Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 kwietnia 2022 r., sygn. akt: III SA/Gd 245/22 o odrzuceniu skargi A.B. na uchwałę Rady Gminy T. z dnia [..] lutego 2022 r., nr [..] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2022 r., sygn. akt: III SA/Gd 245/22 odrzucił skargę A.B. na uchwałę Rady Gminy T. z dnia [..] lutego 2022 r., nr [..] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że zaskarżona uchwała została wydana na podstawie art. 383 § 1 pkt 5 Kodeksu wyborczego. Stosownie do art. 384 § 1 Kodeksu wyborczego m.in. od uchwały rady gminy podjętej na podstawie art. 383 § 1 pkt 5 Kodeksu wyborczego, zainteresowanemu przysługuje skarga do sądu administracyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia uchwały albo postanowienia. Kodeks wyborczy reguluje zarówno termin, jak i sposób wnoszenia skargi do sądu administracyjnego odmiennie niż ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i ma przed nią w tym zakresie pierwszeństwo stosowania. Dla ustalenia zachowania terminu ma więc niewątpliwie zastosowanie art. 9 § 1 Kodeksu wyborczego, zgodnie z którym ilekroć w kodeksie jest mowa o upływie terminu do wniesienia skargi, odwołania lub innego dokumentu do sądu, organu wyborczego, urzędu gminy, konsula albo kapitana statku, należy przez to rozumieć dzień złożenia skargi, odwołania lub innego dokumentu w sądzie, organowi wyborczemu, w urzędzie gminy, w konsulacie lub kapitanowi statku.

Cytowany przepis przewiduje zatem, że zachowanie terminu do dokonania określonych w Kodeksie wyborczym czynności procesowych zależy właśnie od złożenia pisma (a więc oddania pisma) do właściwego sądu, organu wyborczego, urzędu gminy, konsula albo kapitana statku. Wprowadza on zatem wyjątkową w przepisach procesowych zasadę, uzależniając dotrzymanie terminu od fizycznego złożenia danego pisma procesowego we wskazanym przez przepisy Kodeksu wyborczego sądzie, organie wyborczym, urzędzie gminy, w konsulacie lub kapitanowi statku. Wymóg ten jest rygorystyczny i wyłącza w przypadku skarg wnoszonych do sądu administracyjnego w oparciu o art. 384 § 1 Kodeksu wyborczego zastosowanie przepisów zrównujących złożenie pisma procesowego w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego z wniesieniem pisma do sądu. Z tego względu od uchwał rady gminy o wygaśnięciu mandatu radnego przysługuje skarga do sądu administracyjnego, którą należy wnieść za pośrednictwem rady gminy, w taki sposób aby została ona fizycznie złożona w urzędzie gminy w terminie 7 dni od dnia otrzymania uchwały. Skoro zaskarżoną uchwałę doręczono skarżącemu w dniu 15 lutego 2022 r., a skarga została nadana w urzędzie pocztowym w dniu 21 lutego 2022 r. i do organu wpłynęła w dniu 24 maja 2022 r., to skarga wpłynęła do organu po terminie określonym w art. 384 § 1 Kodeksu wyborczego, który upływał w dniu 22 lutego 2022 r. i musiała być odrzucona. Sąd zwrócił jednocześnie uwagę, że w związku z lakonicznym pouczeniem zawartym w uchwale skarżący może domagać się przywrócenia terminu do wniesienia skargi.

Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, domagając się jego uchylenia, nie kwestionując jednocześnie poczynionych przez Sąd ustaleń faktycznych. Skarżący podniósł, że przy doręczeniu zaskarżonej uchwały w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego brak było pouczenia o treści art. 9 Kodeksu wyborczego. Zawarcie w treści pouczenia ogólnej informacji, iż skargę należy złożyć za pośrednictwem Rady Gminy, bez wskazania, iż konieczne jest dla zachowania terminu złożenie skargi w siedzibie organu wywołała uzasadnione przekonanie, iż skargę wystarczy złożyć z zachowaniem terminu za pośrednictwem Poczty Polskiej, a oddanie przesyłki w placówce pocztowej wywoływać będzie, jak w innych sprawach, skutek tożsamy ze złożeniem skargi - data stempla będzie datą złożenia skargi. Zgodnie z k.p.a. błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Dodatkowo skarżący podniósł, że przesyłka z niezrozumiałych i wymagających wyjaśnienia przyczyn została doręczona dopiero po trzech dniach.

Pełnomocnik strony przeciwnej w piśmie procesowym z dnia 30 maja 2022 r. wniosła o oddalenie zażalenia, podnosząc, że stanowisko o odrzuceniu skargi jest prawidłowe, bowiem Sąd właściwie zinterpretował przepisy Kodeksu wyborczego regulujące kwestię sposobu i terminu do wniesienia skargi na uchwałę rady gminy w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie mogło być uwzględnione. Jak wynika z samej treści zażalenia, skarżący nie sprzeciwia się dokonanej przez Sąd wykładni przepisów, która w konsekwencji doprowadziła do stwierdzenia, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu. Także w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko Sądu I instancji w tej kwestii jest prawidłowe. Z art. 9 § 1 Kodeksu wyborczego wynika, że o zachowaniu 7-dniowego terminu do wniesienia skargi na uchwałę rady gminy stwierdzającą wygaśnięcie mandatu radnego decyduje data złożenia skargi organowi wyborczemu. Przepis ten stanowi lex specialis w stosunku do art. 83 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329) zwanej dalej p.p.s.a. i z tego względu Sąd I instancji prawidłowo przyjął w tej sprawie, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu. Kwestie związane z treścią pouczenia o sposobie zaskarżenia uchwały, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji, nie mogły wpłynąć na zajęte stanowisko o podstawach do odrzucenia skargi, chociaż nie pozostają bez znaczenia dla oceny podstaw przywrócenia terminu do jej wniesienia. Jak wynika z akt sprawy, skarżący wystąpił także z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Przy jego rozpoznaniu będzie możliwa ocena wskazanej przez skarżącego argumentacji. Podnoszone w treści zażalenia okoliczności nie mogły jednak prowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia, skoro jest ono zgodne z prawem.

Z powołanych względów Naczelny Sąd Administracyjny wniesione zażalenie oddalił w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.