drukuj    zapisz    Powrót do listy

6550, Inne, Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, Oddalono skargę, I SA/Go 431/25 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 2026-02-26, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

I SA/Go 431/25 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.

Data orzeczenia
2026-02-26 orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-12-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Alina Rzepecka /przewodniczący/
Anna Juszczyk - Wiśniewska
Damian Bronowicki /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1741 art. 60 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935 art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędzia WSA Damian Bronowicki (sprawozdawca) Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Grycuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2026 r. sprawy ze skargi R.W. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie płatności dobrostanowej na 2024 rok oddala skargę w całości.

Uzasadnienie

R. W. (dalej: skarżący, strona) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim na decyzję Dyrektora [...]Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] (dalej: Dyrektor, organ) z [...]października 2025 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] (dalej: Kierownik, organ I instancji) z [...] maja 2025 r. w sprawie przyznania płatności w ramach schematów na rzecz dobrostanu zwierząt w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027.

W sprawie wystąpił następujący stan faktyczny.

W dniu 11 kwietnia 2024 r. do Biura Powiatowego ARiMR w [...] strona złożyła wniosek o przyznanie płatności na rok 2024, w którym wskazała m.in., że ubiega się o przyznanie płatności z tytułu dobrostanu zwierząt (dalej: płatność DZ) wskazując jednocześnie wariant - dobrostan opasów (praktyki: zwiększona co najmniej o 50% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach, utrzymywanie na ściółce, zapewnienie wybiegu oraz zapewnienie wypasu).

W dniu 29 listopada 2024 r. strona złożyła zaświadczenie o ukończeniu szkolenia

w zakresie metod ograniczających stosowanie antybiotyków w produkcji zwierzęcej.

Następnie 31 stycznia 2025 r. skarżący złożył zmianę do wniosku o przyznanie płatności na rok 2024. W przedmiotowej zmianie ponownie wskazał m.in., że ubiega się o przyznanie płatności DZ, wskazując jednocześnie wariant - dobrostan opasów (praktyki: zwiększona co najmniej o 50% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach, utrzymywanie na ściółce, zapewnienie wybiegu oraz zapewnienie wypasu).

Z kolei 2 kwietnia 2025 r. skarżący złożył: -/ oświadczenie o zapewnieniu zwierzętom utrzymywanym na ściółce, -/ oświadczenie o zapewnieniu wybiegu krów mlecznych, -/ rejestr wypasu kampania 2024, -/ rejestr odsadzania cieląt od krów mlecznych, -/ oświadczenie o braku zmian w planie poprawy dobrostanu zwierząt.

Następnie 3 kwietnia 2025 r. złożył zmianę do wniosku o przyznanie płatności na rok 2024, w której wskazał m.in., że ubiega się o przyznanie płatności z tytułu dobrostanu zwierząt, zmieniając jednocześnie wariant - dobrostan krów mlecznych (praktyki: zwiększona co najmniej o 50% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach, utrzymywanie na ściółce, zapewnienie wybiegu, zapewnienie wypasu, późniejsze odsadzanie cieląt). Jednocześnie wraz z przedmiotową "zmianą do wniosku" skarżący złożył oświadczenie (datowane na [...] kwietnia 2025 r.), w którym stwierdza, że we wniosku o przyznanie płatności złożonym 11 kwietnia 2024 r. omyłkowo został zadeklarowany wariant "dobrostan krów opasów", a powinien być zgodnie z planem dobrostanowym z [...]czerwca 2023 r. - dołączonym 20 lipca 2023 r. przez aplikację eWniosek - "dobrostan krów mlecznych, zwiększona powierzchnia bytowa o 50%, wypas, wybieg, ściółka, późniejsze odsądzenie cieląt".

Organ I instancji poddał wniosek strony kontroli administracyjnej zgodnie z art. 100 ust. 1-4 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. 2024 r. poz. 1741; dalej: ustawa o Planie Strategicznym). Powyższy wniosek zweryfikował również w oparciu o przepisy Rozporządzenia DZ. Kierownik uznał, że 3 kwietnia 2025 r. skarżący złożył wniosek, którym wycofał się z ubiegania o płatność DZ w wariancie "dobrostan opasów". Jednocześnie stwierdził, że w dniach 2-3 kwietnia 2025 r. skarżący złożył szereg dokumentów w tym m.in. "zmianę do wniosku", w której po raz pierwszy zadeklarowany został wariant płatności DZ "dobrostan krów mlecznych".

Mając na względzie wskazana okoliczność organ I instancji stwierdził, że jeżeli rolnik po raz pierwszy deklaruje w formularzu "zmiany do wniosku" nowy schemat pomocowy (po raz pierwszy zaznacza checkbox wskazujący, że ubiega się o nowe płatności, które nie były wskazane we wniosku o przyznanie płatności), taką deklarację należy traktować jako złożenie nowego wniosku dla tego schematu pomocowego.

W związku z powyższym Kierownik uznał, że wnioskowanie o płatność DZ

w wariancie "dobrostan opasów" nastąpiło po terminie składania wniosków określonym w art. 60 ust. 1 i 2 ustawy o Planie Strategicznym oraz w związku z § 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 maja 2024 r. w sprawie określenia dłuższego terminu składania wniosków o przyznanie pomocy finansowej

w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 oraz zgłaszania zmian do tych wniosków w 2024 r. (Dz. U. z 2024 r. poz. 723; dalej: Rozporządzenie ws. wydłużenia terminu). Wnioski o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4 Planu Strategicznego składa się w terminie do dnia 1 lipca 2024 r.,

a z zastosowaniem kary, o której mowa w art. 60 ust. 1 zdanie drugie Planu Strategicznego - do dnia 26 lipca 2024 r.

W związku z powyższym organ I instancji uznał, że deklaracja przedmiotowego wariantu dokonana 3 kwietnia 2025 r. nastąpiła po ustawowym terminie na złożenie wniosku.

W konsekwencji Kierownik decyzją z [...]maja 2025 r. w sprawie przyznania płatności w ramach schematów na rzecz dobrostanu zwierząt w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 umorzył postępowanie

w ramach wariantu dobrostan opasów (praktyki: zwiększona co najmniej o 50% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach, utrzymywanie na ściółce, zapewnienie wybiegu oraz zapewnienie wypasu) oraz odmówił przyznania płatności DZ w ramach wariantu dobrostan krów mlecznych (praktyki: zwiększona co najmniej o 50% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach, utrzymywanie na ściółce, zapewnienie wybiegu, zapewnienie wypasu, późniejsze odsadzanie cieląt).

