Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Dnia 27 kwietnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. o przywrócenie terminu do uiszczenie wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł., obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania p o s t a n a w i a: oddalić wniosek.

"A." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł., obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

Spółka wniosła o przyznanie prawa pomocy w całości poprzez zwolnienie od wpisu sądowego oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

Postanowieniem z dnia 31 października 2016 r. starszy referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącej Spółce prawa pomocy w zakresie wnioskowanym przez stronę.

W wyniku rozpoznania sprzeciwu Spółki, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w dniu 31 stycznia 2017 r. orzekł o utrzymaniu powyższego postanowienia w mocy.

Zarządzeniem z dnia 31 stycznia 2017 r. wezwano stronę skarżącą do wykonania prawomocnego zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego do skargi w wysokości 100 zł w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono Spółce w dniu 21 lutego 2017 r.

W dniu 2 marca 2017 r. strona skarżąca uiściła w kasie Sądu wpis od skargi w wysokości 100 zł.

Postanowieniem z dnia 7 marca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę. Odpis postanowienia doręczono Spółce w dniu 12 kwietnia 2017 r.

W dniu 19 kwietnia 2017 r. Spółka wniosła o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W uzasadnieniu wskazano, że przesyłka pocztowa zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi została wysłana na adres skrytki pocztowej i doręczona w dniu 21 lutego 2017 r. Spółka wskazała, że przesyłka została odebrana przez osobę nieuprawnioną, tj. D. O., który nie był już organem uprawnionym do reprezentowania przed sądem ani pracownikiem upoważnionym do odbioru korespondencji. Podkreślono, że osoba ta przestała być prokurentem skarżącej spółki w wyniku odwołania, co potwierdza załączony do wniosku wypis z KRS. Spółka zaznaczyła, że osoba ta po odbiorze przesyłki nie przekazała jej właściwej osobie we właściwym terminie, a zrobiła to dopiero 3 dni później, z informacją, że powyższe odebrała w dniu 23 lutego 2017 r. W ocenie strony skarżącej doręczenie powyższej przesyłki było wadliwe, w związku z powyższym nie może wywoływać negatywnych skutków prawnych dla skarżącej. Spółka wniosła o przesłuchanie w charakterze świadka D. O.. Spółka zaznaczyła, że nie może ponosić negatywnych konsekwencji procesowych takiego zachowania, na które nie miała żadnego wpływu i które może być także wynikiem celowego jej działania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 t.j.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

Stosownie do art. 87 § 1 w/w ustawy, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 powoływanej ustawy). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 w/w ustawy).

Z przywołanych przepisów wynika, że Sąd może przywrócić termin kiedy spełnione zostaną łącznie cztery przesłanki: uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminowi; wniesienie wniosku o przywrócenie terminu; dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracany termin.

W rozpoznawanej sprawie strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. W dniu 12 kwietnia 2017 r. doręczono Spółce odpis postanowienia o odrzuceniu skargi, natomiast w dniu 19 kwietnia 2017 r. złożony został przedmiotowy wniosek

Rozważenia wymagało zatem, czy strona skarżąca uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do uiszczenia wpisu sądowego nastąpiło bez jej winy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Uprawdopodobnienie braku winy oznacza wykazanie takich okoliczności, które mimo spełnienia obowiązku zachowania należytej staranności, uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności, gdyż były nie do przewidzenia lub nie do przezwyciężenia, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 226; postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/03, Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059). Jak podkreśla się w orzecznictwie (np. wyroki NSA: z dnia 14 stycznia 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 794/99; Lex nr 40381; z dnia 2 lutego 2000 r., sygn. akt SA/Sz 2125/98; Lex nr 39797; z dnia 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00; Lex nr 55307) o braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, tj. że strona nie mogła tej przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przy czym przy ocenie winy lub jej braku, należy wziąć pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez nią działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (postanowienie SN z dnia 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/98, Lex nr 50679).

