Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 12 grudnia 2016 r. sygn. akt II SA/Rz 137/16 odmawiające [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi M.M. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2016 r. sygn. akt II SA/Rz 137/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, w sprawie ze skargi M.M. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] grudnia 2015 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, odmówił [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowych w charakterze uczestnika.

Postanowienie to został wydane w następującym stanie sprawy:

W dniu 16 listopada 2016 r. wpłynął do Sądu wniosek [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika na prawach strony. Na poparcie swojego wniosku Spółka podniosła, że nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, ale wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego. Na podstawie umowy o współpracy z [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. (inwestorem) wnioskodawca realizuje inwestycje z zakresu infrastruktury telekomunikacyjnej na jej rzecz. Otrzymał również zlecenie realizacji inwestycji objętej decyzją poddaną kontroli Sądu. Wynik postępowania sądowego pośrednio może mieć wpływ na sytuację materialnoprawną wnioskodawcy, jako wykonawcy robót budowlanych, określoną przepisami Prawa budowlanego m.in. w zakresie zapewnienia geodezyjnego wytyczenia obiektu oraz zorganizowania budowy i kierowania nią (art. 22 pkt 3), prowadzenia dziennika budowy (art. 22 pkt 5), występowania o zmianę w rozwiązaniach projektowych (art. 23 pkt 1), składania oświadczeń przez kierownika budowy (art. 40 ust. 4 pkt 1 i art. 57 ust. 1 pkt 2 lit. a). Realizacja obowiązków, jakie ciążą na wykonawcy robót budowlanych, jest więc uzależniona od pozostawania w obrocie prawnym decyzji o pozwoleniu na budowę.

W ocenie Sądu wniosek [...] sp. z o.o. nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż wynik postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego decyzji poddanej kontroli w tej sprawie nie dotyczy jej interesu prawnego. Następnie Sąd wskazał na treść art. 32 i art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 3 pkt 20 tej ustawy i wyjaśnił, że nikt, a zatem także i wykonawca robót budowlanych, kto nie spełnia przesłanek określonych w art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane nie może być uczestnikiem postępowania sądowego. O interesie prawnym [...] sp. z o.o. nie świadczy także łącząca ją z inwestorem umowa o współpracy. Spółka nie jest ponadto organizacją społeczną w rozumieniu art. 33 § 2, p.p.s.a. Dlatego, wobec niewykazania przesłanek określonych w art. 33 § 2 p.p.s.a., na podstawie powołanego przepisu odmówiono dopuszczenia [...] sp. z o.o. do udziału w postępowaniu sądowym na prawach strony.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł wnioskodawca – [...] sp. z o.o., kwestionując je w całości. Orzeczeniu temu zarzucono naruszenie:

1/ art. 29 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na niezweryfikowaniu umocowania osób występujących imieniem [...] sp. z o.o. do reprezentacji ww. spółki w postępowaniu;

2/ art. 33 § 2 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i oddalenie wniosku spółki, w sytuacji gdy wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego;

3/ art. 49 § 1 w zw. z art. 47 § 1 i 2 oraz w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie i niewezwanie spółki do usunięcia braków formalnych wniosku o dopuszczenie do udziału w sprawie, poprzez przedłożenie uwierzytelnionych odpisów wniosku oraz załączników do niego, a także poprzez brak wezwania do podpisania pisma spółki z dnia 2 grudnia 2016 r. oraz uwierzytelnienia załączonych do tego pisma dokumentów.

Wobec powyższego [...] sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.

Wniosek [...] sp. z o.o. o dopuszczeniu do udziału w niniejszym postępowaniu został oparty na normie art. 33 § 2 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że "udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności".