W odwołaniu skarżący zakwestionował fakt odmowy przyznania płatności DZ

w wariancie "dobrostan opasów". Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: -/ art. 60 ustawy o Planie Strategicznym poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, -/ § 39 i § 40 Rozporządzenia DZ poprzez jego niezastosowanie, -/ art. 7 i art. 77 ustawy z dnia

14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej: K.p.a.) poprzez zaniechanie przeprowadzenia wszechstronnej oceny materiału dowodowego, -/ art. 8 K.p.a. poprzez brak przeprowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do jego uczestnika poprzez ustalenie, że zmiana do wniosku, w której omyłkowo zadeklarowano "dobrostan opasów" a nie "dobrostan krów mlecznych" nastąpiła po upływie terminów ustawowych. Podczas gdy ww. omyłka stanowiła oczywisty błąd, który został niezwłocznie wyjaśniony w ramach zmiany do wniosku przed wydaniem decyzji w sprawie, -/ art. 107 § 1 K.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, a to uniemożliwia realizację zasady pogłębiania obywateli do organów państwa.

Wymienioną na wstępie decyzją Dyrektor utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W pierwszej kolejności wskazał, że zgodnie z art. 60 ust. 1 Planu Strategicznego wniosek o przyznanie płatności składa się w terminie od 15 marca do 15 maja. Wniosek ten można złożyć po upływie tego terminu, ale nie później niż w dniu, w którym upływa 25 dni od dnia upływu tego terminu, z tym że w takim przypadku na podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy nakłada się karę w wysokości 1% danej pomocy za każdy dzień opóźnienia, nie licząc dni ustawowo wolnych od pracy oraz sobót. Natomiast na podstawie art. 60 ust. 2 Planu Strategicznego zmiany wniosku o przyznanie pomocy,

o której mowa w art. 20 pkt 1 -4, dokonuje się w terminie do dnia:

1) 31 maja roku, w którym dany wniosek został złożony, przy czym zmiany można dokonać po upływie tego terminu, ale nie później niż w ostatnim dniu składania wniosku, z tym że w takim przypadku na podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy za każdy dzień opóźnienia, nie licząc dni ustawowo wolnych od pracy oraz sobót, nakłada się karę w wysokości 1% pomocy przysługującej w związku z tą zmianą;

2) 15 września roku, w którym został złożony ten wniosek - w przypadku gdy Agencja poinformowała beneficjenta o nie prawidłowościach wykrytych w ramach kontroli administracyjnych lub systemu monitorowania obszarów zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia 2022/1173.

W myśl art. 60 ust. 4 ustawy o Planie Strategicznym termin złożenia wniosku

o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4, oraz termin dokonania zmiany albo wycofania tego wniosku nie podlegają przywróceniu.

Organ wyjaśnił też, że w roku 2024 na podstawie § 1 pkt 1 Rozporządzenia ws. wydłużenia terminu, wnioski o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4 Planu Strategicznego składa się w terminie do dnia 1 lipca 2024 r., a z zastosowaniem kary, o której mowa w art. 60 ust. 1 zdanie drugie Planu Strategicznego (potrącenia 1% za każdy dzień kalendarzowy) - do dnia 26 lipca 2024 r. Natomiast zmiany do wniosku w roku 2024 składa się do dnia 16 lipca 2024 roku (z inicjatywy rolnika). Można także dokonać zmiany po 16 lipca 2024 r. (z 1%-owymi pomniejszeniami za każdy dzień kalendarzowy), ale nie później niż do dnia 26 lipca 2024 r.

Organ zaakcentował, iż zasadne jest dokonanie rozróżnienia pomiędzy pojęciem płatności DZ, a pojęciem wariantu płatności DZ. Płatność stanowi odrębne, samodzielne żądanie wnioskodawcy, a wariant należy traktować jako jedynie formę realizacji danej płatności lub jej wariantowe rozwinięcie, mieszczące się w granicach pierwotnego wniosku. Zmiana wariantu nie prowadzi zatem do złożenia nowego wniosku o płatność, lecz stanowi modyfikację w ramach jednego i tego samego świadczenia, które zostało objęte pierwotnym żądaniem. Dyrektor stwierdziła, że nie budzi wątpliwości, że 11 kwietnia 2024 r. skarżący złożył wniosek o płatności bezpośrednich - w tym o płatność DZ – którą przyznaje się rolnikowi za realizację poszczególnych praktyk (...) w ramach przewidzianych wariantów. W takiej sytuacji składana zmiana do wniosku nie może być traktowana jako wnioskowanie o nową płatność, a tyczy się dokonania zmiany w obrębie już zainicjowanego postępowania dotyczącego tej samej płatności. Podkreślił, że istotne jest, kiedy zmiana wariantu może być dokonana, by uznać ją za skuteczną.

Dyrektor przypomniał, że w sprawie 3 kwietnia 2025 r. skarżący dokonał zmiany we wniosku o przyznanie płatności z dnia [...] kwietnia 2024 r. polegającej na wycofaniu z ubiegania się o płatność DZ w wariancie "dobrostan opasów" i jednocześnie zadeklarował wariant "dobrostan krów mlecznych". Mając na uwadze terminy składania wniosków oraz dokonywania ich zmian (do dnia 1 lipca 2024 r. w przypadku wniosku

i do 26 lipca 2024 r. z zastosowaniem potrąceń, jak również do dnia 16 lipca 2024 r. oraz 26 lipca 2024 r. w przypadku zmian do wniosku) organ ocenił, że skarżący dokonał zmiany po upływie tego terminu. Tym samym zmiana (z wariantu "dobrostan opasów" na wariant "dobrostan krów mlecznych") do wniosku dokonana 3 kwietnia 2025 r.,

tj. ewidentnie po 26 lipca 2024 r., nie może zostać uwzględniona, albowiem została złożona przy uchybieniu terminów określonych w art. 60 ust. 2 pkt 1 ustawy o Planie Strategicznym w zw. z § 1 pkt 1 Rozporządzenia ws. wydłużenia terminu. Jednocześnie organ zaznaczył, że ww. terminy umożliwiające skuteczna deklarację danego rodzaju pomocy finansowej są terminami materialnoprawnymi, a więc są nieprzywracalne.

