Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas (spr.) Sędziowie: WSA Inga Gołowska WSA Waldemar Michaldo Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 22 marca 2018 r. sprawy ze skargi A. Ż. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 19 czerwca 2017 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego - s k a r g ę o d d a l a -

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 19 czerwca 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego K. z dnia 12 kwietnia 2017 r., mocą którego odmówiono umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec zobowiązanego A. Ż..

Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym:

Organ egzekucyjny I instancji prowadził czynności egzekucyjne w oparciu o tytuł wykonawczy o nr. [...] z dnia 1 grudnia 2016 r. wystawiony przez Burmistrza Gminy K. za zaległość z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Pismem z dnia 13 marca 2017 r. zobowiązany zwrócił się do organu egzekucyjnego I instancji z pismem, w którym wskazał, że tytuł wykonawczy Burmistrza Gminy K. został wydany na podstawie bezprawnej decyzji Burmistrza Gminy K. z dnia 26 sierpnia 2014 r. Organ egzekucyjny, z uwagi na uchybienie terminu do wniesienia zarzutów zakwalifikował przedmiotowe pismo jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.), dalej "u.p.e.a.", z uwagi na nieistnienie obowiązku.

Organ egzekucyjny zwrócił się więc do Burmistrza Gminy K. (wierzyciela) o ustosunkowanie się do powyższych twierdzeń zobowiązanego przesyłając kopię wyżej wskazanego pisma z dnia 13 marca 2017 r.

W odpowiedzi na powyższe, Burmistrz Gminy K. wskazał, że w obecnym stanie prawnym nie jest możliwe, aby właściciel nieruchomości zamieszkałej sam decydował na jakich warunkach będzie oddawał odpady komunalne. Podniósł, że w myśl art. 6h ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2016 r. poz. 250 - tekst jedn. z późn. zm.) właściciele nieruchomości zamieszkałych są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której położone są ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wysokość należnej opłaty miesięcznej winna zostać wyliczona przez właściciela nieruchomości w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, której wzór określa rada gminy. Jednakże pomimo istnienia przewidzianego przepisami prawa wymogu i upływu terminu, deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie została złożona, w związku z czym Burmistrz Gminy K. określił zobowiązanemu wysokość miesięcznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości 13,00 zł. Ze względu zaś na nieuregulowanie płatności przez zobowiązanego za okres od lipca 2015 r. do września 2016 r., w dniu 27 kwietnia 2016 r. i w dniu 25 października 2016 r. wystawiono upomnienie, a następnie w dniu 1 grudnia 2016 r. wystawiono tytuł wykonawczy nr [...] na kwotę 195,00 zł. Decyzją z dnia 20 marca 2017 r. Burmistrz Gminy K. umorzył natomiast zobowiązanemu zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi objęte tytułem wykonawczym do wysokości kosztów upomnienia w kwocie 23,20 zł.

W związku z powyższymi wyjaśnieniami, Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego K. uznał, że nie zachodzą przesłanki do umorzenia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego w oparciu o przepis art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.

Na postanowienie organu egzekucyjnego I instancji zobowiązany wniósł zażalenie wnosząc o umorzenie kosztów upomnienia z dn. 27 kwietnia 2016 r. i z dn. 25 października 2016 r. w kwocie 23,20 zł uzasadniając, że od 1992 r. pozostaje bez pracy zawodowej nauczyciela w.f.

Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego I instancji. W uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że wystąpienie którejkolwiek z sytuacji określonych w art. 59 § 1 u.p.e.a. w czasie trwającego postępowania egzekucyjnego powoduje konieczność umorzenia postępowania egzekucyjnego. Nie ma więc uznaniowości w powyższym zakresie. W ocenie organu egzekucyjnego II instancji zobowiązany w piśmie z dnia 14 marca 2017 r. podniósł zarzut nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a więc kwestię, co do której powinien wypowiedzieć się wierzyciel. Ten zaś wypowiedział się jednoznacznie co do zarzutu nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zdaniem organu II instancji, organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku poddanego egzekucji administracyjnej, albowiem wyklucza to art. 29 § 1 u.p.e.a. Ograniczenie to dotyczy również organu prowadzącego nadzór nad egzekucją administracyjną.

W skardze na powyższe postanowienie, skarżący wniósł o uchylenie decyzji Burmistrza Gminy K. z dnia 26 sierpnia 2014 r., o uchylenie tytułu wykonawczego Burmistrza Gminy K. z dnia 1 grudnia 2016 r., [...] oraz o umorzenie postępowania egzekucyjnego.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że decyzja Burmistrza Gminy K. z dnia 26 sierpnia 2014 r. jest bezprawna, ponieważ, zdaniem skarżącego, została wydana na podstawie nieprawdziwego oświadczenia pracownika Urzędu Gminy K. lub przedsiębiorcy, który w tym zakresie odbierał odpady komunalne z terenu wsi N. G., skutkiem czego, w ocenie skarżącego, nastąpiło naruszenie art. 271 k.k. Według skarżącego wydany w oparciu o bezprawną decyzję Burmistrza Gminy K. tytuł wykonawczy z dnia 1 grudnia 2016 r. jest również bezprawny. Jak podaje dalej skarżący, postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego K. postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2017 r. a zatwierdzone przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na podstawie bezprawnego tytułu wykonawczego Burmistrza Gminy K. z dnia 1 grudnia 2016 r. nie powinno mieć mocy prawnej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Skarga jest nieuzasadniona.

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że nie narusza ono prawa w sposób powodujący konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Istota niniejszej sprawy sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy organy postępowania egzekucyjnego zasadnie uznały, że nie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego, o których stanowi art. 59 § 1 u.p.e.a., w szczególności pkt 2 tego artykułu, zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że chodzi tu o brak powstania takiego obowiązku przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, czyli np. nie wydano decyzji administracyjnej nakładającej obowiązek lub została wydana taka decyzja, ale uchylono ją, zanim stał się wymagalny obowiązek nią nałożony (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 9 czerwca 2016 r., I SA/Kr 416/16, LEX nr 2066558). Zwrot "nie istniał" odnosi się bowiem do czasu przeszłego (sprzed wszczęcia egzekucji) (zob. wyrok NSA z dnia 15 września 2010 r., II FSK 701/09, LEX nr 745810; wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2013 r., II FSK 952/11, LEX nr 1271765).

W ocenie Sądu zarówno organ egzekucyjny I jak i II instancji prawidłowo uznały pismo skarżącego z dnia 14 marca 2017 r. za wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na brak istnienia obowiązku. Na zasadność takiej kwalifikacji wskazują użyte przez skarżącego w tym wniosku sformułowania, jakoby tytuł wykonawczy Burmistrza Gminy K. z dnia 1 grudnia 2016 r. został wydany na podstawie bezprawnej decyzji Burmistrza Gminy K. z dnia 26 sierpnia 2014 r.

Należy w tym miejscu wskazać, że skarżący w żadnym z pism nie zakwestionował skutecznie samego istnienia decyzji Burmistrza Gminy K. z dnia 26 sierpnia 2014 r. Nie udowodnił, aby decyzja ta została uchylona, stwierdzono jej nieważność czy też zmieniono jej treść przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. W istocie rzeczy skarżący kwestionuje jedynie jej zasadność powołując się na okoliczność, że została wydana na podstawie nieprawdziwego oświadczenia. Sąd podkreśla w związku z tym, że nie jest dopuszczalne na etapie postępowania egzekucyjnego dokonywanie ponownej weryfikacji i merytorycznej oceny sprawy zakończonej wydaniem decyzji z dnia 26 sierpnia 2014 r. Potwierdza to treść art. 29§1 u.p.e.a., zgodnie z którym organ egzekucyjny jest wprawdzie zobligowany do badania z urzędu dopuszczalności egzekucji administracyjnej, jednakże nie może badać zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Postępowanie egzekucyjne nie jest bowiem kontynuacją postępowania administracyjnego i nie służy weryfikacji decyzji administracyjnych (wyrok WSA w Opolu z dnia 15 grudnia 2017 r., sygn. akt I SA/Ol 729/17, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Skoro zatem skarżący nie zakwestionował skutecznie istnienia decyzji nakładającej egzekwowany obowiązek to organy postępowania egzekucyjnego prawidłowo odmówiły umorzenia postępowania egzekucyjnego w trybie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Na marginesie tylko należy zauważyć, że skoro w toku postępowania egzekucyjnego tytuł wykonawczy został ograniczony do kosztów upomnienia w wysokości 23,20 zł, to w tym zakresie prowadzenie postępowania egzekucyjnego było zasadne i zgodne z obowiązującymi przepisami.

Sąd stwierdza, że rozpoznając niniejszą sprawę, nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które uzasadniałyby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Wobec powyższego skarga została oddalona na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.)