Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Wolas (spr.) Asesor WSA Marta Kisielowska po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. w T. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 18 października 2024 roku, nr 1201-IEE.7113.2.156.2024.4.MB w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych oddala skargę.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie postanowieniem z dnia 18 października 2024 r. znak 1201-IEE.7113.2.156.2024.4.MB po rozpatrzeniu zażalenia strony skarżącej – C. - sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Tarnowie z dnia 30 lipca 2024 r. nr 570000/71/131788/2023 odmawiające umorzenia kosztów egzekucyjnych, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 dalej kpa) oraz art. 17 § 1, art. 18, art. 23 § 1 oraz 64e ustawy z 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2023 r. poz. 2505 dalej upea) utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Tarnowie jako organ egzekucyjny prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku strony skarżącej na podstawie własnych tytułów wykonawczych obejmujących należności składkowe. Wnioskiem z dnia 18.06.2024r., strona skarżąca zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Tarnowie (dalej: ZUS O/Tarnów) o umorzenie zaległości z tytułu nieopłaconych składek jak również kosztów egzekucyjnych. We wniosku powołała się na trudną sytuację finansowa spółki oraz zawnioskowała o pomoc w ramach de minimis.

W sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych, które jest przedmiotem niniejszego postępowania, organ I instancji postanowieniem z dnia 30 lipca 2024 r. nr 570000/71/131788/2023 odmówił umorzenia kosztów egzekucyjnych w wysokości 1.734,79 zł.

Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła strona skarżąca. W zażaleniu podniosła, że w chwili obecnej jest w bardzo trudnej sytuacji finansowej podkreślając, że w roku 2023 ze względu na okoliczności zewnętrzne, niezależne od zobowiązanej, spółka znalazła się w trudnej sytuacji ekonomicznej i utraciła płynność finansową. Zaznaczyła, że do tej sytuacji doprowadziły:

wysoka inflacja,

kilkuset procentowy wzrost cen materiałów, usług, robót i energii,

kryzys finansów samorządowych, konsekwencją którego zobowiązana utraciła ponad 40% swoich kontrahentów,

coraz poważniejsze konsekwencje wojny rosyjsko-ukraińskiej, które doprowadziły także do utraty kilku kontraktów realizowanych szczególnie z Kijowskim Uniwersytetem Narodowym im. Tarasa Szewczenki,

konflikt Rządu RP z Komisją Europejską (KE) o praworządność, którego konsekwencją był brak dostępności od 2021 r. do środków pomocowych UE,

6. oficjalne przyznanie się przez Rząd RP, na podstawie opublikowanych danych GUS, że Polska weszła w 2023r. w tzw. recesję techniczną, czyli spadek PKB w kolejnych dwóch kwartałach.

Wskazując na powyższe okoliczności zobowiązana podkreśliła, że wymiernym efektem tych okoliczności były braki wpływów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, potwierdzone zerowymi deklaracjami JPK_V7M za kolejne miesiące 2023 r. Te okoliczności doprowadziły do problemów związanych z utratą płynności finansowej i brakiem możliwości bieżącego regulowania składek ZUS. Blokada kont i zwolnienie pracowników doprowadziły do konieczności zawieszenia prowadzonej działalności gospodarczej.

Składając zażalenie na w/w postanowienie, strona skarżąca wskazując na ważny interes publiczny i ważny interes podatnika ponownie wniosła o udzielenie pomocy publicznej de minimis i umorzenie kosztów egzekucyjnych.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie zauważył, że z ustaleń organu I instancji wynika, że zobowiązana spełniła wszystkie warunki do przyznania pomocy de minimis, niemniej jednak konsekwencją zakwalifikowania zobowiązanej, jako podmiotu, któremu może zostać przyznana pomoc de minimis, jest dodatkowo ocena wnioskowanego umorzenia kosztów egzekucyjnych na podstawie art. 64e § 2 upea.

