Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Świerczak Sędzia WSA Wojciech Rowiński spr.) Sędzia WSA Sebastian Michalski Protokolant starszy sekretarz sądowy Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi Wojewody Wielkopolskiego na uchwałę Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 23 września 2025 r. nr XXII/318/2025 w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr 339/8 i części działki nr 339/25 w Lusowie, w rejonie ul. Ogrodowej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości; 2. zasądza od Gminy Tarnowo Podgórne na rzecz skarżącego Wojewody Wielkopolskiego kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Rada Gminy Tarnowo Podgórne (dalej "Rada Gminy") w dniu 23 września 2025r. podjęła uchwałę nr Nr XXII/318/2025 w sprawie w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr 339/8 i części działki nr 339/25 w Lusowie, w rejonie ul. Ogrodowej (dalej "uchwała", "m.z.p.m") .

Skargę na powyższa uchwałę wniósł pismem z dnia 21 stycznia 2026 r. Wojewoda Wielkopolski. Skarżący zaskarżył powyższą uchwałę w całości i wniósł o stwierdzenie jej nieważności – ze względu na istotne naruszenie prawa. Wniósł także o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że na sesji w dniu 23 września 2025 r. Rada Gminy podjęła uchwałę Nr XXII/318/2025 w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr 339/8 i części działki nr 339/25 w Lusowie, w rejonie ul. Ogrodowej. Wojewoda doszedł do wniosku, że doszło do istotnego naruszenia przepisów w zakresie trybu sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda wskazał, że w związku z tym, że Rada Gminy Tarnowo Podgórne przystąpiła do opracowania uchwały w wyniku podjęcia uchwały intencyjnej Nr VIII/102/2024 z 29 października 2024 r., do procedury planistycznej obowiązują przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 977 z późn. zm., dalej "u.p.z.p." ) w brzmieniu nadanym nowelizacją z 7 lipca 2023 r., która weszła w życie 24 września 2023 r. Według art. 17 pkt 6 lit. a tiret trzecie u.p.z.p. ustawy wójt występuje o opinię o projekcie planu miejscowego do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, jeżeli odstąpiono od przeprowadzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko. Według art. 17 pkt 6 lit. b tiret drugie u.p.z.p. wójt występuje o uzgodnienie projektu planu miejscowego do organów właściwych na podstawie przepisów odrębnych. Wojewoda wskazał, że do projektu uchwały sporządzono prognozę oddziaływania na środowisko, której zakres i stopień szczegółowości został uzgodniony pismem Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z 17 stycznia 2024 r. oraz pismem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu z 16 stycznia 2024 r. W piśmie RDOŚ wskazano na konieczność przeanalizowania w prognozie wpływu realizacji ustaleń projektu uchwały na cele ochrony obszaru chronionego krajobrazu "Rynny Jeziora Lusowskiego i Doliny Samy". Obszar objęty uchwałą położony jest w całości w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Rynny Jeziora Lusowskiego i Doliny Samy. W związku z tym przepis odrębny w rozumieniu art. 17 pkt 6 lit. b tiret drugie u.p.z.p. stanowi art. 23 ust. 5 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2024 r. poz. 1478 ze zm., dalej "u.o.p." ), zgodnie z którym projekty miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego wymagają uzgodnienia z właściwym miejscowo regionalnym dyrektorem ochrony środowiska w zakresie ustaleń tych planów, mogących mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody obszaru chronionego krajobrazu.