Organ zwrócił również uwagę, że na podstawie art. 60 ust. 2 pkt 2 ustawy

o Planie Strategicznym, zmiany do wniosku dokonuje się w terminie do dnia

15 września roku, w którym został złożony ten wniosek - w przypadku gdy Agencja poinformowała beneficjenta o nieprawidłowościach wykrytych w ramach kontroli administracyjnych lub systemu monitorowania obszarów zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia 2022/1173. W sprawie sytuacja taka nie miała miejsca (organ nie wzywał beneficjenta do złożenia wyjaśnień), a zatem termin określony w ww. przepisie nie miał zastosowania.

Dyrektor zauważył przy tym, że 2 kwietnia 2025 r. skarżący złożył m.in. oświadczenie o braku zmian w planie poprawy dobrostanu zwierząt (z zaznaczonym chekbox’em odnoszącym się do wariantu "dobrostan krów mlecznych"), a 3 kwietnia 20025 r. (wraz ze zmianą, gdzie zaznaczono wariant "dobrostan krów mlecznych") oświadczenia (datowane na [...].04.2025 r.), w którym wskazał, że deklaracja wariantu "dobrostan opasów" w dniu 11 kwietnia 2024 r. stanowi błąd oczywisty, a w związku

z tym zastosowanie w okolicznościach niniejszej sprawy powinna mieć regulacja określona w § 40 Rozporządzenia DZ.

Dyrektor stwierdził jednak, że o zakwalifikowaniu danego błędu jako błędu oczywistego decydować musi łatwość jego wykrycia. Przyjąć należy, że błąd jest oczywisty, jeżeli ujawnia się go bez żadnych dodatkowych informacji od wnioskodawcy, bądź konfrontacji z innymi dokumentami, wyłącznie na podstawie weryfikacji samego wniosku przez organ. W ocenie organu nie zaistniała przesłanka do zastosowania przepisu § 40 Rozporządzenia DZ, bowiem zmiana dokonana po upływie materialno-prawnego terminu pierwotnie zadeklarowanego wariantu płatności DZ nie jest zmianą

w zakresie informacji zawartych we wniosku jaka zaszła od dnia złożenia tego wniosku. Co więcej, zmiana deklaracji we wniosku określonego wariantu płatności DZ (innego niż - jak się okazuje - zamysł strony) nie jest oczywistym błędem. Organ zaakcentował, że ww. przepis odnosi się wprost do ewentualnych niezgodności czy rozbieżności pomiędzy złożonym wnioskiem, a dołączonymi do niego dokumentami oraz ewentualnych modyfikacji w ramach pierwotnie zadeklarowanego wariantu. Jego sedno nie odnosi się natomiast do zmian w zakresie deklaracji. Ponadto, dokumenty złożone

2 kwietnia 2025 r. nie stanowią ani samodzielnego wniosku o przyznanie płatności, ani skutecznej zmiany wariantu w ramach uprzednio złożonego wniosku. Dokumenty te mają charakter załączników, które mogą być uwzględnione wyłącznie w związku

z istniejącym i prawidłowo złożonym wnioskiem o płatność, a nie funkcjonują jako odrębne żądanie. W okolicznościach sprawy we wniosku z [...] kwietnia 2024 r. skarżący zgłosił w ramach płatności DZ konkretny wariant, a organ rozpatrujący sprawę nie miał podstaw - w kontekście przedłożonej dokumentacji - do kwestionowania w jakikolwiek sposób tej konkretnej deklaracji. Dyrektor podkreślił, że deklaracja rodzaju wnioskowanej pomocy finansowej jest kluczowym elementem składanego wniosku,

a organ rozpatrujący sprawę nie może domniemywać, że akurat w danym momencie wnioskodawca omyłkowo deklaruje wariant płatności DZ, bowiem jego intencją jest wskazanie innego wariantu zwłaszcza, że organ nie miał impulsu, np. w postaci innych dokumentów, mogącego świadczyć o tym, że doszło do omyłki. Nie zgodził się tym samym, że deklaracja (wariantu "dobrostan opasów") we wniosku z [...]kwietnia 2024 r. jest formą błędu oczywistego, o którym mową w § 40 Rozporządzenia DZ.

Na marginesie organ wskazał, że oświadczenie o braku zmian w planie poprawy dobrostanu zwierząt jest dokumentem składanym w trakcie prowadzonego postępowania, a nie załącznikiem do wniosku. Wobec tego nie może stanowić źródła deklaracji do płatności.

Dyrektor podkreślił, że rozbieżności między deklaracją, a tym co beneficjent faktycznie powinien zadeklarować, nie mogą być uznawane za oczywiste błędy, gdyż dotyczą istotnych elementów stanu faktycznego, od których zależy stwierdzenie, czy spełnione są warunki do przyznania płatności. Za zawartość merytoryczną wniosku,

w tym także w zakresie żądanych płatności, odpowiedzialność ponosi wnioskodawca. Ciąży na nim obowiązek prawidłowego wypełnienia wniosku, zgodnie z obowiązującymi w tym przedmiocie przepisami, których znajomość jest oświadczana przy jego składaniu. Dlatego fundamentalne znaczenie w sprawie miało wypełnienie - w sposób skrupulatny i przy zachowaniu terminów - obowiązku poprawnego zadeklarowania wariantów płatności DZ. W ocenie Dyrektora nieuprawnione jest oczekiwanie beneficjenta w zakresie uwzględnienia konwalidacji niezgodnego z faktyczną wolą wskazania wariantu płatności DZ.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wyjaśnił, że zakres dokonywania informacji określony w § 39 Rozporządzenia DZ nie może obejmować zmiany żądania beneficjenta w zakresie wyboru wariantu płatności DZ, jeżeli został dokonany

z uchybieniem materialnoprawnych terminów umożliwiających skuteczne nabycie praw.

Podkreślił, że w postępowaniach w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich Kodeks postępowania administracyjnego jest stosowany w ograniczonym zakresie. Organowi pozostaje jedynie w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a zatem ten, który przedstawi strona postępowania. Przekazanie przez ustawodawcę inicjatywy dowodowej na rzecz wnioskodawcy nie pozbawia przy tym organów prawa dokonywania kontroli wniosków.