W obowiązujących rozwiązaniach prawnych przyznanie statusu uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego osobie broniącej interesu prawnego odbywa się na wniosek. Wniosek ten musi spełniać wymagania pisma procesowego, zawierać żądanie i uzasadnienie (art. 64 § 2 p.p.s.a.). Jeśli wniosek nie spełnia wymagań formalnych, przewodniczący wydziału wzywa do jego uzupełnienia. W niniejszej sprawie złożony wniosek spełniał wymagania o których mowa w art. 64 § 2 p.p.s.a. Ostatecznie, po uzupełnieniu braków, czynił bowiem zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma w postępowaniu sądowym, jak również zawierał określenie żądania, jego podstawy i uzasadnienie oraz oznaczenie stron i organów. Natomiast fakt niepodpisania pisma przewodniego z dnia 2 grudnia 2016 r., w którym wskazano jedynie jakie dokumenty, w odpowiedzi na zarządzenie sędziego z dnia 22 listopada 2016 r., zostały sądowi przedłożone celem wykazania, iż wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu podpisała osoba uprawniona, nie ma żadnego wpływu na byt tego wniosku.

Z przedłożonych przez [...] sp. z o.o., na skutek wezwania do uzupełnienia braków formalnych, dokumentów wynika, że w dacie składania wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu prawo reprezentacji [...] sp. z o.o. przysługiwało jedynemu członkowi zarządu – prezesowi W.S. (patrz: kopia protokołu Zgromadzenia Wspólników [...] sp. z o.o. z dnia 21 lipca 2016r. – k. 68-70). W tej sytuacji zarzut braku weryfikacji przez Sąd w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie. Spółka nie wykazała bowiem, by Sąd źle odczytał przedłożone mu dokumenty, bądź by zostały one złożone w sposób nierzetelny, czego skutkiem byłoby stwierdzenie, że w dacie składania wniosku wyżej wskazany nie mógł działać w imieniu spółki. Ponadto wskazać należy, że wniosek Spółki został odczytany przez przewodniczącego składu na rozprawie w dniu 17 listopada 2016 r. Nadto jego odpisy doręczono uczestnikom postępowania. W tej sytuacji zarzuty zażalenia co do tego, że mimo braków formalnych wniosku, został on rozpoznany merytorycznie, nie zasługują na uwzględnienie.

Z treści art. 33 § 2 p.p.s.a. wynika, iż żeby możliwe było dopuszczenie osoby, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym konieczne jest ustalenie jej interesu prawnego. Interes prawny to interes chroniony przez przepisy prawa, indywidualny, konkretny i aktualny. Rozpoznając wniosek sąd obowiązany jest, w oparciu o przepisy prawa, ocenić wystąpienie interesu prawnego w danej sprawie administracyjnej rozstrzygniętej decyzją lub postanowieniem.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej sprawie trafnie Sąd pierwszej instancji uznał, że wynik niniejszej sprawy nie dotyczy interesu prawnego [...] sp. z o.o. Zawarcie umowy o współpracy z inwestorem, na podstawie której [...] sp. z o.o. realizuje m.in. inwestycję objętą zaskarżoną w tej sprawie decyzją, nie daje podstaw do wyprowadzenia interesu prawnego spółki w tym postępowaniu. Wynik niniejszej sprawy nie wpływa bowiem na sferę prawną spółki. Spółka co najwyżej może mieć interes faktyczny w rozstrzygnięciu niniejszej sprawie. Prawa i obowiązki spółki jako wykonawcy inwestycji wynikają z zawartej umowy i przepisów związanych z łączącym strony stosunkiem zobowiązaniowym (porównaj: postanowienie NSA z 27.03.2012 r. II OZ 232/12). Nadto obowiązki wykonawcy robót budowlanych nie są określone w ustawie Prawo budowlane. W związku z tym z podniesionych przez spółkę przepisów ustawy Prawo budowlane nie jest możliwe wyprowadzenie jej interesu prawnego do udziału w tym postępowaniu. Dodać także trzeba, że powołane przez spółkę we wniosku przepisy dotyczą uprawnień i obowiązków inwestora oraz kierownika robót budowlanych, a więc podmiotów innych niż spółka. Wykonawca robót budowlanych nie jest także uwzględniony w treści art. 28 ust. 2 ww. ustawy, wskazującego kto jest stroną postępowania w sprawie o pozwoleniu na budowę.

Reasumując podnieść trzeba, że zakwestionowane postanowienie Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu. Z tego względu, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.