Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na rozprawie w dniu 5 marca 2020 r. sprawy ze skargi A. G. na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę

Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (dalej: "Szef Urzędu") decyzją z dnia [...] maja 2018 r., Nr [...], na podstawie art. 5 ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 oraz art. 3 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 690 ze zm.), odmówił A. G. (dalej: "skarżący") potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

W wyżej opisanej decyzji zawarto pouczenie o możliwości zwrócenia się,

w terminie 14 dni od daty jej doręczenia, do Szefa Urzędu o ponowne rozpatrzenie sprawy. Decyzję tą wysłano wnioskodawcy w dniu [...] maja 2018 r., a przesyłka została doręczona w dniu [...] maja 2018 r.

W dniu [...] września 2019 r. do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wpłynęło pismo skarżącego z dnia [...] września 2019 r., nadane

w urzędzie pocztowym w dniu [...] września 2019 r. Skarżący w tym piśmie wniósł

o ponowne rozpatrzenie jego wniosku i wzięcie pod uwagę faktów z jego działalności

w okresie określonym ustawą z dnia 20 marca 2015 r. i zweryfikowanie oceny jego wniosku.

Szef Urzędu postanowieniem z dnia [...] września 2019 r., nr [...] - wydanym na podstawie art. 134 w zw. z art.127 § 3 i art.129 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. w Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), dalej: "k.p.a." - stwierdził uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Szef Urzędu wskazał, że skarżącego prawidłowo pouczono o terminie

i sposobie złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy w trybie art. 127 § 3 k.p.a. Następnie organ stwierdził, że skarżący w swym piśmie z dnia [...] września 2019 r. zawarł wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy z uchybieniem ustawowego czternastodniowego terminu do złożenia takiego wniosku. Zaakcentowano też,

że wnioskodawca nie wystąpił o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku

o ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 58 § 1 k.p.a.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie (dalej: "Sąd") z dnia [...] października 2019 r. skarżący wniósł o uchylenie - opisanego wyżej postanowienia z dnia [...] września 2019 r.

W uzasadnieniu podał, że decyzję odebrał w dniu [...] maja 2018 r. Następnie wyjaśnił, że nie mógł w terminie złożyć wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy

z powodu schorzeń, na które cierpi. Dlatego zlecił dokonanie czynność osobie, która miała prowadzić postępowanie w jego imieniu. Niestety osoba ta nie sporządziła wniosku w wymaganym terminie.

Podniósł również, iż sądził, że jego wniosek zostanie potraktowany jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i jednocześnie jako wniosek o przywrócenie terminu.

W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu wniósł o oddalenie skargi.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2020 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku ponowne rozpatrzenie sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Złożona skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami

m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie postanowienia z obrotu prawnego. Wskazać również należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Biorąc pod uwagę wyżej wskazany zakres właściwości sądu administracyjnego, przyznane przez ustawodawcę kompetencje orzecznicze tego sądu mają charakter zasadniczo kasacyjny. Podkreśla się bowiem, że sąd administracyjny nie może zastępować organów administracji publicznej w procesie administrowania (R. Hauser, Konstytucyjny model polskiego sądownictwa administracyjnego, w: red. J. Stelmasiak, J. Niczyporuk, S. Fundowicz, Polski model sądownictwa administracyjnego, Lublin 2003 r., str. 145). Z tego powodu w rozpoznawanej sprawie Sąd co do zasady nie mógł rozpatrzeć wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Sąd dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego jego wydanie postępowania w omawianym przypadku mógł jedynie oddalić skargę, bądź w razie jej uwzględnienia uchylić zaskarżone postanowienie.

Dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego jego wydanie postępowania, Sąd podzielił ustalony przez organy obu instancji stan faktyczny, niesporny pomiędzy stronami postępowania, przyjmując go za własny oraz czyniąc podstawą poniższych rozważań. Podstawowym zagadnieniem, które legło u podstaw powstania sporu w niniejszej sprawie była kwestia, czy skarżący wniósł w ustawowym terminie wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy po wydaniu przez Szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w dniu [...] maja 2018 r., decyzji Nr [...] oraz czy w treści tego pisma zawarty został jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu.

W tym zakresie bezsporne było, że we wspomnianej decyzji z dnia [...] maja

2018 r. zawarto pouczenie o możliwości zwrócenia się w terminie 14 dni od daty jej doręczenia do Szefa Urzędu o ponowne rozpatrzenie sprawy zgodnie z art. 127 § 3

i art. 129 § 1 i 2 k.p.a.). Niespornym było też, że wnioskodawca odpis decyzji z dnia

[...] maja 2018 r. (wraz z przytoczonym wyżej pouczeniem) otrzymał w dniu [...] maja 2018 r. Tym samym czternastodniowy termin do złożenia w/w wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w przypadku skarżącego upływał w dniu [...] czerwca 2018 r. Tymczasem skarżący swój wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy napisał i złożył

w urzędzie pocztowym dopiero w dniu [...] września 2019 r., a więc po upływie ustawowego terminu 14 dni do jego złożenia.

Według art. 134 k.p.a. organ odwoławczy (administracyjny) stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie do jego wniesienia.

W tym przypadku, ponieważ skarżący złożył swój wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy po upływie należnego mu terminu 14 dni, Szef Urzędu prawidłowo na podstawie przytoczonego przepisu art. 134 k.p.a. w zaskarżonym postanowieniu stwierdził uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji wydanej w dniu [...] maja 2018 r.

Jak słusznie zauważył Szef Urzędu w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do złożenia przedmiotowego wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy (art. 58 k.p.a.). Skarżący nawet w żaden sposób nie wyjaśnił, dlaczego swój wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożył po upływie ustawowego terminu. Dopiero w skardze do Sądu skarżący wskazał na przyczyny złożenia wniosku po terminie. Podkreślić należy, że Szef Urzędu nie mógł z urzędu (z własnej inicjatywy, bez wniosku skarżącego) ustalać, czy istnieją przesłanki do przywrócenia skarżącemu terminu do złożenia przedmiotowego wniosku. Ugruntowany jest już bowiem pogląd, że termin do dokonania danej czynności można przywrócić jedynie na wniosek osoby zainteresowanej. Sąd podziela także stanowisko, że samo złożenie odwołania (tu wniosku o ponowne rozpoznanie) po upływie ustawowego terminu nie może być traktowane jako domniemany wniosek o przywrócenie terminu do dokonania danej czynności. W tym celu konieczne jest bowiem złożenie jasnego i jednoznacznego wniosku przez osobę zainteresowaną. Takiego wniosku w tym przypadku nie było.

Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu w omawianym przypadku Szef Urzędu dokonał prawidłowej wykładni art. 58 i 134 k.p.a.

W tej sytuacji Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.