Dyrektor zaznaczył przy tym, że skutki błędów popełnionych we wniosku

o płatność oraz innych składanych dokumentach obciążają wnioskodawcę, niemniej ocenił, że nie można zarzucić organowi I instancji uchybień w prowadzonym postępowaniu, bowiem rozstrzygnął sprawę na podstawie całej dokumentacji przekazanej przez stronę. Wobec określenia żądania z uchybieniem terminów określonych w art. 60 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Planie Strategicznym w związku z § 1 pkt 1 Rozporządzenia ws. wydłużenia terminu, płatność DZ w wariancie "dobrostan krów mlecznych" nie mogła zostać przyznana.

Odnosząc się do okoliczności wskazanej w odwołaniu, że cyt. "(...) w planie dobrostanowym z dnia [...] czerwca 2023 r., dołączonym w dniu 20 lipca 2023 r. przez aplikację e-wniosek, również został zadeklarowany "dobrostan krów mlecznych, zwiększona powierzchnia o 50%, wypas, wybieg, ściółka, późniejsze odsądzenie cieląt, a nie "dobrostan krów opasów". Tym samym nastąpiła niespójność w dokumentach, która winna być rozpatrywana jako błąd oczywisty", organ wyjaśnił, że w oparciu

o zapisy § 11 ust. 4 Rozporządzenia DZ, plan poprawy dobrostanu zwierząt (...) rolnik składa za pomocą systemu teleinformatycznego Agencji w sposób określony

w przepisach o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa albo kierownikowi biura powiatowego Agencji na formularzu opracowanym przez Agencję i udostępnionym na jej stronie internetowej, do dnia 31 lipca roku, w którym złożył wniosek o przyznanie płatności DZ. Tymczasem skarżący tego nie uczynił, zaś plan złożył w sprawie DZ dotyczącej roku 2023, a nie 2024 r. Organ zauważył przy tym, że oświadczenie o braku zmian w planie (§11 ust. 11 Rozporządzenia DZ) strona winna była złożyć do 31 lipca 2024 r., natomiast skarżący uczynił to dopiero 2 kwietnia 2025 r., a więc również

z uchybieniem terminów materialnych.

Organ podkreślił, że płatność DZ nie ma charakteru płatności kontynuacyjnej, bazującej na wieloletnich zobowiązaniach, które realizuje rolnik. Oznacza to, że

w danym roku producent rolny nie jest zobowiązany deklarować płatności DZ w ramach dokładnie tego samego wariantu jaki realizował w latach poprzednich. W ocenie Dyrektora trudno zatem oczekiwać, że organy ARiMR w każdym roku będą domniemywać, czy dany beneficjent realizuje ten sam wariant określonego rodzaju płatności i w sposób właściwy złożył wniosek. Zatem sugestie strony co do tego, że organ ma wiedzę z urzędu o systemie utrzymania zwierząt oraz że na tej podstawie mógł zauważyć oczywisty omyłkę są całkowicie nieuprawnione.

Odnosząc się natomiast do wskazań strony na komunikat Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 5 czerwca 2023 r., organ podkreślił, że informacje w nim zawarte są tożsame z informacjami zawartymi w niniejszej decyzji oraz zastosowanymi w sprawie przepisami prawa.

W skardze strona, reprezentowana przez adwokata, zaskarżonej decyzji zarzuciła:

I. Naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie decyzji organu I instancji

w mocy w sytuacji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem:

1. Przepisów ustawy o Planie Strategicznym, tj. art. 60 ust. 2 pkt 2 poprzez niewłaściwe

zastosowanie, tj. przyjęcie, że w sprawie zmiany wniosku o przyznanie pomocy,

o których mowa w art. 20 pkt 1-4 zostały dokonane z naruszeniem terminów materialnych, podczas gdy art. 60 ust. 2 pkt 2) ww. ustawy ma zastosowanie

w przypadku, gdy Agencja poinformowała beneficjenta o nieprawidłowościach wykrytych w ramach kontroli administracyjnej, a której to kontroli Agencja nie przeprowadziła w niniejszej sprawie.

2. Naruszenie przepisów Rozporządzenia DZ, tj. § 40 poprzez jego niezastosowanie.

3. Naruszenie przepisów Rozporządzenia DZ, tj. § 11 ust. 1, ust. 6, ust. 8 i ust. 11 poprzez ich niezastosowanie.

4. Naruszenie przepisów Rozporządzenia DZ, tj. § 11 ust. 12 poprzez ich niezastosowanie.

5. Naruszenie przepisów ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa z dnia 9 maja 2008 r. (Dz. U. z 2025 r. poz. 1363), tj. art. 6a ust. 1 poprzez jego niezastosowanie.

6. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy,

a mianowicie art. art. 7, 8, 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez brak wszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, tj. nieuwzględnienie okoliczności, że

w niniejszej sprawie organ nie przeprowadził kontroli administracyjnej, pomimo obowiązku wynikającego z przepisów prawa, w szczególności z przepisów ustawy

o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa art. 6a oraz ustawy o Planie Strategicznym, tj. art. 10, co skutkowało brakiem wezwania strony do uzupełnienia wniosku o przyznanie płatności pomimo istnienia rozbieżności pomiędzy wnioskiem

o przyznanie płatności z tytułu dobrostanu zwierząt na rok 2024 a dokumentami znajdującymi się już w posiadaniu organu, w szczególności z planem poprawy dobrostanu z roku 2023, a następnie uznaniem przez organ, iż skarżący nie dokonał zmiany wniosku w ustawowym terminie.

7. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy,

a mianowicie art. art. 7, 8, 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez brak wszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, tj. nieuwzględnienie okoliczności, iż skarżący składając wniosek o przyznanie płatności z tytułu dobrostanu zwierząt na rok 2024 nie dołączył do ww. wniosku nowych dokumentów, a tym samym - zgodnie z treścią § 11 ust. 6 pkt 1, ust. 8, ust. 11 Rozporządzenia DZ w niniejszej sprawie przedmiotowy wniosek winien być poddany kontroli administracyjnej i skontrolowany w zakresie poprawność jego treści z planem poprawy dobrostanu zwierząt z roku poprzedniego,

tj. 2023 r., a w przypadku ustalenia istnienia rozbieżności pomiędzy ww. dokumentami organ winien wezwać stronę do ich wyjaśnienia, a nadto organ - w przypadku uznania, iż strona nie spełniła obowiązku wynikającego z § 11 ust. 8 i ust. 11 Rozporządzenia DZ, tj. nie dołączyła oświadczenia o braku zmian w planie poprawy dobrostanu zwierząt, to w sprawie winien mieć zastosowanie § 11 ust. 12 Rozporządzenia DZ,

tj. organ winien wezwać stronę do przedłożenia stosownego oświadczenia, czego

w sprawie nie dokonano.

8. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy,

a mianowicie art. art. 7, 8, 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez brak wszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, tj. ustalenie, iż zmiana do wniosku, w którym omyłkowo zadeklarowano "dobrostan opasów", a nie "dobrostan krów mlecznych", nastąpiła po upływie terminów ustawowych, podczas gdy ww. omyłka stanowiła "oczywisty błąd", który został niezwłocznie wyjaśniony i zmieniony w ramach zmiany do wniosku, przed wydaniem decyzji w sprawie co jest zgodne z treścią § 40 Rozporządzenia DZ.

9. Naruszenie art. 8 K.p.a., tj. brak przeprowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej poprzez brak przeprowadzenia przez organ kontroli administracyjnej, tj. kontroli wniosku o przyznanie płatności z tytułu dobrostanu zwierząt na rok 2024 z dokumentami znajdującymi się w posiadaniu organu, w szczególności z planem poprawy dobrostanu zwierząt, a następnie uznanie przez organ, iż zmiana wniosku nie została dokonana w terminie, a tym samym stronie należy odmówić przyznania płatności.

10. Art. 107 § 1 K.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnienie jakimi dowodami dysponował organ, a które pozwoliły mu na poczynienie ustaleń w sprawie.

11. Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż organ w chwili złożenia przez stronę wniosku i podczas jego analizy nie dysponował dokumentami stanowiącymi "impuls" mogący świadczyć o tym, że doszło do omyłki w zakresie zadeklarowanego przez stronę wariantu we wniosku poprzez zakreślenie wariantu "dobrostan opasów", a nie "dobrostan krów mlecznych", podczas gdy do wniosku nie zostały dołączone przez stronę żadne nowe dokumenty (został złożony sam wniosek)

a organ dysponował dokumentami pozwalającymi na ustalenie, iż w sprawie doszło do omyłki w zakresie zadeklarowanego wariantu, tj. w posiadaniu organu był plan poprawy

dobrostanu zwierząt z roku 2023, który zgodnie z treścią przepisów – w szczególności

§ 11 Rozporządzenia DZ, świadczył o braku zmian w gospodarstwie skutkującymi koniecznością zmiany informacji, o których mowa w ust. 2 pkt 1 lit. f lub g lub pkt 2 lit. e, lub pkt 5 lit. e, lub pkt 7 lit. b, lub pkt 9 lit. d lub e załącznika nr 3 do rozporządzenia,

a w którym określono wariant "dobrostan krów mlecznych", tym samym organ winien wykryć ww. niezgodności (istniejące pomiędzy złożonym wnioskiem a posiadanym dokumentem w postaci niezmienionego planu poprawy dobrostanu zwierząt), gdyż był to błąd łatwy do wykrycia, a następnie wezwać stronę do złożenia wyjaśnień w związku z wykrytymi w ramach kontroli administracyjnej niezgodnościami, a także wezwać stronę do złożenia oświadczenia o braku zmian w planie poprawy dobrostanu zwierząt zgodnie z § 11 ust. 12 ww. Rozporządzenia, czego w niniejszej sprawie organ nie uczynił.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację wyrażoną

w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności

z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei na podstawie art. 134 § 1 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: P.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych

i który nie ma zastosowania w rozpoznawanej sprawie.

Istota sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy zaznaczenie we wniosku

z [...] kwietnia 2024 r. o przyznanie płatności na rok 2024 z tytułu dobrostanu zwierząt

w wariancie dobrostan opasów zamiast dobrostan krów mlecznych, należało potraktować jako oczywistą omyłkę, którą można skorygować.

Zdaniem skarżącego, mógł on skorygować wniosek na podstawie § 40 Rozporządzenia DZ, tj. nie później niż do dnia wydania decyzji w sprawie przyznania płatności dobrostanowej.

Natomiast organ stanął na stanowisku, że składając wniosek z [...] kwietnia

2024 r. skarżący zgłosił w ramach płatności DZ konkretny wariant, zaś organ nie miał impulsu, np. w postaci innych dokumentów, mogącego świadczyć o tym, że doszło do omyłki. W jego ocenie zmiana deklaracji we wniosku określonego wariantu płatności DZ nie jest oczywistym błędem. Stwierdził więc, że zadeklarowana zmiana wariantów nastąpiła z uchybieniem terminów określonych w art. 60 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Planie Strategicznym w związku z § 1 pkt 1 Rozporządzenia ws. wydłużenia terminu.

W sporze rację należało przyznać organom ARiMR. Zważyć trzeba, że zasadnicze terminy składania, zmiany i wycofywania wniosków zostały przez ustawodawcę wskazane w art. 60 ustawy o Planie Strategicznym. Zgodnie z tymi przepisami:

1. Wniosek o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4, składa się w terminie od dnia 15 marca do dnia 15 maja. Wniosek ten można złożyć po upływie tego terminu, ale nie później niż w dniu, w którym upływa 25 dni od dnia upływu tego terminu, z tym że w takim przypadku na podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy nakłada się karę w wysokości 1% danej pomocy za każdy dzień opóźnienia, nie licząc dni ustawowo wolnych od pracy oraz sobót.

2. Zmiany wniosku o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4, dokonuje się w terminie do dnia:

1) 31 maja roku, w którym dany wniosek został złożony, przy czym zmiany można dokonać po upływie tego terminu, ale nie później niż w ostatnim dniu składania wniosku, z tym że w takim przypadku na podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy za każdy dzień opóźnienia, nie licząc dni ustawowo wolnych od pracy oraz sobót, nakłada się karę w wysokości 1% pomocy przysługującej w związku z tą zmianą;

2) 15 września roku, w którym został złożony ten wniosek - w przypadku gdy Agencja poinformowała beneficjenta o nie prawidłowościach wykrytych w ramach kontroli administracyjnych lub systemu monitorowania obszarów zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia 2022/1173.

3. Wnioskodawca może całkowicie lub częściowo wycofać wniosek o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4, nie później niż do dnia wydania decyzji w sprawie o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4, z tym że wycofanie nie jest możliwe, jeżeli:

1) dotyczy części wniosku, w której wykryto nieprawidłowości;

2) wnioskodawca został poinformowany o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu.

4. Termin złożenia wniosku o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4, oraz termin dokonania zmiany albo wycofania tego wniosku nie podlegają przywróceniu.