W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej weryfikacja przesłanek odnoszących się do umorzenia kosztów egzekucyjnych została dokonana przez organ I instancji w sposób prawidłowy. Świadczy o tym zakres i rodzaj materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, oraz sporządzona analiza zawarta w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Organ wskazał treść art. 64e § 2 upea i podniósł, że odnosząc się do zarzutów zobowiązanej zawartych w zażaleniu, należy stwierdzić, że przesłanki umorzenia kosztów egzekucyjnych stanowią katalog zamknięty i wymienione są w art. 64e § 2 upea. Organ może umorzyć koszty egzekucyjne w przypadku stwierdzenia jednej z okoliczności wskazanych w w/w artykule, co skłania do stwierdzenia, że rozstrzygniecie w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych ma charakter uznaniowy. Z tego względu nawet odmowa umorzenia kosztów egzekucyjnych nie narusza prawa zarówno wtedy, gdy wystąpiły

przesłanki ich umorzenia, jak i wtedy, gdy nie miały one miejsca.

Organ wziął pod uwagę całokształt materiału dowodowego oraz złożone przez zobowiązaną dokumenty i nie stwierdził zaistnienia ważnego interesu zobowiązanej ani tym bardziej interesu publicznego, które mogłyby przemawiać za udzieleniem wnioskowanej ulgi.

ZUS O/Tarnów wezwał stronę skarżącą do przedłożenia dokumentów w zakresie pomocy publicznej, danych o stanie majątkowym oraz sprawozdania finansowe (bilans, rachunek zysków i strat) za lata 2021-2023 oraz za rok bieżący.

W odpowiedzi na w/w wezwanie strona skarżąca złożyła pismo, w którym podtrzymała wniosek o umorzenie należności dołączając dokumenty niezbędne przy ubieganiu się o udzielenie pomocy publicznej, sprawozdania finansowe oraz oświadczenie o stanie majątkowym osoby prawnej. Na podstawie w/w dokumentów ustalono, że zobowiązana za rok 2022, 2023 oraz za okres od stycznia do marca 2024 roku wykazywała straty. Z Centralnej Ewidencji Pojazdów wynika, że nie figuruje jako właściciel pojazdów mechanicznych oraz w Bazie Danych Ksiąg Wieczystych nie widnieje jako właściciel nieruchomości.

Strona skarżąca wskazała, że z powodu kłopotów finansowych zwolniła pracowników oraz zawiesiła prowadzoną działalność gospodarczą. Nie dołączyła jednak do akt dokumentów potwierdzających powyższe okoliczności.

Organ zauważył, że strona skarżąca w dalszym ciągu prowadzi działalność gospodarczą, gdyż z informacji zawartych w KRS wynika, że wbrew twierdzeniu zobowiązanej działalność nie została zawieszona. Wynika z tego, że może w przyszłości przynieść dochody pozwalające na uregulowanie całości zadłużenia łącznie z kosztami egzekucyjnymi.

Organ wskazał, że koszty egzekucyjne wynoszą 1.734,79 zł i stanowią zaledwie znikomy procent ogółu zaległości, które wynoszą 119.164,39 zł. Oznacza to, że odmowa umorzenia samych kosztów egzekucyjnych i konsekwencji konieczności ich poniesienia, będzie miała niewielki wpływ na sytuację zobowiązanej w świetle obowiązku zapłacenia znacznie wyższej kwoty należności głównej i odsetek za zwłokę.

Organ I instancji nie stwierdził przesłanek wskazujących na ważny interes zobowiązanej. Należy zgodzić się z organem I instancji, że kłopoty finansowe, nie mogą zwalniać zobowiązanej z obowiązku uiszczenia kosztów egzekucyjnych. Organ I instancji uznał, że w omawianej sprawie nie zachodzi także przesłanka ważnego interesu publicznego. W ocenie organu odwoławczego w sprawie nie zachodzi przesłanka zarówno ważnego interesu zobowiązanego jak i ważnego interesu publicznego.

Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji podjął rozstrzygnięcie mieszczące się w ramach uznania administracyjnego. Rozstrzygnięcie przeciwne do oczekiwań strony nie stanowi naruszenia prawa. Odmienne oczekiwania zobowiązanej są zrozumiałe, jednak nie mogą one wpływać na ocenę prawidłowości prawnej zapadłego rozstrzygnięcia. W ocenie organu odwoławczego weryfikacja przesłanek odnoszących się do umorzenia kosztów egzekucyjnych została dokonana przez organ I instancji w sposób prawidłowy. Świadczy o tym zakres i rodzaj materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz sporządzona analiza zawarta w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję strona skarżąca – C. Sp. z o.o. wniosła o ponowne wszczęcie postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o udzielenie pomocy publicznej de minimis i umorzenie kosztów egzekucyjnych.

Strona skarżąca podniosła, że decyzja narusza przepisy prawa wynikające z:

art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. U. UE C 83 z dnia 30 marca 2010 r.) decydujących o uznaniu przedmiotowego wsparcia finansowego za pomoc publiczną;

art. 28 ust. u.s.u.s., gdzie należności mogą być umarzane przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Nieściągalność należności została zdefiniowana w art. 28 ust. 3 pkt 1-6 u.s.u.s. i zachodzi w przypadku zaistnienia jednej z sześciu podanych okoliczności.

Strona skarżąca wskazała, że nie jest w stanie uregulować swoich zobowiązań w związku z trudnościami finansowymi. Mimo że firma nie została wykreślona w KRS, co oznacza, że teoretycznie nadal "funkcjonuje", to niepodważalny jest fakt, iż nie posiada jednak wystarczających środków, aby pokryć zobowiązania wobec ZUS. Ponadto organ w swojej decyzji nie odniósł się do wszystkich argumentów, co stanowi naruszenie zasad prowadzenia postępowania administracyjnego oraz nie uwzględnia interesu publicznego.

W ocenie strony skarżącej Dyrektor Izby Administracji Skarbowej dokonał niedostatecznej analizy materiału dowodowego. Dokonał oceny sytuacji finansowej spółki na podstawie dokumentów, które nie uwzględniały pełnego obrazu jej kondycji finansowej. W swoim postanowieniu błędnie ocenił, że nie występuje całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Nie uwzględnił w swojej analizie faktu, że spółka ponosi straty i nie generuje wystarczających dochodów, aby pokryć wszystkie zobowiązania. Postanowienie nie zawiera wyczerpującego uzasadnienia dotyczącego analizy wszystkich przesłanek wskazanych w ustawie.

W uzasadnieniu strona skarżąca nadmieniła, iż w roku w 2023 ze względu na okoliczności zewnętrzne, niezależne niej znalazła się w trudnej sytuacji ekonomicznej i utraciło płynność finansową. Dramatyczne skutki składające się na postępujący kryzys gospodarczy doprowadziły do trudnej sytuacji ekonomicznej, z przyczyn zewnętrznych, związanych z siłą wyższą.

Strona skarżąca nie ma żadnych składników majątkowych, ani nie prowadzona jest żadna działalność gospodarcza, która mogłaby być przedmiotem postępowania egzekucyjnego.

Strona skarżąca wniosła o uchylenie Postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 18 października 2024 r. oraz o przeprowadzenie ponownej analizy sytuacji finansowej spółki w oparciu o pełną dokumentację oraz argumenty przedstawione w skardze umorzenie należności z tytułu kosztów egzekucyjnych, mając na uwadze sytuację spółki.

W odpowiedzi na skargę Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 18 października 2024 r. znak 1201-IEE.7113.2.156.2024.4.MB utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Tarnowie z dnia 30 lipca 2024 r. nr 570000/71/131788/2023 odmawiające umorzenia kosztów egzekucyjnych.

Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie postanowień stanowiły przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2025.132).

Zgodnie z art. 64e § 1 u.p.e.a. Organ egzekucyjny prowadzący postępowanie egzekucyjne może umorzyć w całości lub w części koszty egzekucyjne.

§ 2 stanowi, że koszty egzekucyjne mogą być umorzone:

1) na wniosek:

a) zobowiązanego, jeżeli za umorzeniem przemawia ważny interes zobowiązanego lub interes publiczny,

b) wierzyciela, na którego wniosek została wszczęta egzekucja:

– sądowa przejęta przez organ egzekucyjny w wyniku zbiegu - jeżeli za umorzeniem przemawia ważny interes wierzyciela,

– administracyjna - jeżeli za umorzeniem przemawia interes publiczny;

2) z urzędu, jeżeli wysokość kosztów egzekucyjnych powstałych w postępowaniu egzekucyjnym nie przekracza czterokrotności kosztów upomnienia.

§ 3. W przypadku częściowego umorzenia kosztów egzekucyjnych w pierwszej kolejności umarza się opłatę egzekucyjną.

§ 4. Organ egzekucyjny, na wniosek zobowiązanego lub wierzyciela prowadzących działalność gospodarczą, może umorzyć w całości lub w części koszty egzekucyjne, jeżeli umorzenie:

1) nie stanowi pomocy publicznej;

2) stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie - w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa Unii Europejskiej dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis;

3) stanowi pomoc publiczną:

a) mającą na celu naprawienie szkód spowodowanych klęskami żywiołowymi lub innymi zdarzeniami nadzwyczajnymi,

b) mającą na celu zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce,

c) zgodną z zasadami rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, której dopuszczalność została określona przez właściwe organy Unii Europejskiej, udzielaną na przeznaczenia inne niż wymienione w lit. a i b.

§ 5. W przypadku pomocy publicznej, o której mowa w § 4 pkt 3 lit. a i b, można umorzyć koszty egzekucyjne w całości lub w części, jeżeli w przepisach odrębnych zostały określone szczegółowe warunki udzielania tej pomocy zapewniające jej zgodność z zasadami rynku wewnętrznego Unii Europejskiej.

§ 6. Pomoc publiczna, o której mowa w § 4 pkt 3 lit. c, może być udzielana na przeznaczenia określone w przepisach wydanych na podstawie art. 64 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych i zgodnie z warunkami określonymi w tych przepisach.

§ 7. Na postanowienie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych przysługuje zażalenie.

§ 8. Jeżeli koszty egzekucyjne przypadają na rzecz innego organu egzekucyjnego, postanowienie, o którym mowa w § 7, wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ.

§ 9. Organ egzekucyjny umarza z urzędu opłatę manipulacyjną, opłatę egzekucyjną i opłatę za czynności egzekucyjne, jeżeli nie mogą być ściągnięte od zobowiązanego i powstały w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie jednolitego tytułu wykonawczego, zagranicznego tytułu wykonawczego albo tytułu wykonawczego obejmującego należności pieniężne, o których mowa w art. 2 § 1 pkt 8 lit. g oraz i.

§ 10. Przepis § 9 stosuje się odpowiednio do wydatków egzekucyjnych poniesionych w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie:

1) jednolitego tytułu wykonawczego albo zagranicznego tytułu wykonawczego, chyba że organ egzekucyjny uzyskał zwrot tych wydatków od państwa członkowskiego lub państwa trzeciego w przypadkach, o których mowa w art. 29a, lub w przypadkach, o których mowa w art. 80 i art. 81 ustawy o wzajemnej pomocy;

2) tytułu wykonawczego obejmującego należności pieniężne, o których mowa w art. 2 § 1 pkt 8 lit. g oraz i.

