Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie WSA Dariusz Chaciński WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2018 r. sprawy ze skargi B. F. i J.K. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 630/15 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 2.000 (dwa tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta W. na rzecz B. F. i J. K. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

B. F. i J. K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 30 listopada 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 630/15 wydanego w sprawie dotyczącej nieruchomości warszawskiej przy ul. Z. [...], ozn. hip. "K. Nr [...]", hip nr [...]. W skardze wnieśli o: 1) wymierzenie Prezydentowi W. grzywny; 2) stwierdzenie, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3) przyznanie od organu na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej w wysokości pięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów; 4) rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym; 5) zasądzenie od Prezydenta W. kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że sprawa o przyznanie odszkodowania za nieruchomość w. przy ul. Z. [...], ozn. hip. "K. Nr [...]", hip nr [...] nie została załatwiona do dnia wniesienia skargi, pomimo wydania już przez Sąd wyroku stwierdzającego bezprawne blokowanie skarżącym realizacji ich słusznych praw oraz pomimo uprzednich wezwań z 24 kwietnia 2017 r. i 4 sierpnia 2017 r. Skarżący uważają, że dotychczasowe łagodne wyroki Sądu nie spotkały się z należnym szacunkiem, mimo, że Prezydent W. realizował nietypową liczbę odszkodowań na rzecz kilku konkretnych pełnomocników lub skarżących. Wobec tego Sąd powinien bardziej zdecydowanie i konsekwentnie zareagować nakładając na organ poza grzywną, także sumę pieniężną na rzecz każdego ze skarżących.

W odpowiedzi na skargę Prezydent W. pismem z dnia 19 stycznia 2016 r. wniósł o oddalenie skargi wskazując, że w toku postępowania podjęto szereg czynności zmierzających do zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, niezbędnego do wydania przez organ decyzji merytorycznej. Decyzją z [...] września 2017 r. odmówiono wnioskodawcom przyznania za przedmiotową nieruchomość. W sprawie nie została bowiem spełniona przesłanka faktycznego pozbawienia byłych właścicieli nieruchomości władania po 5 kwietnia 1958 r. Prezydent W. wskazał, że sporny grunt przed tą datą musiał zostać zajęty pod budowę przedszkola, a następnie został zagospodarowany jako przedszkolny plac zabaw i ogródek. Przedszkole nr [...] funkcjonował już od [...] r. Poza tym organ wskazał, że ze względu na bardzo dużą liczbę spraw z zakresu odszkodowań nie było możliwe zakończenie postępowania w terminie wskazanym w wyroku z 30 listopada 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 630/15.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Poza sporem jest to, że prawomocnym wyrokiem z 30 listopada 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 630/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku B. F. i J. K. z 16 grudnia 2003 r. o odszkodowanie za nieruchomość, położoną w W. przy ul. Z. [...], ozn. hip. "K. Nr [...]", nr rej. hip. [...], w terminie 2 miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W wyroku tym Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Faktem jest również to, że termin wyznaczony przez Sąd upłynął 9 maja 2016 r., skoro – jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy o sygn. akt I SAB/Wa 630/15 zwrotnego potwierdzenia odbioru - Prezydent W. otrzymał odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami sprawy 9 marca 2016 r. Poza sporem jest, że w zakreślonym przez Sąd terminie organ nie rozpoznał powyższego wniosku o przyznanie odszkodowania za przejęcie przedmiotowej nieruchomości, a zatem nie wykonał powołanego wyżej wyroku Sądu. Poza tym wyrokiem z 27 stycznia 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1200/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 1000 zł w związku z niewykonaniem wyroku tego Sądu z 30 listopada 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 630/15. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wyrok ten wraz z aktami sprawy Prezydent W. otrzymał 18 maja 2017 r.

Skarga B. F. i J. K. o wymierzenie grzywny jest zatem zasadna.

Uznaniu Sądu pozostawiono natomiast ustalenie wysokości grzywny, ponieważ zgodnie z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) – zwanej dalej "Ppsa" grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów, tj. art. 5 ust. 7 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych w zw. z art. 110 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Ustalenie wysokości grzywny zależy od okoliczności konkretnej sprawy.

Analizując przebieg postępowania administracyjnego od chwili otrzymania przez Prezydenta W. prawomocnego wyroku Sądu z 27 stycznia 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1200/16 wraz z aktami sprawy Sąd uznał, że zasadnym było wymierzenie organowi grzywny w wysokości 2000 zł. Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że organ w okresie od otrzymania 18 maja 2017 r. prawomocnego wyroku wymierzającego grzywnę, do czasu wniesienia kolejnej skargi na niewykonanie wyroku z 30 listopada 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 630/15 nie podjął w sprawie żadnych czynności. Poza tym Prezydent W. przez ponad 16 miesięcy (licząc do czasu wydania decyzji z 27 września 2017 r. nr 90/SD/2017) nie wykonywał zobowiązania zawartego w prawomocnym wyroku WSA w Warszawie z 30 listopada 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 630/15, mimo ukarania organu grzywną prawomocnym wyrokiem z 27 stycznia 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1200/16. Jednocześnie przy wymiarze grzywny Sąd wziął po uwagę to, że sprawy o odszkodowania za przejęcie tzw. nieruchomości w. są sprawami skomplikowanymi, opierają się na ustaleniach dotyczących odległej perspektywy czasowej, a przez to trudnych do udowodnienia.

Wobec tego Sąd stwierdził również, że bezczynność Prezydenta W. w wykonaniu wyroku Sądu z 30 listopada 2015 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zwłaszcza, że w sprawach zakończonych wskazanymi wyżej wyrokami Sądu także stwierdzono kwalifikowaną bezczynność organu.

Sąd uznał za bezzasadną skargę w zakresie żądania przyznania od organu na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 Ppsa. Zdaniem Sądu, dodatkowa sankcja finansowa tego rodzaju nakładana jest w szczególnie drastycznych przypadkach rażącej bezczynności lub przewlekłości organu. W tego typu przypadkach musi wystąpić sytuacja bezczynności lub przewlekłości organu wynikająca z ewidentnie złej woli organu, a zwłoka organu ma charakter uporczywy i nie wiadomo jakie są jej przyczyny. Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie takie okoliczności nie wystąpiły. W niniejszej sprawie nie ujawnił się fakt uporczywego niepodejmowania czynności przez organ, noszący znamiona celowej, złej woli organu w rozpatrzeniu sprawy o odszkodowanie. Przeciwnie, po wniesieniu 6 września 2017 r. skargi na niewykonanie wyroku WSA w Warszawie z 30 listopada 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 630/15 Prezydent W. stosunkowo szybko, bo w tym samym miesiącu, zareagował na tę skargę. 27 września 2017 r. Prezydent W. wydał w sprawie z wniosku skarżących decyzję kończącą postępowanie odszkodowawcze. Znane są zaś powszechnie powody tak długiego procedowania organu. Sądowi wiadomym jest z urzędu to, że Prezydent W. ma do rozpatrzenia wiele tego typu spraw, w tym spraw znacznie starszych.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 154 § 1, 2 i 6 Ppsa (pkt 1 i 2 wyroku) oraz art. 151 w zw. z art. 154 § 7 Ppsa (pkt 3 wyroku) orzekł, jak w sentencji wyroku. O zwrocie skarżącym kosztów postępowania sądowego – wpisu sądowego i kosztów działania pełnomocnika (pkt 4 wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 Ppsa w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).