I SA/Po 843/25 - Postanowienie

Data orzeczenia	2026-01-13	
Data wpływu	2025-11-24	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu	
Sędziowie	Waldemar Inerowicz /przewodniczący sprawozdawca/	
Symbol z opisem	6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)	
Hasła tematyczne	Odrzucenie skargi	
Skarżony organ	Samorządowe Kolegium Odwoławcze	
Treść wyniku	Odrzucono skargę	
Powołane przepisy	Dz.U. 2024 nr 0 poz 935; art. 16 § 2, art. 50 § 1 i 2, art. 58 § 1 pkt 6 i § 3; Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Waldemar Inerowicz po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 września 2025 r., nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty i odroczenia terminu płatności zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości z tytułu IV i V raty za rok 2025 postanawia: odrzucić skargę.	
Uzasadnienie
Skarżąca I. S.A. w W. pismem z dnia 22 października 2025 r. wniosła skargę na wskazaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W skardze poinformowano, że Sąd Rejonowy P. , XI Wydział Gospodarczy do Spraw Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych, postanowieniem z dnia 7 października 2025 r., sygn. akt [...] ogłosił upadłość skarżącej spółki i zarejestrował sprawę pod sygn. akt [...] oraz wyznaczył syndyka w osobie W. W.. Skarga została opatrzona podpisem przez J. R..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga podlega odrzuceniu.

Zgodnie z art. 50 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a."), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi.

Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 144 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r., poz. 614 ze zm. – w skrócie "Prawo upadłościowe"), po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu.

Jak wynika z akt sprawy w dniu 7 października 2025 r., tj. jeszcze przed dniem wniesienia przez skarżącą skargi, Sąd Rejonowy P. , XI Wydział Gospodarczy do Spraw Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych, w sprawie o sygn. akt [...] wydał postanowienie, w którym ogłosił upadłość skarżącej oraz wyznaczył syndyka w osobie W. W. (Wydruk z Krajowego Rejestru Zadłużonych - k. [...] akt sąd.). W tym miejscu należy wskazać, że skutki ogłoszenia upadłości dotyczą sfery legitymacji formalnej upadłego w postępowaniach dotyczących masy upadłości. Zgodnie bowiem z art. 144 Prawa upadłościowego postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym stwierdzono, że legitymację syndyka określa się jako tzw. legitymację formalną lub podstawienie (substytucja) procesowa (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 23 kwietnia 2009 r., III SA/Gl 1171/08). Istotą tego podstawienia jest to, że w procesie zamiast podmiotu będącego stroną w znaczeniu materialnoprawnym występuje jako strona w znaczeniu procesowym inny podmiot - syndyk. Tym samym dochodzi do eliminacji możliwości występowania w procesie strony w znaczeniu materialnoprawnym, przy czym eliminacja taka ma charakter trwały (bezwzględny) i pozbawia stronę w znaczeniu materialnoprawnym w ogóle możliwości inicjowania określonej kategorii postępowań (procesów) oraz ich ewentualnego dalszego prowadzenia. Z dniem ogłoszenia upadłości upadły traci legitymację do występowania w sprawach dotyczących masy, pozostaje natomiast stroną w znaczeniu materialnoprawnym, jako podmiot stosunku prawnego, z którego wyniknął spór. Brak legitymacji formalnej upadłego nie jest równoznaczny z brakiem po jego stronie zdolności prawnej, tj. zdolności bycia podmiotem praw i obowiązków. Syndyk jest więc stroną w znaczeniu formalnym (procesowym), czyli działa w postępowaniu we własnym imieniu. Natomiast stroną w znaczeniu materialnym, pomimo ogłoszenia upadłości pozostaje upadły.

W związku z powyższym w dniu 22 października 2025 r., skarżąca spółka nie posiadała już legitymacji procesowej do wniesienia skargi. Przepis art. 144 ust. 1 Prawa upadłościowego jest kategoryczny i przesądza o tym, że tylko syndyk ma legitymację procesową do wszczęcia postępowań oraz udziału w toczących się postępowaniach dotyczących masy upadłości (por. wyrok NSA z 15 października 2009 r., I FSK 1033/08).

Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.

Mając na uwadze okoliczność, że skarga została wniesiona przez osobę nieuprawnioną, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w związku z art. 16 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.