§ 11. W przypadkach, o których mowa w § 2 pkt 2, § 9 i 10, sporządza się adnotację w rozumieniu art. 72 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Z powołanego przepisu wynika, że rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych ma charakter uznaniowy, o czym świadczy użycie określenia organ może. Istota uznania administracyjnego polega na tym, że samo stwierdzenie przez organ ziszczenia się ustawowych przesłanek umożliwiających przyznanie wnioskowanej ulgi może, lecz nie musi prowadzić do rozstrzygnięcia uwzględniającego wniosek strony. Nie może to jednak oznaczać dowolności organu egzekucyjnego. Powinien on bowiem rzetelnie, z poszanowaniem zasad procesowych, wyjaśnić w ustalonym stanie faktycznym, motywy swego rozstrzygnięcia. Tak więc nawet w przypadku, gdy organ egzekucyjny stwierdzi istnienie przesłanek z art. 64e § 2 pkt 1 - 3 u.p.e.a. może - działając w ramach uznania administracyjnego - odmówić ich umorzenia, co oznacza, że odmowa umorzenia nie narusza prawa zarówno wówczas, gdy wystąpią przesłanki do ich umorzenia jak i wtedy, gdy nie mają one miejsca (por. np. wyrok NSA z 23 lutego 2016 r., sygn. II FSK 3740/13,). Orzeczenie uznaniowe może być przez sąd uchylone w przypadkach stwierdzenia, że zostało wydane z takim naruszeniem przepisów postępowania lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdyby organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego.

Z taką sytuacją nie mamy jednak do czynienia w niniejszej sprawie. Sąd wskazuje, że w rozpoznawanej sprawie kontrola legalności rozstrzygnięć uznaniowych sprowadza się do oceny, czy organy egzekucyjne prawidłowo zgromadziły materiał dowodowy oraz czy wyciągnięte wnioski w zakresie rozstrzygnięcia o odmowie umorzenia kosztów egzekucyjnych znajdują uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym, a także czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach (zgodnie z art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.). Sąd poprzestaje na ocenie, czy wydane postanowienie poprzedzono prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym, tzn. czy organ egzekucyjny w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy i przeanalizował wszystkie okoliczności mogące mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd nie może natomiast badać wydanych postanowień pod kątem ich słuszności, czy sprawiedliwości.

W ocenie Sądu organy orzekające w niniejszej sprawie nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, a tym samym nie uchybiły wskazanym powyżej przepisom, wyznaczającym zasady gromadzenia i oceny materiału dowodowego.

Organy uczyniły zadość stawianym wymogom i wyczerpująco ustaliły zarówno stan majątkowy jak i sytuację faktyczną strony skarżącej tj. fakt dalszego prowadzenia działalności gospodarczej.

Sąd stwierdza, że prawidłowo ustalony stan faktyczny stał się zaś podstawą oceny tego, czy w rozpoznawanej sprawie ziściły się przesłanki umorzenia kosztów egzekucyjnych.

Biorąc pod uwagę treść art. 64e § 2 pkt 1a u.p.e.a. wskazać trzeba, że rozpatrzenie wniosku o umorzenie należności nakłada na organ obowiązek ustalenia w pierwszym rzędzie tego, czy w okolicznościach faktycznych danej sprawy występuje "ważny interes zobowiązanego" lub "interes publiczny", jako dwie równorzędne przesłanki w tym przepisie wymienione. Jak bowiem wskazał NSA w wyroku z 24 kwietnia 2014 r., sygn. akt II GSK 335/13 działanie w ramach uznania administracyjnego nakłada na organ obowiązek wyważenia interesu publicznego z indywidualnym interesem strony, gdyż zobowiązuje go do tego art. 2 Konstytucji RP w każdym przypadku, w którym w sprawie ma zastosowanie norma prawna uzależniająca załatwienie sprawy od tzw. uznania administracyjnego. Rozstrzygnięcia o charakterze uznaniowym musi więc odpowiednio wyważać interesy przeciwstawnych stron - interes obywatela z interesem publicznym, kierując się przy tym proporcjonalnością uwzględnienia obu rodzajów interesów (por. wyrok NSA z 22 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 182/12 dostępny w: CBOSA).