W uchwale wyznaczono teren zieleni urządzonej i teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wolnostojącej z nieprzekraczalną linią zabudowy w bliskości linii brzegowej Jeziora Lusowskiego (ok. 70 m). Skarżący wskazał, że w wyniku nowelizacji nieobowiązującej już ustawy o ochronie przyrody z 1991 r., która weszła w życie 2 lutego 2001 r. utrzymano istnienie wcześniej utworzonych obszarów ochrony krajobrazu jako form ochrony przyrody, ale unieważniono dotychczasowe przepisy wykonawcze w sytuacji, gdy do 2 sierpnia 2001 r. nie powstały nowe, uchwalone przez właściwy organ (obecnie: sejmik województwa) - art. 7 i 11 ustawy z dnia 7 grudnia 2000 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody (Dz.U. z 2000 r. Nr 3, poz. 21) oraz art. 153 ust. 2 obowiązującej obecnie ustawy z dnia 6 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2024 r. poz. 1478 zezm.). Tym samym, uchwała Nr XL/305/1997 Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 18 marca 1997 r. w sprawie utworzenia Obszaru Chronionego Krajobrazu w obrębie Lusowa, Gmina Tarnowo Podgórne oraz uchwały ją zmieniające są nieważne. Pomimo, że uchwała rady gminy nie obowiązuje, to przyjęty w § 4 pkt 8 tej uchwały przepis zakazujący lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej, sugeruje, że dla ochrony ekosystemu Jeziora Lusowskiego duże znaczenie ma odległość lokalizowania zabudowy od linii brzegowej. Należy również wziąć pod uwagę, że art. 24 ust. 1 u.o.p. zawiera katalog zakazów, które mogą być wprowadzone na obszarach chronionego krajobrazu. W art. 24 ust. 1 pkt 8 lit. a wskazano potencjalny zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych. Wszystkie powyższe argumenty wskazują w ocenie Wojewody na fakt, że pomimo aktualnego braku szczegółowych przepisów wykonawczych dla ochrony Obszaru Chronionego Krajobrazu w obrębie Lusowa, obszar ten istnieje i należy to uwzględnić przy sporządzaniu planów miejscowych. Dawniej obowiązujące przepisy uchwały Nr XL/305/1997 Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 18 marca 1997 r. wskazywały na rolę odległości lokalizowania nowej zabudowy od linii brzegowej Jeziora Lusowskiego. W obecnie obowiązujących przepisach o ochronie przyrody znajduje się wymóg analizy wpływu tej odległości na ochronę ekosystemów jezior. W tych okolicznościach ocenę, czy ustalenia uchwały, w tym szczególnie przyjęta odległość linii zabudowy terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wolnostojącej od linii brzegowej jeziora, mogłyby mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody obszaru chronionego krajobrazu, należało pozostawić RDOŚ w Poznaniu, poddając projekt uchwały wraz z prognozą oddziaływania na środowisko uzgodnieniu z tym organem na podstawie art. 17 pkt 6 lit. b tiret drugie u.p.z.p. Brak wystąpienia o uzgodnienie projektu uchwały z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w Poznaniu, co w świetle art. 17 pkt 6 lit. b tiret drugie u.p.z.p., w związku z art. 23 ust. 5 u.o.p., było obowiązkiem wtoku przedmiotowej procedury planistycznej, a obowiązek ten dotyczył całego obszaru objętego uchwałą, stanowi istotne naruszenie trybu sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego powodujące jej nieważność w całości.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Tarnowo Podgórne wniosła o jej oddalenie. Podkreśliła, że ustawa z dnia 7 grudnia 2000 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001 r. Nr 3, poz. 21) w art. 11 stanowiła, iż przepisy wykonawcze wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 114, poz. 492 z późn. zm.), zachowują moc do czasu wejście w życie aktów wykonawczych wydanych na podstawie upoważnień ustawowych w brzmieniu nadanym ustawą o zmianie ustawy o ochronie przyrody w zakresie, w jakim nie są z nią sprzeczne, jednak nie dłużej niż przez okres 6 miesięcy od dnia jej wejścia w życie. Z tych względów akty powołujące istniejące obszary chronionego krajobrazu straciły swoją moc, o ile nie wydano aktów nowych w tym terminie. Przepis art. 7 ustawy z dnia 7 grudnia o zmianie ustawy o ochronie przyrody stanowi, że parki krajobrazowe, obszary chronionego krajobrazu, pomniki przyrody, utworzone na podstawie dotychczasowych przepisów stają się parkami krajobrazowymi, obszarami chronionego krajobrazu, pomnikami przyrody w rozumieniu ustawy. Uwzględniając przepis art. 153 ustawy aktualnie obowiązującej z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, należy wskazać, że formy te zachowały byt prawny jako formy ochrony przyrody, jednakże z powodu utraty mocy aktów, które je powoływały i określały m.in. zakazy i nakazy obowiązujące na ich obszarze należy uznać, że nakazy i zakazy na ich terenie nie obowiązują. Biorąc pod uwagę powyższe, Obszar Chronionego Krajobrazu Rynny Jeziora Lusowskiego i Doliny Samy, gm. Tarnowo Podgórne (kod Inspire PL.ZIPOP. 1393.OCHK.325) jest obowiązującą formą ochrony przyrody, jednak na jego terenie nie obowiązują żadne zakazy i nakazy. Stanowisko to podziela Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu jak również sam Wojewoda Wielkopolski w przedmiotowej skardze.

Projekt zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr 339/8 i części działki nr 339/25 w Lusowie wraz z prognozą oddziaływania na środowisko został zaopiniowany pismem z 21 maja 2025 r. przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu na podstawie art. 17 pkt 6 lit. a u.p.z.p. oraz art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1112 z późn. zm., dalej "ustawa ocenowa"). Zarówno projekt planu jak prognoza zawierały informację o położeniu terenów objętych planem w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Rynny Jeziora Lusowskiego i Doliny Samy oraz o potencjalnym wpływie ustaleń projektu planu na ten obszar.

Organ nie zgodził się z argumentem Wojewody przywołującym zapisy art. 24 ust. 1 pkt 8 lit a u.o.p. sugerującym by projekt m.p.z.p. był sprzeczny z tym przepisem. Art. 24 ust. 1 u.o.p. stanowi katalog regulacji, które mogą być wzięte pod uwagę przy tworzeniu obszarów chronionego krajobrazu, nie stanowi natomiast obowiązku do umieszczenia wskazanych postanowień w planie miejscowym. Wójt Gminy Tarnowo Podgórne wystąpił do RDOŚ o uzgodnienie planu na podstawie art. 17 pkt 6 lit. b u.p.z.p. oraz art. 23 ust. 5 u.o.p. pismem z 30 października 2025 r. , a skoro RDOŚ nie odpowiedział we wskazanym terminie, to zgodnie z art. 25 ust. 2 u.p.z.p. uważa się to za równoznaczne z uzgodnieniem projektu planu miejscowego. Z tych względów zarzut organu skarżącego, że sporządzając zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr 339/8 i części działki nr 339/25 w Lusowie, w rejonie ul. Ogrodowej, Gmina naruszyła przepis art. 17 pkt 6 lit.b tiret drugie u.p.z.p.- w brzmieniu obowiązującym w dniu 23 września 2025r. w związku z art. 23 ust. 5 u.o.p. - poprzez brak uzgodnienia projektu planu z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w Poznaniu jest bezzasadny. Organ dodał, że pomimo, że milczące uzgodnienie nastąpiło już po uchwaleniu m.p.z.p., Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska uczestniczył w procedurze sporządzenia m.p.z.p. i zaopiniował projekt pozytywnie na podstawie art. 17 pkt 6 lit. a u.p.z.p. w dniu 21.05.2025 r. Tym samym, w ocenie Gminy, zaistniałe naruszenie procedury sporządzenia m.p.z.p. nie ma charakteru istotnego i nie powinno skutkować stwierdzeniem nieważności uchwały na podstawie art. 28 u.p.z.p. Ponadto na podstawie art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym nie stwierdza się nieważności uchwały, jeżeli jest ona aktem prawa miejscowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Wojewoda Wielkopolski uczynił uchwałę Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 23 września 2025r. nr XXII/318/2025 w sprawie w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr 339/8 i części działki nr 339/25 w Lusowie, w rejonie ul. Ogrodowej.

Zaskarżona uchwała, jako podjęta w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego, co wynika wyraźnie w treści przepisu art. 14 ust. 8 u.p.z.p. Bez wątpienia należy do kategorii aktów zaskarżalnych do sądu administracyjnego, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.).

W świetle art. 91 ust. 1 u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne, przy czym o nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia. Po upływie tego terminu organ nadzoru nie może już we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały (zarządzenia) organu gminy, a jedynie może zaskarżyć taki wadliwy, jego zdaniem, akt do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 93 ust. 1 u.s.g. Realizując tę kompetencję, organ nadzoru nie jest skrępowany jakimkolwiek terminem do wniesienia skargi (zob. np.: wyrok NSA z 15.07.2005 r., II OSK 320/05, ONSAiWSA 2006, nr 1, poz. 7; postanowienie NSA z 29.11.2005 r., I OSK 572/05, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej w skrócie "CBOSA").

W rozpoznawanej sprawie Wojewoda w ustawowym terminie 30 dni od dnia otrzymania uchwały nie orzekł o jej nieważności chociażby w części, wobec czego władny był zaskarżyć uchwałę w trybie art. 93 u.s.g. do sądu administracyjnego.

Mając wszystko to na uwadze Sąd uznał skargę Wojewody za dopuszczalną i przystąpił do jej merytorycznego rozpoznania, w granicach zaskarżenia oraz własnej kognicji. Oceny, czy zaskarżony plan miejscowy jest obarczony wadą skutkującą stwierdzeniem jego nieważności przez sąd administracyjny na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., dokonuje się przez pryzmat przesłanek wynikających z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. W myśl tego przepisu istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.

Pojęcie "trybu sporządzania planu miejscowego" (zwanego też potocznie "procedurą planistyczną") – którego zachowanie stanowi przesłankę formalną zgodności planu miejscowego z przepisami prawa – odnosi się do sekwencji czynności, jakie podejmuje organ w celu doprowadzenia do uchwalenia planu miejscowego, począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu, a na jego uchwaleniu skończywszy. Z kolei pojęcie "zasad sporządzania planu miejscowego", których przestrzeganie stanowi przesłankę materialną zgodności planu miejscowego z przepisami prawa – należy wiązać z samym sporządzeniem (opracowaniem) aktu planistycznego, a więc z merytoryczną zawartością tego aktu (część tekstowa, graficzna, załączniki), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej (por. wyroki NSA: z 25.05.2009 r., II OSK 1778/08; z 11.09.2008 r., II OSK 215/08 – CBOSA).

Kolejno należy podkreślić, że w świetle art. 91 ust. 1 zd. pierwsze w zw. z ust. 4 u.s.g. uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna, chyba że naruszenie prawa ma charakter nieistotny. Na gruncie tych przepisów przyjmuje się, że pojęcie "sprzeczności z prawem" obejmuje sprzeczność postanowień aktu prawa miejscowego z jakimkolwiek aktem prawa powszechnie obowiązującego. W związku z tym, że przepisy prawa nie zawierają taksatywnego wyliczenia wadliwości aktu prawa miejscowego, to wypracowane w omawianym zakresie poglądy nauki i judykatury pozwoliły ustalić pewien katalog istotnych naruszeń prawa, skutkujących stwierdzeniem nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy. Do tych "kwalifikowanych" naruszeń zalicza się: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy prawnej do podjęcia określonego rodzaju uchwały, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą jej podjęcia, naruszenie procedury podjęcia uchwały.

Analiza przekazanych Sądowi akt sprawy ujawnia, że Wójt Gminy Tarnowo Podgórne przystąpił do opracowania uchwały w wyniku podjęcia uchwały intencyjnej Nr VIII/102/2024 z 29 października 2024 r., do procedury planistycznej obowiązują przepisy ustawy w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1688 z późn. zm.), która weszła w życie 24 września 2023 r.

Tryb sporządzania projektu planu miejscowego został określony w art. 17 u.p.z.p. Przepis ten wyznacza konstytutywne ramy procedury sporządzania projektu planu miejscowego, który stanowi akt prawa miejscowego, powszechnie obowiązujący na obszarze objętym jego ustaleniami. Jest to przepis o charakterze proceduralnym, zawierający enumeratywne wyliczenie etapów, które stanowią spójną sekwencję czynności faktycznych i prawnych podejmowanych przez organ wykonawczy gminy, mających doprowadzić do uchwalenia planu miejscowego przez radę gminy (por. Z. Niewiadomski, K. Jaroszyński, K. Kucharski, A. Szmytt, Ł. Złakowski [w:] Z. Niewiadomski (red.), Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, wyd. 14, 2026, art. 17).

Stosownie do art. 17 pkt 6 lit. b tiret drugie u.p.z.p. wójt, burmistrz albo prezydent miasta po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego kolejno występuje o uzgodnienie projektu planu miejscowego z organami właściwymi do uzgadniania projektu planu miejscowego na podstawie przepisów odrębnych. Obszar objęty uchwałą położony jest w całości w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Rynny Jeziora Lusowskiego i Doliny Samy. W związku z tym przepis odrębny w rozumieniu art. 17 pkt 6 lit. b tiret drugie u.p.z.p. stanowi art. 23 ust. 5 u.o.p., zgodnie z którym projekty miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego wymagają uzgodnienia z właściwym miejscowo regionalnym dyrektorem ochrony środowiska w zakresie ustaleń tych planów, mogących mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody obszaru chronionego krajobrazu.

Należy podnieść, że Obszar Chronionego Krajobrazu w obrębie Lusowa został utworzony na postawie ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 1991 r. Nr 114, poz. 492 z późn. zm.) uchwałą nr XL/305/1997 Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 18 marca 1997 r. w sprawie utworzenia Obszaru Chronionego Krajobrazu w obrębie Lusowa Gmina Tarnowo Podgórne. W § 2 tej uchwały wskazano, że ustala się Obszar Chronionego Krajobrazu w rynnie Jeziora Lusowskiego i w dolinie Samy, zwany dalej Obszarem Chronionego Krajobrazu Rynny Jeziora Lusowskiego i doliny Samy. Zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 7 grudnia 2000 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001 r. Nr 3, poz. 21) parki krajobrazowe, obszary chronionego krajobrazu, pomniki przyrody utworzone na podstawie dotychczasowych przepisów stają się parkami krajobrazowymi, obszarami chronionego krajobrazu, pomnikami przyrody w rozumieniu niniejszej ustawy. W myśl art. 11 tejże ustawy, że przepisy wykonawcze wydane na podstawie przepisów ustawy, o której mowa w art. 1 (tj. ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 99, poz. 1079 z późn. zm.) ustawy o ochronie przyrody), zachowują moc do czasu wejścia w życie aktów wykonawczych wydanych na podstawie upoważnień ustawowych w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą w zakresie, w jakim nie są z nią sprzeczne, jednak nie dłużej niż przez okres 6 miesięcy od dnia jej wejścia w życie. Z powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że sam brak wejścia w życie aktów wykonawczych po 6 miesiącach do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 7 grudnia 2000 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody nie oznacza, że sama uchwała o utworzeniu obszaru chronionego krajobrazu przestała obowiązywać, a obszar przestał istnieć. Należy podkreślić, że również ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880), która uchyliła poprzednio obowiązującą ww. ustawę z dnia 16 października 1991 r. w przepisach przejściowych w art. 153 stanowi, iż formy ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust 1 pkt 1-4 i 6-10, utworzone lub wprowadzone przed dniem wejścia życie ustawy stają się formami ochrony przyrody w rozumieniu niniejszej ustawy. Zgodnie zaś z art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy obszaru chronionego krajobrazu stanowią jedną z form ochrony przyrody.

Nie ulega wątpliwości, że cały obszar objęty zaskarżoną uchwałą jest położony w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Rynny Jeziora Lusowskiego i doliny Samy. Tym samym, zgodnie z treścią powołanych wyżej przepisów, obowiązkiem organu uchwałodawczego było uzgodnienie projektu zmiany planu miejscowego z właściwym miejscowo regionalnym dyrektorem ochrony środowiska w zakresie ustaleń mogących mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody obszaru chronionego krajobrazu.

Jak wynika z akt sprawy, co również nie jest kwestionowane przez organ, w toku procedury planistycznej Wójt Tarnowa Podgórnego nie uzgodnił projektu zmiany planu z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska, pomimo, że cały obszar objęty zaskarżoną uchwałą jest położony w granicach obszaru chronionego krajobrazu. Ustawodawca w art. 17 pkt 9 u.p.z.p. nałożył na wójta (burmistrza, prezydenta miasta) obowiązek wprowadzenia do projektu zmian wynikających z uzyskanych uzgodnień. W rozpoznawanej sprawie, z uwagi na brak dokonania uzgodnień z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska, organ ten nie miał możliwości sprostania powyższemu obowiązkowi.

Nie czyni zadość wypełnieniu tego obowiązku zwrócenie się do RDOŚ w Poznaniu o uzgodnienie projektu m.p.z.p. pismem 30 października 2025 r., czyli już po zakończeniu procedury uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Należy przypomnieć, że zaskarżony plan został uchwalony w dniu 23 września 2025 r. , a w dniu 13 października 2025 r. został już nawet opublikowany w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego. Przesłany pismem z 30 października 2025 r. RDOŚ dokument nie był projektem m.p.z.m., stąd nie mógł już zostać uzgodniony, także w sposób milczący. Był uchwalonym i opublikowanym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zwracanie się do organów uzgadniających po zakończeniu procedury sporządzenia projektu m.z.p.m. nie sanuje naruszeń trybu sporządzania planu miejscowego. Nie powoduje też, że naruszenie staje się z tego powodu nieistotne, jak argumentował organ. Wyciąganie pozytywnych wniosków z własnego, rażącego zaniedbania nie może zyskać w żadnej mierze aprobaty. Brak uzgodnienia stanowi istotne naruszenie trybu sporządzania projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i skutkuje jego nieważnością w całości.

Należy także podkreślić, że nie spełnia wymogu uzgodnienia zwrócenie się do RDOŚ o zaopiniowanie projektu zmiany miejscowego. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska może w pewnych sytuacjach występować w roli organu opiniującego na podstawie art. 17 pkt 6 lit. a tiret trzecie u.p.z.p. , jednakże w przedmiotowej sprawie konieczne było dokonanie uzgodnienia zgodnie z art. 17 pkt 6 lit. b tiret drugie u.p.z.p. w zw. z art. 23 ust. 5 u.o.p.. Na marginesie, z opinii RDOŚ z 21 maja 2025 r. wynika, że nie zaopiniował pozytywnie projektu m.z.p.m, lecz wskazał szereg zastrzeżeń pod adresem projektu i konieczność jego ponownego przedstawienia w celu uzyskania ponownej opinii po zmianie projektu.

Sąd administracyjny dokonując kontroli legalności zaskarżonej uchwały kierował się dyspozycją przepisu art. 28 ust. 1 u.p.z.p., który przewiduje, że naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, istotne naruszenie trybu jego sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Przeprowadzona przez Sąd rozpoznający niniejszą sprawę kontrola przedmiotowego aktu potwierdziła zasadność postawionych przez Wojewodę Wielkopolskiego zarzutów względem zaskarżonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Odnosząc się do zarzut skargi jakoby na podstawie art. 94 ust. 1 u.s.g. nie można było stwierdzić nieważności uchwały , jeżeli jest ona aktem prawa miejscowego, należy podkreślić, że zarzut ten jest chybiony. Zgodnie z art. 94 ust. 1 u.s.g. nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1 u.s.g, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego. Z przepisu tego wynika, że jeżeli uchwała jest aktem prawa miejscowego można stwierdzić jej nieważność także po upływie jednego roku.

Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości, jak w pkt 1 wyroku.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono w pkt 2. sentencji wyroku, na podstawie art. 200 p.p.s.a. oraz art. 205 § 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935). Sąd zasądził zwrot kosztów wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego w wysokości 480 zł – opłata za czynności radcy prawnego w stawce minimalnej.