1 ustawy). W związku z tym przyjmuje się w orzecznictwie i piśmiennictwie, że każda informacja o środowisku podlega udostępnieniu, chyba że organ wykaże, na podstawie przepisów ustawy, że w konkretnej sprawie nie ma możliwości udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie (por. B. Rakoczy, Ustawa o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Komentarz, LexisNexis 2010; por. też wyrok NSA z 30 lipca 2021 r., sygn. III OSK 3750/21).

Powyższe oznacza, że udostępnienie informacji o środowisku jest regułą, a odstępstwa od niej mają charakter wyjątkowy i powinny wprost wynikać z przepisów prawa jednoznacznie określających, jakiego rodzaju informacje nie podlegają udostępnieniu.

W sprawie nie było sporne, że mapa wyrobiska górniczego stanowiąca element planu ruchu zakładu górniczego, jak również informacja o jej aktualizacji, dotyczą informacji o środowisku (art. 9 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś. w zw. z art. 3 pkt 39 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska - Dz. U. z 2025 r., poz 647), a organy nadzoru górniczego są podmiotami zobowiązanymi do udostępniania informacji o środowisku, jako władze publiczne, o których mowa w art. 8 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 15a u.i.o.ś.

Ustawodawca, wprowadzając generalną zasadę udostępniania informacji o środowisku, jednocześnie wprowadził szeroki zakres wyjątków. Zasada udostępniania doznaje zatem licznych ograniczeń. Między innymi, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 7 u.i.o.ś., władze publiczne mogą odmówić udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie po rozważeniu interesu publicznego przemawiającego za udostępnieniem informacji w konkretnym przypadku, jeżeli udostępnienie tych informacji może naruszyć ochronę informacji o wartości handlowej, w tym danych technologicznych, dostarczonych przez osoby trzecie i objętych tajemnicą przedsiębiorstwa, jeżeli osoby te złożyły wniosek o wyłączenie tych informacji z udostępniania, zawierający szczegółowe uzasadnienie dotyczące możliwości pogorszenia ich pozycji konkurencyjnej. To właśnie na tym ograniczeniu organy oparły swoje rozstrzygnięcie o odmowie udostępnienia żądanej informacji o środowisku.

Odmowa oparta na powyższej przesłance jest możliwa o ile organy zaklasyfikują żądaną informację jako informację o wartości handlowej, w tym dotyczące danych technologicznych, dostarczonych przez osoby trzecie i objętych tajemnicą przedsiębiorstwa, jeżeli udostępnienie tych informacji mogłoby pogorszyć konkurencyjną pozycję tych osób i złożyły one uzasadniony wniosek o wyłączenie tych informacji z udostępnienia. Zasadniczą kwestią do skutecznego wyłączenia jest wniesienie uzasadnionego wniosku o wyłączenie informacji, złożonego przez osoby trzecie dostarczające informacji. We wniosku wykazać należy że informacja ma wartość handlową, jest objęta tajemnicą przedsiębiorstwa oraz że jej ujawnienie pogorszyłoby konkurencyjną pozycję osoby wnoszącej wniosek. Organ wyłącza taką informację z udostępnienia po rozważeniu, czy wniosek został należycie wykazany i czy dotyczy takiej obiektywnie istotnej z punktu widzenia przedsiębiorcy informacji.

W okolicznościach niniejszej sprawy organy nie wyjaśniły dostatecznie, dlaczego uznały, że żądana przez skarżącą mapa wyrobiska górniczego jest objęta tajemnicą przedsiębiorstwa. Organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji powołał się na pisma przedsiębiorcy z 2 grudnia 2019 r., z 17 marca 2020 r., z 16 kwietnia 2020 r. oraz z 7 maja 2020 r. Z twierdzeń organu wynika, że przedsiębiorca nie objął tajemnicą całego planu ruchu, a jedynie wskazane konkretnie jego elementy. Organ wytłumaczył co prawda, że m.in. załącznik nr 3 (mapa wyrobisk górniczych) obejmuje treści związane z zapisami części tekstowej planu ruchu, nie wyjaśnił natomiast, której ze wskazanych przez przedsiębiorcę zastrzeżonych części planu ruchu dotyczy ten załącznik.

Na marginesie wskazać przyjdzie, że powołane wyżej pisma przedsiębiorcy nie zostały dołączone do akt sprawy przesłanych Sądowi wraz ze skargą. To uniemożliwia przeprowadzenie przez Sąd wszechstronnej kontroli zaskarżonej decyzji, gdyż nie sposób oprzeć się w tym zakresie wyłącznie na twierdzeniach organów zawartych w uzasadnieniach decyzji.