Ustawodawca nie zdefiniował w ustawie wskazanych powyżej pojęć, tj. ani "ważny interes zobowiązanego", ani "interes publiczny". Z tego względu konkretną treść tych pojęć ustalać należy z uwzględnieniem okoliczności rozpoznawanej sprawy. Niemniej jednak o istnieniu ważnego interesu zobowiązanego oraz interesu publicznego decydują kryteria obiektywne, zgodne z powszechnie obowiązującą hierarchią wartości.

Przez ważny interes zobowiązanego w przypadku osoby prawnej należy rozumieć zdarzenia losowe czy też ekonomiczne (dotyczące majątku, dochodów, wydatków, możliwości płatniczych), które w okolicznościach konkretnego przypadku nie pozwalają na spłatę należności publicznoprawnych bez szczególnej dolegliwości dla zobowiązanego w postaci nadmiernego obciążenia finansowego bądź innych ciężkich skutków. Przy czym pojęcia "ważny interes zobowiązanego" nie można ograniczać tylko i wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie dochodzonych należności, albowiem pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu, uwzględniającym nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalną sytuację ekonomiczną podatnika, wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów oraz wydatków. Z kolei przesłankę interesu publicznego interpretuje się jako dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak: sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów władzy publicznej, sprawność działania aparatu państwowego. Zatem ustalenia poczynione w tym zakresie przez organy należy w pełni zaaprobować.

Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności faktycznych rozpatrywanej sprawy sąd stwierdza, że organy podatkowe prawidłowo przeanalizowały sytuację strony skarżącej w kontekście przesłanek umorzenia, określonych w art. 64e § 2 pkt 1a u.p.e.a. i przekonująco uzasadniły powody, jakie legły u podstaw odmowy udzielenia wnioskowanej ulgi.

W ocenie Sądu nie wykracza poza granice uznania administracyjnego wyjaśnienie przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, dlaczego za umorzeniem nie przemawia ważny interes publiczny. Jak bowiem wskazano powyżej pojęcie to ocenia się z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa, a nadto pożądane jest wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem umorzenia należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami udzielonej jednostce pomocy. W takiej sytuacji należy rozważyć zasadność obciążenia państwa, a w rezultacie przecież całego społeczeństwa kosztami udzielonej w ten sposób pomocy, na tle jego sytuacji finansowej. W każdym indywidualnym przypadku jego znaczenie może uwzględniać różne aspekty powyższych wartości.

Zdaniem Sądu Organ odwoławczy zasadnie wskazał, że kłopoty finansowe nie mogą zwalniać strony skarżącej z obowiązku uiszczenia kosztów egzekucyjnych. Wskazać należy, że strona skarżąca podejmując i prowadząc działalność gospodarczą, czyni to we własnym imieniu i na własną odpowiedzialność, a więc sama decyduje o sposobie jej prowadzenia, ponosząc jednoczesne konsekwencje swoich decyzji. Umorzenie kosztów egzekucyjnych jest instytucją szczególną i może nastąpić jedynie w przypadkach, gdy występuje rzeczywisty brak możliwości zapłaty przez zobowiązanego tych należności.

Organ słusznie - zdaniem Sądu -ocenił, że podane przez stronę okoliczności nie mogą być w tych warunkach uzasadnieniem dla umorzenia kosztów egzekucyjnych ze względu na "interes publiczny". Mając na względzie tak zaprezentowane wyjaśnienia Sąd stwierdza, że nie noszą one cechy dowolności.