W świetle okoliczności sprawy Sąd uznał, że Spółka nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Wskazać trzeba, że stosownie do treści art. 46 § 2 p.p.s.a., gdy pismo strony jest pierwszym pismem w sprawie, powinno ponadto zawierać oznaczenie miejsca zamieszkania, a w razie jego braku - adresu do doręczeń, lub siedziby stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników oraz przedmiotu sprawy, pisma zaś dalsze - sygnaturę akt. Zgodnie natomiast z art. 67 § 2 p.p.s.a. pisma w postępowaniu sądowym lub orzeczenia dla osoby prawnej, jak również dla jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, doręcza się organowi uprawnionemu do reprezentowania ich przed sądem lub do rąk pracownika upoważnionego do odbioru pism. W rozpoznawanej sprawie skarżąca Spółka w pierwszym piśmie inicjującym postępowanie sądowoadministracyjne, czyli skardze wskazała adres do korespondencji: ul. T. 38, [...] Ł. Na ten adres zostało wysłane skarżącej Spółce wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia o wpisie sądowym od skargi (k. 77), podobnie jak wcześniej kierowane do strony skarżącej wezwania (np. k. 30, k. 38). W tej sytuacji Sąd uznał, że przesyłka listowa zawierająca wezwanie do wpisu została doręczona prawidłowo. Jak wynika z akt sprawy wskazany przez stronę skarżącą adres do korespondencji to adres skrytki pocztowej w Urzędzie Pocztowym nr 1 w Ł.. Podnoszona przez stronę okoliczność odbioru przesyłki ze skrytki przez osobę nieupoważnioną do odbioru pism procesowych nie mogła się ostać. W toku całego postępowania sądowego korespondencję kierowaną na adres skrytki pocztowej odbierał w imieniu Spółki D. O.. Skoro przesyłka została w urzędzie pocztowym wydana D. O. i nadal przesyłki listowe są wydawane tej osobie (odpis postanowienia z uzasadnieniem o odrzuceniu skargi w dniu 12 kwietnia 2017 r. odebrał D. O. - k. 91) to należy uznać, że był on uprawniony do odbioru korespondencji. Pracownik poczty nie musi bowiem znać zakresu obowiązków i uprawnień osób zatrudnionych w firmie, do której przesyłka jest adresowana, skoro zobowiązują się one do odbioru jej korespondencji ze skrytki pocztowej. W ocenie Sądu nie można zatem przyjąć, tak jak podniesiono we wniosku o przywrócenie terminu, że nastąpiło zawinione działanie lub zaniechanie osoby nieuprawnionej do odbioru korespondencji, co pozwalałoby na uznanie doręczenia za nieprawidłowe, na które strona nie miała wpływu. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 października 2010 r., sygn. akt II FSK 731/10, zaznaczono, że wybór pracowników jak i ustanawianie pełnomocników jest sprawą wewnętrznej organizacji danego podmiotu gospodarczego i odpowiedzialności za podejmowane w tym zakresie decyzje nie można przenosić na inne osoby fizyczne lub prawne (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W świetle przedstawionego stanowiska należy uznać, że zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego skutecznie zostało doręczone Spółce w dniu 21 lutego 2017 r. Uchybienia pracownika spółki w prawidłowym poinformowaniu o dacie wpływu tego zarządzenia do Spółki nie zwalniało strony od obowiązku zachowania ustawowego terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Wyjaśnić także trzeba, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym dowód z przesłuchania świadka nie może być przeprowadzony, bowiem sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego.

Podkreślić należy, że przywrócenie terminu jest instytucją służącą ochronie zainteresowanego przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu. Taka ochrona przysługuje jednak wyłącznie w przypadku, kiedy strona skarżąca nie mogła dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych. Z przytoczonych przez skarżącą Spółkę okoliczności nie wynika, aby taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Zatem, wskazane przez wnioskodawcę okoliczności nie mogły być traktowane jako świadczące o braku winy w uchybieniu terminu.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

e.o.