5. Minister właściwy do spraw rozwoju wsi może określić, w drodze rozporządzenia, dłuższy termin składania wniosków o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4, zgłaszania zmian do tych wniosków lub ich wycofania w danym roku, mając na względzie umożliwienie otrzymania przez rolników należnych im płatności.

Na podstawie tej delegacji ustawowej Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi

w rozporządzeniu z dnia 13 maja 2024 r. w sprawie określenia dłuższego terminu składania wniosków o przyznanie pomocy finansowej w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 oraz zgłaszania zmian do tych wniosków w 2024 r. (Dz. U. z 2024 r. poz. 723; dalej: Rozporządzenie ws. wydłużenia terminu) określił dłuższe terminy w stosunku do tych wskazanych w ustawie o Planie Strategicznym. W § 1 ww. Rozporządzenia unormował, że w 2024 r.: 1) wnioski

o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r.

o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, zwanej dalej "ustawą", składa się w terminie do dnia 1 lipca, a z zastosowaniem kary, o której mowa w art. 60 ust. 1 zdanie drugie ustawy do dnia 26 lipca; 2) zmiany wniosków o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4 ustawy, z wyłączeniem przypadku określonego w art. 60 ust. 2 pkt 2 ustawy, dokonuje się w terminie do dnia 16 lipca,

a z zastosowaniem kary, o której mowa w art. 60 ust. 2 pkt 1 ustawy - do dnia 26 lipca.

Zatem w odniesieniu do roku 2024 termin na złożenie wniosku został wydłużony do 1 lipca, a z zastosowaniem kary 1% za każdy dzień opóźnienia do 26 lipca. Zmiany wniosków (z wyjątkiem zmian wynikających z kontroli) można było w 2024 r. dokonywać do 16 lipca bez sankcji oraz do 26 lipca z zastosowaniem tej samej kary.

Skarżący nie dokonał zmiany wniosku w ww. terminach. Pierwotny wniosek został złożony 11 kwietnia 2024 r. Zatem zmiana wniosku dokonana 3 kwietnia 2025 r. nastąpiła juz po upływie i tak wydłużonych terminów.

Niemniej jednak odnosząc się do kwestii oceny popełnienia przez skarżącego omyłki w pierwotnym wniosku przez zakreślenie niewłaściwego wariantu płatności dobrostanowej, Sąd podziela stanowisko organów, że nie miała ona charakteru "oczywistego błędu", a w związku z tym niezasadne jest twierdzenie skarżącego, jakoby w sprawie można było zastosować § 40 Rozporządzenia DZ. Zgodnie z treścią tego przepisu oczywiste błędy, które mogą być bezpośrednio zidentyfikowane w wyniku sprawdzenia informacji zawartych we wniosku o przyznanie płatności dobrostanowej oraz w dokumentach dołączonych do tego wniosku, mogą zostać poprawione przez rolnika po złożeniu tego wniosku, nie później jednak niż do dnia wydania decyzji

w sprawie przyznania płatności dobrostanowej.

W tym miejscu zauważyć należy, że podobną regulacje zawiera art. 4 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. U. UE L 2014.227.69 ze zm.; dalej: rozporządzenie 809/2014), wnioski o przyznanie pomocy, wnioski o wsparcie, wnioski o płatność i dokumenty uzupełniające złożone przez beneficjenta mogą zostać skorygowane i poprawione w dowolnym czasie po ich złożeniu w przypadku stwierdzenia oczywistych błędów uznanych przez właściwy organ na podstawie ogólnej oceny danego przypadku, pod warunkiem że beneficjent działał

w dobrej wierze. Właściwy organ może uznać oczywiste błędy tylko w przypadku, gdy mogą one być bezpośrednio zidentyfikowane w wyniku sprawdzenia informacji zawartych w dokumentach, o których mowa w akapicie pierwszym.

Rozporządzenie 809/2014 co prawda utraciło moc ze skutkiem od 1 stycznia 2023 r., niemniej jednak wypracowane na gruncie art. 4 ww. rozporządzenia orzecznictwo pozostaje nadal aktualne i należy je również odnieść do niniejszej sprawy.

Co istotne, w obu przytoczonych przepisach nacisk postawiono na sprawdzenie i analizę wniosku oraz jego załączników.

Niewątpliwie prawodawca unijny wprowadzając do powołanego przepisu wyrażenie "w przypadku stwierdzenia oczywistych błędów" dokonał zróżnicowania braków, jakie mogą pojawić się przy wypełnianiu i składaniu wniosków o przyznanie płatności, na braki powstałe z powodu tzw. błędów oczywistych i przeciwstawne im - braki powstałe na skutek błędów nieoczywistych (merytorycznych). Dopuszczając przy tym korektę wniosku wraz z załącznikami w każdym czasie, a więc również poza terminem otwartym do składania wniosków o przyznanie płatności, jedynie

w odniesieniu do błędów oczywistych, tj. takich, których poprawienie nie prowadzi do modyfikacji wniosku pod względem merytorycznym. Zasada ta odnosi się również do dokonywania poprawek/uzupełnień wniosku i dołączonych do wniosku załączników (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 13 września 2022 r., sygn. akt

I GSK 2888/18 i 10 maja 2024 r., sygn. akt I GSK 1412/20).

Pojęcie "oczywistych błędów" jest pojęciem niedookreślonym, co wymaga każdorazowo dokonania oceny okoliczności towarzyszących złożeniu i rozpatrzeniu wniosku. W orzecznictwie przyjmuje się, że błędy oczywiste to takie, które są bezsporne, niezamierzone i nie ma wątpliwości co do ich charakteru, nie trzeba ich objaśniać, często drobne, choć istotne i są związane z techniką wypełniania wniosku (np. drobne błędy pisarskie, rachunkowe, czy brak podpisu wnioskodawcy - tak np. Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 10 lutego 2021 r., sygn. akt I GSK 1807/20; z 14 września 2021 r., sygn. akt I GSK 297/21, 26 czerwca 2024 r., sygn. akt

I GSK 1834/20).

Właściwy organ może uznać oczywiste błędy tylko w przypadku, gdy mogą one być bezpośrednio zidentyfikowane w wyniku sprawdzenia informacji zawartych

w dokumentach, o których mowa w akapicie pierwszym. Z oczywistym błędem

w rozumieniu tych przepisów mamy do czynienia jedynie wtedy, gdy z treści samego wniosku i niebudzących wątpliwości okoliczności towarzyszących wynika, że jego treść powinna być inna. Niezgodność sporządzonego tekstu z rzeczywistą wolą strony musi być widoczna już na skutek pobieżnej lektury wniosku, jego załączników i pozostałych dokumentów. Jego wykrycie nie powinno zatem wymagać pogłębionej analizy merytorycznej żądania strony. Tego rodzaju błąd traktuje prawodawca unijny jako omyłkę podlegającą skorygowaniu w każdym czasie, której wystąpienie eliminuje możliwość obciążenia jednostki jego konsekwencjami. Tego rodzaju błąd dotyczyć może każdego elementu wniosku. Nie jest istotne to, jaki fragment wniosku okazał się wadliwy, ale to jaki charakter ma błąd i czy można przypisać mu walor błędu oczywistego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 18 stycznia 2023 r., sygn. akt I GSK 945/22; 20 stycznia 2023 r., sygn. akt I GSK 323/22; 10 maja 2024 r., sygn. akt I GSK 1412/20).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że błąd jest oczywisty, jeżeli ujawnia się go bez żadnych dodatkowych informacji od wnioskodawcy, bądź konfrontacji z innymi dokumentami, wyłącznie na podstawie weryfikacji samego wniosku i załączników do wniosku. Błąd oczywisty to błąd, który można dostrzec "na pierwszy rzut oka", inaczej niebudzący wątpliwości, którego wykrycie nie wymaga przeprowadzenia działań kontrolnych. Warunkiem uznania błędu za oczywisty jest również ustalenie, że stronie nie można przypisać złej wiary w popełnieniu błędu.

O kwalifikacji błędu jako oczywisty nie decyduje subiektywne odczucie odwołującego, lecz obiektywne cechy oraz charakter popełnionego błędu. Jeżeli z porównania kolejnych części wniosku wynika występująca między nimi sprzeczność, która powoduje, że wniosek jest niespójny, to błąd jest oczywisty i może być poprawiony

w każdym czasie. Za błąd ten nie można natomiast uznać przypadku, gdy mimo sprawdzenia informacji zawartych we wniosku oraz dołączonych dokumentach, nie może być on w sposób prosty zidentyfikowany (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 27 czerwca 2019 r., sygn. akt I GSK 607/19; 16 maja 2019r., sygn. akt I GSK 363/19; 2 lutego 2019 r., sygn. akt I GSK 3112/18; 28 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 1670/15).

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy w pierwszej kolejności przypomnieć należy, że we wniosku z [...] kwietnia 2024 r. skarżący wskazał, że ubiega się o przyznanie płatności DZ w wariancie dobrostan opasów. Do wniosku nie zostały dołączone żadne załączniki, z których wynikałoby nieścisłości co do zadeklarowanego wariantu. Brak w nich bowiem jakiejkolwiek informacji, że strona wnioskuje

o dofinansowanie w zakresie wariantu - dobrostan krów mlecznych. Intencja złożenia wniosku nie mogła budzić żadnych zastrzeżeń organu, które uniemożliwiałyby nadanie mu dalszego biegu. W konsekwencji nie można uznać, że w pierwotnie złożonym wniosku strona popełniła oczywisty błąd.

Stosowne zmiany skarżący poczynił dopiero 31 stycznia 2025 r., a więc po terminach wskazanych w Rozporządzeniu ws. przedłużenia terminów. Jednak i wtedy ponownie wskazał, że ubiega się o przyznanie płatności DZ w wariancie - dobrostan opasów (czyli ten sam wariant jak w pierwotnym wniosku). Natomiast zmiany wariantu na dobrostan krów mlecznych dokonał wnioskiem z [...] kwietnia 2025 r.

Skarżący w toku postępowania podnosił, że do wniosku z 2024 r. nie został dołączony inny plan poprawy dobrostanu zwierząt, a zatem do złożonego wniosku winien mieć zastosowanie przedmiotowy plan z roku 2023. W jego ocenie organ zaniechał przeprowadzenia kontroli administracyjnej i nie wezwał strony do uzupełnienia wniosku poprzez wyjaśnienie rozbieżności pomiędzy treścią wniosku

a planem poprawy dobrostanu zwierząt w zakresie zadeklarowanego wariantu. Skarżący twierdził, że zakreślony wariant w pierwotnym wniosku był sprzeczny

z planem z roku 2023.

Tymczasem zważyć należy, że w sprawach o przyznanie płatności przez organy ARiMR to na stronie spoczywa obowiązek złożenia poprawnie wypełnionego wniosku wraz z wszystkimi wymaganymi załącznikami. Deklaracja rodzaju wnioskowanej pomocy finansowej jest kluczowym elementem składanego wniosku, a organ rozpatrujący sprawę nie może domniemywać, że akurat w danym momencie wnioskodawca omyłkowo deklaruje wariant płatności DZ, albowiem jego intencją jest wskazanie innego wariantu.

Sąd zwraca uwagę na treść § 11 ust. 1 Rozporządzenia DZ, z którego wynika, że w przypadku wariantów, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 1, 2 i 7-13, oraz praktyk podwyższających poziom dobrostanu zwierząt, o których mowa w § 3 ust. 2 pkt 3 lit. b

i c, pkt 4 lit. a i b, pkt 4a lit. a oraz pkt 5 lit. a i b, płatność dobrostanową przyznaje się rolnikowi, który ma plan poprawy dobrostanu zwierząt. Z kolei zgodnie z treścią § 3

ust. 1 Rozporządzenia DZ, płatność dobrostanową przyznaje się rolnikowi za realizację poszczególnych praktyk podwyższających poziom dobrostanu zwierząt w ramach następujących wariantów: 1) Wariant Dobrostan loch; 2) Wariant Dobrostan tuczników; 3) Wariant Dobrostan krów mlecznych; 4) Wariant Dobrostan krów mamek utrzymywanych w pomieszczeniach lub w budynkach; 5) Wariant Dobrostan krów mamek utrzymywanych w systemie otwartym; 6) Wariant Dobrostan opasów; 7) Wariant Dobrostan owiec; 8) Wariant Dobrostan kur niosek; 9) Wariant Dobrostan kurcząt brojlerów; 10) Wariant Dobrostan indyków utrzymywanych z przeznaczeniem do produkcji mięsa; 11) Wariant Dobrostan koni utrzymywanych w pomieszczeniach lub

w budynkach; 12) Wariant Dobrostan koni utrzymywanych w systemie otwartym;

13) Wariant Dobrostan kóz.

