Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie Sędzia NSA Marian Wolanin (spr.) Sędzia del. WSA Anna Wesołowska po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. G. i H. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2237/18, w sprawie ze skargi J. G. i H. G. na decyzję Prezesa [...] [...] [...] z dnia [...] lipca 2018 r., znak [...], w przedmiocie stwierdzenia naruszenia przez przewoźnika lotniczego przepisów rozporządzenia oddala skargę kasacyjną.

Zaskarżonym wyrokiem z 3 kwietnia 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2237/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. G. i H. G. na decyzję Prezesa [...] [...] [...] z [...] lipca 2018 r., znak [...], w przedmiocie stwierdzenia naruszenia przez przewoźnika [...] przepisów rozporządzenia.

W skardze kasacyjnej od powołanego wyroku pełnomocnik skarżących zarzucił naruszeniu przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 5 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na [...] albo odwołania lub dużego opóźnienia [...], uchylające rozporządzenie (EWG) nr 295/91, przez jego nieprawidłowe zastosowanie, polegające na błędnym uznaniu, że nadzwyczajną okolicznością, której nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków jest sytuacja, w której przewoźnik ma możliwość realizacji rejsu bez jakiekolwiek opóźnienia [...] [...] zastępczymi, a nie realizuje wyżej opisanej operacji z uwagi na jej koszta.

W skardze kasacyjnej zarzucono także naruszenie przepisów postępowania, tj.:

- art. 145 § 1 ust. 1C ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.) – dalej ppsa, w zw. z naruszeniem przez Prezesa [...] art: 6, art. 7 i art. 8 kpa w zw. z art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr [...], przez błędne oddalenie skargi pomimo faktu, że przewoźnik [...] [...] Sp. z o.o. nie wykazał, że [...] numer [...] z dnia [...] lipca 2015 r., relacji [...]-[...] był opóźniony na skutek okoliczności, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków, w obliczu bezspornego faktu, że przewoźnik [...] dysponował maszyną mogącą przetransportować [...] pasażerów w/w [...], bez jakiegokolwiek opóźnienia,

- art. 205b ust. 5 ustawy prawo lotnicze, przez jego niezastosowanie, polegające na błędnym uznaniu, że [...]o pojemności [...] miejsc nie mógł obsłużyć wszystkich pasażerów rejsu [...] relacji [...]-[...] z dnia [...] lipca 2015 r., pomimo braku przedstawienia przez przewoźnika listy pasażerów przewidzianych do odbycia w/w rejsu.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację mającą przemawiać za uchyleniem zaskarżonego wyroku.

W odpowiedziach na skargę kasacyjną zarówno przewoźnik [...], jak i Prezes [...] [...] [...] wnieśli o jej oddalenie podnosząc argumenty mające przemawiać za niezasadnością zarzutów kasacyjnych.

W piśmie z [...] września 2019 r. pełnomocnik skarżących kasacyjnie zakwestionował twierdzenie organu administracji o braku u przewoźnika [...] własnego [...] do zrealizowania rejsu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw do jej uwzględnienia, dlatego podlega oddaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje bowiem sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ppsa), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 ppsa. Wobec niestwierdzenia zaistnienia przesłanek nieważności postępowania, oceniając wyrok Sądu I instancji w ramach zarzutów zgłoszonych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał te zarzuty za niezasadne.

Sąd I instancji nie zastosował - powołanego w zarzucie skargi kasacyjnej - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa, lecz wydał wyrok na podstawie art. 151 ppsa. Nie mógł więc naruszyć przepisu którego nie stosował, co w konsekwencji wyklucza dopuszczalność oceny naruszenia tego przepisu w powiązaniu z innymi przepisami prawa w sposób wskazany w zarzucie skargi kasacyjnej. W skardze tej nie wskazano natomiast, aby doszło do naruszenia, zastosowanego w zaskarżonym wyroku, art. 151 ppsa w jakimkolwiek powiązaniu z innymi przepisami prawa.

Z tych samych przyczyn nie mógł być uwzględniony zarzut kasacyjny naruszenia przez Sąd I instancji art. 205b ust. 5 ustawy prawo lotnicze przez jego niezastosowanie, skoro Sąd nie mógł naruszyć przepisu, którego nie stosował. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika natomiast, aby niezastosowanie powołanego art. 205b ust. 5 było wynikiem naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa, które stosował.

Również zarzut kasacyjny naruszenia art. 5 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 nie mógł być uwzględniony. Skarżący kasacyjnie zarzucił bowiem nieprawidłowe zastosowanie tego przepisu przez uznanie przez Sąd I instancji za nadzwyczajną okoliczność sytuacji, w której przewoźnik nie zrealizował operacji [...] innym [...] ze względu na wysokość kosztów tej operacji. Tymczasem Sąd I instancji ocenił niemożność [...] przez przewoźnika [...] [...] [...] dla uniknięcia opóźnienia (w sytuacji, w której z uwagi na ich wielkość, jeden z [...] zostałby zapełniony pasażerami w niewielkim stopniu) w kontekście spełnienia przez przewoźnika - wskazanego w art. 5 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 - warunku podjęcia wszelkich racjonalnych środków dla uniknięcia opóźnienia. Nadzwyczajną okolicznością niekwestionowaną w sprawie było bowiem zetknięcie się [...] z [...] na poprzedzającym rejsie.

Wbrew uzasadnieniu wskazanego zarzutu kasacyjnego, posłużenie się w powołanym art. 5 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 sformułowaniem "podjęcia [przez przewoźnika [...]] wszelkich racjonalnych środków" oznacza podejmowanie tylko takich środków, które nie wymagają od przewoźnika poświęceń, których nie należy od niego wymagać, mając na uwadze możliwości jego przedsiębiorstwa (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 4 maja 2017 r., C-315/15) - przewoźnik nie może bowiem ponosić nadmiernych ofiar z punktu widzenia możliwości jego przedsiębiorstwa w danym momencie (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 12 maja 2011 r., C- 294/10). W niniejszej sprawie przewoźnik [...] w wystarczający sposób wykazał, że [...] z własnej floty poddane były inspekcji technicznej, a wyczarterowanie innego [...] o odpowiedniej pojemności dla przewiezienia wszystkich pasażerów okazało się niemożliwe. Wyczarterowanie zaś mniejszego [...] w celu wykonania rejsu ze zmniejszonym opóźnieniem oraz przewiezienie pozostałych pasażerów w liczbie poniżej [...] kolejnym [...] na dystansie ponad [...] km (odległość trasy mierzona po ortodromie), jak wykazał przewoźnik [...], byłoby w oczywisty sposób nieracjolnane w kontekście ekonomicznych możliwości tego przewoźnika.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 i art. 193 zdanie drugie ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.