Jak już wyżej wspomniano, zasadą jest prawo do udzielania informacji o środowisku a odmowa musi być interpretowana ściśle, biorąc pod uwagę nadrzędność interesów publicznych i związane z tym prawo do otrzymania informacji. Sam fakt, że informacja ma wartość handlową dla przedsiębiorstwa i objęta jest tajemnicą przedsiębiorstwa nie stanowi wystarczającej podstawy do odmowy udzielenia informacji. Konieczne jest wykazanie, że udzielenie tej informacji mogłoby pogorszyć konkurencyjną pozycję podmiotu, od którego ta informacja pochodzi (i go dotyczy). Ocena, czy rzeczywiście informacja mogłaby pogorszyć konkurencyjność podmiotu musi być obiektywnie uprawdopodobniona. Nie wystarczy zatem subiektywne przekonanie podmiotu, iż taki skutek hipotetycznie może nastąpić. Ustawa środowiskowa nie zawiera w swej treści definicji tajemnicy przedsiębiorstwa. Definicja ta znajduje się natomiast w art. 11 ust. 4 u.z.n.k. Przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się "nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności". Odmowa udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie jest możliwa tylko wówczas, jeżeli ustawa środowiskowa wyraźnie na to pozwala, czyli zachodzi jedna z okoliczności tą ustawą wskazanych, zobowiązujących bądź pozwalających na odmowę (odmowa o charakterze obligatoryjnym bądź fakultatywnym - przepisy zawarte w art. 16-20 ustawy). Odmowa udzielenia informacji ma charakter wyjątkowy. Jest wyjątkiem uzasadniającym niezrealizowanie prawa gwarantowanego konstytucyjnie, wobec czego przyczyny ją uzasadniające nie powinny być interpretowane w sposób rozszerzający.

W kontrolowanej sprawie organy obu instancji nie sprostały powyższym wymogom. W szczególności nie zostało dostatecznie wyjaśnione, czy złożony przez przedsiębiorcę w trybie art. 16 ust. 3 u.i.o.ś. wniosek o wyłączenie informacji z udostępniania, złożony został z zachowaniem terminu, a jeżeli nie, to jakie to pociąga za sobą skutki. Nie zostało wykazane, czy wskazane przez przedsiębiorcę konkretne zapisy planu ruchu stanowią informację, której udzielenie mogłoby pogorszyć konkurencyjną pozycję przedsiębiorcy. W tych kwestiach organ odwoławczy jedynie zdawkowo ustosunkował się do zarzutów odwołania, przychylając się do stanowiska organu I instancji, bez przeprowadzenia własnej analizy. Z kolei powoływany przez organ wyrok tut. Sądu z dnia 17 października 2022 r., sygn. akt III SA/Gl 622/22, dotyczył skargi na decyzję wydaną w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, a więc na gruncie odmiennych aniżeli obecnie wzorców kontroli.

Dodatkowo zgodzić się przyjdzie ze skarżącą, że organy w ogóle nie przeprowadziły oceny istnienia interesu publicznego w udostępnieniu informacji o środowisku i jego wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Interes publiczny jest w tej konkretnej sprawie wyraźny i widoczny. Podejmowanie działań związanych z ochroną środowiska, to istotna wartość społeczna i konkretne obowiązki państwa. Pojęcie interesu publicznego jest jedną z fundamentalnych klauzul generalnych obowiązującego systemu prawa. Jak podkreśla się w orzecznictwie, jest to dyrektywa postępowania nakazująca respektowanie wspólnych wartości istotnych dla całego społeczeństwa lub danej społeczności lokalnej (wyrok NSA z dnia 8 lipca 2015 r., II FSK 1318/13 LEX nr 1750039). W sytuacji kolizji wartości ten interes publiczny w udostępnieniu informacji o środowisku jest silniejszy niż indywidualny interes przedsiębiorcy. W kontrolowanych decyzjach brak należytego wyważenia przez organy obu instancji słusznego interesu przedsiębiorcy (ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa w kontekście jego konkurencyjności) w odniesieniu do interesu publicznego (realizacja dostępu do istotnych informacji o środowisku, celem ochrony konkretnych wartości środowiska).

Na zakończenie stwierdzić przyjdzie, że odmowa udzielenia informacji odnośnie daty złożenia ostatniej aktualizacji mapy wyrobiska górniczego, w ocenie Sądu w ogóle nie znajduje uzasadnienia w okolicznościach sprawy. Informacja ta nie nosi znamion informacji, której udostępnienie mogłoby naruszyć ochronę informacji o wartości handlowej, w tym danych technologicznych, dostarczonych przez osoby trzecie i objętych tajemnicą przedsiębiorstwa. Nie została też objęta wnioskiem o jej wyłączenie z udostępniania.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł o uchyleniu kontrolowanych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., a na ich wysokość składa się wpis od skargi, opłata skarbowa od pełnomocnictwa oraz opłata za czynności radcy prawnego obliczona na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).

Rozpoznając sprawę ponownie organ w pierwszej kolejności zbada skuteczność i zakres wniosku przedsiębiorcy złożonego w trybie art. 16 ust. 3 u.i.o.ś. Jeżeli ponownie dojdzie do konkluzji, że wskazane przez przedsiębiorcę informacje lub ich część winny być objęte ochroną, wówczas w sposób nie pozostawiający niedomówień i wątpliwości, wyjaśni, dlaczego załącznik nr 3 również objęty jest ochroną, pomimo że nie został wprost wskazany przez przedsiębiorcę. W przeciwnym razie organ udzieli wnioskowanej informacji. W przypadku odmowy udostępnienia tej informacji organ wyjaśni ponadto, czy interes publiczny nie sprzeciwia się ograniczeniu udostępnienia informacji o środowisku w zakresie żądanym przez wnioskodawcę, skoro przedmiotem zainteresowania społecznego i kontroli jest zachowanie przez przedsiębiorcę standardów ochrony środowiska, w prowadzonej działalności gospodarczej.

Co do daty sporządzenia ostatniej aktualizacji, organ udzieli tej informacji wnioskodawcy, bez względu na rozstrzygnięcie w pozostałym zakresie.

Dodać jeszcze wypadnie, że przytoczone w uzasadnieniu wyroki sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl