![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego, Administracyjne postępowanie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchylono zaskarżone postanowienie, I SA/Lu 165/25 - Wyrok WSA w Lublinie z 2025-07-16, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
I SA/Lu 165/25 - Wyrok WSA w Lublinie
|
|
|||
|
2025-04-02 | |||
|
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie | |||
|
Jakub Polanowski Marcin Małek Monika Kazubińska-Kręcisz /przewodniczący sprawozdawca/ |
|||
|
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego | |||
|
Administracyjne postępowanie | |||
|
I GSK 1206/25 - Wyrok NSA z 2026-07-07 | |||
|
Samorządowe Kolegium Odwoławcze | |||
|
uchylono zaskarżone postanowienie | |||
|
Dz.U. 2022 poz 2000 art. 111 § 2, art. 129 § 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. |
|||
|
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Marcin Małek Asesor sądowy Jakub Polanowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 lipca 2025 r. sprawy ze skargi C. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 14 lutego 2025 r. nr SKO.41/3410/PO/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie na rzecz C. z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania. |
||||
|
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 14 lutego 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie, po rozpatrzeniu odwołania C. spółki z o.o. z siedzibą w [...] od decyzji Starosty Kraśnickiego z dnia 17 czerwca 2024 r. w przedmiocie określenia wysokości zwrotu dotacji oświatowej udzielonej za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 r., stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w wydanej wobec strony decyzji o zwrocie dotacji zawarto pouczenie o sposobie i terminie jej zaskarżenia. Wskazano, że od decyzji przysługuje stronie odwołanie za pośrednictwem Starosty Kraśnickiego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Decyzja podpisana została elektronicznie w dniu 15 czerwca 2024 r..i doręczona pełnomocnikowi strony — adwokatowi W. O. drogą elektroniczną przez ePUAP w dniu 1 lipca 2024 r. W dniu 11 lipca 2024 r. C. spółka z o.o. wniosła o uzupełnienie decyzji, m.in. w zakresie pouczenia co do prawa odwołania, poprzez wskazanie, że jeżeli ostatni dzień 14-dniowego terminu na wniesienie odwołania od decyzji przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy; wskazanie, że określony w pouczeniu termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało: a) wysłane na adres do doręczeń elektronicznych organu administracji publicznej, a nadawca otrzymał dowód otrzymania, o którym mowa w art. 41 ustawy z dnia 18 listopada 2020 roku o doręczeniach elektronicznych; b) nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 roku — Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej albo państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) — stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym; c) złożone w polskim urzędzie konsularnym; d) złożone przez żołnierza w dowództwie jednostki wojskowej; e) złożone przez członka załogi polskiego statku morskiego u kapitana statku, j) złożone przez osobę pozbawiona wolności w administracji zakładu karnego lub aresztu śledczego, w którym przybywa. Postanowieniem z dnia 18 lipca 2024 r. Starosta Kraśnicki, na podstawie art. 111 § 1 i § 1b k.p.a. odmówił uzupełnienia decyzji stwierdzając, że wniosek nie dotyczył uzupełnienia rozstrzygnięcia, lecz uzupełnienia podstawy prawnej, która nie podlega uzupełnieniu we wskazanym trybie, zaś pouczenie było kompletne i nie wymagało uzupełnienia. Postanowienie podpisane zostało elektronicznie 18 lipca 2024 r. i doręczone pełnomocnikowi strony — adwokatowi W. O. drogą elektroniczną przez ePUAP w dniu 2 sierpnia 2024 r. W dniu 13 sierpnia 2024 r. C. spółka o.o., reprezentowana przez pełnomocnika radcę prawnego M. K. , działającą z substytucji adwokata W. O., wniosła za pośrednictwem poczty odwołanie od decyzji w sprawie zwrotu dotacji. Organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżona odwołaniem decyzja organu pierwszej instancji opatrzona została podpisem elektronicznym Starosty Kraśnickiego 15 czerwca 2024 r. , a ustanowiony pełnomocnik otrzymał ją w dniu 1 lipca 2024 r., o czym świadczy treść znajdującego się w aktach sprawy UPD. Wprawdzie doręczony dokument stanowił skan decyzji, na której naniesiony został podpis odręczny i pieczęć Starosty Kraśnickiego, jednak następnie tak przygotowany dokument został opatrzony podpisem elektronicznym, który został zweryfikowany tj. opatrzony został wymaganym podpisem, stosownie do art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. Przyjąć zatem należy, iż decyzja weszła do obrotu prawnego z chwilą jej podpisania elektronicznie i mogła zostać skutecznie doręczona stronie. Określony w art. 129 § 2 k.p.a. termin do wniesienia środka zaskarżenia (odwołania) upłynął w dniu 15 lipca 2024 r. (poniedziałek). Tymczasem, odwołanie od powyższej decyzji sporządzone zostało przez pełnomocnika skarżącej w dniu 13 sierpnia 2024 r. i nadane tego samego dnia w placówce pocztowej (o czym świadczy data stempla pocztowego na kopercie). W tym stanie rzeczy, organ stwierdził, że wniesienie odwołania nastąpiło po upływie ustawowego terminu, przy czym strona reprezentowana była od samego początku przez profesjonalnego pełnomocnika, któremu znany był ustawowy termin na wniesienia w/w środka zaskarżenia. Bez znaczenia pozostaje złożenie przez skarżącą wniosku o uzupełnienie decyzji, które miało na celu wyłącznie przedłużenie terminu do wniesienia odwołania, nie zaś uzupełnienie decyzji. Zarówno samo rozstrzygnięcie, jak też pouczenie o prawie do odwołania były, w ocenie organu, pełne i nie nasuwały jakichkolwiek wątpliwości co do woli organu oraz przysługujących stronie praw. W pouczeniu od decyzji wskazano środek zaskarżenia, który stronie przysługuje (odwołanie), organ wyższego stopnia, do którego środek zaskarżenia można złożyć (Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie), organ, za pośrednictwem którego wnieść należy odwołanie (Starosta Kraśnicki) oraz termin w jakim należy dopełnić powyższej czynność (14 dni od dnia doręczenia decyzji). Strona działała w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika i to jego obciążał obowiązek złożenia odwołania w odpowiednim trybie i terminie. Organ podkreślił, że przepisu art. 111 § 1 k.p.a. nie można traktować jako narzędzia służącego do "przesunięcia" terminu do wniesienia środka zaskarżenia. Posłużenie się wnioskiem o uzupełnienie decyzji w zakresie podstawy prawnej (a jest to żądanie oczywiście niedopuszczalne w świetle w/w przepisu) oraz o uzupełnienie prawidłowego i pełnego pouczenia co do prawa odwołania, a następnie wniesienie odwołania po upływie półtora miesiąca od daty otrzymania decyzji (tj. z trzykrotnym przekroczeniem ustawowego terminu, określonego art. 129 § 2 k.p.a.), świadczy o instrumentalnym traktowaniu omawianego przepisu, celem obejścia prawa do wniesienia odwołania w ciągu 14 dni od dnia doręczenia stronie skarżonej decyzji. Zdaniem organu, określony w art. 129 § 2 k.p.a. we wskazanych okolicznościach termin do wniesienia odwołania nie uległ przesunięciu na skutek skorzystania przez stronę z trybu określonego art. 111 k.p.a. i bezskutecznie upłynął z dniem 15 lipca 2024 r. Odwołanie od decyzji zostało wniesione w dniu 13 sierpnia 2024 r., co nastąpiło po upływie terminu właściwego dla skutecznego dokonania tej czynności. Mając to na uwadze, Samorządowe Kolegium Odwoławcze zobligowane było do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, na podstawie art. 134 k.p.a. W skardze na powyższe postanowienie C. spółka z o.o. wniosła o jego uchylenie, ewentualnie o stwierdzenie nieważności z uwagi na wydanie z rażącym naruszeniem prawa oraz o zasądzenie na rzecz spółki kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zarzuciła naruszenie: - art. 129 § 2 k.p.a. w zw. z art. 134 k.p.a. w zw. z art. 111 § 2 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty Kraśnickiego z dnia 17 czerwca 2024 r. w przedmiocie określenia wysokości zwrotu dotacji oświatowej udzielonej skarżącej w sytuacji, gdy w przedmiotowym stanie faktycznym nie zaistniały przesłanki uzasadniające uznanie, iż strona uchybiła terminowi do wniesienia odwołania, z uwagi na wniesienie go po złożeniu na postawie art. 111 § 1 k.p.a. wniosku o uzupełnienie decyzji, co zgodnie z treścią art. 111 § 2 warunkuje obliczanie biegu terminu do wniesienia odwołania od daty wydania przez organ postanowienia o uzupełnieniu, bądź odmowie uzupełnienia decyzji; - art. 7 Konstytucji RP w zw. z art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 § 1 i 2 oraz art. 15 k.p.a. poprzez bezzasadne i pozbawione podstaw faktycznych jak i prawnych pozbawienie strony prawa do dwuinstancyjnego rozpoznania sprawy, z uwagi na zastosowanie przez organ nieznanej ustawowo i nieprzewidzianej w przepisach prawa przesłanki "bezzasadności wniosku o uzupełnienie decyzji", której zastosowanie uzasadniło wydanie zaskarżonego postanowienia, stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, zwłaszcza, że organ pierwszej instancji rozpoznał przedmiotowy wniosek, wydając postanowienie o odmowie uzupełnienia decyzji, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie miało uprawnień do tego, by takie rozstrzygnięcie podważać, co w konsekwencji naruszyło prawo skarżącej do rozpoznania sprawy administracyjnej przez dwie instancje organów administracyjnych, a także zasadę praworządności; - art. 111 § 2 k.p.a. w zw. z art. 134 k.p.a. poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, iż przesłanka rzekomej niecelowości złożenia przez stronę wniosku o uzupełnienie decyzji może wyłączać stosowanie sposobu obliczania terminu do wniesienia odwołania wskazanego w art. 111 § 2 k.p.a., co w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego uzasadniałoby stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sytuacji, gdy strona złożyła przewidziany przepisami prawa wniosek o uzupełnienie decyzji, który został rozpoznany przez organ, a w konsekwencji brak było podstaw do uznania, iż odwołanie w przedmiotowej sprawie wydane zostało z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu skargi spółka wskazała, że w treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie przyjmuje konstrukcję, zgodnie z którą przesłanką uzasadniającą wydanie zaskarżonego postanowienia miałaby być rzekoma bezzasadność złożonego wniosku o uzupełnienie decyzji Starosty Kraśnickiego wydanej w pierwszej instancji. W ten sposób organ przyjął, bez odniesienia się do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, iż skarżąca miałaby działać bez zamiaru uzyskania uzupełnienia braków decyzji w zakresie rozstrzygnięcia, bądź pouczenia decyzji. Tymczasem, zgodnie z przepisem, w przypadku wydania postanowienia, o którym mowa w art. 111 § 1b k.p.a., termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia jego doręczenia lub ogłoszenia (art. 111 § k.p.a.). Ani w tym przepisie, ani jakimkolwiek innym przepisie regulującym postępowanie administracyjne, nie sposób znaleźć przesłanki, na jaką powołuje się SKO, to jest przesłanki bezzasadności złożonego wniosku o uzupełnienie decyzji jako warunku do wydania rozstrzygnięcia o uchybieniu terminowi do złożenia środka zaskarżenia. Ustawodawca wyraźnie wskazuje, iż postanowienie o odmowie uzupełnienia decyzji otwiera nowy termin do złożenia odwołania, powództwa lub skargi. Z art. 111 § 1 k.p.a. wynika, że żądanie uzupełnienia decyzji może być wniesione jedynie w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Tylko też w takim wypadku zastosowanie znajduje norma przewidziana w art. 111 § 2 k.p.a. Zdaniem skarżącej, dokonana przez organ wykładnia całkowicie pomija treść przepisu k.p.a., pozbawiając stronę gwarantowanej prawem możliwości dwukrotnego rozpoznania jej sprawy przez organ administracyjny. Również rozważania dotyczące działania w toku sprawy przy pomocy profesjonalnego pełnomocnika pozostają bez związku z dokonanym rozstrzygnięciem. Należy bowiem wskazać, że udzielenie pełnomocnictwa do występowania w sprawie nie pozbawia strony możliwości osobistego działania z jego pominięciem. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, popierając stanowisko prezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Podkreślił, że w niniejszej sprawie termin określony w art. 129 k.p.a. nie uległ przesunięciu. Zarządzeniem z dnia 11 kwietnia 2025 r. sprawa skierowana została do rozpoznania w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, bowiem zaskarżone postanowienie nie jest zgodne z prawem. Spór w sprawie dotyczy wpływu złożonego przez skarżącą wniosku o uzupełnienie decyzji organu pierwszej instancji w sprawie zwrotu dotacji oświatowej i rozstrzygnięcia o odmowie tego uzupełnienia na bieg, a zasadniczo na określenie początku tego biegu, terminu do wniesienia odwołania z art. 129 § 2 k.p.a. Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Strona może jednak w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zażądać jej uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach (art. 111 § 1 k.p.a.). Uzupełnienie lub odmowa uzupełnienia decyzji następuje w formie postanowienia (art. 111 § 1b k.p.a.). W takim przypadku, termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia jego doręczenia lub ogłoszenia (art. 111 § 2 k.p.a.). W badanej sprawie decyzja organu pierwszej instancji została wydana w dniu 17 czerwca 2024 r. i doręczona ustanowionemu pełnomocnikowi skarżącej 1 lipca 2024 r. Odwołanie od tej decyzji pełnomocnik skarżącej wniósł 13 sierpnia 2024 r. Wcześniej jednak, w dniu 11 lipca 2024 r., a zatem w okresie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, skarżąca, działająca samodzielnie, wniosła o uzupełnienie decyzji m.in. w zakresie podstawy prawnej wydanej decyzji oraz pouczenia o sposobie, trybie i terminie odwołania od niej. Organ pierwszej instancji postanowieniem z 18 lipca 2024 r. odmówił uzupełnienia decyzji z 17 czerwca 2024r. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazał na bezzasadność wniosku o uzupełnienie, bowiem w tym trybie nie podlega uzupełnieniu podstawa prawna decyzji, zaś pouczenie było kompletne. Postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi strony w dniu 2 sierpnia 2024 r. W kontrolowanym postanowieniu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, bowiem – w jego ocenie – wniosek o uzupełnienie decyzji był oczywiście nieuzasadniony i złożony wyłącznie w celu nadużycia prawa wynikającego z art. 111 § 2 k.p.a. Z tego względu, jak wskazano w postanowieniu nie uznano, by termin wynikający z art. 129 § 2 k.p.a. uległ jakiejkolwiek modyfikacji, w tym przesunięciu momentu początkowego. W ocenie Sądu, zaprezentowana przez organ wykładnia pozostaje w sprzeczności z literalnym brzmieniem art. 111 § 2 k.p.a. Jak wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 października 2016 r. w sprawie sygn. akt II OSK 2250/15, w przypadku gdy w postępowaniu strona lub w razie wielości stron, jedna ze stron, uruchomi środek ochrony przez wniesienie żądania uzupełnienia decyzji (art. 111 § 1 k.p.a.), termin do wniesienia odwołania reguluje art. 111 § 2 k.p.a., wyłączając stosowanie art. 129 § 2 tej ustawy. Przesunięcie terminu do wniesienia odwołania pozostaje w związku z tym, że w postępowaniu odwoławczym organ obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę w pełnym zakresie rozstrzygnięcia przez organ pierwszej instancji, a więc także obejmującym rozstrzygnięcie uzupełniające. Forma rozstrzygnięcia uzupełniającego nie ma znaczenia prawnego dla stwierdzenia, że rozstrzygnięcie to wchodzi do całości rozstrzygnięcia sprawy. Analogiczny pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 stycznia 2012 r., sygn. akt I FSK 1299/10. Sąd ten stwierdził, że w sytuacji, gdy w sprawie strona złożyła zarówno wniosek o uzupełnienie decyzji, jak i odwołanie, to skorzystała równolegle z dwóch środków prawnych. Złożenie wniosku o uzupełnienie decyzji rodzi taki skutek procesowy, że termin do wniesienia odwołania nie biegnie do czasu doręczenia stronie rozstrzygnięcia o wniosku o uzupełnienie decyzji. Skorzystanie przez stronę z jednego z wymienionych środków procesowych uniemożliwia skorzystanie w tym samym czasie ze środka drugiego. Podobny wniosek płynie z wyroku NSA z 22 listopada 2000 r. w sprawie sygn. akt II SA/Gd 1783/98, w którym wskazano, że orzeczenie o uzupełnieniu decyzji lub o odmowie jej uzupełnienia, nie ma bytu samodzielnego i pozostaje częścią aktu, którego uzupełnienia domaga się strona, a w szczególności dzieli losy tego aktu w postępowaniu odwoławczym (zażaleniowym). Zgłoszenie żądania uzupełnienia decyzji przesuwa początek liczenia terminu wniesienia odwołania na dzień doręczenia stronie odpowiedzi. Zgodnie z art. 107 § 1 k.p.a., akt wydany w wyniku rozpoznania takiego żądania powinien zawierać nowe pouczenie o terminie wniesienia odwołania od decyzji objętej żądaniem, uwzględniające treść art. 111 § 2 k.p.a. Pogląd ten jest akceptowany w doktrynie (por. A. Wróbel, Komentarz do art. 111 k.p.a., (w:) M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2018). NSA podkreślał jednak, że przewidziane w art. 111 § 2 k.p.a. przesunięcie rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania od dnia doręczenia postanowienia o uzupełnieniu lub odmowie uzupełnienia decyzji następuje tylko wówczas, gdy żądanie uzupełnienia decyzji zostało wniesione w terminie przewidzianym w art. 111 § 1 k.p.a., to jest w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji, co w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości (zob. też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 października 2015 r. sygn. akt II OSK 1222/15). Z powyższego wynika, że organ naruszył istotnie przepis art. 111 § 2 k.p.a., a przez to bezpodstawnie uznał, że złożone przez stronę odwołanie jest spóźnione. Nie można podzielić stanowiska organu, że wniosek złożony na podstawie art. 111 § 1 k.p.a. może stanowić "narzędzie" do nieuprawnionego przedłużania terminu do wniesienia odwołania, a przez to stosowanie art. 111 § 2 k.p.a. powinno być ograniczane, tak jak stało się to w badanej sprawie. Taki sposób wykładni przepisu powoduje niepewność w stosowaniu prawa i w konsekwencji uzależnia ustawowe prawo strony od arbitralności organu. Tymczasem ustawodawca, bez ograniczeń nawiązujących do zasadności merytorycznej wniosku o uzupełnienie decyzji wskazał, że wniosek taki przesuwa termin do złożenia odwołania i to niezależnie od tego, czy organ uzupełni decyzję, czy też odmówi jej uzupełnienia (zob. wyrok NSA z dnia 20 listopada 2018 r., sygn. akt II OSK 2971/18). Dokonana przez organ wykładnia jest w tych warunkach wykładnią contra legem. Nie sposób zaakceptować założenia, że instytucja z art. 111 § 1 k.p.a., w wypadku odmowy uzupełnienia aktu, służy wykorzystaniu przez stronę postępowania do próby blokowania załatwienia sprawy zgodnie z intencją odwołującego się (w tym wypadku do przedłużenia terminu na odwołanie się od decyzji). Nie bez znaczenia dla tej oceny jest fakt, że orzeczenie o uzupełnieniu decyzji lub o odmowie jej uzupełnienia (art. 111 k.p.a.), inaczej niż w procedurze cywilnej (art. 351 k.p.c.), nie ma bytu samodzielnego i pozostaje częścią aktu, którego uzupełnienia domaga się strona; w szczególności dzieli losy tego aktu w postępowaniu odwoławczym, o czym była mowa powyżej (zob. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2000 r., sygn. akt II SA/Gd 1783/98; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 grudnia 2017 r., sygn. akt III SA/Po 693/17). Z uwagi na to, że postanowienie w przedmiocie uzupełnienia decyzji stanowi dodatkowy składnik decyzji podstawowej, nie podlega odrębnemu zaskarżeniu (por. postanowienie NSA z 9 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 866/10). Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje możliwości wniesienia odrębnego środka zaskarżenia (zażalenia) od postanowienia w przedmiocie (odmowy) uzupełnienia decyzji, środek zaskarżenia przysługuje jedynie od decyzji będącej przedmiotem wniosku o jej uzupełnienie. Ustawodawca nie nadał zatem podejmowanym w omawianym trybie aktom rangi odrębnych rozstrzygnięć. Brak samodzielnego bytu postanowienia w przedmiocie (odmowy) uzupełnienia, powoduje możliwość jego oceny jedynie wraz z decyzją, której dotyczyło uzupełnienie (art. 142 k.p.a.). Art. 111 § 2 k.p.a. nie stanowi wobec tego lex specialis w stosunku do przepisów regulujących terminy do złożenia środków odwoławczych, bowiem nie wyłącza ich zastosowania na rzecz innej regulacji, ale je uzupełnia (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 października 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 541/21). Nie można uznać, że wniosek o uzupełnienie decyzji oraz skarga, odwołanie czy też powództwo są dla siebie środkami konkurencyjnymi. Dlatego też zgłoszenie żądania uzupełnienia decyzji zasadnie przesuwa początek liczenia terminu wniesienia odwołania na dzień doręczenia stronie odpowiedzi (decyzji uzupełniającej albo postanowienia o odmowie uzupełnienia - art. 111 § 2 k.p.a.). Odnosząc się z kolei do powołanego przez organ postanowienia WSA w Gdańsku z dnia 14 kwietnia 2017 r. sygn. akt III SA/Gd 157/17 wskazać trzeba, że – jakkolwiek zostało ono utrzymane w mocy w kontroli instancyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 6 lipca 2017 r., sygn. akt I OZ 1103/17 – to jednak pogląd o konieczności eliminacji przypadków, gdy instytucja z art. 111 § 2 k.p.a. jest wykorzystywana w sposób stanowiący nadużycie prawa (instrumentalnie) nie stanowił podstawy tego rozstrzygnięcia. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał bowiem, że przepis art. 111 § 2 k.p.a. nie znajduje zastosowania w sytuacji, w której organ nie orzekał o uzupełnieniu decyzji (w sposób pozytywny lub negatywny), ale o jej sprostowaniu. Z wnioskiem o sprostowanie decyzji w trybie art. 113 k.p.a. nie wiąże się bowiem przesunięcie terminu, o którym mowa w art. 111 § 2 k.p.a. (zgodnie z art. 113 § 3 k.p.a. na postanowienie w tym przedmiocie, inaczej niż na postanowienie w przedmiocie uzupełnienia, służy odrębne zażalenie). Wskazana sytuacja jest więc zasadniczo odmienna od przedstawionej w niniejszej sprawie. W postanowieniu z dnia 18 lipca 2024 r. Starosta Kraśnicki orzekł bowiem o odmowie uzupełnienia decyzji. Zastosowanie zaś art. 111 § 1 k.p.a., przy wystąpieniu z wnioskiem o uzupełnienie decyzji w terminie przewidzianym do jej zaskarżenia powoduje, że dla biegu terminu do wniesienia odwołania istotny jest art. 111 § 2 k.p.a., bez względu na stanowisko organu w zakresie zasadności wniosku o uzupełnienie. Mając to na uwadze należy uznać, że zarzuty skargi są uzasadnione. Poza istotą oceny niniejszej sprawy jest to, czy wniosek o uzupełnienie złożyła sama strona czy jej profesjonalny pełnomocnik, podobnie jak i to, które z nich złożyło odwołanie. Przepis art. 111 § 2 k.p.a. abstrahuje od takich okoliczności i uprawnienia stron (reprezentowanych lub nie w postępowaniu) traktuje w sposób jednakowy. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. orzeczono jak w pkt I wyroku. O kosztach postępowania rozstrzygnięto natomiast (w pkt II) na podstawie art. 200 w zw z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023 r., poz. 1964, t.j.). Na zasądzoną od organu kwotę składają się: opłata od skargi – 100 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w osobie adwokata – 480 zł. |
||||