Za prawidłowe i zgodne z zebranym materiałem dowodowym, sąd uznał również stanowisko organu co do braku wystąpienia przesłanki ważnego interesu zobowiązanego. Jak wyjaśnił organ w sprawach o umorzenie należności dokonuje się oceny aktualnej majątkowej wnioskodawcy. Dlatego przy rozpatrywaniu wniosku w tym przedmiocie organ ma obowiązek brać pod uwagę przede wszystkim sytuację, w jakiej strona znajduje się w chwili, gdy podejmowana jest decyzja w sprawie umorzenia należności. Analizując sytuację strony skarżącej organy podkreśliły, że zobowiązana za rok 2022, 2023 oraz za okres od stycznia do marca 2024 roku wykazywała straty. Z Centralnej Ewidencji Pojazdów wynika, że nie figuruje jako właściciel pojazdów mechanicznych oraz w Bazie Danych Ksiąg Wieczystych nie widnieje jako właściciel nieruchomości.

Jednak co najważniejsze jak wynika z informacji zawartych w KRS działalność strony skarżącej nie została zawieszona. Zgodzić się należy z organem, że wynika z tego, że może w przyszłości przynieść dochody pozwalające na uregulowanie całości zadłużenia łącznie z kosztami egzekucyjnymi.

Ponadto Sąd podziela również wniosek organu, że koszty egzekucyjne które wynoszą 1.734,79 zł stanowią zaledwie znikomy procent ogółu zaległości, które wynoszą 119.164,39 zł. Oznacza to, że odmowa umorzenia samych kosztów egzekucyjnych i konsekwencji konieczności ich poniesienia, będzie miała niewielki wpływ na sytuację strony skarżącej w świetle obowiązku zapłacenia znacznie wyższej kwoty należności głównej i odsetek za zwłokę.

Należy mieć na względzie, że decyzją z dnia 4 września 2024 r. nr UP-622/2024, znak: 570000/71/167024/2024 Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję ZUS z dnia 26 lipca 2024 r. nr 1554/2024, którą odmówiono C. Spółka z ograniczoną umorzenia należności z tytułu składek za osobę prowadzącą działalność gospodarczą będącej jednocześnie płatnikiem tych składek w łącznej kwocie 62.471,71 zł. Skarga na powyższą decyzję została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie sygn. akt III SA/Kr 1798/24 z dnia 17 stycznia 2025 r.

Innymi słowy skoro skarżąca nadal posiada zaległości w spłacie składek, to odmowa umorzenia kosztów egzekucyjnych nie zmieni jej sytuacji. Postępowanie egzekucyjne dotyczące zaległych składek nadal będzie bowiem prowadzone.

Tym samym analizując zasadność umorzenia przedmiotowych kosztów postępowania egzekucyjnego na podstawie kryteriów określonych w ww. przepisach, zdaniem Sądu organ prawidłowo stwierdził, że nie zostały spełnione przesłanki umorzenia tych należności, tj. ważny interes zobowiązanego lub interes publiczny. W sytuacji zaś, gdy w sprawie nie stwierdzono istnienia uzasadnionego, ważnego interesu zobowiązanego ani interesu publicznego, organ słusznie zaniechał badania przesłanek z art. 64e § 4 u.p.e.a.

Sąd stwierdził że zebrany przez organ materiał dowodowy przedstawiony w postanowieniu pozwalał na rozstrzygnięcie sprawy w przedmiocie wniosku strony skarżącej o umorzenie kosztów egzekucyjnych, co pozwoliło sądowi na uznanie, że organ wydał prawidłowe rozstrzygnięcie, mieszczące się w graniach zakreślonych przez prawo. W rozpoznawanej sprawie organy administracji należycie rozważyły i oceniły wystąpienie przesłanki interesu publicznego w wyborze sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Interes skarżącej polegający na umorzeniu kosztów egzekucyjnych został oceniony poprzez pryzmat sytuacji finansowej strony skarżącej oraz został skonfrontowany z ważnym interesem publicznym.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.