Z powyższego wynika, że zarówno w odniesieniu do wariantu dobrostan krów mlecznych (§ 3 ust 1 pkt 3), jak i wariantu dobrostan opasów (§ 3 ust. 1 pkt 6) posiadanie planu poprawy dobrostanu zwierząt nie jest konieczne, by otrzymać płatność DZ. Oświadczenie o braku zmian w planie poprawy dobrostanu zwierząt nie jest obligatoryjnym elementem stanowiącym załącznik do wniosku o przyznanie płatności DZ. Stąd też organ nie miał obowiązku na tak wczesnym etapie wzywania skarżącego o dodatkowe dokumenty, zwłaszcza o przedmiotowy plan, ani tym bardziej sięgać do tego, który obowiązywał w roku 2023.

Nie można też czynić zarzutu organowi, że nie przeprowadził stosownej kontroli, mającej na celu zweryfikowanie poprawności informacji zawartych w złożonym przez stronę wniosku o płatność DZ. Art. 100 ustawy o Planie Strategicznym normuje cel

i zakres kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu. W art. 100 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy wskazano, że kontrole te mogą m. in. obejmować poprawności i kompletności informacji podanych w tych wnioskach. Tymczasem wniosek skarżącego o przyznanie płatności DZ w wariancie - dobrostan opasów, nie zawierał nieścisłości wymagających przeprowadzenia kontroli. Strona nie przedłożyła bowiem jakichkolwiek dokumentów,

z których wynikałoby, że dane w nich zawarte się niezgodne z informacjami zakreślonymi we wniosku. Innymi słowy, organ nie miał impulsu w postaci innych obligatoryjnych dokumentów, mogących świadczyć o tym, że doszło do omyłki. Wniosek nie zawierał żadnych sprzeczności czy nieścisłości.

Faktem jest natomiast, że § 11 ust. 12 Rozporządzenie DZ, na który powołuje się skarżący, obliguje organ do wezwania rolnika - który w terminie nie przekazał planu poprawy dobrostanu zwierząt, albo takowy plan zawiera braki - do jego uzupełnienia. Zważywszy jednak, że przedmiotowy plan nie jest obligatoryjnym elementem wniosku

o przyznanie płatności DZ jego brak załączenia do wniosku, nie powodował braku spójność wniosku, która mogłaby zostać odczytana jako oczywisty błąd.

Gdyby natomiast skarżący z własnej inicjatywy załączył przedmiotowy plan w ww. terminach, wtedy organ musiałby go skonfrontować z danymi zawartymi we wniosku o przyznanie pomocy DZ.

Natomiast brak załącznika obligował jedynie organ do dodatkowych działań, których wynik z perspektywy organu był niepewny.

Sąd ponownie akcentuje, że porównanie wniosku z dokumentami znajdującymi się w aktach innych postępowań, informacjami w bazach danych, czy dokumentami przesłanymi w późniejszym terminie, wymaga podjęcia czynności weryfikacyjnych, stąd ewentualnej omyłki w zakresie określenia wariantu nie można by uznać za błąd oczywisty.

Przyjęcie odmiennej oceny oznaczałoby, że każdy błąd popełniony we wniosku o płatność nosiłby cechę oczywistości. Niezależnie od tego, czy mógł zostać bezpośrednio zidentyfikowany w wyniku sprawdzenia informacji zawartych we wniosku oraz w dokumentach dołączonych do tego wniosku, czy też wymagał od organu dodatkowych działań.

Raz jeszcze należy przypomnieć, że przepisy przewidują możliwość dokonania dowolnych zmian we wniosku – jednak do terminu wskazanego w ustawie. Z kolei zgodnie z Rozporządzeniem DZ błędy można poprawić aż do dnia wydania decyzji

w sprawie przyznania płatności, jednak pod warunkiem, że są one "oczywiste".

Z powyższych przyczyn za bezzasadne należy uznać podnoszone w skardze zarzuty naruszenie przepisów prawa materialnego.

Odnosząc się zaś do zarzutów naruszenia norm prawa procesowego Sąd miał na uwadze, że art. 66 ustawy o Planie Strategicznym w istotny sposób modyfikuje obowiązki organów ARiMR w stosunku do reguł obowiązujących na gruncie ogólnego postępowania administracyjnego. W postępowaniu o przyznanie płatności, na organach nie ciąży obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności. W postępowaniu w sprawie przyznania płatności, ustawodawca zdecydował się na odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 K.p.a., nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konsekwencją odejścia od zasady prawdy obiektywnej jest również rezygnacja

z zasady postępowania dowodowego wyrażonej w art. 77 K.p.a. Skoro obowiązek zebrania materiału dowodowego został przerzucony na strony postępowania oraz inne osoby uczestniczące w tym postępowaniu, organ nie jest obowiązany do podjęcia

z urzędu (lub na wniosek strony) wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a także - do zebrania materiału dowodowego w sposób kompletny i wszechstronny. Obowiązująca w postępowaniu administracyjnym zasada prawdy materialnej (art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.) została

w postępowaniu o przyznanie płatności zredukowana do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przepisy te dotyczące ustaleń faktycznych na gruncie ogólnego postępowania administracyjnego nie znajdują zastosowania w sprawach dotyczących płatności. Ustaleń faktycznych w tych postępowaniach organy dokonują na podstawie dowodów przedstawionych przez stronę postępowania, bowiem to na niej spoczywa obowiązek zaprezentowania dowodów dotyczących wnioskowanych płatności oraz dowodów zgromadzonych przez organ, z których to dowodów organ wywodzi skutki prawne (wyrok WSA w Bydgoszczy z 25 lutego 2025 r., sygn. akt

I SA/Bd 844/24).

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że działanie organu mieściło się

w granicach prawa, nie doprowadzając do naruszenia zasady zaufania do organów władzy publicznej (art. 8 K.p.a.). W zaskarżonej decyzji powołano się na obowiązujące przepisy prawa, które zastosowano do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Dostępny organowi materiał dowodowy został oceniony w zgodzie z regułą swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.) i nie nosi znamion dowolności. Wyniki tej oceny zostały przekonująco przestawione w decyzji, która spełnia wszystkie wymagane prawem elementy. Zatem w sprawie nie doszło do naruszenia art. 107 § 1 K.p.a.

W konsekwencji podjęte przez organ rozstrzygnięcie jest zgodnie z dyspozycją art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a.

Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę w całości.



Powered by SoftProdukt